Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / সুত্তনিপাত-অট্ঠকথা • Suttanipāta-aṭṭhakathā

৭. তিস্সমেত্তেয্যসুত্তৰণ্ণনা

7. Tissametteyyasuttavaṇṇanā

৮২১. মেথুনমনুযুত্তস্সাতি তিস্সমেত্তেয্যসুত্তং। কা উপ্পত্তি? ভগৰতি কির সাৰত্থিযং ৰিহরন্তে তিস্সমেত্তেয্যা নাম দ্ৰে সহাযা সাৰত্থিং অগমংসু। তে সাযন্হসমযং মহাজনং জেতৰনাভিমুখং গচ্ছন্তং দিস্ৰা ‘‘কুহিং গচ্ছথা’’তি পুচ্ছিংসু। ততো তেহি ‘‘বুদ্ধো লোকে উপ্পন্নো, বহুজনহিতায ধম্মং দেসেতি, তং সোতুং জেতৰনং গচ্ছামা’’তি ৰুত্তে ‘‘মযম্পি সোস্সামা’’তি অগমংসু। তে অৰঞ্ঝধম্মদেসকস্স ভগৰতো ধম্মদেসনং সুত্ৰা পরিসন্তরে নিসিন্নাৰ চিন্তেসুং – ‘‘ন সক্কা অগারমজ্ঝে ঠিতেনাযং ধম্মো পরিপূরেতু’’ন্তি। অথ পক্কন্তে মহাজনে ভগৰন্তং পব্বজ্জং যাচিংসু। ভগৰা ‘‘ইমে পব্বাজেহী’’তি অঞ্ঞতরং ভিক্খুং আণাপেসি। সো তে পব্বাজেত্ৰা তচপঞ্চককম্মট্ঠানং দত্ৰা অরঞ্ঞৰাসং গন্তুমারদ্ধো। মেত্তেয্যো তিস্সং আহ – ‘‘আৰুসো, উপজ্ঝাযো অরঞ্ঞং গচ্ছতি, মযম্পি গচ্ছামা’’তি। তিস্সো ‘‘অলং আৰুসো, ভগৰতো দস্সনং ধম্মস্সৰনঞ্চ অহং পিহেমি, গচ্ছ ত্ৰ’’ন্তি ৰত্ৰা ন অগমাসি। মেত্তেয্যো উপজ্ঝাযেন সহ গন্ত্ৰা অরঞ্ঞে সমণধম্মং করোন্তো ন চিরস্সেৰ অরহত্তং পাপুণি সদ্ধিং আচরিযুপজ্ঝাযেহি। তিস্সস্সাপি জেট্ঠভাতা ব্যাধিনা কালমকাসি। সো তং সুত্ৰা অত্তনো গামং অগমাসি, তত্র নং ঞাতকা পলোভেত্ৰা উপ্পব্বাজেসুং। মেত্তেয্যোপি আচরিযুপজ্ঝাযেহি সদ্ধিং সাৰত্থিং আগতো। অথ ভগৰা ৰুত্থৰস্সো জনপদচারিকং চরমানো অনুপুব্বেন তং গামং পাপুণি। তত্থ মেত্তেয্যো ভগৰন্তং ৰন্দিত্ৰা ‘‘ইমস্মিং, ভন্তে, গামে মম গিহিসহাযো অত্থি, মুহুত্তং তাৰ আগমেথ অনুকম্পং উপাদাযা’’তি ৰত্ৰা গামং পৰিসিত্ৰা তং ভগৰতো সন্তিকং আনেত্ৰা একমন্তং ঠিতো তস্সত্থায আদিগাথায ভগৰন্তং পঞ্হং পুচ্ছি। তস্স ভগৰা ব্যাকরোন্তো অৰসেসগাথাযো অভাসি। অযমস্স সুত্তস্স উপ্পত্তি।

