| Tipiṭaka / Tipiṭaka (English) / Saṁyutta Nikāya, English translation |
Show IAST transliterationសំយុត្ត និកាយ ២២។៨៧
The Related Suttas Collection 22.87
៩។ ថេរវគ្គ
9. Senior Bhikkhus
វក្កលិសុត្ត
With Vakkali
ឯកំ សមយំ ភគវា រាជគហេ វិហរតិ វេឡុវនេ កលន្ទកនិវាបេ។
At one time the Buddha was staying near Rājagaha, in the Bamboo Grove, the squirrels’ feeding ground.
តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា វក្កលិ កុម្ភការនិវេសនេ វិហរតិ អាពាធិកោ ទុក្ខិតោ ពាឡ្ហគិលានោ។
Now at that time Venerable Vakkali was staying in a potter’s shed, and he was sick, suffering, gravely ill.
អថ ខោ អាយស្មា វក្កលិ ឧបដ្ឋាកេ អាមន្តេសិ: “ឯថ តុម្ហេ, អាវុសោ, យេន ភគវា តេនុបសង្កមថ; ឧបសង្កមិត្វា មម វចនេន ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទថ: ‘វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អាពាធិកោ ទុក្ខិតោ ពាឡ្ហគិលានោ, សោ ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទតីៜតិ។ ឯវញ្ច វទេថ: ‘សាធុ កិរ, ភន្តេ, ភគវា យេន វក្កលិ ភិក្ខុ តេនុបសង្កមតុ អនុកម្បំ ឧបាទាយាៜ”តិ។
Then he addressed his carers, “Please, friends, go to the Buddha, and in my name bow with your head to his feet. Say to him: ‘Sir, the bhikkhu Vakkali is sick, suffering, and gravely ill. He bows with his head to your feet.’ And then say: ‘Sir, please go to the bhikkhu Vakkali out of compassion.’”
“ឯវមាវុសោ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ វក្កលិស្ស បដិស្សុត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នា ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវន្តំ ឯតទវោចុំ: “វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អាពាធិកោ ទុក្ខិតោ ពាឡ្ហគិលានោ, សោ ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទតិ; ឯវញ្ច បន វទេតិ: ‘សាធុ កិរ, ភន្តេ, ភគវា យេន វក្កលិ ភិក្ខុ តេនុបសង្កមតុ អនុកម្បំ ឧបាទាយាៜ”តិ។ អធិវាសេសិ ភគវា តុណ្ហីភាវេន។
“Yes, friend,” those monks replied. They did as he asked. The Buddha consented with silence.
អថ ខោ ភគវា និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ យេនាយស្មា វក្កលិ តេនុបសង្កមិ។ អទ្ទសា ខោ អាយស្មា វក្កលិ ភគវន្តំ ទូរតោវ អាគច្ឆន្តំ។ ទិស្វាន មញ្ចកេ សមធោសិ។
Then the Buddha robed up and, taking his bowl and robes, went to Venerable Vakkali. Venerable Vakkali saw the Buddha coming off in the distance and tried to rise on his cot.
អថ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ ឯតទវោច: “អលំ, វក្កលិ, មា ត្វំ មញ្ចកេ សមធោសិ។ សន្តិមានិ អាសនានិ បញ្ញត្តានិ; តត្ថាហំ និសីទិស្សាមី”តិ។
But the Buddha said to him, “It’s all right, Vakkali, don’t get up. There are some seats spread out, I will sit there.”
និសីទិ ភគវា បញ្ញត្តេ អាសនេ។ និសជ្ជ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ ឯតទវោច: “កច្ចិ តេ, វក្កលិ, ខមនីយំ, កច្ចិ យាបនីយំ, កច្ចិ ទុក្ខា វេទនា បដិក្កមន្តិ, នោ អភិក្កមន្តិ; បដិក្កមោសានំ បញ្ញាយតិ, នោ អភិក្កមោ”តិ?
He sat on the seat spread out and said to Vakkali, “I hope you’re keeping well, Vakkali; I hope you’re alright. And I hope the pain is fading, not growing, that its fading is evident, not its growing.”
“ន មេ, ភន្តេ, ខមនីយំ, ន យាបនីយំ; ពាឡ្ហា មេ ទុក្ខា វេទនា អភិក្កមន្តិ, នោ បដិក្កមន្តិ; អភិក្កមោសានំ បញ្ញាយតិ, នោ បដិក្កមោ”តិ។
“Sir, I’m not all right, I’m not getting by. My pain is terrible and growing, not fading; its growing is apparent, not its fading.”
“កច្ចិ តេ, វក្កលិ, ន កិញ្ចិ កុក្កុច្ចំ, ន កោចិ វិប្បដិសារោ”តិ?
“I hope you don’t have any remorse or regret?”
“តគ្ឃ មេ, ភន្តេ, អនប្បកំ កុក្កុច្ចំ, អនប្បកោ វិប្បដិសារោ”តិ។
“Indeed, sir, I have no little remorse and regret.”
“កច្ចិ បន តំ, វក្កលិ, អត្តា សីលតោ ន ឧបវទតី”តិ?
“I hope you have no reason to blame yourself when it comes to ethical conduct?”
“ន ខោ មំ, ភន្តេ, អត្តា សីលតោ ឧបវទតី”តិ។
“No sir, I have no reason to blame myself when it comes to ethical conduct.”
“នោ ចេ កិរ តំ, វក្កលិ, អត្តា សីលតោ ឧបវទតិ; អថ កិញ្ច តេ កុក្កុច្ចំ កោ ច វិប្បដិសារោ”តិ?
“In that case, Vakkali, why do you have remorse and regret?”
“ចិរបដិកាហំ, ភន្តេ, ភគវន្តំ ទស្សនាយ ឧបសង្កមិតុកាមោ, នត្ថិ ច មេ កាយស្មិំ តាវតិកា ពលមត្តា, យាវតាហំ ភគវន្តំ ទស្សនាយ ឧបសង្កមេយ្យន៑”តិ។
“For a long time I’ve wanted to go and see the Buddha, but I was physically too weak.”
“អលំ, វក្កលិ, កិំ តេ ឥមិនា បូតិកាយេន ទិដ្ឋេន? យោ ខោ, វក្កលិ, ធម្មំ បស្សតិ សោ មំ បស្សតិ; យោ មំ បស្សតិ សោ ធម្មំ បស្សតិ។ ធម្មញ្ហិ, វក្កលិ, បស្សន្តោ មំ បស្សតិ; មំ បស្សន្តោ ធម្មំ បស្សតិ។
“Enough, Vakkali! Why would you want to see this rotten body? One who sees the teaching sees me. One who sees me sees the teaching. Seeing the teaching, you see me. Seeing me, you see the teaching.
តំ កិំ មញ្ញសិ, វក្កលិ, រូបំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា”តិ?
What do you think, Vakkali? Is form permanent or impermanent?”
“អនិច្ចំ, ភន្តេ”។
“Impermanent, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា”តិ?
“But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”
“ទុក្ខំ, ភន្តេ”។
“Suffering, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, កល្លំ នុ តំ សមនុបស្សិតុំ: ‘ឯតំ មម, ឯសោហមស្មិ, ឯសោ មេ អត្តាៜ”តិ?
“But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus: ‘This is mine, I am this, this is my self’?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“វេទនា … សញ្ញា … សង្ខារា … វិញ្ញាណំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា”តិ?
“Is feeling … perception … functioning patterns … consciousness permanent or impermanent?”
“អនិច្ចំ, ភន្តេ” …បេ… ឯសោ មេ អត្តាតិ? “នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“Impermanent, sir.” …
“តស្មាតិហ …បេ… ឯវំ បស្សំ …បេ… នាបរំ ឥត្ថត្តាយាតិ បជានាតី”តិ។
“So you should truly see … Seeing this … They understand: ‘… there is no return to any state of existence.’”
អថ ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ ឥមិនា ឱវាទេន ឱវទិត្វា ឧដ្ឋាយាសនា យេន គិជ្ឈកូដោ បព្ពតោ តេន បក្កាមិ។
And then, after giving Venerable Vakkali this advice, the Buddha got up from his seat and went to the Vulture’s Peak Mountain.
