| Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / জাতকপাল়ি • Jātakapāḷi |
৫৩০. সংকিচ্চজাতকং (২)
530. Saṃkiccajātakaṃ (2)
৬৯.
69.
‘‘দিস্ৰা নিসিন্নং রাজানং, ব্রহ্মদত্তং রথেসভং।
‘‘Disvā nisinnaṃ rājānaṃ, brahmadattaṃ rathesabhaṃ;
অথস্স পটিৰেদেসি, যস্সাসি অনুকম্পকো॥
Athassa paṭivedesi, yassāsi anukampako.
৭০.
70.
‘‘সংকিচ্চাযং অনুপ্পত্তো, ইসীনং সাধুসম্মতো।
‘‘Saṃkiccāyaṃ anuppatto, isīnaṃ sādhusammato;
তরমানরূপো নিয্যাহি, খিপ্পং পস্স মহেসিনং॥
Taramānarūpo niyyāhi, khippaṃ passa mahesinaṃ.
৭১.
71.
‘‘ততো চ রাজা তরমানো, যুত্তমারুয্হ সন্দনং।
‘‘Tato ca rājā taramāno, yuttamāruyha sandanaṃ;
৭২.
72.
‘‘নিক্খিপ্প পঞ্চ ককুধানি, কাসীনং রট্ঠৰড্ঢনো।
‘‘Nikkhippa pañca kakudhāni, kāsīnaṃ raṭṭhavaḍḍhano;
৭৩.
73.
‘‘ওরুয্হ রাজা যানম্হা, ঠপযিত্ৰা পটিচ্ছদং।
‘‘Oruyha rājā yānamhā, ṭhapayitvā paṭicchadaṃ;
আসীনং দাযপস্সস্মিং, সংকিচ্চমুপসঙ্কমি॥
Āsīnaṃ dāyapassasmiṃ, saṃkiccamupasaṅkami.
৭৪.
74.
‘‘উপসঙ্কমিত্ৰা সো রাজা, সম্মোদি ইসিনা সহ।
‘‘Upasaṅkamitvā so rājā, sammodi isinā saha;
তং কথং ৰীতিসারেত্ৰা, একমন্তং উপাৰিসি॥
Taṃ kathaṃ vītisāretvā, ekamantaṃ upāvisi.
৭৫.
75.
‘‘একমন্তং নিসিন্নোৰ, অথ কালং অমঞ্ঞথ।
‘‘Ekamantaṃ nisinnova, atha kālaṃ amaññatha;
ততো পাপানি কম্মানি, পুচ্ছিতুং পটিপজ্জথ॥
Tato pāpāni kammāni, pucchituṃ paṭipajjatha.
৭৬.
76.
৭৭.
77.
‘‘কং গতিং পেচ্চ গচ্ছন্তি, নরা ধম্মাতিচারিনো।
‘‘Kaṃ gatiṃ pecca gacchanti, narā dhammāticārino;
অতিচিণ্ণো মযা ধম্মো, তং মে অক্খাহি পুচ্ছিতো॥
Aticiṇṇo mayā dhammo, taṃ me akkhāhi pucchito.
৭৮.
78.
‘‘ইসী অৰচ সংকিচ্চো, কাসীনং রট্ঠৰড্ঢনং।
‘‘Isī avaca saṃkicco, kāsīnaṃ raṭṭhavaḍḍhanaṃ;
আসীনং দাযপস্সস্মিং, মহারাজ সুণোহি মে॥
Āsīnaṃ dāyapassasmiṃ, mahārāja suṇohi me.
৭৯.
79.
‘‘উপ্পথেন ৰজন্তস্স, যো মগ্গমনুসাসতি।
‘‘Uppathena vajantassa, yo maggamanusāsati;
তস্স চে ৰচনং কযিরা, নাস্স মগ্গেয্য কণ্টকো॥
Tassa ce vacanaṃ kayirā, nāssa maggeyya kaṇṭako.
৮০.
80.
‘‘অধম্মং পটিপন্নস্স, যো ধম্মমনুসাসতি।
‘‘Adhammaṃ paṭipannassa, yo dhammamanusāsati;
তস্স চে ৰচনং কযিরা, ন সো গচ্ছেয্য দুগ্গতিং॥
Tassa ce vacanaṃ kayirā, na so gaccheyya duggatiṃ.