821.Methunamanuyuttassāti tissametteyyasuttaṃ. Kā uppatti? Bhagavati kira sāvatthiyaṃ viharante tissametteyyā nāma dve sahāyā sāvatthiṃ agamaṃsu. Te sāyanhasamayaṃ mahājanaṃ jetavanābhimukhaṃ gacchantaṃ disvā ‘‘kuhiṃ gacchathā’’ti pucchiṃsu. Tato tehi ‘‘buddho loke uppanno, bahujanahitāya dhammaṃ deseti, taṃ sotuṃ jetavanaṃ gacchāmā’’ti vutte ‘‘mayampi sossāmā’’ti agamaṃsu. Te avañjhadhammadesakassa bhagavato dhammadesanaṃ sutvā parisantare nisinnāva cintesuṃ – ‘‘na sakkā agāramajjhe ṭhitenāyaṃ dhammo paripūretu’’nti. Atha pakkante mahājane bhagavantaṃ pabbajjaṃ yāciṃsu. Bhagavā ‘‘ime pabbājehī’’ti aññataraṃ bhikkhuṃ āṇāpesi. So te pabbājetvā tacapañcakakammaṭṭhānaṃ datvā araññavāsaṃ gantumāraddho. Metteyyo tissaṃ āha – ‘‘āvuso, upajjhāyo araññaṃ gacchati, mayampi gacchāmā’’ti. Tisso ‘‘alaṃ āvuso, bhagavato dassanaṃ dhammassavanañca ahaṃ pihemi, gaccha tva’’nti vatvā na agamāsi. Metteyyo upajjhāyena saha gantvā araññe samaṇadhammaṃ karonto na cirasseva arahattaṃ pāpuṇi saddhiṃ ācariyupajjhāyehi. Tissassāpi jeṭṭhabhātā byādhinā kālamakāsi. So taṃ sutvā attano gāmaṃ agamāsi, tatra naṃ ñātakā palobhetvā uppabbājesuṃ. Metteyyopi ācariyupajjhāyehi saddhiṃ sāvatthiṃ āgato. Atha bhagavā vutthavasso janapadacārikaṃ caramāno anupubbena taṃ gāmaṃ pāpuṇi. Tattha metteyyo bhagavantaṃ vanditvā ‘‘imasmiṃ, bhante, gāme mama gihisahāyo atthi, muhuttaṃ tāva āgametha anukampaṃ upādāyā’’ti vatvā gāmaṃ pavisitvā taṃ bhagavato santikaṃ ānetvā ekamantaṃ ṭhito tassatthāya ādigāthāya bhagavantaṃ pañhaṃ pucchi. Tassa bhagavā byākaronto avasesagāthāyo abhāsi. Ayamassa suttassa uppatti.

তত্থ মেথুনমনুযুত্তস্সাতি মেথুনধম্মসমাযুত্তস্স। ইতীতি এৰমাহ। আযস্মাতি পিযৰচনমেতং, তিস্সোতি নামং তস্স থেরস্স। সো হি তিস্সোতি নামেন। মেত্তেয্যোতি গোত্তং, গোত্তৰসেনেৰ চেস পাকটো অহোসি। তস্মা অট্ঠুপ্পত্তিযং ৰুত্তং ‘‘তিস্সমেত্তেয্যা নাম দ্ৰে সহাযা’’তি। ৰিঘাতন্তি উপঘাতং। ব্রূহীতি আচিক্খ। মারিসাতি পিযৰচনমেতং, নিদুক্খাতি ৰুত্তং হোতি। সুত্ৰান তৰ সাসনন্তি তৰ ৰচনং সুত্ৰা। ৰিৰেকে সিক্খিস্সামসেতি সহাযং আরব্ভ ধম্মদেসনং যাচন্তো ভণতি। সো পন সিক্খিতসিক্খোযেৰ।

Tattha methunamanuyuttassāti methunadhammasamāyuttassa. Itīti evamāha. Āyasmāti piyavacanametaṃ, tissoti nāmaṃ tassa therassa. So hi tissoti nāmena. Metteyyoti gottaṃ, gottavaseneva cesa pākaṭo ahosi. Tasmā aṭṭhuppattiyaṃ vuttaṃ ‘‘tissametteyyā nāma dve sahāyā’’ti. Vighātanti upaghātaṃ. Brūhīti ācikkha. Mārisāti piyavacanametaṃ, nidukkhāti vuttaṃ hoti. Sutvāna tava sāsananti tava vacanaṃ sutvā. Viveke sikkhissāmaseti sahāyaṃ ārabbha dhammadesanaṃ yācanto bhaṇati. So pana sikkhitasikkhoyeva.

৮২২. মুস্সতে ৰাপি সাসনন্তি পরিযত্তিপটিপত্তিতো দুৰিধম্পি সাসনং নস্সতি। ৰাপীতি পদপূরণমত্তং। এতং তস্মিং অনারিযন্তি তস্মিং পুগ্গলে এতং অনরিযং, যদিদং মিচ্ছাপটিপদা।

822.Mussatevāpi sāsananti pariyattipaṭipattito duvidhampi sāsanaṃ nassati. Vāpīti padapūraṇamattaṃ. Etaṃ tasmiṃ anāriyanti tasmiṃ puggale etaṃ anariyaṃ, yadidaṃ micchāpaṭipadā.

