| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / สํยุตฺตนิกาย • Saṃyuttanikāya |
๑๐. สูริยสุตฺตํ
10. Sūriyasuttaṃ
๙๑. สาวตฺถินิทานํฯ เตน โข ปน สมเยน สูริโย เทวปุโตฺต ราหุนา อสุริเนฺทน คหิโต โหติฯ อถ โข สูริโย เทวปุโตฺต ภควนฺตํ อนุสฺสรมาโน ตายํ เวลายํ อิมํ คาถํ อภาสิ –
91. Sāvatthinidānaṃ. Tena kho pana samayena sūriyo devaputto rāhunā asurindena gahito hoti. Atha kho sūriyo devaputto bhagavantaṃ anussaramāno tāyaṃ velāyaṃ imaṃ gāthaṃ abhāsi –
‘‘นโม เต พุทฺธ วีรตฺถุ, วิปฺปมุโตฺตสิ สพฺพธิ;
‘‘Namo te buddha vīratthu, vippamuttosi sabbadhi;
สมฺพาธปฎิปโนฺนสฺมิ, ตสฺส เม สรณํ ภวา’’ติฯ
Sambādhapaṭipannosmi, tassa me saraṇaṃ bhavā’’ti.
อถ โข ภควา สูริยํ เทวปุตฺตํ อารพฺภ ราหุํ อสุรินฺทํ คาถาหิ อชฺฌภาสิ –
Atha kho bhagavā sūriyaṃ devaputtaṃ ārabbha rāhuṃ asurindaṃ gāthāhi ajjhabhāsi –
‘‘ตถาคตํ อรหนฺตํ, สูริโย สรณํ คโต;
‘‘Tathāgataṃ arahantaṃ, sūriyo saraṇaṃ gato;
‘‘โย อนฺธกาเร ตมสิ ปภงฺกโร,
‘‘Yo andhakāre tamasi pabhaṅkaro,
เวโรจโน มณฺฑลี อุคฺคเตโช;
Verocano maṇḍalī uggatejo;
มา ราหุ คิลี จรมนฺตลิเกฺข,
Mā rāhu gilī caramantalikkhe,
ปชํ มมํ ราหุ ปมุญฺจ สูริย’’นฺติฯ
Pajaṃ mamaṃ rāhu pamuñca sūriya’’nti.
อถ โข ราหุ อสุริโนฺท สูริยํ เทวปุตฺตํ มุญฺจิตฺวา ตรมานรูโป เยน เวปจิตฺติ อสุริโนฺท เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา สํวิโคฺค โลมหฎฺฐชาโต เอกมนฺตํ อฎฺฐาสิฯ เอกมนฺตํ ฐิตํ โข ราหุํ อสุรินฺทํ เวปจิตฺติ อสุริโนฺท คาถาย อชฺฌภาสิ –
Atha kho rāhu asurindo sūriyaṃ devaputtaṃ muñcitvā taramānarūpo yena vepacitti asurindo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā saṃviggo lomahaṭṭhajāto ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitaṃ kho rāhuṃ asurindaṃ vepacitti asurindo gāthāya ajjhabhāsi –
‘‘กิํ นุ สนฺตรมาโนว, ราหุ สูริยํ ปมุญฺจสิ;
‘‘Kiṃ nu santaramānova, rāhu sūriyaṃ pamuñcasi;
สํวิคฺครูโป อาคมฺม, กิํ นุ ภีโตว ติฎฺฐสี’’ติฯ
Saṃviggarūpo āgamma, kiṃ nu bhītova tiṭṭhasī’’ti.
‘‘สตฺตธา เม ผเล มุทฺธา, ชีวโนฺต น สุขํ ลเภ;
‘‘Sattadhā me phale muddhā, jīvanto na sukhaṃ labhe;
พุทฺธคาถาภิคีโตมฺหิ, โน เจ มุเญฺจยฺย สูริย’’นฺติฯ
Buddhagāthābhigītomhi, no ce muñceyya sūriya’’nti.
ปฐโม วโคฺคฯ
Paṭhamo vaggo.
ตสฺสุทฺทานํ –
Tassuddānaṃ –
เทฺว กสฺสปา จ มาโฆ จ, มาคโธ ทามลิ กามโท;
Dve kassapā ca māgho ca, māgadho dāmali kāmado;
ปญฺจาลจโณฺฑ ตายโน, จนฺทิมสูริเยน เต ทสาติฯ
Pañcālacaṇḍo tāyano, candimasūriyena te dasāti.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / สํยุตฺตนิกาย (อฎฺฐกถา) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ๑๐. สูริยสุตฺตวณฺณนา • 10. Sūriyasuttavaṇṇanā
ฎีกา • Tīkā / สุตฺตปิฎก (ฎีกา) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / สํยุตฺตนิกาย (ฎีกา) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ๑๐. สูริยสุตฺตวณฺณนา • 10. Sūriyasuttavaṇṇanā
