| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi |
១៤. សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថា
14. Sāriputtamoggallānapabbajjākathā
៦០. តេន ខោ បន សមយេន សញ្ចយោ 1 បរិព្ពាជកោ រាជគហេ បដិវសតិ មហតិយា បរិព្ពាជកបរិសាយ សទ្ធិំ អឌ្ឍតេយ្យេហិ បរិព្ពាជកសតេហិ។ តេន ខោ បន សមយេន សារិបុត្តមោគ្គល្លានា សញ្ចយេ បរិព្ពាជកេ ព្រហ្មចរិយំ ចរន្តិ។ តេហិ កតិកា កតា ហោតិ – យោ បឋមំ អមតំ អធិគច្ឆតិ, សោ ឥតរស្ស អារោចេតូតិ។ អថ ខោ អាយស្មា អស្សជិ បុព្ពណ្ហសមយំ និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ រាជគហំ បិណ្ឌាយ បាវិសិ បាសាទិកេន អភិក្កន្តេន បដិក្កន្តេន អាលោកិតេន វិលោកិតេន សមិញ្ជិតេន បសារិតេន, ឱក្ខិត្តចក្ខុ ឥរិយាបថសម្បន្នោ។ អទ្ទសា ខោ សារិបុត្តោ បរិព្ពាជកោ អាយស្មន្តំ អស្សជិំ រាជគហេ បិណ្ឌាយ ចរន្តំ បាសាទិកេន អភិក្កន្តេន បដិក្កន្តេន អាលោកិតេន វិលោកិតេន សមិញ្ជិតេន បសារិតេន ឱក្ខិត្តចក្ខុំ ឥរិយាបថសម្បន្នំ។ ទិស្វានស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘យេ វត លោកេ អរហន្តោ វា អរហត្តមគ្គំ វា សមាបន្នា, អយំ តេសំ ភិក្ខុ អញ្ញតរោ។ យំនូនាហំ ឥមំ ភិក្ខុំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆេយ្យំ – ‘កំសិ ត្វំ, អាវុសោ, ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, កោ វា តេ សត្ថា, កស្ស វា ត្វំ ធម្មំ រោចេសី’’’តិ? អថ ខោ សារិបុត្តស្ស បរិព្ពាជកស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘អកាលោ ខោ ឥមំ ភិក្ខុំ បុច្ឆិតុំ, អន្តរឃរំ បវិដ្ឋោ បិណ្ឌាយ ចរតិ។ យំនូនាហំ ឥមំ ភិក្ខុំ បិដ្ឋិតោ បិដ្ឋិតោ អនុពន្ធេយ្យំ, អត្ថិកេហិ ឧបញ្ញាតំ មគ្គ’’ន្តិ។ អថ ខោ អាយស្មា អស្សជិ រាជគហេ បិណ្ឌាយ ចរិត្វា បិណ្ឌបាតំ អាទាយ បដិក្កមិ។ អថ ខោ សារិបុត្តោបិ បរិព្ពាជកោ យេនាយស្មា អស្សជិ តេនុបសង្កមិ, ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មតា អស្សជិនា សទ្ធិំ សម្មោទិ, សម្មោទនីយំ កថំ សារណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ។ ឯកមន្តំ ឋិតោ ខោ សារិបុត្តោ បរិព្ពាជកោ អាយស្មន្តំ អស្សជិំ ឯតទវោច – ‘‘វិប្បសន្នានិ ខោ តេ, អាវុសោ, ឥន្ទ្រិយានិ, បរិសុទ្ធោ ឆវិវណ្ណោ បរិយោទាតោ។ កំសិ ត្វំ, អាវុសោ, ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, កោ វា តេ សត្ថា, កស្ស វា ត្វំ ធម្មំ រោចេសី’’តិ? ‘‘អត្ថាវុសោ, មហាសមណោ សក្យបុត្តោ សក្យកុលា បព្ពជិតោ, តាហំ ភគវន្តំ ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, សោ ច មេ ភគវា សត្ថា, តស្ស ចាហំ ភគវតោ ធម្មំ រោចេមី’’តិ។ ‘‘កិំវាទី បនាយស្មតោ សត្ថា, កិមក្ខាយី’’តិ? ‘‘អហំ ខោ, អាវុសោ, នវោ អចិរបព្ពជិតោ, អធុនាគតោ ឥមំ ធម្មវិនយំ, ន តាហំ សក្កោមិ វិត្ថារេន ធម្មំ ទេសេតុំ, អបិ ច តេ សំខិត្តេន អត្ថំ វក្ខាមី’’តិ។ អថ ខោ សារិបុត្តោ បរិព្ពាជកោ អាយស្មន្តំ អស្សជិំ ឯតទវោច – ‘‘ហោតុ, អាវុសោ –