৮২৩. একো পুব্বে চরিত্ৰানাতি পব্বজ্জাসঙ্খাতেন ৰা গণৰোস্সগ্গট্ঠেন ৰা পুব্বে একো ৰিহরিত্ৰা। যানং ভন্তংৰ তং লোকে, হীনমাহু পুথুজ্জনন্তি তং ৰিব্ভন্তকং পুগ্গলং যথা হত্থিযানাদিযানং অদন্তং ৰিসমং আরোহতি, আরোহকম্পি ভঞ্জতি, পপাতেপি পপততি। এৰং কাযদুচ্চরিতাদিৰিসমারোহনেন নরকাদীসু, অত্থভঞ্জনেন জাতিপপাতাদীসু পপতনেন চ যানং ভন্তংৰ আহু হীনং পুথুজ্জনঞ্চ আহূতি।

823.Ekopubbe caritvānāti pabbajjāsaṅkhātena vā gaṇavossaggaṭṭhena vā pubbe eko viharitvā. Yānaṃ bhantaṃva taṃ loke, hīnamāhu puthujjananti taṃ vibbhantakaṃ puggalaṃ yathā hatthiyānādiyānaṃ adantaṃ visamaṃ ārohati, ārohakampi bhañjati, papātepi papatati. Evaṃ kāyaduccaritādivisamārohanena narakādīsu, atthabhañjanena jātipapātādīsu papatanena ca yānaṃ bhantaṃva āhu hīnaṃ puthujjanañca āhūti.

৮২৪-৫. যসো কিত্তি চাতি লাভসক্কারো পসংসা চ। পুব্বেতি পব্বজিতভাৰে। হাযতে ৰাপি তস্স সাতি তস্স ৰিব্ভন্তকস্স সতো সো চ যসো সা চ কিত্তি হাযতি। এতম্পি দিস্ৰাতি এতম্পি পুব্বে যসকিত্তীনং ভাৰং পচ্ছা চ হানিং দিস্ৰা। সিক্খেথ মেথুনং ৰিপ্পহাতৰেতি তিস্সো সিক্খা সিক্খেথ। কিং কারণং? মেথুনং ৰিপ্পহাতৰে, মেথুনপ্পহানত্থাযাতি ৰুত্তং হোতি। যো হি মেথুনং ন ৰিপ্পজহতি, সঙ্কপ্পেহি…পে॰… তথাৰিধো । তত্থ পরেতোতি সমন্নাগতো। পরেসং নিগ্ঘোসন্তি উপজ্ঝাযাদীনং নিন্দাৰচনং। মঙ্কু হোতীতি দুম্মনো হোতি।

824-5.Yaso kitti cāti lābhasakkāro pasaṃsā ca. Pubbeti pabbajitabhāve. Hāyate vāpi tassa sāti tassa vibbhantakassa sato so ca yaso sā ca kitti hāyati. Etampi disvāti etampi pubbe yasakittīnaṃ bhāvaṃ pacchā ca hāniṃ disvā. Sikkhetha methunaṃ vippahātaveti tisso sikkhā sikkhetha. Kiṃ kāraṇaṃ? Methunaṃ vippahātave, methunappahānatthāyāti vuttaṃ hoti. Yo hi methunaṃ na vippajahati, saṅkappehi…pe… tathāvidho. Tattha paretoti samannāgato. Paresaṃ nigghosanti upajjhāyādīnaṃ nindāvacanaṃ. Maṅku hotīti dummano hoti.

৮২৬. ইতো পরা গাথা পাকটসম্বন্ধা এৰ। তাসু সত্থানীতি কাযদুচ্চরিতাদীনি। তানি হি অত্তনো পরেসঞ্চ ছেদনট্ঠেন ‘‘সত্থানী’’তি ৰুচ্চন্তি। তেসু চাযং ৰিসেসতো চোদিতো মুসাৰচনসত্থানেৰ করোতি – ‘‘ইমিনা কারণেনাহং ৰিব্ভন্তো’’তি ভণন্তো। তেনেৰাহ – ‘‘এস খ্ৰস্স মহাগেধো, মোসৰজ্জং পগাহতী’’তি। তত্থ এস খ্ৰস্সাতি এস খো অস্স। মহাগেধোতি মহাবন্ধনং। কতমোতি চে? যদিদং মোসৰজ্জং পগাহতি, স্ৰাস্স মুসাৰাদজ্ঝোগাহো মহাগেধোতি ৰেদিতব্বো।

826. Ito parā gāthā pākaṭasambandhā eva. Tāsu satthānīti kāyaduccaritādīni. Tāni hi attano paresañca chedanaṭṭhena ‘‘satthānī’’ti vuccanti. Tesu cāyaṃ visesato codito musāvacanasatthāneva karoti – ‘‘iminā kāraṇenāhaṃ vibbhanto’’ti bhaṇanto. Tenevāha – ‘‘esa khvassa mahāgedho, mosavajjaṃ pagāhatī’’ti. Tattha esa khvassāti esa kho assa. Mahāgedhoti mahābandhanaṃ. Katamoti ce? Yadidaṃ mosavajjaṃ pagāhati, svāssa musāvādajjhogāho mahāgedhoti veditabbo.

