| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಕಥಾವತ್ಥುಪಾಳಿ • Kathāvatthupāḷi |
೭. ಸತ್ತಮವಗ್ಗೋ
7. Sattamavaggo
(೬೮) ೬. ಇತೋದಿನ್ನಕಥಾ
(68) 6. Itodinnakathā
೪೮೮. ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ಇತೋ ಚೀವರಂ ದೇನ್ತಿ ತಂ ಚೀವರಂ ತತ್ಥ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ॰… ಇತೋ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ದೇನ್ತಿ, ಇತೋ ಸೇನಾಸನಂ ದೇನ್ತಿ, ಇತೋ ಗಿಲಾನಪಚ್ಚಯಭೇಸಜ್ಜಪರಿಕ್ಖಾರಂ ದೇನ್ತಿ, ಇತೋ ಖಾದನೀಯಂ ದೇನ್ತಿ, ಇತೋ ಭೋಜನೀಯಂ ದೇನ್ತಿ, ಇತೋ ಪಾನೀಯಂ ದೇನ್ತಿ; ತಂ ಪಾನೀಯಂ ತತ್ಥ ಪರಿಭುಞ್ಜನ್ತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ॰…।
488. Ito dinnena tattha yāpentīti? Āmantā. Ito cīvaraṃ denti taṃ cīvaraṃ tattha paribhuñjantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… ito piṇḍapātaṃ denti, ito senāsanaṃ denti, ito gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ denti, ito khādanīyaṃ denti, ito bhojanīyaṃ denti, ito pānīyaṃ denti; taṃ pānīyaṃ tattha paribhuñjantīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ಅಞ್ಞೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಕಾರಕೋ ಪರಕತಂ ಸುಖದುಕ್ಖಂ ಅಞ್ಞೋ ಕರೋತಿ, ಅಞ್ಞೋ ಪಟಿಸಂವೇದೇತೀತಿ? ನ ಹೇವಂ ವತ್ತಬ್ಬೇ…ಪೇ॰…।
Ito dinnena tattha yāpentīti? Āmantā. Añño aññassa kārako parakataṃ sukhadukkhaṃ añño karoti, añño paṭisaṃvedetīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
೪೮೯. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀ’’ತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ನನು ಪೇತಾ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥಾಯ ದಾನಂ ದೇನ್ತಂ ಅನುಮೋದೇನ್ತಿ, ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇನ್ತಿ, ಪೀತಿಂ ಉಪ್ಪಾದೇನ್ತಿ, ಸೋಮನಸ್ಸಂ ಪಟಿಲಭನ್ತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ಹಞ್ಚಿ ಪೇತಾ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥಾಯ ದಾನಂ ದೇನ್ತಂ ಅನುಮೋದೇನ್ತಿ, ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇನ್ತಿ, ಪೀತಿಂ ಉಪ್ಪಾದೇನ್ತಿ, ಸೋಮನಸ್ಸಂ ಪಟಿಲಭನ್ತಿ; ತೇನ ವತ ರೇ ವತ್ತಬ್ಬೇ – ‘‘ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀ’’ತಿ।
489. Na vattabbaṃ – ‘‘ito dinnena tattha yāpentī’’ti? Āmantā. Nanu petā attano atthāya dānaṃ dentaṃ anumodenti, cittaṃ pasādenti, pītiṃ uppādenti, somanassaṃ paṭilabhantīti? Āmantā. Hañci petā attano atthāya dānaṃ dentaṃ anumodenti, cittaṃ pasādenti, pītiṃ uppādenti, somanassaṃ paṭilabhanti; tena vata re vattabbe – ‘‘ito dinnena tattha yāpentī’’ti.
