| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មហាវិភង្គ • Mahāvibhaṅga |
៧. បាទុកវគ្គោ
7. Pādukavaggo
៦៣៨. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ បាទុការុឡ្ហស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
638. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū pādukāruḷhassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន បាទុការុឡ្ហស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Napādukāruḷhassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន បាទុការុឡ្ហស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច អក្កន្តស្ស វា បដិមុក្កស្ស វា ឱមុក្កស្ស វា អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na pādukāruḷhassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca akkantassa vā paṭimukkassa vā omukkassa vā agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
បឋមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Paṭhamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៣៩. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឧបាហនារុឡ្ហស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
639. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū upāhanāruḷhassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន ឧបាហនារុឡ្ហស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខាករណីយា’’តិ។
‘‘Na upāhanāruḷhassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhākaraṇīyā’’ti.
ន ឧបាហនារុឡ្ហស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច អក្កន្តស្ស វា បដិមុក្កស្ស វា ឱមុក្កស្ស វា អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na upāhanāruḷhassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca akkantassa vā paṭimukkassa vā omukkassa vā agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
ទុតិយសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Dutiyasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤០. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ យានគតស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
640. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū yānagatassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន យានគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na yānagatassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
យានំ នាម វយ្ហំ រថោ សកដំ សន្ទមានិកា សិវិកា បាដង្កី។
Yānaṃ nāma vayhaṃ ratho sakaṭaṃ sandamānikā sivikā pāṭaṅkī.
ន យានគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច យានគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na yānagatassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca yānagatassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
តតិយសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Tatiyasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤១. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ សយនគតស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
641. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū sayanagatassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន សយនគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na sayanagatassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន សយនគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច អន្តមសោ ឆមាយម្បិ និបន្នស្ស សយនគតស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na sayanagatassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca antamaso chamāyampi nipannassa sayanagatassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
ចតុត្ថសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Catutthasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤២. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ បល្លត្ថិកាយ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
642. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū pallatthikāya nisinnassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន បល្លត្ថិកាយ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na pallatthikāya nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន បល្លត្ថិកាយ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ហត្ថបល្លត្ថិកាយ វា ទុស្សបល្លត្ថិកាយ វា និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na pallatthikāya nisinnassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca hatthapallatthikāya vā dussapallatthikāya vā nisinnassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
បញ្ចមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Pañcamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៣. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ វេឋិតសីសស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
643. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū veṭhitasīsassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន វេឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na veṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
វេឋិតសីសោ នាម កេសន្តំ ន ទស្សាបេត្វា វេឋិតោ ហោតិ។
Veṭhitasīso nāma kesantaṃ na dassāpetvā veṭhito hoti.
ន វេឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច វេឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na veṭhitasīsassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca veṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច, អស្សតិយា, អជានន្តស្ស, គិលានស្ស, កេសន្តំ វិវរាបេត្វា ទេសេតិ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca, assatiyā, ajānantassa, gilānassa, kesantaṃ vivarāpetvā deseti, āpadāsu, ummattakassa, ādikammikassāti.
ឆដ្ឋសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Chaṭṭhasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៤. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឱគុណ្ឋិតសីសស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
644. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū oguṇṭhitasīsassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន ឱគុណ្ឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na oguṇṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ឱគុណ្ឋិតសីសោ នាម សសីសំ បារុតោ វុច្ចតិ។
Oguṇṭhitasīso nāma sasīsaṃ pāruto vuccati.
ន ឱគុណ្ឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឱគុណ្ឋិតសីសស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na oguṇṭhitasīsassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca oguṇṭhitasīsassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច, អស្សតិយា, អជានន្តស្ស, គិលានស្ស, សីសំ វិវរាបេត្វា ទេសេតិ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca, assatiyā, ajānantassa, gilānassa, sīsaṃ vivarāpetvā deseti, āpadāsu, ummattakassa, ādikammikassāti.