អថ ខោ អាយស្មា វក្កលិ អចិរបក្កន្តស្ស ភគវតោ ឧបដ្ឋាកេ អាមន្តេសិ: “ឯថ មំ, អាវុសោ, មញ្ចកំ អារោបេត្វា យេន ឥសិគិលិបស្សំ កាឡសិលា តេនុបសង្កមថ។ កថញ្ហិ នាម មាទិសោ អន្តរឃរេ កាលំ កត្តព្ពំ មញ្ញេយ្យា”តិ?
Then Venerable Vakkali addressed his carers, “Come on, friends, lift my cot and take me to the Black Rock on the slopes of Isigili. It’s unthinkable for one like me to die in an inhabited area!”
“ឯវមាវុសោ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ វក្កលិស្ស បដិស្សុត្វា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ មញ្ចកំ អារោបេត្វា យេន ឥសិគិលិបស្សំ កាឡសិលា តេនុបសង្កមិំសុ។ អថ ខោ ភគវា តញ្ច រត្តិំ តញ្ច ទិវាវសេសំ គិជ្ឈកូដេ បព្ពតេ វិហាសិ។
“Yes, friend,” replied those bhikkhus, and did as he asked. Meanwhile, the Buddha spent the rest of that night and day on Vulture’s Peak Mountain.
អថ ខោ ទ្វេ ទេវតាយោ អភិក្កន្តាយ រត្តិយា អភិក្កន្តវណ្ណា កេវលកប្បំ គិជ្ឈកូដំ ឱភាសេត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ …បេ… ឯកមន្តំ អដ្ឋំសុ។
Then, late at night, two glorious deities, lighting up the entire Vulture’s Peak, went up to the Buddha, bowed, and stood to one side.
ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ ឯកា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច: “វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ វិមោក្ខាយ ចេតេតី”តិ។
One deity said to him, “Sir, the bhikkhu Vakkali is intent on liberation!”
អបរា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច: “សោ ហិ នូន, ភន្តេ, សុវិមុត្តោ វិមុច្ចិស្សតី”តិ។
And another deity said to him, “He’ll definitely be well-freed!”
ឥទមវោចុំ តា ទេវតាយោ។ ឥទំ វត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា តត្ថេវន្តរធាយិំសុ។
This is what those deities said. Then they bowed and respectfully circled the Buddha, keeping him on their right side, before vanishing right there.
អថ ខោ ភគវា តស្សា រត្តិយា អច្ចយេន ភិក្ខូ អាមន្តេសិ:
Then, when the night had passed, the Buddha addressed the bhikkhus:
“ឯថ តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, យេន វក្កលិ ភិក្ខុ តេនុបសង្កមថ; ឧបសង្កមិត្វា វក្កលិំ ភិក្ខុំ ឯវំ វទេថ:
“Come, bhikkhus, go to the bhikkhu Vakkali and tell him:
‘សុណាវុសោ ត្វំ, វក្កលិ, ភគវតោ វចនំ ទ្វិន្នញ្ច ទេវតានំ។
‘Vakkali, hear the word of the Buddha and two deities.
ឥមំ, អាវុសោ, រត្តិំ ទ្វេ ទេវតាយោ អភិក្កន្តាយ រត្តិយា អភិក្កន្តវណ្ណា កេវលកប្បំ គិជ្ឈកូដំ ឱភាសេត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋំសុ។
Late last night, two glorious deities, lighting up the entire Vulture’s Peak, went up to the Buddha, bowed, and stood to one side.
ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ, អាវុសោ, ឯកា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច—វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ វិមោក្ខាយ ចេតេតីតិ។
One deity said to him, “Sir, the bhikkhu Vakkali is intent on liberation!”
អបរា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច—សោ ហិ នូន, ភន្តេ, សុវិមុត្តោ វិមុច្ចិស្សតីតិ។
The other deity said to him, “He’ll definitely be well-freed!”
ភគវា ច តំ, អាវុសោ វក្កលិ, ឯវមាហ—មា ភាយិ, វក្កលិ; មា ភាយិ, វក្កលិ។ អបាបកំ តេ មរណំ ភវិស្សតិ, អបាបិកា កាលកិរិយាៜ”តិ។
And the Buddha said, “Do not fear, Vakkali, do not fear! Your death will not be a bad one; your passing will not be a bad one.”’”
“ឯវំ, ភន្តេ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បដិស្សុត្វា យេនាយស្មា វក្កលិ តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ ឯតទវោចុំ:
“Yes, sir,” those monks replied. They went to Vakkali and said to him:
“សុណាវុសោ វក្កលិ, ភគវតោ វចនំ ទ្វិន្នញ្ច ទេវតានន៑”តិ។
“Vakkali, hear the word of the Buddha and two deities.”
អថ ខោ អាយស្មា វក្កលិ ឧបដ្ឋាកេ អាមន្តេសិ: “ឯថ មំ, អាវុសោ, មញ្ចកា ឱរោបេថ។ កថញ្ហិ នាម មាទិសោ ឧច្ចេ អាសនេ និសីទិត្វា តស្ស ភគវតោ សាសនំ សោតព្ពំ មញ្ញេយ្យា”តិ។
Then Vakkali addressed his carers, “Please, friends, help me off my cot. It’s unthinkable for one like me to listen to the Buddha’s instructions sitting on a high seat.”
“ឯវមាវុសោ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ វក្កលិស្ស បដិស្សុត្វា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ មញ្ចកា ឱរោបេសុំ។ “ឥមំ, អាវុសោ, រត្តិំ ទ្វេ ទេវតាយោ អភិក្កន្តាយ រត្តិយា …បេ… ឯកមន្តំ អដ្ឋំសុ។ ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ, អាវុសោ, ឯកា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច: ‘វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ វិមោក្ខាយ ចេតេតីៜតិ។ អបរា ទេវតា ភគវន្តំ ឯតទវោច: ‘សោ ហិ នូន, ភន្តេ, សុវិមុត្តោ វិមុច្ចិស្សតីៜតិ។ ភគវា ច តំ, អាវុសោ វក្កលិ, ឯវមាហ: ‘មា ភាយិ, វក្កលិ; មា ភាយិ, វក្កលិ។ អបាបកំ តេ មរណំ ភវិស្សតិ, អបាបិកា កាលកិរិយាៜ”តិ។
“Yes, friend,” replied those bhikkhus, and helped him off his cot. They repeated what the Buddha had said.
“តេន ហាវុសោ, មម វចនេន ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទថ: ‘វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អាពាធិកោ ទុក្ខិតោ ពាឡ្ហគិលានោ។ សោ ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទតីៜតិ។ ឯវញ្ច វទេថ: ‘រូបំ អនិច្ចំ។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។
Vakkali said, “Well then, friends, in my name bow with your head at the Buddha’s feet. Say to him: ‘Sir, the bhikkhu Vakkali is sick, suffering, gravely ill. He bows with his head to your feet.’ And then say: ‘Form is impermanent. I have no doubt of that. I’m certain that what is impermanent is suffering. And I’m certain that I have no desire or greed or fondness for what is impermanent, suffering, and perishable.
វេទនា អនិច្ចា។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។
Feeling is impermanent …
សញ្ញា …
Perception is impermanent …
សង្ខារា អនិច្ចា។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។
Functioning patterns are impermanent …
វិញ្ញាណំ អនិច្ចំ។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមីៜ”តិ។
Consciousness is impermanent. I have no doubt of that. I’m certain that what is impermanent is suffering. And I’m certain that I have no desire or greed or fondness for what is impermanent, suffering, and perishable.’”
“ឯវមាវុសោ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ អាយស្មតោ វក្កលិស្ស បដិស្សុត្វា បក្កមិំសុ។ អថ ខោ អាយស្មា វក្កលិ អចិរបក្កន្តេសុ តេសុ ភិក្ខូសុ សត្ថំ អាហរេសិ។
“Yes, friend,” those monks replied, and left. And then, not long after those bhikkhus had left, Venerable Vakkali slit his wrists.
