| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā |
កម្មារភណ្ឌុវត្ថាទិកថា
Kammārabhaṇḍuvatthādikathā
៩៨-៩. កម្មារភណ្ឌូតិ តុលាធារមុណ្ឌកោ សុវណ្ណការបុត្តោ, បញ្ចសិខោ តរុណទារកោតិ វុត្តំ ហោតិ។ សង្ឃំ អបលោកេតុំ ភណ្ឌុកម្មាយាតិ សង្ឃំ ភណ្ឌុកម្មត្ថាយ អាបុច្ឆិតុំ អនុជានាមីតិ អត្ថោ។ តត្រាយំ អាបុច្ឆនវិធិ – សីមាបរិយាបន្នេ ភិក្ខូ សន្និបាតេត្វា បព្ពជ្ជាបេក្ខំ តត្ថ នេត្វា ‘‘សង្ឃំ ភន្តេ ឥមស្ស ទារកស្ស ភណ្ឌុកម្មំ អាបុច្ឆាមី’’តិ តិក្ខត្តុំ វា ទ្វិក្ខត្តុំ វា សកិំ វា វត្តព្ពំ។ ឯត្ថ ច ‘‘ឥមស្ស ទារកស្ស ភណ្ឌុកម្មំ អាបុច្ឆាមី’’តិបិ ‘‘ឥមស្ស សមណករណំ អាបុច្ឆាមី’’តិបិ ‘‘ឥមស្ស បព្ពាជនំ អាបុច្ឆាមី’’តិបិ ‘‘អយំ សមណោ ហោតុកាមោ’’តិបិ ‘‘អយំ បព្ពជិតុកាមោ’’តិបិ វត្តុំ វដ្ដតិយេវ។
98-9.Kammārabhaṇḍūti tulādhāramuṇḍako suvaṇṇakāraputto, pañcasikho taruṇadārakoti vuttaṃ hoti. Saṅghaṃ apaloketuṃ bhaṇḍukammāyāti saṅghaṃ bhaṇḍukammatthāya āpucchituṃ anujānāmīti attho. Tatrāyaṃ āpucchanavidhi – sīmāpariyāpanne bhikkhū sannipātetvā pabbajjāpekkhaṃ tattha netvā ‘‘saṅghaṃ bhante imassa dārakassa bhaṇḍukammaṃ āpucchāmī’’ti tikkhattuṃ vā dvikkhattuṃ vā sakiṃ vā vattabbaṃ. Ettha ca ‘‘imassa dārakassa bhaṇḍukammaṃ āpucchāmī’’tipi ‘‘imassa samaṇakaraṇaṃ āpucchāmī’’tipi ‘‘imassa pabbājanaṃ āpucchāmī’’tipi ‘‘ayaṃ samaṇo hotukāmo’’tipi ‘‘ayaṃ pabbajitukāmo’’tipi vattuṃ vaṭṭatiyeva.
សចេ សភាគដ្ឋានំ ហោតិ, ទស វា វីសំ វា តិំសំ វា ភិក្ខូ វសន្តីតិ បរិច្ឆេទោ បញ្ញាយតិ, តេសំ ឋិតោកាសំ វា និសិន្នោកាសំ វា គន្ត្វាបិ បុរិមនយេនេវ អាបុច្ឆិតព្ពំ។ បព្ពជ្ជាបេក្ខំ វិនាវ ទហរភិក្ខូ វា សាមណេរេ វា បេសេត្វាបិ ‘‘ឯកោ ភន្តេ បព្ពជ្ជាបេក្ខោ អត្ថិ តស្ស ភណ្ឌុកម្មំ អាបុច្ឆាមា’’តិអាទិនា នយេន អាបុច្ឆាបេតុំ វដ្ដតិ។
Sace sabhāgaṭṭhānaṃ hoti, dasa vā vīsaṃ vā tiṃsaṃ vā bhikkhū vasantīti paricchedo paññāyati, tesaṃ ṭhitokāsaṃ vā nisinnokāsaṃ vā gantvāpi purimanayeneva āpucchitabbaṃ. Pabbajjāpekkhaṃ vināva daharabhikkhū vā sāmaṇere vā pesetvāpi ‘‘eko bhante pabbajjāpekkho atthi tassa bhaṇḍukammaṃ āpucchāmā’’tiādinā nayena āpucchāpetuṃ vaṭṭati.