60. Tena kho pana samayena sañcayo 2 paribbājako rājagahe paṭivasati mahatiyā paribbājakaparisāya saddhiṃ aḍḍhateyyehi paribbājakasatehi. Tena kho pana samayena sāriputtamoggallānā sañcaye paribbājake brahmacariyaṃ caranti. Tehi katikā katā hoti – yo paṭhamaṃ amataṃ adhigacchati, so itarassa ārocetūti. Atha kho āyasmā assaji pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya rājagahaṃ piṇḍāya pāvisi pāsādikena abhikkantena paṭikkantena ālokitena vilokitena samiñjitena pasāritena, okkhittacakkhu iriyāpathasampanno. Addasā kho sāriputto paribbājako āyasmantaṃ assajiṃ rājagahe piṇḍāya carantaṃ pāsādikena abhikkantena paṭikkantena ālokitena vilokitena samiñjitena pasāritena okkhittacakkhuṃ iriyāpathasampannaṃ. Disvānassa etadahosi – ‘‘ye vata loke arahanto vā arahattamaggaṃ vā samāpannā, ayaṃ tesaṃ bhikkhu aññataro. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ bhikkhuṃ upasaṅkamitvā puccheyyaṃ – ‘kaṃsi tvaṃ, āvuso, uddissa pabbajito, ko vā te satthā, kassa vā tvaṃ dhammaṃ rocesī’’’ti? Atha kho sāriputtassa paribbājakassa etadahosi – ‘‘akālo kho imaṃ bhikkhuṃ pucchituṃ, antaragharaṃ paviṭṭho piṇḍāya carati. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ bhikkhuṃ piṭṭhito piṭṭhito anubandheyyaṃ, atthikehi upaññātaṃ magga’’nti. Atha kho āyasmā assaji rājagahe piṇḍāya caritvā piṇḍapātaṃ ādāya paṭikkami. Atha kho sāriputtopi paribbājako yenāyasmā assaji tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmatā assajinā saddhiṃ sammodi, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho sāriputto paribbājako āyasmantaṃ assajiṃ etadavoca – ‘‘vippasannāni kho te, āvuso, indriyāni, parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto. Kaṃsi tvaṃ, āvuso, uddissa pabbajito, ko vā te satthā, kassa vā tvaṃ dhammaṃ rocesī’’ti? ‘‘Atthāvuso, mahāsamaṇo sakyaputto sakyakulā pabbajito, tāhaṃ bhagavantaṃ uddissa pabbajito, so ca me bhagavā satthā, tassa cāhaṃ bhagavato dhammaṃ rocemī’’ti. ‘‘Kiṃvādī panāyasmato satthā, kimakkhāyī’’ti? ‘‘Ahaṃ kho, āvuso, navo acirapabbajito, adhunāgato imaṃ dhammavinayaṃ, na tāhaṃ sakkomi vitthārena dhammaṃ desetuṃ, api ca te saṃkhittena atthaṃ vakkhāmī’’ti. Atha kho sāriputto paribbājako āyasmantaṃ assajiṃ etadavoca – ‘‘hotu, āvuso –
‘‘អប្បំ វា ពហុំ វា ភាសស្សុ, អត្ថំយេវ មេ ព្រូហិ;
‘‘Appaṃ vā bahuṃ vā bhāsassu, atthaṃyeva me brūhi;
អត្ថេនេវ មេ អត្ថោ, កិំ កាហសិ ព្យញ្ជនំ ពហុ’’ន្តិ។
Attheneva me attho, kiṃ kāhasi byañjanaṃ bahu’’nti.
អថ ខោ អាយស្មា អស្សជិ សារិបុត្តស្ស បរិព្ពាជកស្ស ឥមំ ធម្មបរិយាយំ អភាសិ –
Atha kho āyasmā assaji sāriputtassa paribbājakassa imaṃ dhammapariyāyaṃ abhāsi –
3 ‘‘យេ ធម្មា ហេតុប្បភវា, តេសំ ហេតុំ តថាគតោ អាហ;
4 ‘‘Ye dhammā hetuppabhavā, tesaṃ hetuṃ tathāgato āha;
តេសញ្ច យោ និរោធោ, ឯវំវាទី មហាសមណោ’’តិ។
Tesañca yo nirodho, evaṃvādī mahāsamaṇo’’ti.
