| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / ธมฺมปทปาฬิ • Dhammapadapāḷi |
๑๙. ธมฺมฎฺฐวโคฺค
19. Dhammaṭṭhavaggo
๒๕๖.
256.
โย จ อตฺถํ อนตฺถญฺจ, อุโภ นิเจฺฉยฺย ปณฺฑิโตฯ
Yo ca atthaṃ anatthañca, ubho niccheyya paṇḍito.
๒๕๗.
257.
อสาหเสน ธเมฺมน, สเมน นยตี ปเร;
Asāhasena dhammena, samena nayatī pare;
ธมฺมสฺส คุโตฺต เมธาวี, ‘‘ธมฺมโฎฺฐ’’ติ ปวุจฺจติฯ
Dhammassa gutto medhāvī, ‘‘dhammaṭṭho’’ti pavuccati.
๒๕๘.
258.
น เตน ปณฺฑิโต โหติ, ยาวตา พหุ ภาสติ;
Na tena paṇḍito hoti, yāvatā bahu bhāsati;
เขมี อเวรี อภโย, ‘‘ปณฺฑิโต’’ติ ปวุจฺจติฯ
Khemī averī abhayo, ‘‘paṇḍito’’ti pavuccati.
๒๕๙.
259.
น ตาวตา ธมฺมธโร, ยาวตา พหุ ภาสติ;
Na tāvatā dhammadharo, yāvatā bahu bhāsati;
โย จ อปฺปมฺปิ สุตฺวาน, ธมฺมํ กาเยน ปสฺสติ;
Yo ca appampi sutvāna, dhammaṃ kāyena passati;
ส เว ธมฺมธโร โหติ, โย ธมฺมํ นปฺปมชฺชติฯ
Sa ve dhammadharo hoti, yo dhammaṃ nappamajjati.
๒๖๐.
260.
ปริปโกฺก วโย ตสฺส, ‘‘โมฆชิโณฺณ’’ติ วุจฺจติฯ
Paripakko vayo tassa, ‘‘moghajiṇṇo’’ti vuccati.
๒๖๑.
261.
ยมฺหิ สจฺจญฺจ ธโมฺม จ, อหิํสา สํยโม ทโม;
Yamhi saccañca dhammo ca, ahiṃsā saṃyamo damo;
๒๖๒.
262.
น วากฺกรณมเตฺตน, วณฺณโปกฺขรตาย วา;
Na vākkaraṇamattena, vaṇṇapokkharatāya vā;
สาธุรูโป นโร โหติ, อิสฺสุกี มจฺฉรี สโฐฯ
Sādhurūpo naro hoti, issukī maccharī saṭho.
๒๖๓.
263.
ยสฺส เจตํ สมุจฺฉินฺนํ, มูลฆจฺจํ สมูหตํ;
Yassa cetaṃ samucchinnaṃ, mūlaghaccaṃ samūhataṃ;
ส วนฺตโทโส เมธาวี, ‘‘สาธุรูโป’’ติ วุจฺจติฯ
Sa vantadoso medhāvī, ‘‘sādhurūpo’’ti vuccati.
๒๖๔.
264.
น มุณฺฑเกน สมโณ, อพฺพโต อลิกํ ภณํ;
Na muṇḍakena samaṇo, abbato alikaṃ bhaṇaṃ;
อิจฺฉาโลภสมาปโนฺน, สมโณ กิํ ภวิสฺสติฯ
Icchālobhasamāpanno, samaṇo kiṃ bhavissati.
๒๖๕.
265.
โย จ สเมติ ปาปานิ, อณุํ ถูลานิ สพฺพโส;
Yo ca sameti pāpāni, aṇuṃ thūlāni sabbaso;
สมิตตฺตา หิ ปาปานํ, ‘‘สมโณ’’ติ ปวุจฺจติฯ
Samitattā hi pāpānaṃ, ‘‘samaṇo’’ti pavuccati.
๒๖๖.
266.
น เตน ภิกฺขุ โส โหติ, ยาวตา ภิกฺขเต ปเร;
Na tena bhikkhu so hoti, yāvatā bhikkhate pare;
วิสฺสํ ธมฺมํ สมาทาย, ภิกฺขุ โหติ น ตาวตาฯ
Vissaṃ dhammaṃ samādāya, bhikkhu hoti na tāvatā.
๒๖๗.
267.
สงฺขาย โลเก จรติ, ส เว ‘‘ภิกฺขู’’ติ วุจฺจติฯ
Saṅkhāya loke carati, sa ve ‘‘bhikkhū’’ti vuccati.
๒๖๘.
268.
น โมเนน มุนี โหติ, มูฬฺหรูโป อวิทฺทสุ;
Na monena munī hoti, mūḷharūpo aviddasu;
โย จ ตุลํว ปคฺคยฺห, วรมาทาย ปณฺฑิโตฯ
Yo ca tulaṃva paggayha, varamādāya paṇḍito.
๒๖๙.
269.
ปาปานิ ปริวเชฺชติ, ส มุนี เตน โส มุนิ;
Pāpāni parivajjeti, sa munī tena so muni;
โย มุนาติ อุโภ โลเก, ‘‘มุนิ’’ เตน ปวุจฺจติฯ
Yo munāti ubho loke, ‘‘muni’’ tena pavuccati.
๒๗๐.
270.
น เตน อริโย โหติ, เยน ปาณานิ หิํสติ;
Na tena ariyo hoti, yena pāṇāni hiṃsati;
อหิํสา สพฺพปาณานํ, ‘‘อริโย’’ติ ปวุจฺจติฯ
Ahiṃsā sabbapāṇānaṃ, ‘‘ariyo’’ti pavuccati.
๒๗๑.
271.
น สีลพฺพตมเตฺตน, พาหุสเจฺจน วา ปน;
Na sīlabbatamattena, bāhusaccena vā pana;
อถ วา สมาธิลาเภน, วิวิตฺตสยเนน วาฯ
Atha vā samādhilābhena, vivittasayanena vā.
๒๗๒.
272.
ผุสามิ เนกฺขมฺมสุขํ, อปุถุชฺชนเสวิตํ;
Phusāmi nekkhammasukhaṃ, aputhujjanasevitaṃ;
ภิกฺขุ วิสฺสาสมาปาทิ, อปฺปโตฺต อาสวกฺขยํฯ
Bhikkhu vissāsamāpādi, appatto āsavakkhayaṃ.
ธมฺมฎฺฐวโคฺค เอกูนวีสติโม นิฎฺฐิโตฯ
Dhammaṭṭhavaggo ekūnavīsatimo niṭṭhito.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ขุทฺทกนิกาย (อฎฺฐกถา) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / ธมฺมปท-อฎฺฐกถา • Dhammapada-aṭṭhakathā / ๑๙. ธมฺมฎฺฐวโคฺค • 19. Dhammaṭṭhavaggo