សត្តមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Sattamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៥. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឆមាយ និសីទិត្វា អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
645. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū chamāya nisīditvā āsane nisinnassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន ឆមាយំ និសីទិត្វា អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na chamāyaṃ nisīditvā āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ឆមាយំ និសីទិត្វា 1 អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឆមាយំ និសីទិត្វា អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na chamāyaṃ nisīditvā 2 āsane nisinnassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca chamāyaṃ nisīditvā āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
អដ្ឋមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Aṭṭhamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៦. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ។ យេ តេ ភិក្ខូ អប្បិច្ឆា…បេ.… តេ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេស្សន្តី’’តិ…បេ.… សច្ចំ កិរ តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេថាតិ? ‘‘សច្ចំ, ភគវា’’តិ។ វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា…បេ.… កថញ្ហិ នាម តុម្ហេ, មោឃបុរិសា, នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេស្សថ! នេតំ, មោឃបុរិសា, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ.… វិគរហិត្វា…បេ.… ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ –
646. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa dhammaṃ desenti. Ye te bhikkhū appicchā…pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma chabbaggiyā bhikkhū nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa dhammaṃ desessantī’’ti…pe… saccaṃ kira tumhe, bhikkhave, nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa dhammaṃ desethāti? ‘‘Saccaṃ, bhagavā’’ti. Vigarahi buddho bhagavā…pe… kathañhi nāma tumhe, moghapurisā, nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa dhammaṃ desessatha! Netaṃ, moghapurisā, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… vigarahitvā…pe… dhammiṃ kathaṃ katvā bhikkhū āmantesi –
៦៤៧. ‘‘ភូតបុព្ពំ , ភិក្ខវេ, ពារាណសិយំ អញ្ញតរស្ស ឆបកស្ស 3 បជាបតិ គព្ភិនី អហោសិ។ អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សា ឆបកី តំ ឆបកំ ឯតទវោច – ‘គព្ភិនីម្ហិ, អយ្យបុត្ត! ឥច្ឆាមិ អម្ពំ ខាទិតុ’ន្តិ។ ‘នត្ថិ អម្ពំ 4, អកាលោ អម្ពស្សា’តិ។ ‘សចេ ន លភិស្សាមិ មរិស្សាមី’តិ។ តេន ខោ បន សមយេន, រញ្ញោ អម្ពោ ធុវផលោ ហោតិ។ អថ ខោ, ភិក្ខវេ, សោ ឆបកោ យេន សោ អម្ពោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា តំ អម្ពំ អភិរុហិត្វា និលីនោ អច្ឆិ ។ អថ ខោ, ភិក្ខវេ, រាជា បុរោហិតេន ព្រាហ្មណេន សទ្ធិំ យេន សោ អម្ពោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសីទិត្វា មន្តំ បរិយាបុណាតិ ។ អថ ខោ, ភិក្ខវេ , តស្ស ឆបកស្ស ឯតទហោសិ – ‘យាវ អធម្មិកោ អយំ រាជា, យត្រ ហិ នាម ឧច្ចេ អាសនេ និសីទិត្វា មន្តំ បរិយាបុណិស្សតិ។ អយញ្ច ព្រាហ្មណោ អធម្មិកោ, យត្រ ហិ នាម នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស មន្តំ វាចេស្សតិ។ អហញ្ចម្ហិ អធម្មិកោ, យោហំ ឥត្ថិយា ការណា រញ្ញោ អម្ពំ អវហរាមិ។ សព្ពមិទំ ចរិមំ កត’ន្តិ តត្ថេវ បរិបតិ។
647. ‘‘Bhūtapubbaṃ , bhikkhave, bārāṇasiyaṃ aññatarassa chapakassa 5 pajāpati gabbhinī ahosi. Atha kho, bhikkhave, sā chapakī taṃ chapakaṃ etadavoca – ‘gabbhinīmhi, ayyaputta! Icchāmi ambaṃ khāditu’nti. ‘Natthi ambaṃ 6, akālo ambassā’ti. ‘Sace na labhissāmi marissāmī’ti. Tena kho pana samayena, rañño ambo dhuvaphalo hoti. Atha kho, bhikkhave, so chapako yena so ambo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā taṃ ambaṃ abhiruhitvā nilīno acchi . Atha kho, bhikkhave, rājā purohitena brāhmaṇena saddhiṃ yena so ambo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ucce āsane nisīditvā mantaṃ pariyāpuṇāti . Atha kho, bhikkhave , tassa chapakassa etadahosi – ‘yāva adhammiko ayaṃ rājā, yatra hi nāma ucce āsane nisīditvā mantaṃ pariyāpuṇissati. Ayañca brāhmaṇo adhammiko, yatra hi nāma nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa mantaṃ vācessati. Ahañcamhi adhammiko, yohaṃ itthiyā kāraṇā rañño ambaṃ avaharāmi. Sabbamidaṃ carimaṃ kata’nti tattheva paripati.