អថ ខោ សារិបុត្តស្ស បរិព្ពាជកស្ស ឥមំ ធម្មបរិយាយំ សុត្វា វិរជំ វីតមលំ ធម្មចក្ខុំ ឧទបាទិ – ‘‘យំ កិញ្ចិ សមុទយធម្មំ, សព្ពំ តំ និរោធធម្ម’’ន្តិ។
Atha kho sāriputtassa paribbājakassa imaṃ dhammapariyāyaṃ sutvā virajaṃ vītamalaṃ dhammacakkhuṃ udapādi – ‘‘yaṃ kiñci samudayadhammaṃ, sabbaṃ taṃ nirodhadhamma’’nti.
5 ឯសេវ ធម្មោ យទិ តាវទេវ, បច្ចព្យត្ថ បទមសោកំ;
6 Eseva dhammo yadi tāvadeva, paccabyattha padamasokaṃ;
អទិដ្ឋំ អព្ភតីតំ, ពហុកេហិ កប្បនហុតេហីតិ។
Adiṭṭhaṃ abbhatītaṃ, bahukehi kappanahutehīti.
៦១. អថ ខោ សារិបុត្តោ បរិព្ពាជកោ យេន មោគ្គល្លានោ បរិព្ពាជកោ តេនុបសង្កមិ។ អទ្ទសា ខោ មោគ្គល្លានោ បរិព្ពាជកោ សារិបុត្តំ បរិព្ពាជកំ ទូរតោវ អាគច្ឆន្តំ, ទិស្វាន សារិបុត្តំ បរិព្ពាជកំ ឯតទវោច – ‘‘វិប្បសន្នានិ ខោ តេ, អាវុសោ, ឥន្ទ្រិយានិ, បរិសុទ្ធោ ឆវិវណ្ណោ បរិយោទាតោ។ កច្ចិ នុ ត្វំ, អាវុសោ, អមតំ អធិគតោ’’តិ? ‘‘អាមាវុសោ, អមតំ អធិគតោ’’តិ។ ‘‘យថាកថំ បន ត្វំ, អាវុសោ, អមតំ អធិគតោ’’តិ? ‘‘ឥធាហំ, អាវុសោ, អទ្ទសំ អស្សជិំ ភិក្ខុំ រាជគហេ បិណ្ឌាយ ចរន្តំ បាសាទិកេន អភិក្កន្តេន បដិក្កន្តេន អាលោកិតេន វិលោកិតេន សមិញ្ជិតេន បសារិតេន ឱក្ខិត្តចក្ខុំ ឥរិយាបថសម្បន្នំ។ ទិស្វាន មេ ឯតទហោសិ – ‘យេ វត លោកេ អរហន្តោ វា អរហត្តមគ្គំ វា សមាបន្នា, អយំ តេសំ ភិក្ខុ អញ្ញតរោ។ យំនូនាហំ ឥមំ ភិក្ខុំ ឧបសង្កមិត្វា បុច្ឆេយ្យំ – កំសិ ត្វំ, អាវុសោ ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, កោ វា តេ សត្ថា, កស្ស វា ត្វំ ធម្មំ រោចេសី’’’តិ។ តស្ស មយ្ហំ, អាវុសោ, ឯតទហោសិ – ‘‘អកាលោ ខោ ឥមំ ភិក្ខុំ បុច្ឆិតុំ អន្តរឃរំ បវិដ្ឋោ បិណ្ឌាយ ចរតិ, យំនូនាហំ ឥមំ ភិក្ខុំ បិដ្ឋិតោ បិដ្ឋិតោ អនុពន្ធេយ្យំ អត្ថិកេហិ ឧបញ្ញាតំ មគ្គ’’ន្តិ។ អថ ខោ, អាវុសោ, អស្សជិ ភិក្ខុ រាជគហេ បិណ្ឌាយ ចរិត្វា បិណ្ឌបាតំ អាទាយ បដិក្កមិ។ អថ ខ្វាហំ, អាវុសោ, យេន អស្សជិ ភិក្ខុ តេនុបសង្កមិំ, ឧបសង្កមិត្វា អស្សជិនា ភិក្ខុនា សទ្ធិំ សម្មោទិំ, សម្មោទនីយំ កថំ សារណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិំ។ ឯកមន្តំ ឋិតោ ខោ អហំ, អាវុសោ, អស្សជិំ ភិក្ខុំ ឯតទវោចំ – ‘‘វិប្បសន្នានិ ខោ តេ, អាវុសោ, ឥន្ទ្រិយានិ, បរិសុទ្ធោ ឆវិវណ្ណោ បរិយោទាតោ។ ‘កំសិ ត្វំ, អាវុសោ, ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, កោ វា តេ សត្ថា, កស្ស វា ត្វំ ធម្មំ រោចេសី’’’តិ? ‘អត្ថាវុសោ, មហាសមណោ សក្យបុត្តោ សក្យកុលា បព្ពជិតោ, តាហំ ភគវន្តំ ឧទ្ទិស្ស បព្ពជិតោ, សោ ច មេ ភគវា សត្ថា, តស្ស ចាហំ ភគវតោ ធម្មំ រោចេមី’តិ។ ‘កិំវាទី បនាយស្មតោ សត្ថា កិមក្ខាយី’តិ ។ ‘អហំ ខោ, អាវុសោ, នវោ អចិរបព្ពជិតោ អធុនាគតោ ឥមំ ធម្មវិនយំ, ន តាហំ សក្កោមិ វិត្ថារេន ធម្មំ ទេសេតុំ, អបិ ច តេ សំខិត្តេន អត្ថំ វក្ខាមី’’’តិ ។ អថ ខ្វាហំ, អាវុសោ, អស្សជិំ ភិក្ខុំ ឯតទវោចំ – ‘‘ហោតុ, អាវុសោ,