৮১.
81.
‘‘ধম্মো পথো মহারাজ, অধম্মো পন উপ্পথো।
‘‘Dhammo patho mahārāja, adhammo pana uppatho;
অধম্মো নিরযং নেতি, ধম্মো পাপেতি সুগ্গতিং॥
Adhammo nirayaṃ neti, dhammo pāpeti suggatiṃ.
৮২.
82.
‘‘অধম্মচারিনো রাজ, নরা ৰিসমজীৰিনো।
‘‘Adhammacārino rāja, narā visamajīvino;
যং গতিং পেচ্চ গচ্ছন্তি, নিরযে তে সুণোহি মে॥
Yaṃ gatiṃ pecca gacchanti, niraye te suṇohi me.
৮৩.
83.
৮৪.
84.
‘‘ইচ্চেতে অট্ঠ নিরযা, অক্খাতা দুরতিক্কমা।
‘‘Iccete aṭṭha nirayā, akkhātā duratikkamā;
আকিণ্ণা লুদ্দকম্মেহি, পচ্চেকা সোল়সুস্সদা॥
Ākiṇṇā luddakammehi, paccekā soḷasussadā.
৮৫.
85.
লোমহংসনরূপা চ, ভেস্মা পটিভযা দুখা॥
Lomahaṃsanarūpā ca, bhesmā paṭibhayā dukhā.
৮৬.
86.
‘‘চতুক্কণ্ণা চতুদ্ৰারা, ৰিভত্তা ভাগসো মিতা।
‘‘Catukkaṇṇā catudvārā, vibhattā bhāgaso mitā;
অযোপাকারপরিযন্তা, অযসা পটিকুজ্জিতা॥
Ayopākārapariyantā, ayasā paṭikujjitā.
৮৭.
87.
‘‘তেসং অযোমযা ভূমি, জলিতা তেজসা যুতা।
‘‘Tesaṃ ayomayā bhūmi, jalitā tejasā yutā;
৮৮.
88.
‘‘এতে পতন্তি নিরযে, উদ্ধংপাদা অৰংসিরা।
‘‘Ete patanti niraye, uddhaṃpādā avaṃsirā;
ইসীনং অতিৰত্তারো, সঞ্ঞতানং তপস্সিনং॥
Isīnaṃ ativattāro, saññatānaṃ tapassinaṃ.
৮৯.
89.
‘‘তে ভূনহুনো পচ্চন্তি, মচ্ছা বিলকতা যথা।
‘‘Te bhūnahuno paccanti, macchā bilakatā yathā;
সংৰচ্ছরে অসঙ্খেয্যে, নরা কিব্বিসকারিনো॥
Saṃvacchare asaṅkheyye, narā kibbisakārino.
৯০.
90.
‘‘ডয্হমানেন গত্তেন, নিচ্চং সন্তরবাহিরং।
‘‘Ḍayhamānena gattena, niccaṃ santarabāhiraṃ;
নিরযা নাধিগচ্ছন্তি, দ্ৰারং নিক্খমনেসিনো॥
Nirayā nādhigacchanti, dvāraṃ nikkhamanesino.
৯১.
91.
‘‘পুরত্থিমেন ধাৰন্তি, ততো ধাৰন্তি পচ্ছতো।
‘‘Puratthimena dhāvanti, tato dhāvanti pacchato;
উত্তরেনপি ধাৰন্তি, ততো ধাৰন্তি দক্খিণং।
Uttarenapi dhāvanti, tato dhāvanti dakkhiṇaṃ;
৯২.
92.
‘‘বহূনি ৰস্সসহস্সানি, জনা নিরযগামিনো।
‘‘Bahūni vassasahassāni, janā nirayagāmino;
বাহা পগ্গয্হ কন্দন্তি, পত্ৰা দুক্খং অনপ্পকং॥
Bāhā paggayha kandanti, patvā dukkhaṃ anappakaṃ.
৯৩.
93.
‘‘আসীৰিসংৰ কুপিতং, তেজস্সিং দুরতিক্কমং।
‘‘Āsīvisaṃva kupitaṃ, tejassiṃ duratikkamaṃ;
ন সাধুরূপে আসীদে, সঞ্ঞতানং তপস্সিনং॥
Na sādhurūpe āsīde, saññatānaṃ tapassinaṃ.