សចេ កេចិ ភិក្ខូ សេនាសនំ វា គុម្ពាទីនិ វា បវិសិត្វា និទ្ទាយន្តិ វា សមណធម្មំ វា ករោន្តិ, អាបុច្ឆកា ច បរិយេសន្តាបិ អទិស្វា ‘‘សព្ពេ អាបុច្ឆិតា អម្ហេហី’’តិ សញ្ញិនោ ហោន្តិ, បព្ពជ្ជា នាម លហុកំ កម្មំ, តស្មា បព្ពជិតោ សុបព្ពជិតោវ បព្ពាជេន្តស្សាបិ អនាបត្តិ។
Sace keci bhikkhū senāsanaṃ vā gumbādīni vā pavisitvā niddāyanti vā samaṇadhammaṃ vā karonti, āpucchakā ca pariyesantāpi adisvā ‘‘sabbe āpucchitā amhehī’’ti saññino honti, pabbajjā nāma lahukaṃ kammaṃ, tasmā pabbajito supabbajitova pabbājentassāpi anāpatti.
សចេ បន មហាវិហារោ ហោតិ អនេកភិក្ខុសហស្សាវាសោ, សព្ពេ ភិក្ខូ សន្និបាតេតុម្បិ ទុក្ករំ, បគេវ បដិបាដិយា អាបុច្ឆិតុំ, ខណ្ឌសីមាយំ វា ឋត្វា នទីសមុទ្ទាទីនិ វា គន្ត្វា បព្ពាជេតព្ពោ។ យោ បន នវមុណ្ឌោ វា ហោតិ វិព្ភន្តកោ វា និគណ្ឋាទីសុ អញ្ញតរោ វា ទ្វង្គុលកេសោ វា ឩនទ្វង្គុលកេសោ វា, តស្ស កេសច្ឆេទនកិច្ចំ នត្ថិ, តស្មា ភណ្ឌុកម្មំ អនាបុច្ឆិត្វាបិ តាទិសំ បព្ពាជេតុំ វដ្ដតិ។ ទ្វង្គុលាតិរិត្តកេសោ បន យោ ហោតិ អន្តមសោ ឯកសិខាមត្តធរោបិ, សោ ភណ្ឌុកម្មំ អាបុច្ឆិត្វាវ បព្ពាជេតព្ពោ។ ឧបាលិវត្ថុ មហាវិភង្គេ វុត្តនយមេវ។
Sace pana mahāvihāro hoti anekabhikkhusahassāvāso, sabbe bhikkhū sannipātetumpi dukkaraṃ, pageva paṭipāṭiyā āpucchituṃ, khaṇḍasīmāyaṃ vā ṭhatvā nadīsamuddādīni vā gantvā pabbājetabbo. Yo pana navamuṇḍo vā hoti vibbhantako vā nigaṇṭhādīsu aññataro vā dvaṅgulakeso vā ūnadvaṅgulakeso vā, tassa kesacchedanakiccaṃ natthi, tasmā bhaṇḍukammaṃ anāpucchitvāpi tādisaṃ pabbājetuṃ vaṭṭati. Dvaṅgulātirittakeso pana yo hoti antamaso ekasikhāmattadharopi, so bhaṇḍukammaṃ āpucchitvāva pabbājetabbo. Upālivatthu mahāvibhaṅge vuttanayameva.
១០០. អហិវាតករោគេនាតិ មារិព្យាធិនា; យត្រ ហិ សោ រោគោ ឧប្បជ្ជតិ, តំ កុលំ ទ្វិបទចតុប្បទំ សព្ពំ នស្សតិ, យោ ភិត្តិំ វា ឆទនំ វា ភិន្ទិត្វា បលាយតិ, តិរោគាមាទិគតោ វា ហោតិ, សោ មុច្ចតិ។ តថា ចេត្ថ បិតាបុត្តា មុច្ចិំសុ។ តេន វុត្តំ – ‘‘បិតាបុត្តកា សេសា ហោន្តី’’តិ។
100.Ahivātakarogenāti māribyādhinā; yatra hi so rogo uppajjati, taṃ kulaṃ dvipadacatuppadaṃ sabbaṃ nassati, yo bhittiṃ vā chadanaṃ vā bhinditvā palāyati, tirogāmādigato vā hoti, so muccati. Tathā cettha pitāputtā mucciṃsu. Tena vuttaṃ – ‘‘pitāputtakā sesā hontī’’ti.
កាកុឌ្ឌេបកន្តិ យោ វាមហត្ថេន លេឌ្ឌុំ គហេត្វា និសិន្នោ សក្កោតិ អាគតាគតេ កាកេ ឧឌ្ឌាបេត្វា បុរតោ និក្ខិត្តំ ភត្តំ ភុញ្ជិតុំ, អយំ កាកុឌ្ឌេបកោ នាម, តំ បព្ពាជេតុំ វដ្ដតិ។
Kākuḍḍepakanti yo vāmahatthena leḍḍuṃ gahetvā nisinno sakkoti āgatāgate kāke uḍḍāpetvā purato nikkhittaṃ bhattaṃ bhuñjituṃ, ayaṃ kākuḍḍepako nāma, taṃ pabbājetuṃ vaṭṭati.