61. Atha kho sāriputto paribbājako yena moggallāno paribbājako tenupasaṅkami. Addasā kho moggallāno paribbājako sāriputtaṃ paribbājakaṃ dūratova āgacchantaṃ, disvāna sāriputtaṃ paribbājakaṃ etadavoca – ‘‘vippasannāni kho te, āvuso, indriyāni, parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto. Kacci nu tvaṃ, āvuso, amataṃ adhigato’’ti? ‘‘Āmāvuso, amataṃ adhigato’’ti. ‘‘Yathākathaṃ pana tvaṃ, āvuso, amataṃ adhigato’’ti? ‘‘Idhāhaṃ, āvuso, addasaṃ assajiṃ bhikkhuṃ rājagahe piṇḍāya carantaṃ pāsādikena abhikkantena paṭikkantena ālokitena vilokitena samiñjitena pasāritena okkhittacakkhuṃ iriyāpathasampannaṃ. Disvāna me etadahosi – ‘ye vata loke arahanto vā arahattamaggaṃ vā samāpannā, ayaṃ tesaṃ bhikkhu aññataro. Yaṃnūnāhaṃ imaṃ bhikkhuṃ upasaṅkamitvā puccheyyaṃ – kaṃsi tvaṃ, āvuso uddissa pabbajito, ko vā te satthā, kassa vā tvaṃ dhammaṃ rocesī’’’ti. Tassa mayhaṃ, āvuso, etadahosi – ‘‘akālo kho imaṃ bhikkhuṃ pucchituṃ antaragharaṃ paviṭṭho piṇḍāya carati, yaṃnūnāhaṃ imaṃ bhikkhuṃ piṭṭhito piṭṭhito anubandheyyaṃ atthikehi upaññātaṃ magga’’nti. Atha kho, āvuso, assaji bhikkhu rājagahe piṇḍāya caritvā piṇḍapātaṃ ādāya paṭikkami. Atha khvāhaṃ, āvuso, yena assaji bhikkhu tenupasaṅkamiṃ, upasaṅkamitvā assajinā bhikkhunā saddhiṃ sammodiṃ, sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ aṭṭhāsiṃ. Ekamantaṃ ṭhito kho ahaṃ, āvuso, assajiṃ bhikkhuṃ etadavocaṃ – ‘‘vippasannāni kho te, āvuso, indriyāni, parisuddho chavivaṇṇo pariyodāto. ‘Kaṃsi tvaṃ, āvuso, uddissa pabbajito, ko vā te satthā, kassa vā tvaṃ dhammaṃ rocesī’’’ti? ‘Atthāvuso, mahāsamaṇo sakyaputto sakyakulā pabbajito, tāhaṃ bhagavantaṃ uddissa pabbajito, so ca me bhagavā satthā, tassa cāhaṃ bhagavato dhammaṃ rocemī’ti. ‘Kiṃvādī panāyasmato satthā kimakkhāyī’ti . ‘Ahaṃ kho, āvuso, navo acirapabbajito adhunāgato imaṃ dhammavinayaṃ, na tāhaṃ sakkomi vitthārena dhammaṃ desetuṃ, api ca te saṃkhittena atthaṃ vakkhāmī’’’ti . Atha khvāhaṃ, āvuso, assajiṃ bhikkhuṃ etadavocaṃ – ‘‘hotu, āvuso,
អប្បំ វា ពហុំ វា ភាសស្សុ, អត្ថំយេវ មេ ព្រូហិ;
Appaṃ vā bahuṃ vā bhāsassu, atthaṃyeva me brūhi;
អត្ថេនេវ មេ អត្ថោ, កិំ កាហសិ ព្យញ្ជនំ ពហុ’’ន្តិ។
Attheneva me attho, kiṃ kāhasi byañjanaṃ bahu’’nti.