৯৪.
94.
‘‘অতিকাযো মহিস্সাসো, অজ্জুনো কেককাধিপো।
‘‘Atikāyo mahissāso, ajjuno kekakādhipo;
সহস্সবাহু উচ্ছিন্নো, ইসিমাসজ্জ গোতমং॥
Sahassabāhu ucchinno, isimāsajja gotamaṃ.
৯৫.
95.
‘‘অরজং রজসা ৰচ্ছং, কিসং অৰকিরিয দণ্ডকী।
‘‘Arajaṃ rajasā vacchaṃ, kisaṃ avakiriya daṇḍakī;
৯৬.
96.
সপারিসজ্জো উচ্ছিন্নো, মজ্ঝারঞ্ঞং তদা অহু॥
Sapārisajjo ucchinno, majjhāraññaṃ tadā ahu.
৯৭.
97.
৯৮.
98.
‘‘অথাযং ইসিনা সত্তো, অন্তলিক্খচরো পুরে।
‘‘Athāyaṃ isinā satto, antalikkhacaro pure;
৯৯.
99.
‘‘তস্মা হি ছন্দাগমনং, নপ্পসংসন্তি পণ্ডিতা।
‘‘Tasmā hi chandāgamanaṃ, nappasaṃsanti paṇḍitā;
অদুট্ঠচিত্তো ভাসেয্য, গিরং সচ্চূপসংহিতং॥
Aduṭṭhacitto bhāseyya, giraṃ saccūpasaṃhitaṃ.
১০০.
100.
‘‘মনসা চে পদুট্ঠেন, যো নরো পেক্খতে মুনিং।
‘‘Manasā ce paduṭṭhena, yo naro pekkhate muniṃ;
ৰিজ্জাচরণসম্পন্নং, গন্তা সো নিরযং অধো॥
Vijjācaraṇasampannaṃ, gantā so nirayaṃ adho.
১০১.
101.
১০২.
102.
‘‘যো চ পব্বজিতং হন্তি, কতকিচ্চং মহেসিনং।
‘‘Yo ca pabbajitaṃ hanti, katakiccaṃ mahesinaṃ;
স কাল়সুত্তে নিরযে, চিররত্তায পচ্চতি॥
Sa kāḷasutte niraye, cirarattāya paccati.
১০৩.
103.
তাপযিত্ৰা জনপদং, তাপনে পেচ্চ পচ্চতি॥
Tāpayitvā janapadaṃ, tāpane pecca paccati.
১০৪.
104.
অচ্চিসঙ্ঘপরেতো সো, দুক্খং ৰেদেতি ৰেদনং॥
Accisaṅghapareto so, dukkhaṃ vedeti vedanaṃ.
১০৫.
105.
‘‘তস্স অগ্গিসিখা কাযা, নিচ্ছরন্তি পভস্সরা।
‘‘Tassa aggisikhā kāyā, niccharanti pabhassarā;
১০৬.
106.
‘‘ডয্হমানেন গত্তেন, নিচ্চং সন্তরবাহিরং।
‘‘Ḍayhamānena gattena, niccaṃ santarabāhiraṃ;
১০৭.
107.
‘‘যো লোভা পিতরং হন্তি, দোসা ৰা পুরিসাধমো।
‘‘Yo lobhā pitaraṃ hanti, dosā vā purisādhamo;
স কাল়সুত্তে নিরযে, চিররত্তায পচ্চতি॥
Sa kāḷasutte niraye, cirarattāya paccati.
১০৮.
108.
‘‘স তাদিসো পচ্চতি লোহকুম্ভিযং, পক্কঞ্চ সত্তীহি হনন্তি নিত্তচং।
‘‘Sa tādiso paccati lohakumbhiyaṃ, pakkañca sattīhi hananti nittacaṃ;
অন্ধং করিত্ৰা মুত্তকরীসভক্খং, খারে নিমুজ্জন্তি তথাৰিধং নরং॥
Andhaṃ karitvā muttakarīsabhakkhaṃ, khāre nimujjanti tathāvidhaṃ naraṃ.
১০৯.
109.
‘‘তত্তং পক্কুথিতমযোগুল়ঞ্চ 47, দীঘে চ ফালে চিররত্ততাপিতে।
‘‘Tattaṃ pakkuthitamayoguḷañca 48, dīghe ca phāle cirarattatāpite;
১১০.
110.
‘‘সামা চ সোণা সবলা চ গিজ্ঝা, কাকোল়সঙ্ঘা চ দিজা অযোমুখা।
‘‘Sāmā ca soṇā sabalā ca gijjhā, kākoḷasaṅghā ca dijā ayomukhā;
সঙ্গম্ম খাদন্তি ৰিপ্ফন্দমানং, জিৰ্হং ৰিভজ্জ ৰিঘাসং সলোহিতং॥
Saṅgamma khādanti vipphandamānaṃ, jivhaṃ vibhajja vighāsaṃ salohitaṃ.
১১১.
111.
‘‘তং দড্ঢতালং পরিভিন্নগত্তং, নিপ্পোথযন্তা অনুৰিচরন্তি রক্খসা।
‘‘Taṃ daḍḍhatālaṃ paribhinnagattaṃ, nippothayantā anuvicaranti rakkhasā;
রতী হি নেসং দুখিনো পনীতরে, এতাদিসস্মিং নিরযে ৰসন্তি।
Ratī hi nesaṃ dukhino panītare, etādisasmiṃ niraye vasanti;
যে কেচি লোকে ইধ পেত্তিঘাতিনো॥
Ye keci loke idha pettighātino.
১১২.
112.
‘‘পুত্তো চ মাতরং হন্ত্ৰা, ইতো গন্ত্ৰা যমক্খযং।
‘‘Putto ca mātaraṃ hantvā, ito gantvā yamakkhayaṃ;
ভুসমাপজ্জতে দুক্খং, অত্তকম্মফলূপগো॥
Bhusamāpajjate dukkhaṃ, attakammaphalūpago.
১১৩.
113.
‘‘অমনুস্সা অতিবলা, হন্তারং জনযন্তিযা।
‘‘Amanussā atibalā, hantāraṃ janayantiyā;
১১৪.
114.
১১৫.
115.
‘‘জিগুচ্ছং কুণপং পূতিং, দুগ্গন্ধং গূথকদ্দমং।
‘‘Jigucchaṃ kuṇapaṃ pūtiṃ, duggandhaṃ gūthakaddamaṃ;
১১৬.
116.
‘‘তমেনং কিমযো তত্থ, অতিকাযা অযোমুখা।
‘‘Tamenaṃ kimayo tattha, atikāyā ayomukhā;
১১৭.
117.
‘‘সো চ তং নিরযং পত্তো, নিমুগ্গো সতপোরিসং।
‘‘So ca taṃ nirayaṃ patto, nimuggo sataporisaṃ;
পূতিকং কুণপং ৰাতি, সমন্তা সতযোজনং॥
Pūtikaṃ kuṇapaṃ vāti, samantā satayojanaṃ.
১১৮.
118.
‘‘চক্খুমাপি হি চক্খূহি, তেন গন্ধেন জীযতি।
‘‘Cakkhumāpi hi cakkhūhi, tena gandhena jīyati;
এতাদিসং ব্রহ্মদত্ত, মাতুঘো লভতে দুখং॥
Etādisaṃ brahmadatta, mātugho labhate dukhaṃ.
১১৯.
119.
‘‘খুরধারমনুক্কম্ম, তিক্খং দুরভিসম্ভৰং।
‘‘Khuradhāramanukkamma, tikkhaṃ durabhisambhavaṃ;
১২০.
120.
‘‘অযোমযা সিম্বলিযো, সোল়সঙ্গুলকণ্টকা।
‘‘Ayomayā simbaliyo, soḷasaṅgulakaṇṭakā;
১২১.
121.
‘‘তে অচ্চিমন্তো তিট্ঠন্তি, অগ্গিক্খন্ধাৰ আরকা।
‘‘Te accimanto tiṭṭhanti, aggikkhandhāva ārakā;
আদিত্তা জাতৰেদেন, উদ্ধং যোজনমুগ্গতা॥
Ādittā jātavedena, uddhaṃ yojanamuggatā.
১২২.
122.
১২৩.
123.
‘‘তে পতন্তি অধোক্খন্ধা, ৰিৰত্তা ৰিহতা পুথূ।
‘‘Te patanti adhokkhandhā, vivattā vihatā puthū;
১২৪.
124.