អថ ខោ តេ ភិក្ខូ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នា ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវន្តំ ឯតទវោចុំ: “វក្កលិ, ភន្តេ, ភិក្ខុ អាពាធិកោ ទុក្ខិតោ ពាឡ្ហគិលានោ; សោ ភគវតោ បាទេ សិរសា វន្ទតិ; ឯវញ្ច វទេតិ: ‘រូបំ អនិច្ចំ។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ វេទនា … សញ្ញា … សង្ខារា … វិញ្ញាណំ អនិច្ចំ។ តាហំ, ភន្តេ, ន កង្ខាមិ។ យទនិច្ចំ តំ ទុក្ខន្តិ ន វិចិកិច្ឆាមិ។ យទនិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, នត្ថិ មេ តត្ថ ឆន្ទោ វា រាគោ វា បេមំ វាតិ ន វិចិកិច្ឆាមីៜ”តិ។
Then those bhikkhus went up to the Buddha and told him Vakkali’s message.
អថ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ: “អាយាម, ភិក្ខវេ, យេន ឥសិគិលិបស្សំ កាឡសិលា តេនុបសង្កមិស្សាម; យត្ថ វក្កលិនា កុលបុត្តេន សត្ថមាហរិតន៑”តិ។
Then the Buddha said to the bhikkhus, “Come, bhikkhus, let’s go to the Black Rock on the slopes of Isigili, where Vakkali, the gentleman, slit his wrists.”
“ឯវំ, ភន្តេ”តិ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ បច្ចស្សោសុំ។
“Yes, sir,” they replied.
អថ ខោ ភគវា សម្ពហុលេហិ ភិក្ខូហិ សទ្ធិំ យេន ឥសិគិលិបស្សំ កាឡសិលា តេនុបសង្កមិ។ អទ្ទសា ខោ ភគវា អាយស្មន្តំ វក្កលិំ ទូរតោវ មញ្ចកេ វិវត្តក្ខន្ធំ សេមានំ។
Then the Buddha together with several bhikkhus went to the Black Rock on the slopes of Isigili. The Buddha saw Vakkali off in the distance lying on his cot, having cast off the aggregates.
តេន ខោ បន សមយេន ធូមាយិតត្តំ តិមិរាយិតត្តំ គច្ឆតេវ បុរិមំ ទិសំ, គច្ឆតិ បច្ឆិមំ ទិសំ, គច្ឆតិ ឧត្តរំ ទិសំ, គច្ឆតិ ទក្ខិណំ ទិសំ, គច្ឆតិ ឧទ្ធំ ទិសំ, គច្ឆតិ អធោ ទិសំ, គច្ឆតិ អនុទិសំ។
Now at that time a cloud of black smoke was moving east, west, north, south, above, below, and in-between.
អថ ខោ ភគវា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ: “បស្សថ នោ តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, ឯតំ ធូមាយិតត្តំ តិមិរាយិតត្តំ គច្ឆតេវ បុរិមំ ទិសំ …បេ… គច្ឆតិ អនុទិសន៑”តិ។
The Buddha said to the bhikkhus, “Bhikkhus, do you see that cloud of black smoke moving east, west, north, south, above, below, and in-between?”
“ឯវំ, ភន្តេ”។
“Yes, sir.”
“ឯសោ ខោ, ភិក្ខវេ, មារោ បាបិមា វក្កលិស្ស កុលបុត្តស្ស វិញ្ញាណំ សមន្វេសតិ: ‘កត្ថ វក្កលិស្ស កុលបុត្តស្ស វិញ្ញាណំ បតិដ្ឋិតន៑ៜតិ? អប្បតិដ្ឋិតេន ច, ភិក្ខវេ, វិញ្ញាណេន វក្កលិ កុលបុត្តោ បរិនិព្ពុតោ”តិ។
“That’s Māra the Wicked searching for Vakkali’s consciousness, wondering: ‘Where is Vakkali’s consciousness established?’ But since his consciousness is not established, Vakkali is extinguished.”
បញ្ចមំ។
The authoritative text of the Saṁyutta Nikāya is the Pāli text. The English translation is provided as an aid to the study of the original Pāli text. [CREDITS »]