អថ ខោ, អាវុសោ, អស្សជិ ភិក្ខុ ឥមំ ធម្មបរិយាយំ អភាសិ –
Atha kho, āvuso, assaji bhikkhu imaṃ dhammapariyāyaṃ abhāsi –
‘‘យេ ធម្មា ហេតុប្បភវា, តេសំ ហេតុំ តថាគតោ អាហ;
‘‘Ye dhammā hetuppabhavā, tesaṃ hetuṃ tathāgato āha;
តេសញ្ច យោ និរោធោ, ឯវំវាទី មហាសមណោ’’តិ។
Tesañca yo nirodho, evaṃvādī mahāsamaṇo’’ti.
អថ ខោ មោគ្គល្លានស្ស បរិព្ពាជកស្ស ឥមំ ធម្មបរិយាយំ សុត្វា វិរជំ វីតមលំ ធម្មចក្ខុំ ឧទបាទិ – យំ កិញ្ចិ សមុទយធម្មំ, សព្ពំ តំ និរោធធម្មន្តិ។
Atha kho moggallānassa paribbājakassa imaṃ dhammapariyāyaṃ sutvā virajaṃ vītamalaṃ dhammacakkhuṃ udapādi – yaṃ kiñci samudayadhammaṃ, sabbaṃ taṃ nirodhadhammanti.
ឯសេវ ធម្មោ យទិ តាវទេវ, បច្ចព្យត្ថ បទមសោកំ;
Eseva dhammo yadi tāvadeva, paccabyattha padamasokaṃ;
អទិដ្ឋំ អព្ភតីតំ, ពហុកេហិ កប្បនហុតេហីតិ។
Adiṭṭhaṃ abbhatītaṃ, bahukehi kappanahutehīti.
៦២. អថ ខោ មោគ្គល្លានោ បរិព្ពាជកោ សារិបុត្តំ បរិព្ពាជកំ ឯតទវោច ‘‘គច្ឆាម មយំ, អាវុសោ, ភគវតោ សន្តិកេ, សោ នោ ភគវា សត្ថា’’តិ។ ‘‘ឥមានិ ខោ, អាវុសោ, អឌ្ឍតេយ្យានិ បរិព្ពាជកសតានិ អម្ហេ និស្សាយ អម្ហេ សម្បស្សន្តា ឥធ វិហរន្តិ, តេបិ តាវ អបលោកេម 7។ យថា តេ មញ្ញិស្សន្តិ, តថា តេ ករិស្សន្តី’’តិ។ អថ ខោ សារិបុត្តមោគ្គល្លានា យេន តេ បរិព្ពាជកា តេនុបសង្កមិំសុ, ឧបសង្កមិត្វា តេ បរិព្ពាជកេ ឯតទវោចុំ – ‘‘គច្ឆាម មយំ, អាវុសោ, ភគវតោ សន្តិកេ, សោ នោ ភគវា សត្ថា’’តិ។ ‘‘មយំ អាយស្មន្តេ និស្សាយ អាយស្មន្តេ សម្បស្សន្តា ឥធ វិហរាម, សចេ អាយស្មន្តា មហាសមណេ ព្រហ្មចរិយំ ចរិស្សន្តិ, សព្ពេវ មយំ មហាសមណេ ព្រហ្មចរិយំ ចរិស្សាមា’’តិ។ អថ ខោ សារិបុត្តមោគ្គល្លានា យេន សញ្ចយោ បរិព្ពាជកោ តេនុបសង្កមិំសុ, ឧបសង្កមិត្វា សញ្ចយំ បរិព្ពាជកំ ឯតទវោចុំ – ‘‘គច្ឆាម មយំ, អាវុសោ, ភគវតោ សន្តិកេ, សោ នោ ភគវា សត្ថា’’តិ។ ‘‘អលំ, អាវុសោ, មា អគមិត្ថ, សព្ពេវ តយោ ឥមំ គណំ បរិហរិស្សាមា’’តិ។ ទុតិយម្បិ ខោ…បេ.… តតិយម្បិ ខោ សារិបុត្តមោគ្គល្លានា សញ្ចយំ បរិព្ពាជកំ ឯតទវោចុំ – ‘‘គច្ឆាម មយំ, អាវុសោ, ភគវតោ សន្តិកេ, សោ នោ ភគវា សត្ថា’’តិ។ ‘‘អលំ, អាវុសោ, មា អគមិត្ថ, សព្ពេវ តយោ ឥមំ គណំ បរិហរិស្សាមា’’តិ។ អថ ខោ សារិបុត្តមោគ្គល្លានា តានិ អឌ្ឍតេយ្យានិ បរិព្ពាជកសតានិ អាទាយ យេន វេឡុវនំ តេនុបសង្កមិំសុ។ សញ្ចយស្ស បន បរិព្ពាជកស្ស តត្ថេវ ឧណ្ហំ លោហិតំ មុខតោ ឧគ្គញ្ឆិ។