យោ ចាយំ មន្តំ វាចេតិ, យោ ចាធម្មេនធីយតិ។
Yo cāyaṃ mantaṃ vāceti, yo cādhammenadhīyati.
‘‘សាលីនំ ឱទនោ ភុត្តោ, សុចិមំសូបសេចនោ;
‘‘Sālīnaṃ odano bhutto, sucimaṃsūpasecano;
តស្មា ធម្មេ ន វត្តាមិ, ធម្មោ អរិយេភិ វណ្ណិតោ។
Tasmā dhamme na vattāmi, dhammo ariyebhi vaṇṇito.
‘‘ធិរត្ថុ តំ ធនលាភំ, យសលាភញ្ច ព្រាហ្មណ;
‘‘Dhiratthu taṃ dhanalābhaṃ, yasalābhañca brāhmaṇa;
យា វុត្តិ វិនិបាតេន, អធម្មចរណេន វា។
Yā vutti vinipātena, adhammacaraṇena vā.
‘‘បរិព្ពជ មហាព្រហ្មេ, បចន្តញ្ញេបិ បាណិនោ;
‘‘Paribbaja mahābrahme, pacantaññepi pāṇino;
មា ត្វំ អធម្មោ អាចរិតោ, អស្មា កុម្ភមិវាភិទា’’តិ។
Mā tvaṃ adhammo ācarito, asmā kumbhamivābhidā’’ti.
‘‘តទាបិ មេ, ភិក្ខវេ, អមនាបា នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស មន្តំ វាចេតុំ, កិមង្គ បន ឯតរហិ ន អមនាបា ភវិស្សតិ នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេតុំ។ នេតំ, ភិក្ខវេ, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ.… ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –
‘‘Tadāpi me, bhikkhave, amanāpā nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa mantaṃ vācetuṃ, kimaṅga pana etarahi na amanāpā bhavissati nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa dhammaṃ desetuṃ. Netaṃ, bhikkhave, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave, imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
‘‘ន នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច នីចេ អាសនេ និសីទិត្វា ឧច្ចេ អាសនេ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca nīce āsane nisīditvā ucce āsane nisinnassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
នវមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Navamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៨. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឋិតា និសិន្នស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
648. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū ṭhitā nisinnassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន ឋិតោ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Naṭhito nisinnassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ឋិតេន និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឋិតោ និសិន្នស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na ṭhitena nisinnassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca ṭhito nisinnassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
ទសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Dasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៤៩. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ បច្ឆតោ គច្ឆន្តា បុរតោ គច្ឆន្តស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
649. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū pacchato gacchantā purato gacchantassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន បច្ឆតោ គច្ឆន្តោ បុរតោ គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na pacchato gacchanto purato gacchantassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន បច្ឆតោ គច្ឆន្តេន បុរតោ គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច បច្ឆតោ គច្ឆន្តោ បុរតោ គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na pacchato gacchantena purato gacchantassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca pacchato gacchanto purato gacchantassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
ឯកាទសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Ekādasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៥០. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឧប្បថេន គច្ឆន្តា បថេន គច្ឆន្តស្ស ធម្មំ ទេសេន្តិ…បេ.…។
650. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū uppathena gacchantā pathena gacchantassa dhammaṃ desenti…pe….