೪೯೦. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀ’’ತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ –
490. Na vattabbaṃ – ‘‘ito dinnena tattha yāpentī’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā –
‘‘ಉನ್ನಮೇ ಉದಕಂ ವುಟ್ಠಂ, ಯಥಾನಿನ್ನಂ ಪವತ್ತತಿ।
‘‘Unname udakaṃ vuṭṭhaṃ, yathāninnaṃ pavattati;
ಏವಮೇವ ಇತೋ ದಿನ್ನಂ, ಪೇತಾನಂ ಉಪಕಪ್ಪತಿ॥
Evameva ito dinnaṃ, petānaṃ upakappati.
‘‘ಯಥಾ ವಾರಿವಹಾ ಪೂರಾ, ಪರಿಪೂರೇನ್ತಿ ಸಾಗರಂ।
‘‘Yathā vārivahā pūrā, paripūrenti sāgaraṃ;
ಏವಮೇವ ಇತೋ ದಿನ್ನಂ, ಪೇತಾನಂ ಉಪಕಪ್ಪತಿ॥
Evameva ito dinnaṃ, petānaṃ upakappati.
‘‘ನ ಹಿ ತತ್ಥ ಕಸೀ ಅತ್ಥಿ, ಗೋರಕ್ಖೇತ್ಥ ನ ವಿಜ್ಜತಿ।
‘‘Na hi tattha kasī atthi, gorakkhettha na vijjati;
ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ತೇನ ಹಿ ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀತಿ।
Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi ito dinnena tattha yāpentīti.
೪೯೧. ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ – ‘‘ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀ’’ತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ನನು ವುತ್ತಂ ಭಗವತಾ – ‘‘ಪಞ್ಚಿಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಠಾನಾನಿ ಸಮ್ಪಸ್ಸನ್ತಾ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಪುತ್ತಂ ಇಚ್ಛನ್ತಿ ಕುಲೇ ಜಾಯಮಾನಂ! ಕತಮಾನಿ ಪಞ್ಚ? ಭಟೋ ವಾ ನೋ ಭರಿಸ್ಸತಿ, ಕಿಚ್ಚಂ ವಾ ನೋ ಕರಿಸ್ಸತಿ, ಕುಲವಂಸೋ ಚಿರಂ ಠಸ್ಸತಿ, ದಾಯಜ್ಜಂ ಪಟಿಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ಅಥ ವಾ ಪನ ಪೇತಾನಂ ಕಾಲಙ್ಕತಾನಂ ದಕ್ಖಿಣಂ ಅನುಪ್ಪದಸ್ಸತಿ – ಇಮಾನಿ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚ ಠಾನಾನಿ ಸಮ್ಪಸ್ಸನ್ತಾ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಪುತ್ತಂ ಇಚ್ಛನ್ತಿ ಕುಲೇ ಜಾಯಮಾನ’’ನ್ತಿ।
491. Na vattabbaṃ – ‘‘ito dinnena tattha yāpentī’’ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā – ‘‘pañcimāni, bhikkhave, ṭhānāni sampassantā mātāpitaro puttaṃ icchanti kule jāyamānaṃ! Katamāni pañca? Bhaṭo vā no bharissati, kiccaṃ vā no karissati, kulavaṃso ciraṃ ṭhassati, dāyajjaṃ paṭipajjissati, atha vā pana petānaṃ kālaṅkatānaṃ dakkhiṇaṃ anuppadassati – imāni kho, bhikkhave, pañca ṭhānāni sampassantā mātāpitaro puttaṃ icchanti kule jāyamāna’’nti.
‘‘ಪಞ್ಚ ಠಾನಾನಿ ಸಮ್ಪಸ್ಸಂ, ಪುತ್ತಂ ಇಚ್ಛನ್ತಿ ಪಣ್ಡಿತಾ।
‘‘Pañca ṭhānāni sampassaṃ, puttaṃ icchanti paṇḍitā;
ಭಟೋ ವಾ ನೋ ಭರಿಸ್ಸತಿ, ಕಿಚ್ಚಂ ವಾ ನೋ ಕರಿಸ್ಸತಿ॥
Bhaṭo vā no bharissati, kiccaṃ vā no karissati.