62. Atha kho moggallāno paribbājako sāriputtaṃ paribbājakaṃ etadavoca ‘‘gacchāma mayaṃ, āvuso, bhagavato santike, so no bhagavā satthā’’ti. ‘‘Imāni kho, āvuso, aḍḍhateyyāni paribbājakasatāni amhe nissāya amhe sampassantā idha viharanti, tepi tāva apalokema 8. Yathā te maññissanti, tathā te karissantī’’ti. Atha kho sāriputtamoggallānā yena te paribbājakā tenupasaṅkamiṃsu, upasaṅkamitvā te paribbājake etadavocuṃ – ‘‘gacchāma mayaṃ, āvuso, bhagavato santike, so no bhagavā satthā’’ti. ‘‘Mayaṃ āyasmante nissāya āyasmante sampassantā idha viharāma, sace āyasmantā mahāsamaṇe brahmacariyaṃ carissanti, sabbeva mayaṃ mahāsamaṇe brahmacariyaṃ carissāmā’’ti. Atha kho sāriputtamoggallānā yena sañcayo paribbājako tenupasaṅkamiṃsu, upasaṅkamitvā sañcayaṃ paribbājakaṃ etadavocuṃ – ‘‘gacchāma mayaṃ, āvuso, bhagavato santike, so no bhagavā satthā’’ti. ‘‘Alaṃ, āvuso, mā agamittha, sabbeva tayo imaṃ gaṇaṃ pariharissāmā’’ti. Dutiyampi kho…pe… tatiyampi kho sāriputtamoggallānā sañcayaṃ paribbājakaṃ etadavocuṃ – ‘‘gacchāma mayaṃ, āvuso, bhagavato santike, so no bhagavā satthā’’ti. ‘‘Alaṃ, āvuso, mā agamittha, sabbeva tayo imaṃ gaṇaṃ pariharissāmā’’ti. Atha kho sāriputtamoggallānā tāni aḍḍhateyyāni paribbājakasatāni ādāya yena veḷuvanaṃ tenupasaṅkamiṃsu. Sañcayassa pana paribbājakassa tattheva uṇhaṃ lohitaṃ mukhato uggañchi.
អទ្ទសា ខោ ភគវា 9 សារិបុត្តមោគ្គល្លានេ ទូរតោវ អាគច្ឆន្តេ, ទិស្វាន ភិក្ខូ អាមន្តេសិ – ‘‘ឯតេ, ភិក្ខវេ, ទ្វេ សហាយកា អាគច្ឆន្តិ, កោលិតោ ឧបតិស្សោ ច។ ឯតំ មេ សាវកយុគំ ភវិស្សតិ អគ្គំ ភទ្ទយុគ’’ន្តិ។
Addasā kho bhagavā 10 sāriputtamoggallāne dūratova āgacchante, disvāna bhikkhū āmantesi – ‘‘ete, bhikkhave, dve sahāyakā āgacchanti, kolito upatisso ca. Etaṃ me sāvakayugaṃ bhavissati aggaṃ bhaddayuga’’nti.
