| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / អបទាន-អដ្ឋកថា • Apadāna-aṭṭhakathā |
៥. ភិសទាយកត្ថេរអបទានវណ្ណនា
5. Bhisadāyakattheraapadānavaṇṇanā
វេស្សភូ នាម នាមេនាតិអាទិកំ អាយស្មតោ ភិសទាយកត្ថេរស្ស អបទានំ។ អយម្បិ បុរិមពុទ្ធេសុ កតាធិការោ តត្ថ តត្ថ ភវេ វិវដ្ដូបនិស្សយានិ បុញ្ញានិ ឧបចិនន្តោ វេស្សភុស្ស ភគវតោ កាលេ ហិមវន្តស្មិំ ហត្ថិយោនិយំ និព្ពត្តោ តស្មិំ បដិវសតិ។ តស្មិំ សមយេ វេស្សភូ ភគវា វិវេកកាមោ ហិមវន្តមគមាសិ។ តំ ទិស្វា សោ ហត្ថិនាគោ បសន្នមានសោ ភិសមុឡាលំ គហេត្វា ភគវន្តំ ភោជេសិ។ សោ តេន បុញ្ញកម្មេន ហត្ថិយោនិតោ ចុតោ ទេវលោកេ ឧប្បជ្ជិត្វា តត្ថ ឆ កាមាវចរសម្បត្តិយោ អនុភវិត្វា មនុស្សត្តមាគតោ មនុស្សេសុ ចក្កវត្តិសម្បត្តិអាទយោ អនុភវិត្វា ឥមស្មិំ ពុទ្ធុប្បាទេ មហាភោគេ អញ្ញតរស្មិំ កុលេ និព្ពត្តោ បុព្ពវាសនាពលេន សត្ថរិ បសន្នោ បព្ពជិត្វា នចិរស្សេវ អរហា អហោសិ, សោ បុព្ពេ កតកុសលនាមេន ភិសទាយកត្ថេរោតិ បាកដោ។
Vessabhūnāma nāmenātiādikaṃ āyasmato bhisadāyakattherassa apadānaṃ. Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayāni puññāni upacinanto vessabhussa bhagavato kāle himavantasmiṃ hatthiyoniyaṃ nibbatto tasmiṃ paṭivasati. Tasmiṃ samaye vessabhū bhagavā vivekakāmo himavantamagamāsi. Taṃ disvā so hatthināgo pasannamānaso bhisamuḷālaṃ gahetvā bhagavantaṃ bhojesi. So tena puññakammena hatthiyonito cuto devaloke uppajjitvā tattha cha kāmāvacarasampattiyo anubhavitvā manussattamāgato manussesu cakkavattisampattiādayo anubhavitvā imasmiṃ buddhuppāde mahābhoge aññatarasmiṃ kule nibbatto pubbavāsanābalena satthari pasanno pabbajitvā nacirasseva arahā ahosi, so pubbe katakusalanāmena bhisadāyakattheroti pākaṭo.
២៩. សោ អត្តនោ បុព្ពកម្មំ សរិត្វា បុព្ពចរិតាបទានំ ទស្សេន្តោ វេស្សភូ នាម នាមេនាតិអាទិមាហ។ តត្ថ វេស្សភូតិ វេស្សំ ភុនាតិ អតិក្កមតីតិ វេស្សភូ។ អថ វា វេស្សេ វាណិជកម្មេ វា កាមរាគាទិកេ វា កុសលាទិកម្មេ វា វត្ថុកាមកិលេសកាមេ វា ភុនាតិ អភិភវតីតិ វេស្សភូ, សោ នាមេន វេស្សភូ នាម ភគវា។ ឥសីនំ តតិយោ អហូតិ កុសលធម្មេ ឯសតិ គវេសតីតិ ឥសិ, ‘‘វិបស្សី, សិខី, វេស្សភូ’’តិ វុត្តត្តា តតិយោ ឥសិ តតិយោ ភគវា អហុ អហោសីតិ អត្ថោ។ កាននំ វនមោគ្គយ្ហាតិ កាននសង្ខាតំ វនំ ឱគយ្ហ ឱគហេត្វា បាវិសីតិ អត្ថោ។
29. So attano pubbakammaṃ saritvā pubbacaritāpadānaṃ dassento vessabhū nāma nāmenātiādimāha. Tattha vessabhūti vessaṃ bhunāti atikkamatīti vessabhū. Atha vā vesse vāṇijakamme vā kāmarāgādike vā kusalādikamme vā vatthukāmakilesakāme vā bhunāti abhibhavatīti vessabhū, so nāmena vessabhū nāma bhagavā. Isīnaṃ tatiyo ahūti kusaladhamme esati gavesatīti isi, ‘‘vipassī, sikhī, vessabhū’’ti vuttattā tatiyo isi tatiyo bhagavā ahu ahosīti attho. Kānanaṃ vanamoggayhāti kānanasaṅkhātaṃ vanaṃ ogayha ogahetvā pāvisīti attho.
៣០. ភិសមុឡាលំ គណ្ហិត្វាតិ ទ្វិបទចតុប្បទានំ ឆាតកំ ភិសតិ ហិំសតិ វិនាសេតីតិ ភិសំ, កោ សោ? បទុមកន្ទោ, ភិសញ្ច មុឡាលញ្ច ភិសមុឡាលំ, តំ ភិសមុឡាលំ គហេត្វាតិ អត្ថោ។
30.Bhisamuḷālaṃ gaṇhitvāti dvipadacatuppadānaṃ chātakaṃ bhisati hiṃsati vināsetīti bhisaṃ, ko so? Padumakando, bhisañca muḷālañca bhisamuḷālaṃ, taṃ bhisamuḷālaṃ gahetvāti attho.
៣១. ករេន ច បរាមដ្ឋោតិ តំ មយា ទិន្នទានំ, វេស្សភូវរពុទ្ធិនា ឧត្តមពុទ្ធិនា វេស្សភុនា ករេន ហត្ថតលេន បរាមដ្ឋោ កតសម្ផស្សោ អហោសិ។ សុខាហំ នាភិជានាមិ, សមំ តេន កុតោត្តរិន្តិ តេន សុខេន សមំ សុខំ នាភិជានាមិ, តតោ ឧត្តរិំ តតោ បរំ តតោ អធិកំ សុខំ កុតោតិ អត្ថោ។ សេសំ នយានុសារេន សុវិញ្ញេយ្យន្តិ។
31.Karena ca parāmaṭṭhoti taṃ mayā dinnadānaṃ, vessabhūvarabuddhinā uttamabuddhinā vessabhunā karena hatthatalena parāmaṭṭho katasamphasso ahosi. Sukhāhaṃ nābhijānāmi, samaṃ tena kutottarinti tena sukhena samaṃ sukhaṃ nābhijānāmi, tato uttariṃ tato paraṃ tato adhikaṃ sukhaṃ kutoti attho. Sesaṃ nayānusārena suviññeyyanti.
ភិសទាយកត្ថេរអបទានវណ្ណនា សមត្តា។
Bhisadāyakattheraapadānavaṇṇanā samattā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / ខុទ្ទកនិកាយ • Khuddakanikāya / អបទានបាឡិ • Apadānapāḷi / ៥. ភិសទាយកត្ថេរអបទានំ • 5. Bhisadāyakattheraapadānaṃ
