| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi |
៣. ឧក្កោដនសិក្ខាបទំ
3. Ukkoṭanasikkhāpadaṃ
៣៩២. តតិយេ ‘‘ឧច្ចាលេន្តី’’តិឥមិនា ឧក្កោដេន្តីតិ ឯត្ថ ឧបុព្ពស្ស កុដធាតុស្ស ឧច្ចាលនត្ថំ ទស្សេតិ ធាតូន, មនេកត្ថត្តា។ យំ យំ បតិដ្ឋិតំ យថាបតិដ្ឋិតំ, តស្ស ភាវោ យថាបតិដ្ឋិតភាវោ, តេន។
392. Tatiye ‘‘uccālentī’’tiiminā ukkoṭentīti ettha upubbassa kuṭadhātussa uccālanatthaṃ dasseti dhātūna, manekatthattā. Yaṃ yaṃ patiṭṭhitaṃ yathāpatiṭṭhitaṃ, tassa bhāvo yathāpatiṭṭhitabhāvo, tena.
៣៩៣. យោ ធម្មោតិ យោ សមថធម្មោ។ ធម្មេនាតិ ឯត្ថ ឯនសទ្ទេន ‘‘យថាធម្ម’’ន្តិ ឯត្ថ អំឥតិការិយស្ស ការិំ ទស្សេតិ។ ឥមិនា ‘‘យថាធម្ម’’ន្តិ បទស្ស ‘‘និហតាធិករណ’’ន្តិ ឯត្ថ និហតសទ្ទេន សម្ពន្ធិតព្ពភាវំ ទស្សេតិ។ ‘‘សត្ថារា’’តិបទំ ‘‘វុត្តំ’’ ឥតិបទេ កត្តា។ នត្ថិ ហតំ ហននំ ឥមស្សាតិ និហតន្តិ វុត្តេ អត្ថតោ វូបសមនមេវាតិ អាហ ‘‘វូបសមិត’’ន្តិ។
393.Yo dhammoti yo samathadhammo. Dhammenāti ettha enasaddena ‘‘yathādhamma’’nti ettha aṃitikāriyassa kāriṃ dasseti. Iminā ‘‘yathādhamma’’nti padassa ‘‘nihatādhikaraṇa’’nti ettha nihatasaddena sambandhitabbabhāvaṃ dasseti. ‘‘Satthārā’’tipadaṃ ‘‘vuttaṃ’’ itipade kattā. Natthi hataṃ hananaṃ imassāti nihatanti vutte atthato vūpasamanamevāti āha ‘‘vūpasamita’’nti.
៣៩៥. យំ វា តំ វា កម្មំ ធម្មកម្មំ នាម ន ហោតិ, អថ ខោ អធិករណវូបសមកម្មមេវ ធម្មកម្មំ នាមាតិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘យេន កម្មេនា’’តិអាទិ។ អយម្បីតិ អយម្បិ ភិក្ខុ។ សេសបទានិបីតិ ‘‘ធម្មកម្មេ វេមតិកោ’’តិអាទីនិ សេសបទានិបិ។ ឯត្ថាតិ ឥមស្មិំ សិក្ខាបទេ។ វិត្ថារោ បន វុត្តោតិ សម្ពន្ធោ។ តត្ថេវាតិ បរិវារេ ឯវ។ ឥធាតិ ឥមស្មិំ សិក្ខាបទេ, វិភង្គេ វាតិ។ តតិយំ។
395. Yaṃ vā taṃ vā kammaṃ dhammakammaṃ nāma na hoti, atha kho adhikaraṇavūpasamakammameva dhammakammaṃ nāmāti dassento āha ‘‘yena kammenā’’tiādi. Ayampīti ayampi bhikkhu. Sesapadānipīti ‘‘dhammakamme vematiko’’tiādīni sesapadānipi. Etthāti imasmiṃ sikkhāpade. Vitthāro pana vuttoti sambandho. Tatthevāti parivāre eva. Idhāti imasmiṃ sikkhāpade, vibhaṅge vāti. Tatiyaṃ.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវិភង្គ • Mahāvibhaṅga / ៧. សប្បាណកវគ្គោ • 7. Sappāṇakavaggo
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā / ៣. ឧក្កោដនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 3. Ukkoṭanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ៣. ឧក្កោដនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 3. Ukkoṭanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ៣. ឧក្កោដនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 3. Ukkoṭanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ៣. ឧក្កោដនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 3. Ukkoṭanasikkhāpadavaṇṇanā