គម្ភីរេ ញាណវិសយេ, អនុត្តរេ ឧបធិសង្ខយេ;
Gambhīre ñāṇavisaye, anuttare upadhisaṅkhaye;
វិមុត្តេ អប្បត្តេ វេឡុវនំ, អថ នេ សត្ថា ព្យាកាសិ។
Vimutte appatte veḷuvanaṃ, atha ne satthā byākāsi.
ឯតេ ទ្វេ សហាយកា, អាគច្ឆន្តិ កោលិតោ ឧបតិស្សោ ច;
Ete dve sahāyakā, āgacchanti kolito upatisso ca;
ឯតំ មេ សាវកយុគំ, ភវិស្សតិ អគ្គំ ភទ្ទយុគន្តិ។
Etaṃ me sāvakayugaṃ, bhavissati aggaṃ bhaddayuganti.
អថ ខោ សារិបុត្តមោគ្គល្លានា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិំសុ , ឧបសង្កមិត្វា
Atha kho sāriputtamoggallānā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu , upasaṅkamitvā
ភគវតោ បាទេសុ សិរសា និបតិត្វា ភគវន្តំ ឯតទវោចុំ – ‘‘លភេយ្យាម មយំ, ភន្តេ, ភគវតោ សន្តិកេ បព្ពជ្ជំ, លភេយ្យាម ឧបសម្បទ’’ន្តិ។ ‘‘ឯថ ភិក្ខវោ’’តិ ភគវា អវោច – ‘‘ស្វាក្ខាតោ ធម្មោ, ចរថ ព្រហ្មចរិយំ សម្មា ទុក្ខស្ស អន្តកិរិយាយា’’តិ។ សាវ តេសំ អាយស្មន្តានំ ឧបសម្បទា អហោសិ។
Bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavantaṃ etadavocuṃ – ‘‘labheyyāma mayaṃ, bhante, bhagavato santike pabbajjaṃ, labheyyāma upasampada’’nti. ‘‘Etha bhikkhavo’’ti bhagavā avoca – ‘‘svākkhāto dhammo, caratha brahmacariyaṃ sammā dukkhassa antakiriyāyā’’ti. Sāva tesaṃ āyasmantānaṃ upasampadā ahosi.
អភិញ្ញាតានំ បព្ពជ្ជា
Abhiññātānaṃ pabbajjā
៦៣. តេន ខោ បន សមយេន អភិញ្ញាតា អភិញ្ញាតា មាគធិកា កុលបុត្តា ភគវតិ ព្រហ្មចរិយំ ចរន្តិ។ មនុស្សា ឧជ្ឈាយន្តិ ខិយ្យន្តិ វិបាចេន្តិ – អបុត្តកតាយ បដិបន្នោ សមណោ គោតមោ, វេធព្យាយ បដិបន្នោ សមណោ គោតមោ, កុលុបច្ឆេទាយ បដិបន្នោ សមណោ គោតមោ, ឥទានិ អនេន ជដិលសហស្សំ បព្ពាជិតំ, ឥមានិ ច អឌ្ឍតេយ្យានិ បរិព្ពាជកសតានិ សញ្ចយានិ 11 បព្ពាជិតានិ។ ឥមេ ច អភិញ្ញាតា អភិញ្ញាតា មាគធិកា កុលបុត្តា សមណេ គោតមេ ព្រហ្មចរិយំ ចរន្តីតិ។ អបិស្សុ ភិក្ខូ ទិស្វា ឥមាយ គាថាយ ចោទេន្តិ –
63. Tena kho pana samayena abhiññātā abhiññātā māgadhikā kulaputtā bhagavati brahmacariyaṃ caranti. Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – aputtakatāya paṭipanno samaṇo gotamo, vedhabyāya paṭipanno samaṇo gotamo, kulupacchedāya paṭipanno samaṇo gotamo, idāni anena jaṭilasahassaṃ pabbājitaṃ, imāni ca aḍḍhateyyāni paribbājakasatāni sañcayāni 12 pabbājitāni. Ime ca abhiññātā abhiññātā māgadhikā kulaputtā samaṇe gotame brahmacariyaṃ carantīti. Apissu bhikkhū disvā imāya gāthāya codenti –
‘‘អាគតោ ខោ មហាសមណោ, មាគធានំ គិរិព្ពជំ;
‘‘Āgato kho mahāsamaṇo, māgadhānaṃ giribbajaṃ;
សព្ពេ សញ្ចយេ នេត្វាន 13, កំសុ ទានិ នយិស្សតី’’តិ។
Sabbe sañcaye netvāna 14, kaṃsu dāni nayissatī’’ti.
