| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā |
៥. និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទវណ្ណនា
5. Nisīdanasanthatasikkhāpadavaṇṇanā
៥៦៥. បញ្ចមេ តត្ថ សន្ទិស្សិស្សតីតិ សកាយ កតិកាយ អយុត្តការិតាវសេន វិញ្ញូហិ សន្ទិស្សិស្សតីតិ អត្ថោ។ អរញ្ញកង្គាទីនិ តីណិ បាឡិយំ សេនាសនាទិបច្ចយត្តយស្ស អាទិអង្គវសេន វុត្តានិ, សេសានិបិ តេ សមាទិយិំសុ ឯវាតិ វេទិតព្ពំ។
565. Pañcame tattha sandississatīti sakāya katikāya ayuttakāritāvasena viññūhi sandississatīti attho. Araññakaṅgādīni tīṇi pāḷiyaṃ senāsanādipaccayattayassa ādiaṅgavasena vuttāni, sesānipi te samādiyiṃsu evāti veditabbaṃ.
៥៦៦. បិហយន្តាតិ បត្ថយន្តា។ សន្ថតស្ស អវាយិមត្តា, សេនាសនបរិក្ខារត្តា ច ចីវរតា, អធិដ្ឋាតព្ពតា ច នត្ថីតិ អាហ ‘‘ចតុត្ថចីវរសញ្ញិតាយា’’តិ, វិបល្លាសសញ្ញាយាតិ អត្ថោ។ កេចិ បន ‘‘ឥទំ និសីទនសន្ថតំ នាម នវសុ ចីវរេសុ និសីទនចីវរមេវ, នាញ្ញំ។ និសីទនសិក្ខាបទេបិ (បាចិ. ៥៣១ អាទយោ) ឥមស្មិំ សិក្ខាបទេ វិយ ‘និសីទនំ នាម សទសំ វុច្ចតី’តិ ច អដ្ឋកថាយញ្ចស្ស ‘សន្ថតសទិសំ សន្ថរិត្វា ឯកស្មិំ អន្តេ សុគតវិទត្ថិយា វិទត្ថិមត្តេ បទេសេ ទ្វីសុ ឋានេសុ ផាលេត្វា តិស្សោ ទសា ករីយន្តិ, តាហិ ទសាហិ សទសំ នាម វុច្ចតី’តិ (បាចិ. អដ្ឋ. ៥៣១) ច វុត្តត្តា’’តិ វទន្តិ, តំ ន យុត្តំ ឥធ បមាណនិយមស្ស អវុត្តត្តា, សន្ថតស្ស ច អវាយិមចីវរត្តា, អធិដ្ឋានុបគត្តាភាវា អដ្ឋកថាយំ អវុត្តត្តា ច។ និសីទនចីវរំ បន ឆន្នំ ចីវរានំ ខណ្ឌបិលោតិកានិ បមាណយុត្តមេវ សន្ថរិត្វា សន្ថតំ វិយ ករោន្តិ។ តេនេវ ‘‘សន្ថតសទិស’’ន្តិ សទិសគ្គហណំ កតំ, តស្មា តទេវ ចីវរំ អធិដ្ឋានុបគញ្ច, ន ឥទន្តិ គហេតព្ពំ។
566.Pihayantāti patthayantā. Santhatassa avāyimattā, senāsanaparikkhārattā ca cīvaratā, adhiṭṭhātabbatā ca natthīti āha ‘‘catutthacīvarasaññitāyā’’ti, vipallāsasaññāyāti attho. Keci pana ‘‘idaṃ nisīdanasanthataṃ nāma navasu cīvaresu nisīdanacīvarameva, nāññaṃ. Nisīdanasikkhāpadepi (pāci. 531 ādayo) imasmiṃ sikkhāpade viya ‘nisīdanaṃ nāma sadasaṃ vuccatī’ti ca aṭṭhakathāyañcassa ‘santhatasadisaṃ santharitvā ekasmiṃ ante sugatavidatthiyā vidatthimatte padese dvīsu ṭhānesu phāletvā tisso dasā karīyanti, tāhi dasāhi sadasaṃ nāma vuccatī’ti (pāci. aṭṭha. 531) ca vuttattā’’ti vadanti, taṃ na yuttaṃ idha pamāṇaniyamassa avuttattā, santhatassa ca avāyimacīvarattā, adhiṭṭhānupagattābhāvā aṭṭhakathāyaṃ avuttattā ca. Nisīdanacīvaraṃ pana channaṃ cīvarānaṃ khaṇḍapilotikāni pamāṇayuttameva santharitvā santhataṃ viya karonti. Teneva ‘‘santhatasadisa’’nti sadisaggahaṇaṃ kataṃ, tasmā tadeva cīvaraṃ adhiṭṭhānupagañca, na idanti gahetabbaṃ.
