Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / બુદ્ધવંસપાળિ • Buddhavaṃsapāḷi

૧૩. સુમેધબુદ્ધવંસો

13. Sumedhabuddhavaṃso

.

1.

પદુમુત્તરસ્સ અપરેન, સુમેધો નામ નાયકો;

Padumuttarassa aparena, sumedho nāma nāyako;

દુરાસદો ઉગ્ગતેજો, સબ્બલોકુત્તમો મુનિ.

Durāsado uggatejo, sabbalokuttamo muni.

.

2.

પસન્નનેત્તો સુમુખો, બ્રહા ઉજુ પતાપવા;

Pasannanetto sumukho, brahā uju patāpavā;

હિતેસી સબ્બસત્તાનં, બહૂ મોચેસિ બન્ધના.

Hitesī sabbasattānaṃ, bahū mocesi bandhanā.

.

3.

યદા બુદ્ધો પાપુણિત્વા, કેવલં બોધિમુત્તમં;

Yadā buddho pāpuṇitvā, kevalaṃ bodhimuttamaṃ;

સુદસ્સનમ્હિ નગરે, ધમ્મચક્કં પવત્તયિ.

Sudassanamhi nagare, dhammacakkaṃ pavattayi.

.

4.

તસ્સાપિ અભિસમયા તીણિ, અહેસું ધમ્મદેસને;

Tassāpi abhisamayā tīṇi, ahesuṃ dhammadesane;

કોટિસતસહસ્સાનં, પઠમાભિસમયો અહુ.

Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamābhisamayo ahu.

.

5.

પુનાપરં કુમ્ભકણ્ણં, યક્ખં સો દમયી જિનો;

Punāparaṃ kumbhakaṇṇaṃ, yakkhaṃ so damayī jino;

નવુતિકોટિસહસ્સાનં, દુતિયાભિસમયો અહુ.

Navutikoṭisahassānaṃ, dutiyābhisamayo ahu.

.

6.

પુનાપરં અમિતયસો, ચતુસચ્ચં પકાસયિ;

Punāparaṃ amitayaso, catusaccaṃ pakāsayi;

અસીતિકોટિસહસ્સાનં, તતિયાભિસમયો અહુ.

Asītikoṭisahassānaṃ, tatiyābhisamayo ahu.

.

7.

સન્નિપાતા તયો આસું, સુમેધસ્સ મહેસિનો;

Sannipātā tayo āsuṃ, sumedhassa mahesino;

ખીણાસવાનં વિમલાનં, સન્તચિત્તાન તાદિનં.

Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, santacittāna tādinaṃ.

.

8.

સુદસ્સનં નામ નગરં, ઉપગઞ્છિ જિનો યદા;

Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, upagañchi jino yadā;

તદા ખીણાસવા ભિક્ખૂ, સમિંસુ સતકોટિયો.

Tadā khīṇāsavā bhikkhū, samiṃsu satakoṭiyo.

.

9.

પુનાપરં દેવકૂટે, ભિક્ખૂનં કથિનત્થતે;

Punāparaṃ devakūṭe, bhikkhūnaṃ kathinatthate;

તદા નવુતિકોટીનં, દુતિયો આસિ સમાગમો.

Tadā navutikoṭīnaṃ, dutiyo āsi samāgamo.

૧૦.

10.

પુનાપરં દસબલો, યદા ચરતિ ચારિકં;

Punāparaṃ dasabalo, yadā carati cārikaṃ;

તદા અસીતિકોટીનં, તતિયો આસિ સમાગમો.

Tadā asītikoṭīnaṃ, tatiyo āsi samāgamo.

૧૧.

11.

અહં તેન સમયેન, ઉત્તરો નામ માણવો;

Ahaṃ tena samayena, uttaro nāma māṇavo;

અસીતિકોટિયો મય્હં, ઘરે સન્નિચિતં ધનં.

Asītikoṭiyo mayhaṃ, ghare sannicitaṃ dhanaṃ.

૧૨.

12.

કેવલં સબ્બં દત્વાન, સસઙ્ઘે લોકનાયકે;

Kevalaṃ sabbaṃ datvāna, sasaṅghe lokanāyake;

સરણં તસ્સુપગઞ્છિં, પબ્બજ્જઞ્ચાભિરોચયિં.

Saraṇaṃ tassupagañchiṃ, pabbajjañcābhirocayiṃ.

૧૩.

13.

સોપિ મં બુદ્ધો બ્યાકાસિ, કરોન્તો અનુમોદનં;

Sopi maṃ buddho byākāsi, karonto anumodanaṃ;

‘‘તિંસકપ્પસહસ્સમ્હિ, અયં બુદ્ધો ભવિસ્સતિ.

‘‘Tiṃsakappasahassamhi, ayaṃ buddho bhavissati.

૧૪.

14.

‘‘પધાનં પદહિત્વાન…પે॰… હેસ્સામ સમ્મુખા ઇમં’’.

‘‘Padhānaṃ padahitvāna…pe… hessāma sammukhā imaṃ’’.

૧૫.

15.

તસ્સાપિ વચનં સુત્વા, ભિય્યો ચિત્તં પસાદયિં;

Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ;

ઉત્તરિં વતમધિટ્ઠાસિં, દસપારમિપૂરિયા.