អស្សោសុំ ខោ ភិក្ខូ តេសំ មនុស្សានំ ឧជ្ឈាយន្តានំ ខិយ្យន្តានំ វិបាចេន្តានំ។ អថ ខោ តេ ភិក្ខូ ភគវតោ ឯតមត្ថំ អារោចេសុំ…បេ.… ន, ភិក្ខវេ, សោ សទ្ទោ ចិរំ ភវិស្សតិ, សត្តាហមេវ ភវិស្សតិ, សត្តាហស្ស អច្ចយេន អន្តរធាយិស្សតិ។ តេន ហិ, ភិក្ខវេ, យេ តុម្ហេ ឥមាយ គាថាយ ចោទេន្តិ –
Assosuṃ kho bhikkhū tesaṃ manussānaṃ ujjhāyantānaṃ khiyyantānaṃ vipācentānaṃ. Atha kho te bhikkhū bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ…pe… na, bhikkhave, so saddo ciraṃ bhavissati, sattāhameva bhavissati, sattāhassa accayena antaradhāyissati. Tena hi, bhikkhave, ye tumhe imāya gāthāya codenti –
‘‘អាគតោ ខោ មហាសមណោ, មាគធានំ គិរិព្ពជំ;
‘‘Āgato kho mahāsamaṇo, māgadhānaṃ giribbajaṃ;
សព្ពេ សញ្ចយេ នេត្វាន, កំសុ ទានិ នយិស្សតី’’តិ។
Sabbe sañcaye netvāna, kaṃsu dāni nayissatī’’ti.
តេ តុម្ហេ ឥមាយ គាថាយ បដិចោទេថ –
Te tumhe imāya gāthāya paṭicodetha –
‘‘នយន្តិ វេ មហាវីរា, សទ្ធម្មេន តថាគតា;
‘‘Nayanti ve mahāvīrā, saddhammena tathāgatā;
តេន ខោ បន សមយេន មនុស្សា ភិក្ខូ ទិស្វា ឥមាយ គាថាយ ចោទេន្តិ –
Tena kho pana samayena manussā bhikkhū disvā imāya gāthāya codenti –
‘‘អាគតោ ខោ មហាសមណោ, មាគធានំ គិរិព្ពជំ;
‘‘Āgato kho mahāsamaṇo, māgadhānaṃ giribbajaṃ;
សព្ពេ សញ្ចយេ នេត្វាន, កំសុ ទានិ នយិស្សតី’’តិ។
Sabbe sañcaye netvāna, kaṃsu dāni nayissatī’’ti.
ភិក្ខូ តេ មនុស្សេ ឥមាយ គាថាយ បដិចោទេន្តិ –
Bhikkhū te manusse imāya gāthāya paṭicodenti –
‘‘នយន្តិ វេ មហាវីរា, សទ្ធម្មេន តថាគតា;
‘‘Nayanti ve mahāvīrā, saddhammena tathāgatā;
ធម្មេន នយមានានំ, កា ឧសូយា វិជានត’’ន្តិ។
Dhammena nayamānānaṃ, kā usūyā vijānata’’nti.
មនុស្សា ធម្មេន កិរ សមណា សក្យបុត្តិយា នេន្តិ នោ អធម្មេនាតិ សត្តាហមេវ សោ សទ្ទោ អហោសិ, សត្តាហស្ស អច្ចយេន អន្តរធាយិ។
Manussā dhammena kira samaṇā sakyaputtiyā nenti no adhammenāti sattāhameva so saddo ahosi, sattāhassa accayena antaradhāyi.
សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថា និដ្ឋិតា។
Sāriputtamoggallānapabbajjākathā niṭṭhitā.
ចតុត្ថភាណវារោ និដ្ឋិតោ។
Catutthabhāṇavāro niṭṭhito.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / សារិបុត្តមោគ្គល្លានបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Sāriputtamoggallānapabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ១៤. សារិបុត្តមោគ្គល្លាន បព្ពជ្ជាកថា • 14. Sāriputtamoggallāna pabbajjākathā