৮২৭. মন্দোৰ পরিকিস্সতীতি পাণৰধাদীনি করোন্তো ততোনিদানঞ্চ দুক্খমনুভোন্তো ভোগপরিযেসনরক্খনানি চ করোন্তো মোমূহো ৰিয পরিকিলিস্সতি।

827.Mandova parikissatīti pāṇavadhādīni karonto tatonidānañca dukkhamanubhonto bhogapariyesanarakkhanāni ca karonto momūho viya parikilissati.

৮২৮-৯. ‘‘এতমাদীনৰং ঞত্ৰা, মুনি পুব্বাপরে ইধা’’তি এতং ‘‘যসো কিত্তি চ যা পুব্বে, হাযতেৰাপি তস্স সা’’তি ইতো পভুতি ৰুত্তে পুব্বাপরে ইধ ইমস্মিং সাসনে পুব্বতো অপরে সমণভাৰতো ৰিব্ভন্তকভাৰে আদীনৰং মুনি ঞত্ৰা। এতদরিযানমুত্তমন্তি যদিদং ৰিৰেকচরিযা , এতং বুদ্ধাদীনং অরিযানং উত্তমং, তস্মা ৰিৰেকঞ্ঞেৰ সিক্খেথাতি অধিপ্পাযো। ন তেন সেট্ঠো মঞ্ঞেথাতি তেন চ ৰিৰেকেন ন অত্তানং ‘‘সেট্ঠো অহ’’ন্তি মঞ্ঞেয্য, তেন থদ্ধো ন ভৰেয্যাতি ৰুত্তং হোতি।

828-9.‘‘Etamādīnavaṃ ñatvā, muni pubbāpare idhā’’ti etaṃ ‘‘yaso kitti ca yā pubbe, hāyatevāpi tassa sā’’ti ito pabhuti vutte pubbāpare idha imasmiṃ sāsane pubbato apare samaṇabhāvato vibbhantakabhāve ādīnavaṃ muni ñatvā. Etadariyānamuttamanti yadidaṃ vivekacariyā , etaṃ buddhādīnaṃ ariyānaṃ uttamaṃ, tasmā vivekaññeva sikkhethāti adhippāyo. Na tena seṭṭho maññethāti tena ca vivekena na attānaṃ ‘‘seṭṭho aha’’nti maññeyya, tena thaddho na bhaveyyāti vuttaṃ hoti.

৮৩০. রিত্তস্সাতি ৰিৰিত্তস্স কাযদুচ্চরিতাদীহি ৰিরহিতস্স। ওঘতিণ্ণস্স পিহযন্তি, কামেসু গধিতা পজাতি ৰত্থুকামেসু লগ্গা সত্তা তস্স চতুরোঘতিণ্ণস্স পিহযন্তি ইণাযিকা ৰিয আণণ্যস্সাতি অরহত্তনিকূটেন দেসনং নিট্ঠাপেসি। দেসনাপরিযোসানে তিস্সো সোতাপত্তিফলং পত্ৰা পচ্ছা পব্বজিত্ৰা অরহত্তং সচ্ছাকাসীতি।

830.Rittassāti vivittassa kāyaduccaritādīhi virahitassa. Oghatiṇṇassa pihayanti, kāmesu gadhitā pajāti vatthukāmesu laggā sattā tassa caturoghatiṇṇassa pihayanti iṇāyikā viya āṇaṇyassāti arahattanikūṭena desanaṃ niṭṭhāpesi. Desanāpariyosāne tisso sotāpattiphalaṃ patvā pacchā pabbajitvā arahattaṃ sacchākāsīti.

পরমত্থজোতিকায খুদ্দক-অট্ঠকথায

Paramatthajotikāya khuddaka-aṭṭhakathāya

সুত্তনিপাত-অট্ঠকথায তিস্সমেত্তেয্যসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা।

Suttanipāta-aṭṭhakathāya tissametteyyasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



তিপিটক (মূল) • Tipiṭaka (Mūla) / সুত্তপিটক • Suttapiṭaka / খুদ্দকনিকায • Khuddakanikāya / সুত্তনিপাতপাল়ি • Suttanipātapāḷi / ৭. তিস্সমেত্তেয্যসুত্তং • 7. Tissametteyyasuttaṃ


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact