| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / ธมฺมปทปาฬิ • Dhammapadapāḷi |
ฯ นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺสฯ
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
ขุทฺทกนิกาเย
Khuddakanikāye
ธมฺมปทปาฬิ
Dhammapadapāḷi
๑. ยมกวโคฺค
1. Yamakavaggo
๑.
1.
มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา, มโนเสฎฺฐา มโนมยา;
Manopubbaṅgamā dhammā, manoseṭṭhā manomayā;
มนสา เจ ปทุเฎฺฐน, ภาสติ วา กโรติ วา;
Manasā ce paduṭṭhena, bhāsati vā karoti vā;
ตโต นํ ทุกฺขมเนฺวติ, จกฺกํว วหโต ปทํฯ
Tato naṃ dukkhamanveti, cakkaṃva vahato padaṃ.
๒.
2.
มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา, มโนเสฎฺฐา มโนมยา;
Manopubbaṅgamā dhammā, manoseṭṭhā manomayā;
มนสา เจ ปสเนฺนน, ภาสติ วา กโรติ วา;
Manasā ce pasannena, bhāsati vā karoti vā;
๓.
3.
เย จ ตํ อุปนยฺหนฺติ, เวรํ เตสํ น สมฺมติฯ
Ye ca taṃ upanayhanti, veraṃ tesaṃ na sammati.
๔.
4.
อโกฺกจฺฉิ มํ อวธิ มํ, อชินิ มํ อหาสิ เม;
Akkocchi maṃ avadhi maṃ, ajini maṃ ahāsi me;
เย จ ตํ นุปนยฺหนฺติ, เวรํ เตสูปสมฺมติฯ
Ye ca taṃ nupanayhanti, veraṃ tesūpasammati.
๕.
5.
น หิ เวเรน เวรานิ, สมฺมนฺตีธ กุทาจนํ;
Na hi verena verāni, sammantīdha kudācanaṃ;
อเวเรน จ สมฺมนฺติ, เอส ธโมฺม สนนฺตโนฯ
Averena ca sammanti, esa dhammo sanantano.
๖.
6.
ปเร จ น วิชานนฺติ, มยเมตฺถ ยมามเส;
Pare ca na vijānanti, mayamettha yamāmase;
เย จ ตตฺถ วิชานนฺติ, ตโต สมฺมนฺติ เมธคาฯ
Ye ca tattha vijānanti, tato sammanti medhagā.
๗.
7.
สุภานุปสฺสิํ วิหรนฺตํ, อินฺทฺริเยสุ อสํวุตํ;
Subhānupassiṃ viharantaṃ, indriyesu asaṃvutaṃ;
โภชนมฺหิ จามตฺตญฺญุํ, กุสีตํ หีนวีริยํ;
Bhojanamhi cāmattaññuṃ, kusītaṃ hīnavīriyaṃ;
ตํ เว ปสหติ มาโร, วาโต รุกฺขํว ทุพฺพลํฯ
Taṃ ve pasahati māro, vāto rukkhaṃva dubbalaṃ.
๘.
8.
อสุภานุปสฺสิํ วิหรนฺตํ, อินฺทฺริเยสุ สุสํวุตํ;
Asubhānupassiṃ viharantaṃ, indriyesu susaṃvutaṃ;
โภชนมฺหิ จ มตฺตญฺญุํ, สทฺธํ อารทฺธวีริยํ;
Bhojanamhi ca mattaññuṃ, saddhaṃ āraddhavīriyaṃ;
ตํ เว นปฺปสหติ มาโร, วาโต เสลํว ปพฺพตํฯ
Taṃ ve nappasahati māro, vāto selaṃva pabbataṃ.
๙.
9.
อนิกฺกสาโว กาสาวํ, โย วตฺถํ ปริทหิสฺสติ;
Anikkasāvo kāsāvaṃ, yo vatthaṃ paridahissati;
อเปโต ทมสเจฺจน, น โส กาสาวมรหติฯ
Apeto damasaccena, na so kāsāvamarahati.
๑๐.
10.
โย จ วนฺตกสาวสฺส, สีเลสุ สุสมาหิโต;
Yo ca vantakasāvassa, sīlesu susamāhito;
อุเปโต ทมสเจฺจน, ส เว กาสาวมรหติฯ
Upeto damasaccena, sa ve kāsāvamarahati.
๑๑.
11.
อสาเร สารมติโน, สาเร จาสารทสฺสิโน;
Asāre sāramatino, sāre cāsāradassino;
เต สารํ นาธิคจฺฉนฺติ, มิจฺฉาสงฺกปฺปโคจราฯ
Te sāraṃ nādhigacchanti, micchāsaṅkappagocarā.