១០២. ឥត្តរោតិ អប្បមត្តកោ; កតិបាហមេវ វាសោ ភវិស្សតីតិ អត្ថោ។
102.Ittaroti appamattako; katipāhameva vāso bhavissatīti attho.
១០៣. ឱគណេនាតិ បរិហីនគណេន; អប្បមត្តកេន ភិក្ខុសង្ឃេនាតិ អត្ថោ។ អព្យត្តេន យាវជីវន្តិ ឯត្ថ សចាយំ វុឌ្ឍតរំ អាចរិយំ ន លភតិ, ឧបសម្បទាយ សដ្ឋិវស្សោ វា សត្តតិវស្សោ វា ហោតុ, នវកតរស្សាបិ ព្យត្តស្ស សន្តិកេ ឧក្កុដិកំ និសីទិត្វា អញ្ជលិំ បគ្គហេត្វា ‘‘អាចរិយោ មេ អាវុសោ ហោហិ, អាយស្មតោ និស្សាយ វច្ឆាមី’’តិ ឯវំ តិក្ខត្តុំ វត្វា និស្សយោ គហេតព្ពោវ។ គាមប្បវេសនំ អាបុច្ឆន្តេនាបិ ឧក្កុដិកំ និសីទិត្វា អញ្ជលិំ បគ្គហេត្វា គាមប្បវេសនំ អាបុច្ឆាមិ អាចរិយា’’តិ វត្តព្ពំ។ ឯស នយោ សព្ពអាបុច្ឆនេសុ។ បញ្ចកឆក្កេសុ ចេត្ថ យត្តកំ សុតំ និស្សយមុត្តកស្ស ឥច្ឆិតព្ពំ, តំ ភិក្ខុនោវាទកវណ្ណនាយំ វុត្តំ។ តស្ស នត្ថិតាយ ច អប្បស្សុតោ; អត្ថិតាយ ច ពហុស្សុតោតិ វេទិតព្ពោ។ សេសំ វុត្តនយេនេវ។
103.Ogaṇenāti parihīnagaṇena; appamattakena bhikkhusaṅghenāti attho. Abyattena yāvajīvanti ettha sacāyaṃ vuḍḍhataraṃ ācariyaṃ na labhati, upasampadāya saṭṭhivasso vā sattativasso vā hotu, navakatarassāpi byattassa santike ukkuṭikaṃ nisīditvā añjaliṃ paggahetvā ‘‘ācariyo me āvuso hohi, āyasmato nissāya vacchāmī’’ti evaṃ tikkhattuṃ vatvā nissayo gahetabbova. Gāmappavesanaṃ āpucchantenāpi ukkuṭikaṃ nisīditvā añjaliṃ paggahetvā gāmappavesanaṃ āpucchāmi ācariyā’’ti vattabbaṃ. Esa nayo sabbaāpucchanesu. Pañcakachakkesu cettha yattakaṃ sutaṃ nissayamuttakassa icchitabbaṃ, taṃ bhikkhunovādakavaṇṇanāyaṃ vuttaṃ. Tassa natthitāya ca appassuto; atthitāya ca bahussutoti veditabbo. Sesaṃ vuttanayeneva.
កម្មារភណ្ឌុវត្ថាទិកថា និដ្ឋិតា។
Kammārabhaṇḍuvatthādikathā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi
៣៥. កម្មារភណ្ឌុវត្ថុ • 35. Kammārabhaṇḍuvatthu
៣៦. ឧបាលិទារកវត្ថុ • 36. Upālidārakavatthu
៣៧. អហិវាតករោគវត្ថុ • 37. Ahivātakarogavatthu
៣៩. អាហុន្ទរិកវត្ថុ • 39. Āhundarikavatthu
៤០. និស្សយមុច្ចនកកថា • 40. Nissayamuccanakakathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / និស្សយមុច្ចនកកថាវណ្ណនា • Nissayamuccanakakathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / កម្មារភណ្ឌុវត្ថាទិកថាវណ្ណនា • Kammārabhaṇḍuvatthādikathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / កម្មារភណ្ឌុវត្ថាទិកថាវណ្ណនា • Kammārabhaṇḍuvatthādikathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi
៣៥. កម្មារភណ្ឌុវត្ថុអាទិកថា • 35. Kammārabhaṇḍuvatthuādikathā
៤០. និស្សយមុច្ចនកកថា • 40. Nissayamuccanakakathā
