| Library / Tipiṭaka / တိပိဋက • Tipiṭaka / ကင္ခာဝိတရဏီ-အဘိနဝ-ဋီကာ • Kaṅkhāvitaraṇī-abhinava-ṭīkā |
၈. ဥပသ္သုတိသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
8. Upassutisikkhāpadavaṇṇanā
သုယ္ယတီတိ သုတိ, သဒ္ဒော, သုတိယာ သမီပံ ဥပသ္သုတီတိ အာဟ ‘‘သုတိသမီပ’’န္တိ, သဒ္ဒသမီပန္တိ အတ္ထော။ ယတ္ထ ပန ဌိတေန သက္ကာ ဟောတိ သဒ္ဒံ သောတုံ , တတ္ထ တိဋ္ဌန္တော သဒ္ဒသမီပေ တိဋ္ဌတိ နာမာတိ အာဟ ‘‘ယတ္ထ ဌတ္ဝာ’’တိအာဒိ။ အထ ဝာ ဥပေစ္စ သုယ္ယတိ ဧတ္ထာတိ ဥပသ္သုတိ, ဌာနံ, ယံ ဌာနံ ဥပဂတေန သက္ကာ ဟောတိ ကထေန္တာနံ သဒ္ဒံ သောတုံ, တတ္ထာတိ ဧဝမ္ပေတ္ထ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တုရိတဂမနေပီတိ ပစ္ဆတော ဂစ္ဆန္တသ္သ ပုရတော ဂစ္ဆန္တာနံ သဒ္ဒသဝနတ္ထံ သီဃဂမနေပိ။ ဩဟီယမာနေပီတိ ပုရတော ဂစ္ဆန္တသ္သ ပစ္ဆတော ဂစ္ဆန္တာနံ ဝစနသဝနတ္ထံ ဩဟီယမာနေပိ။
Suyyatīti suti, saddo, sutiyā samīpaṃ upassutīti āha ‘‘sutisamīpa’’nti, saddasamīpanti attho. Yattha pana ṭhitena sakkā hoti saddaṃ sotuṃ , tattha tiṭṭhanto saddasamīpe tiṭṭhati nāmāti āha ‘‘yattha ṭhatvā’’tiādi. Atha vā upecca suyyati etthāti upassuti, ṭhānaṃ, yaṃ ṭhānaṃ upagatena sakkā hoti kathentānaṃ saddaṃ sotuṃ, tatthāti evampettha attho daṭṭhabbo. Turitagamanepīti pacchato gacchantassa purato gacchantānaṃ saddasavanatthaṃ sīghagamanepi. Ohīyamānepīti purato gacchantassa pacchato gacchantānaṃ vacanasavanatthaṃ ohīyamānepi.
ဝူပသမိသ္သာမီတိ ဥပသမံ ဂမိသ္သာမိ, ကလဟံ န ကရိသ္သာမိ။ အတ္တာနံ ပရိမောစေသ္သာမီတိ မမ အကာရကဘာဝံ ကထေတ္ဝာ အတ္တာနံ ပရိမောစေသ္သာမိ။ သိယာ ကိရိယန္တိ ကဒာစိ သောတုကာမတာယ ဂမနဝသေန သမုဋ္ဌာနတော သိယာ ကိရိယံ။ သိယာ အကိရိယန္တိ ကဒာစိ ဌိတဋ္ဌာနံ အာဂန္တ္ဝာ မန္တယမာနာနံ အဇာနာပနဝသေန သမုဋ္ဌာနတော သိယာ အကိရိယံ။
Vūpasamissāmīti upasamaṃ gamissāmi, kalahaṃ na karissāmi. Attānaṃ parimocessāmīti mama akārakabhāvaṃ kathetvā attānaṃ parimocessāmi. Siyā kiriyanti kadāci sotukāmatāya gamanavasena samuṭṭhānato siyā kiriyaṃ. Siyā akiriyanti kadāci ṭhitaṭṭhānaṃ āgantvā mantayamānānaṃ ajānāpanavasena samuṭṭhānato siyā akiriyaṃ.
ဥပသ္သုတိသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
Upassutisikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