๑๒.
12.
สารญฺจ สารโต ญตฺวา, อสารญฺจ อสารโต;
Sārañca sārato ñatvā, asārañca asārato;
เต สารํ อธิคจฺฉนฺติ, สมฺมาสงฺกปฺปโคจราฯ
Te sāraṃ adhigacchanti, sammāsaṅkappagocarā.
๑๓.
13.
ยถา อคารํ ทุจฺฉนฺนํ, วุฎฺฐี สมติวิชฺฌติ;
Yathā agāraṃ ducchannaṃ, vuṭṭhī samativijjhati;
เอวํ อภาวิตํ จิตฺตํ, ราโค สมติวิชฺฌติฯ
Evaṃ abhāvitaṃ cittaṃ, rāgo samativijjhati.
๑๔.
14.
ยถา อคารํ สุฉนฺนํ, วุฎฺฐี น สมติวิชฺฌติ;
Yathā agāraṃ suchannaṃ, vuṭṭhī na samativijjhati;
เอวํ สุภาวิตํ จิตฺตํ, ราโค น สมติวิชฺฌติฯ
Evaṃ subhāvitaṃ cittaṃ, rāgo na samativijjhati.
๑๕.
15.
อิธ โสจติ เปจฺจ โสจติ, ปาปการี อุภยตฺถ โสจติ;
Idha socati pecca socati, pāpakārī ubhayattha socati;
โส โสจติ โส วิหญฺญติ, ทิสฺวา กมฺมกิลิฎฺฐมตฺตโนฯ
So socati so vihaññati, disvā kammakiliṭṭhamattano.
๑๖.
16.
อิธ โมทติ เปจฺจ โมทติ, กตปุโญฺญ อุภยตฺถ โมทติ;
Idha modati pecca modati, katapuñño ubhayattha modati;
โส โมทติ โส ปโมทติ, ทิสฺวา กมฺมวิสุทฺธิมตฺตโนฯ
So modati so pamodati, disvā kammavisuddhimattano.
๑๗.
17.
อิธ ตปฺปติ เปจฺจ ตปฺปติ, ปาปการี 5 อุภยตฺถ ตปฺปติ;
Idha tappati pecca tappati, pāpakārī 6 ubhayattha tappati;
‘‘ปาปํ เม กต’’นฺติ ตปฺปติ, ภิโยฺย 7 ตปฺปติ ทุคฺคติํ คโตฯ
‘‘Pāpaṃ me kata’’nti tappati, bhiyyo 8 tappati duggatiṃ gato.
๑๘.
18.
อิธ นนฺทติ เปจฺจ นนฺทติ, กตปุโญฺญ อุภยตฺถ นนฺทติ;
Idha nandati pecca nandati, katapuñño ubhayattha nandati;
‘‘ปุญฺญํ เม กต’’นฺติ นนฺทติ, ภิโยฺย นนฺทติ สุคฺคติํ คโตฯ
‘‘Puññaṃ me kata’’nti nandati, bhiyyo nandati suggatiṃ gato.
๑๙.
19.
พหุมฺปิ เจ สํหิต 9 ภาสมาโน, น ตกฺกโร โหติ นโร ปมโตฺต;
Bahumpi ce saṃhita 10 bhāsamāno, na takkaro hoti naro pamatto;
โคโปว คาโว คณยํ ปเรสํ, น ภาควา สามญฺญสฺส โหติฯ
Gopova gāvo gaṇayaṃ paresaṃ, na bhāgavā sāmaññassa hoti.
๒๐.
20.
อปฺปมฺปิ เจ สํหิต ภาสมาโน, ธมฺมสฺส โหติ 11 อนุธมฺมจารี;
Appampi ce saṃhita bhāsamāno, dhammassa hoti 12 anudhammacārī;
ราคญฺจ โทสญฺจ ปหาย โมหํ, สมฺมปฺปชาโน สุวิมุตฺตจิโตฺต;
Rāgañca dosañca pahāya mohaṃ, sammappajāno suvimuttacitto;
อนุปาทิยาโน อิธ วา หุรํ วา, ส ภาควา สามญฺญสฺส โหติฯ
Anupādiyāno idha vā huraṃ vā, sa bhāgavā sāmaññassa hoti.
ยมกวโคฺค ปฐโม นิฎฺฐิโตฯ
Yamakavaggo paṭhamo niṭṭhito.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ขุทฺทกนิกาย (อฎฺฐกถา) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / ธมฺมปท-อฎฺฐกถา • Dhammapada-aṭṭhakathā / ๑. ยมกวโคฺค • 1. Yamakavaggo
