| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā |
សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា
Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
៦០. កិំ កាហសីតិ កិំ កាហតិ។ ‘‘កិំ ករោតិ, កិំ ករោសី’’តិ វា ព្យញ្ជនំ ពហុំ វត្វាតិ អត្ថោ។ បដិបាទេន្តោតិ និគមេន្តោ។ ‘‘បច្ចព្យថា , បច្ចព្យថ’’ន្តិបិ បឋន្តិ។ កប្បនហុតេហីតិ ឯត្ថ ទសកានំ សតំ សហស្សំ, សហស្សានំ សតំ សតសហស្សំ, សតសហស្សានំ សតំ កោដិ, កោដិសតសហស្សានំ សតំ បកោដិ, បកោដិសតសហស្សានំ សតំ កោដិបកោដិ, កោដិបកោដិសតសហស្សានំ សតំ នហុតន្តិ វេទិតព្ពំ។ កប្បនហុតេហីតិ ឯវមនុសារតោ អព្ភតីតំ នាមាតិ ខន្ធកភាណកានំ បាឋោតិ។
60.Kiṃ kāhasīti kiṃ kāhati. ‘‘Kiṃ karoti, kiṃ karosī’’ti vā byañjanaṃ bahuṃ vatvāti attho. Paṭipādentoti nigamento. ‘‘Paccabyathā , paccabyatha’’ntipi paṭhanti. Kappanahutehīti ettha dasakānaṃ sataṃ sahassaṃ, sahassānaṃ sataṃ satasahassaṃ, satasahassānaṃ sataṃ koṭi, koṭisatasahassānaṃ sataṃ pakoṭi, pakoṭisatasahassānaṃ sataṃ koṭipakoṭi, koṭipakoṭisatasahassānaṃ sataṃ nahutanti veditabbaṃ. Kappanahutehīti evamanusārato abbhatītaṃ nāmāti khandhakabhāṇakānaṃ pāṭhoti.
៦៣. ‘‘កុលច្ឆេទាយា’’តិ បាឋោ, កុលុបច្ឆេទាយាតិ អត្ថោ។ មនុស្សា ‘‘ធម្មេន កិរ សមណា សក្យបុត្តិយា នយន្តិ, នាធម្មេនា’’តិ ន បុន ចោទេសុន្តិ ឯវំ បាឋសេសេន សម្ពន្ធោ កាតព្ពោ។
63. ‘‘Kulacchedāyā’’ti pāṭho, kulupacchedāyāti attho. Manussā ‘‘dhammena kira samaṇā sakyaputtiyā nayanti, nādhammenā’’ti na puna codesunti evaṃ pāṭhasesena sambandho kātabbo.
ឯត្តាវតា ថេរោ និទានំ និដ្ឋបេសីតិ វេទិតព្ពំ។ ហោន្តិ ចេត្ថ –
Ettāvatā thero nidānaṃ niṭṭhapesīti veditabbaṃ. Honti cettha –
‘‘យំ ធម្មសេនាបតិ ឯត្ថ មូល-
‘‘Yaṃ dhammasenāpati ettha mūla-
គន្ថស្ស សិទ្ធិក្កមទស្សនេន;
Ganthassa siddhikkamadassanena;
និទាននិដ្ឋានមកំសុ ធម្ម-
Nidānaniṭṭhānamakaṃsu dhamma-
សង្គាហកា តេ វិនយក្កមញ្ញូ។
Saṅgāhakā te vinayakkamaññū.
‘‘និទានលីនត្ថបទានមេវ,
‘‘Nidānalīnatthapadānameva,
និទានិដ្ឋានមិទំ វិទិត្វា;
Nidāniṭṭhānamidaṃ viditvā;
ឥតោ បរំ ចេ វិនយត្ថយុត្ត-
Ito paraṃ ce vinayatthayutta-
បទានិ វីមំសនមេវ ញេយ្យ’’ន្តិ។
Padāni vīmaṃsanameva ñeyya’’nti.
សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi / ១៤. សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថា • 14. Sāriputtamoggallānapabbajjākathā
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ១៤. សារិបុត្តមោគ្គល្លាន បព្ពជ្ជាកថា • 14. Sāriputtamoggallāna pabbajjākathā
