| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਖੁਦ੍ਦਸਿਕ੍ਖਾ-ਮੂਲਸਿਕ੍ਖਾ • Khuddasikkhā-mūlasikkhā |
੫੦. વਿਪਸ੍ਸਨਾਨਿਦ੍ਦੇਸવਣ੍ਣਨਾ
50. Vipassanāniddesavaṇṇanā
੪੭੧-੨. ਨਾਮਰੂਪਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਾਮਞ੍ਚ ਅਟ੍ਠવੀਸਤਿવਿਧਂ ਰੂਪਞ੍ਚ। ‘‘ਨਮਨਲਕ੍ਖਣਂ ਨਾਮਂ, ਰੁਪ੍ਪਨਲਕ੍ਖਣਂ ਰੂਪਂ, ਨਾਮਰੂਪਤੋ ਨ ਅਞ੍ਞੋ ਅਤ੍ਤਾਦਿਕੋ ਕੋਚਿ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਏવਂ ਝਾਨਲਾਭੀ ਚੇ, ਝਾਨਤੋ વੁਟ੍ਠਾਯ ਝਾਨਗਤਂ વਾ વਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਨਿਕੋ ਚੇ, ਪਕਿਣ੍ਣਕਭੂਤਂ ਨਾਮਰੂਪਂ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍વਾ। ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂવਰਾਦਿ ਸੀਲવਿਸੁਦ੍ਧਿ, ਚਤੁਰਾਰਕ੍ਖવਸੇਨ ਦੀਪਿਤਾ ਸੋਪਚਾਰਸਮਾਧਿਸਙ੍ਖਾਤਾ ਚਿਤ੍ਤવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਚ વੁਤ੍ਤਾવ ਨਾਮਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਦਿਟ੍ਠਿવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਕਥਿਤਾ। ਤਤੋ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਞ੍ਚ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤ੍વਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ। ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇ ਨਾਮਰੂਪਦ੍વਯਮੇવ ਅવਿਜ੍ਜਾਤਣ੍ਹਾਉਪਾਦਾਨਕਮ੍ਮੇਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਇਸ੍ਸਰਾਦਿਕਾਰਣੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਤਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ, ਇਮਿਨਾ ਕਙ੍ਖਾવਿਤਰਣવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ।
471-2.Nāmarūpanti cittacetasikasaṅkhātaṃ nāmañca aṭṭhavīsatividhaṃ rūpañca. ‘‘Namanalakkhaṇaṃ nāmaṃ, ruppanalakkhaṇaṃ rūpaṃ, nāmarūpato na añño attādiko koci atthī’’ti evaṃ jhānalābhī ce, jhānato vuṭṭhāya jhānagataṃ vā vipassanāyāniko ce, pakiṇṇakabhūtaṃ nāmarūpaṃ pariggahetvā. Pātimokkhasaṃvarādi sīlavisuddhi, caturārakkhavasena dīpitā sopacārasamādhisaṅkhātā cittavisuddhi ca vuttāva nāmāti iminā diṭṭhivisuddhi kathitā. Tato tassa paccayañca pariggahetvāti sambandho. Tassa paccayanti ‘‘paṭisandhikkhaṇe nāmarūpadvayameva avijjātaṇhāupādānakammehi uppajjati, na issarādikāraṇenā’’tiādinā tassa kāraṇaṃ, iminā kaṅkhāvitaraṇavisuddhi dassitā.
ਹੁਤ੍વਾ ਅਭਾવਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਨਾਮਰੂਪਸਙ੍ਖਾਰਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍વਾ ਅਭਾવਾਪਜ੍ਜਨਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚਾ। ਉਦਯਬ੍ਬਯਪੀਲ਼ਨਾ ਦੁਕ੍ਖਾਤਿ ਉਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧવਸੇਨ ਪੀਲ਼ਨਤੋ ਦੁਕ੍ਖਾ। ਅવਸવਤ੍ਤਿਤ੍ਤਾ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ વਸੇ ਅવਤ੍ਤਨਤੋ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਏવਂ ਸਙ੍ਖਾਰੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਤਿਲਕ੍ਖਣਂ ਆਰੋਪੇਤ੍વਾ। ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋਤਿ ਯਥਾવੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਸਮਥਯਾਨਿਕੋ વਿਪਸ੍ਸਨਾਯਾਨਿਕੋ ਚ ਯੋਗਾવਚਰੋ। ਇਮਿਨਾ ਮਗ੍ਗਾਮਗ੍ਗਞਾਣਦਸ੍ਸਨવਿਸੁਦ੍ਧਿ, ਪਟਿਪਦਾਞਾਣਦਸ੍ਸਨવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਚ ਦਸ੍ਸਿਤਾ। ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਮੇવ ਹਿ ਉਦਯਬ੍ਬਯਾਦਿਨਾਨੁਪਸ੍ਸਨਤੋ ਉਦਯਬ੍ਬਯਭਙ੍ਗਭਯਆਦੀਨવਨਿਬ੍ਬਿਦਾਮੁਞ੍ਚਿਤੁਕਮ੍ਯਤਾਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਸ- ਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠવਿਧਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ વਸੇਨ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਂ વਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂ ਪਟਿਪਦਾਞਾਣਦਸ੍ਸਨવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਨਾਮ। ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੁਣੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਞਾਣਦਸ੍ਸਨવਿਸੁਦ੍ਧਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ। ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਨ੍ਤਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇਨ ਖੇਪਿਤਤ੍ਤਾ, ਇਤਰੇਸਂ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਖੇਪਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਖਯਨ੍ਤੇ ਜਾਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਂ।
Hutvā abhāvato aniccāti sabbepi nāmarūpasaṅkhārā uppajjitvā abhāvāpajjanato aniccā. Udayabbayapīḷanā dukkhāti uppādanirodhavasena pīḷanato dukkhā. Avasavattittā anattāti attano vase avattanato anattāti evaṃ saṅkhārehi saddhiṃ tilakkhaṇaṃ āropetvā. Punappunaṃ sammasantoti yathāvuttanayena sammasanto samathayāniko vipassanāyāniko ca yogāvacaro. Iminā maggāmaggañāṇadassanavisuddhi, paṭipadāñāṇadassanavisuddhi ca dassitā. Saṅkhārānameva hi udayabbayādinānupassanato udayabbayabhaṅgabhayaādīnavanibbidāmuñcitukamyatāpaṭisaṅkhānupassanāsa- ṅkhārupekkhāñāṇasaṅkhātassa aṭṭhavidhassa ñāṇassa vasena sikhāppattaṃ vipassanāñāṇaṃ paṭipadāñāṇadassanavisuddhi nāma. Anupubbena sabbasaṃyojanakkhayaṃ pāpuṇeyyāti iminā ñāṇadassanavisuddhi dassitā. Sabbasaṃyojanakkhayanti orambhāgiyānaṃ pañcannaṃ saṃyojanānaṃ heṭṭhā maggattayena khepitattā, itaresaṃ uddhambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ khepitattā ca sabbesaṃ saṃyojanānaṃ khayante jātaṃ arahattamaggaṃ.