‘‘ន ឧប្បថេន គច្ឆន្តោ បថេន គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na uppathena gacchanto pathena gacchantassa agilānassa dhammaṃ desessāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ឧប្បថេន គច្ឆន្តេន បថេន គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មោ ទេសេតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឧប្បថេន គច្ឆន្តោ បថេន គច្ឆន្តស្ស អគិលានស្ស ធម្មំ ទេសេតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na uppathena gacchantena pathena gacchantassa agilānassa dhammo desetabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca uppathena gacchanto pathena gacchantassa agilānassa dhammaṃ deseti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
ទ្វាទសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Dvādasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៥១. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឋិតា ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ករោន្តិ…បេ.…។
651. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū ṭhitā uccārampi passāvampi karonti…pe….
‘‘ន ឋិតោ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ករិស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na ṭhito agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā karissāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ឋិតេន អគិលានេន ឧច្ចារោ វា បស្សាវោ វា កាតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឋិតោ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ករោតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na ṭhitena agilānena uccāro vā passāvo vā kātabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca ṭhito agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā karoti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច…បេ.… អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca…pe… ādikammikassāti.
តេរសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Terasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៥២. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ហរិតេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករោន្តិ…បេ.…។
652. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū harite uccārampi passāvampi kheḷampi karonti…pe….
‘‘ន ហរិតេ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ខេឡំ វា ករិស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na harite agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karissāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ហរិតេ អគិលានេន ឧច្ចារោ វា បស្សាវោ វា ខេឡោ វា កាតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ហរិតេ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ខេឡំ វា ករោតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na harite agilānena uccāro vā passāvo vā kheḷo vā kātabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca harite agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karoti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច, អស្សតិយា, អជានន្តស្ស, គិលានស្ស, អប្បហរិតេ កតោ ហរិតំ ឱត្ថរតិ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca, assatiyā, ajānantassa, gilānassa, appaharite kato haritaṃ ottharati, āpadāsu, ummattakassa, ādikammikassāti.
ចុទ្ទសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Cuddasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
៦៥៣. តេន សមយេន ពុទ្ធោ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ។ តេន ខោ បន សមយេន ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករោន្តិ។ មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម សមណា សក្យបុត្តិយា ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករិស្សន្តិ, សេយ្យថាបិ គិហី កាមភោគិនោ’’តិ! អស្សោសុំ ខោ ភិក្ខូ តេសំ មនុស្សានំ ឧជ្ឈាយន្តានំ ខិយ្យន្តានំ វិបាចេន្តានំ។ យេ តេ ភិក្ខូ អប្បិច្ឆា…បេ.… តេ ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – ‘‘កថញ្ហិ នាម ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករិស្សន្តី’’តិ…បេ.… សច្ចំ កិរ តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករោថាតិ? ‘‘សច្ចំ, ភគវា’’តិ។ វិគរហិ ពុទ្ធោ ភគវា…បេ.… កថញ្ហិ នាម តុម្ហេ, មោឃបុរិសា, ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ ករិស្សថ! នេតំ, មោឃបុរិសា, អប្បសន្នានំ វា បសាទាយ…បេ.… ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –
653. Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū udake uccārampi passāvampi kheḷampi karonti. Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma samaṇā sakyaputtiyā udake uccārampi passāvampi kheḷampi karissanti, seyyathāpi gihī kāmabhogino’’ti! Assosuṃ kho bhikkhū tesaṃ manussānaṃ ujjhāyantānaṃ khiyyantānaṃ vipācentānaṃ. Ye te bhikkhū appicchā…pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma chabbaggiyā bhikkhū udake uccārampi passāvampi kheḷampi karissantī’’ti…pe… saccaṃ kira tumhe, bhikkhave, udake uccārampi passāvampi kheḷampi karothāti? ‘‘Saccaṃ, bhagavā’’ti. Vigarahi buddho bhagavā…pe… kathañhi nāma tumhe, moghapurisā, udake uccārampi passāvampi kheḷampi karissatha! Netaṃ, moghapurisā, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave, imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
‘‘ន ឧទកេ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ខេឡំ វា ករិស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na udake uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karissāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ឯវញ្ចិទំ ភគវតា ភិក្ខូនំ សិក្ខាបទំ បញ្ញត្តំ ហោតិ។
Evañcidaṃ bhagavatā bhikkhūnaṃ sikkhāpadaṃ paññattaṃ hoti.