লোহকুম্ভিং পৰজ্জন্তি, তত্তং অগ্গিসমূদকং॥
Lohakumbhiṃ pavajjanti, tattaṃ aggisamūdakaṃ.
১২৫.
125.
‘‘এৰং দিৰা চ রত্তো চ, দুস্সীলা মোহপারুতা।
‘‘Evaṃ divā ca ratto ca, dussīlā mohapārutā;
অনুভোন্তি সকং কম্মং, পুব্বে দুক্কটমত্তনো॥
Anubhonti sakaṃ kammaṃ, pubbe dukkaṭamattano.
১২৬.
126.
‘‘যা চ ভরিযা ধনক্কীতা, সামিকং অতিমঞ্ঞতি।
‘‘Yā ca bhariyā dhanakkītā, sāmikaṃ atimaññati;
১২৭.
127.
‘‘তস্সা ৰঙ্কেন জিৰ্হগ্গং, নিব্বহন্তি সবন্ধনং।
‘‘Tassā vaṅkena jivhaggaṃ, nibbahanti sabandhanaṃ;
ৰিঞ্ঞাপেতুং ন সক্কোতি, তাপনে পেচ্চ পচ্চতি॥
Viññāpetuṃ na sakkoti, tāpane pecca paccati.
১২৮.
128.
‘‘ওরব্ভিকা সূকরিকা, মচ্ছিকা মিগবন্ধকা।
‘‘Orabbhikā sūkarikā, macchikā migabandhakā;
চোরা গোঘাতকা লুদ্দা, অৰণ্ণে ৰণ্ণকারকা॥
Corā goghātakā luddā, avaṇṇe vaṇṇakārakā.
১২৯.
129.
‘‘সত্তীহি লোহকূটেহি, নেত্তিংসেহি উসূহি চ।
‘‘Sattīhi lohakūṭehi, nettiṃsehi usūhi ca;
১৩০.
130.
‘‘সাযং পাতো কূটকারী, অযোকূটেহি হঞ্ঞতি।
‘‘Sāyaṃ pāto kūṭakārī, ayokūṭehi haññati;
১৩১.
131.
১৩২.
132.
‘‘যে মিগেন মিগং হন্তি, পক্খিং ৰা পন পক্খিনা।
‘‘Ye migena migaṃ hanti, pakkhiṃ vā pana pakkhinā;
১৩৩.
133.
‘‘সন্তো চ 97 উদ্ধং গচ্ছন্তি, সুচিণ্ণেনিধ কম্মুনা।
‘‘Santo ca 98 uddhaṃ gacchanti, suciṇṇenidha kammunā;
১৩৪.
134.
‘‘তং তং ব্রূমি মহারাজ, ধম্মং রট্ঠপতী চর।
‘‘Taṃ taṃ brūmi mahārāja, dhammaṃ raṭṭhapatī cara;
তথা 101 রাজ চরাহি ধম্মং, যথা তং সুচিণ্ণং নানুতপ্পেয্য পচ্ছা’’তি॥
Tathā 102 rāja carāhi dhammaṃ, yathā taṃ suciṇṇaṃ nānutappeyya pacchā’’ti.
সংকিচ্চজাতকং দুতিযং।
Saṃkiccajātakaṃ dutiyaṃ.
সট্ঠিনিপাতং নিট্ঠিতং।
Saṭṭhinipātaṃ niṭṭhitaṃ.
তস্সুদ্দানং –
Tassuddānaṃ –
অথ সট্ঠিনিপাতম্হি, সুণাথ মম ভাসিতং।
Atha saṭṭhinipātamhi, suṇātha mama bhāsitaṃ;
জাতকসৰ্হযনো পৰরো, সোণকঅরিন্দমসৰ্হযনো।
Jātakasavhayano pavaro, soṇakaarindamasavhayano;
তথা ৰুত্তরথেসভকিচ্চৰরোতি॥
Tathā vuttarathesabhakiccavaroti.
Footnotes:
Related texts:
অট্ঠকথা • Aṭṭhakathā / সুত্তপিটক (অট্ঠকথা) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / খুদ্দকনিকায (অট্ঠকথা) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / জাতক-অট্ঠকথা • Jātaka-aṭṭhakathā / [৫৩০] ২. সংকিচ্চজাতকৰণ্ণনা • [530] 2. Saṃkiccajātakavaṇṇanā