៥៦៧. សុគតវិទត្ថិកំ អនាទាយ អាទិយន្តិសញ្ញាយ, សុគតវិទត្ថិឩនេ អនូនន្តិសញ្ញាយ ច វសេនេត្ថ អចិត្តកតា វេទិតព្ពា។ វិតានាទីនញ្ញេវ អត្ថាយ ករណេ អនាបត្តិវចនតោ និបជ្ជនត្ថាយ ករោតោបិ អាបត្តិ ឯវ។ បរិភុញ្ជិតុំ ន វដ្ដតីតិ កោសិយេសុ សុទ្ធកាឡកានញ្ច វត្ថូនំ អកប្បិយត្តា វុត្តំ។ តេនេវ បាឡិយំ ‘‘អញ្ញេន កតំ បដិលភិត្វា បរិភុញ្ជតិ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សា’’តិ (បារា. ៥៤៥, ៥៥០) តត្ថ តត្ថ វុត្តំ, ឥតរេសុ បន ទ្វីសុ ‘‘អនាបត្តី’’តិ វុត្តំ។ តត្ថ ចតុត្ថេ អញ្ញស្សត្ថាយ ករណេបិ អនាបត្តិ, បញ្ចមេ តត្ថ ទុក្កដន្តិ ទដ្ឋព្ពំ។ និស្សដ្ឋទានវចនតោ បន គហណេ ទោសោ នត្ថិ, បរិភុញ្ជនេ ច វិជដេត្វា កប្បិយវសេន កតេ ន ទោសោ។
567. Sugatavidatthikaṃ anādāya ādiyantisaññāya, sugatavidatthiūne anūnantisaññāya ca vasenettha acittakatā veditabbā. Vitānādīnaññeva atthāya karaṇe anāpattivacanato nipajjanatthāya karotopi āpatti eva. Paribhuñjituṃ na vaṭṭatīti kosiyesu suddhakāḷakānañca vatthūnaṃ akappiyattā vuttaṃ. Teneva pāḷiyaṃ ‘‘aññena kataṃ paṭilabhitvā paribhuñjati, āpatti dukkaṭassā’’ti (pārā. 545, 550) tattha tattha vuttaṃ, itaresu pana dvīsu ‘‘anāpattī’’ti vuttaṃ. Tattha catutthe aññassatthāya karaṇepi anāpatti, pañcame tattha dukkaṭanti daṭṭhabbaṃ. Nissaṭṭhadānavacanato pana gahaṇe doso natthi, paribhuñjane ca vijaṭetvā kappiyavasena kate na doso.
និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Nisīdanasanthatasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវិភង្គ • Mahāvibhaṅga / ៥. និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទំ • 5. Nisīdanasanthatasikkhāpadaṃ
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā / ៥. និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទវណ្ណនា • 5. Nisīdanasanthatasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ៥. និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទវណ្ណនា • 5. Nisīdanasanthatasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ៥. និសីទនសន្ថតសិក្ខាបទវណ្ណនា • 5. Nisīdanasanthatasikkhāpadavaṇṇanā