៦៥៤. តេន ខោ បន សមយេន គិលានា ភិក្ខូ ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ កាតុំ កុក្កុច្ចាយន្តិ។ ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ។ អថ ខោ ភគវា ឯតស្មិំ និទានេ ឯតស្មិំ បករណេ ធម្មិំ កថំ កត្វា ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, គិលានេន ភិក្ខុនា ឧទកេ ឧច្ចារម្បិ បស្សាវម្បិ ខេឡម្បិ កាតុំ។ ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថ –
654. Tena kho pana samayena gilānā bhikkhū udake uccārampi passāvampi kheḷampi kātuṃ kukkuccāyanti. Bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ. Atha kho bhagavā etasmiṃ nidāne etasmiṃ pakaraṇe dhammiṃ kathaṃ katvā bhikkhū āmantesi – ‘‘anujānāmi, bhikkhave, gilānena bhikkhunā udake uccārampi passāvampi kheḷampi kātuṃ. Evañca pana, bhikkhave, imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
‘‘ន ឧទកេ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ខេឡំ វា ករិស្សាមីតិ សិក្ខា ករណីយា’’តិ។
‘‘Na udake agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karissāmīti sikkhā karaṇīyā’’ti.
ន ឧទកេ អគិលានេន ឧច្ចារោ វា បស្សាវោ វា ខេឡោ វា កាតព្ពោ។ យោ អនាទរិយំ បដិច្ច ឧទកេ អគិលានោ ឧច្ចារំ វា បស្សាវំ វា ខេឡំ វា ករោតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្ស។
Na udake agilānena uccāro vā passāvo vā kheḷo vā kātabbo. Yo anādariyaṃ paṭicca udake agilāno uccāraṃ vā passāvaṃ vā kheḷaṃ vā karoti, āpatti dukkaṭassa.
អនាបត្តិ អសញ្ចិច្ច, អស្សតិយា, អជានន្តស្ស, គិលានស្ស, ថលេ កតោ ឧទកំ ឱត្ថរតិ, អាបទាសុ, ឧម្មត្តកស្ស, ខិត្តចិត្តស្ស, វេទនាដ្ដស្ស, អាទិកម្មិកស្សាតិ។
Anāpatti asañcicca, assatiyā, ajānantassa, gilānassa, thale kato udakaṃ ottharati, āpadāsu, ummattakassa, khittacittassa, vedanāṭṭassa, ādikammikassāti.
បន្នរសមសិក្ខាបទំ និដ្ឋិតំ។
Pannarasamasikkhāpadaṃ niṭṭhitaṃ.
បាទុកវគ្គោ សត្តមោ។
Pādukavaggo sattamo.
ឧទ្ទិដ្ឋា ខោ, អាយស្មន្តោ, សេខិយា ធម្មា។ តត្ថាយស្មន្តេ បុច្ឆាមិ – ‘‘កច្ចិត្ថ បរិសុទ្ធា’’? ទុតិយម្បិ បុច្ឆាមិ – ‘‘កច្ចិត្ថ បរិសុទ្ធា’’? តតិយម្បិ បុច្ឆាមិ – ‘‘កច្ចិត្ថ បរិសុទ្ធា’’? បរិសុទ្ធេត្ថាយស្មន្តោ, តស្មា តុណ្ហី, ឯវមេតំ ធារយាមីតិ។
Uddiṭṭhā kho, āyasmanto, sekhiyā dhammā. Tatthāyasmante pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Dutiyampi pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Tatiyampi pucchāmi – ‘‘kaccittha parisuddhā’’? Parisuddhetthāyasmanto, tasmā tuṇhī, evametaṃ dhārayāmīti.
សេខិយា និដ្ឋិតា។
Sekhiyā niṭṭhitā.
សេខិយកណ្ឌំ និដ្ឋិតំ។
Sekhiyakaṇḍaṃ niṭṭhitaṃ.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā / ៧. បាទុកវគ្គវណ្ណនា • 7. Pādukavaggavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ៧. បាទុកវគ្គវណ្ណនា • 7. Pādukavaggavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ៧. បាទុកវគ្គវណ្ណនា • 7. Pādukavaggavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ៧. បាទុកវគ្គវណ្ណនា • 7. Pādukavaggavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ៧. បាទុកវគ្គ-អត្ថយោជនា • 7. Pādukavagga-atthayojanā