‘‘ಕುಲವಂಸೋ ಚಿರಂ ತಿಟ್ಠೇ, ದಾಯಜ್ಜಂ ಪಟಿಪಜ್ಜತಿ।
‘‘Kulavaṃso ciraṃ tiṭṭhe, dāyajjaṃ paṭipajjati;
ಅಥ ವಾ ಪನ ಪೇತಾನಂ, ದಕ್ಖಿಣಂ ಅನುಪ್ಪದಸ್ಸತಿ॥
Atha vā pana petānaṃ, dakkhiṇaṃ anuppadassati.
‘‘ಠಾನಾನೇತಾನಿ ಸಮ್ಪಸ್ಸಂ, ಪುತ್ತಂ ಇಚ್ಛನ್ತಿ ಪಣ್ಡಿತಾ।
‘‘Ṭhānānetāni sampassaṃ, puttaṃ icchanti paṇḍitā;
ತಸ್ಮಾ ಸನ್ತೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಾ, ಕತಞ್ಞೂ ಕತವೇದಿನೋ॥
Tasmā santo sappurisā, kataññū katavedino.
‘‘ಭರನ್ತಿ ಮಾತಾಪಿತರೋ, ಪುಬ್ಬೇ ಕತಮನುಸ್ಸರಂ।
‘‘Bharanti mātāpitaro, pubbe katamanussaraṃ;
ಕರೋನ್ತಿ ತೇಸಂ ಕಿಚ್ಚಾನಿ, ಯಥಾ ತಂ ಪುಬ್ಬಕಾರಿನಂ॥
Karonti tesaṃ kiccāni, yathā taṃ pubbakārinaṃ.
‘‘ಓವಾದಕಾರೀ ಭಟಪೋಸೀ, ಕುಲವಂಸಂ ಅಹಾಪಯಂ।
‘‘Ovādakārī bhaṭaposī, kulavaṃsaṃ ahāpayaṃ;
ಸದ್ಧೋ ಸೀಲೇನ ಸಮ್ಪನ್ನೋ, ಪುತ್ತೋ ಹೋತಿ ಪಸಂಸಿಯೋ’’ತಿ 5॥
Saddho sīlena sampanno, putto hoti pasaṃsiyo’’ti 6.
ಅತ್ಥೇವ ಸುತ್ತನ್ತೋತಿ? ಆಮನ್ತಾ। ತೇನ ಹಿ ಇತೋ ದಿನ್ನೇನ ತತ್ಥ ಯಾಪೇನ್ತೀತಿ।
Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi ito dinnena tattha yāpentīti.
ಇತೋ ದಿನ್ನಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
Ito dinnakathā niṭṭhitā.
Footnotes:
Related texts:
ಅಟ್ಠಕಥಾ • Aṭṭhakathā / ಅಭಿಧಮ್ಮಪಿಟಕ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Abhidhammapiṭaka (aṭṭhakathā) / ಪಞ್ಚಪಕರಣ-ಅಟ್ಠಕಥಾ • Pañcapakaraṇa-aṭṭhakathā / ೬. ಇತೋದಿನ್ನಕಥಾವಣ್ಣನಾ • 6. Itodinnakathāvaṇṇanā
ಟೀಕಾ • Tīkā / ಅಭಿಧಮ್ಮಪಿಟಕ (ಟೀಕಾ) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / ಪಞ್ಚಪಕರಣ-ಮೂಲಟೀಕಾ • Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā / ೬. ಇತೋದಿನ್ನಕಥಾವಣ್ಣನಾ • 6. Itodinnakathāvaṇṇanā
ಟೀಕಾ • Tīkā / ಅಭಿಧಮ್ಮಪಿಟಕ (ಟೀಕಾ) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / ಪಞ್ಚಪಕರಣ-ಅನುಟೀಕಾ • Pañcapakaraṇa-anuṭīkā / ೬. ಇತೋದಿನ್ನಕಥಾವಣ್ಣನಾ • 6. Itodinnakathāvaṇṇanā