Uttariṃ vatamadhiṭṭhāsiṃ, dasapāramipūriyā.

૧૬.

16.

સુત્તન્તં વિનયઞ્ચાપિ, નવઙ્ગં સત્થુસાસનં;

Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;

સબ્બં પરિયાપુણિત્વાન, સોભયિં જિનસાસનં.

Sabbaṃ pariyāpuṇitvāna, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.

૧૭.

17.

તત્થપ્પમત્તો વિહરન્તો, નિસજ્જટ્ઠાનચઙ્કમે;

Tatthappamatto viharanto, nisajjaṭṭhānacaṅkame;

અભિઞ્ઞાસુ પારમિં ગન્ત્વા, બ્રહ્મલોકમગઞ્છહં.

Abhiññāsu pāramiṃ gantvā, brahmalokamagañchahaṃ.

૧૮.

18.

સુદસ્સનં નામ નગરં, સુદત્તો નામ ખત્તિયો;

Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, sudatto nāma khattiyo;

સુદત્તા નામ જનિકા, સુમેધસ્સ મહેસિનો.

Sudattā nāma janikā, sumedhassa mahesino.

૧૯.

19.

નવવસ્સસહસ્સાનિ, અગારં અજ્ઝ સો વસિ;

Navavassasahassāni, agāraṃ ajjha so vasi;

સુચન્દકઞ્ચનસિરિવડ્ઢા, તયો પાસાદમુત્તમા.

Sucandakañcanasirivaḍḍhā, tayo pāsādamuttamā.

૨૦.

20.

તિસોળસસહસ્સાનિ, નારિયો સમલઙ્કતા;

Tisoḷasasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;

સુમના નામ સા નારી, પુનબ્બસુ નામ અત્રજો.

Sumanā nāma sā nārī, punabbasu nāma atrajo.

૨૧.

21.

નિમિત્તે ચતુરો દિસ્વા, હત્થિયાનેન નિક્ખમિ;

Nimitte caturo disvā, hatthiyānena nikkhami;

અનૂનકં અડ્ઢમાસં, પધાનં પદહી જિનો.

Anūnakaṃ aḍḍhamāsaṃ, padhānaṃ padahī jino.

૨૨.

22.

બ્રહ્મુના યાચિતો સન્તો, સુમેધો લોકનાયકો;

Brahmunā yācito santo, sumedho lokanāyako;

વત્તિ ચક્કં મહાવીરો, સુદસ્સનુય્યાનમુત્તમે.

Vatti cakkaṃ mahāvīro, sudassanuyyānamuttame.

૨૩.

23.

સરણો સબ્બકામો ચ, અહેસું અગ્ગસાવકા;

Saraṇo sabbakāmo ca, ahesuṃ aggasāvakā;

સાગરો નામુપટ્ઠાકો, સુમેધસ્સ મહેસિનો.

Sāgaro nāmupaṭṭhāko, sumedhassa mahesino.

૨૪.

24.

રામા ચેવ સુરામા ચ, અહેસું અગ્ગસાવિકા;

Rāmā ceva surāmā ca, ahesuṃ aggasāvikā;

બોધિ તસ્સ ભગવતો, મહાનીપોતિ વુચ્ચતિ.

Bodhi tassa bhagavato, mahānīpoti vuccati.

૨૫.

25.

ઉરુવેલા યસવા ચ, અહેસું અગ્ગુપટ્ઠકા;

Uruvelā yasavā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;

યસોધરા સિરિમા ચ 1, અહેસું અગ્ગુપટ્ઠિકા.

Yasodharā sirimā ca 2, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.

૨૬.

26.

અટ્ઠાસીતિરતનાનિ, અચ્ચુગ્ગતો મહામુનિ;

Aṭṭhāsītiratanāni, accuggato mahāmuni;

ઓભાસેતિ દિસા સબ્બા, ચન્દો તારગણે યથા.

Obhāseti disā sabbā, cando tāragaṇe yathā.

૨૭.

27.

ચક્કવત્તિમણી નામ, યથા તપતિ યોજનં;

Cakkavattimaṇī nāma, yathā tapati yojanaṃ;

તથેવ તસ્સ રતનં, સમન્તા ફરતિ યોજનં.

Tatheva tassa ratanaṃ, samantā pharati yojanaṃ.

૨૮.

28.

નવુતિવસ્સસહસ્સાનિ , આયુ વિજ્જતિ તાવદે;

Navutivassasahassāni , āyu vijjati tāvade;

તાવતા તિટ્ઠમાનો સો, તારેસિ જનતં બહું.

Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.

૨૯.

29.

તેવિજ્જછળભિઞ્ઞેહિ, બલપ્પત્તેહિ તાદિહિ;

Tevijjachaḷabhiññehi, balappattehi tādihi;

સમાકુલમિદં આસિ, અરહન્તેહિ સાધુહિ.

Samākulamidaṃ āsi, arahantehi sādhuhi.

૩૦.

30.

તેપિ સબ્બે અમિતયસા, વિપ્પમુત્તા નિરૂપધી;

Tepi sabbe amitayasā, vippamuttā nirūpadhī;

ઞાણાલોકં દસ્સયિત્વા, નિબ્બુતા તે મહાયસા.

Ñāṇālokaṃ dassayitvā, nibbutā te mahāyasā.

૩૧.

31.

સુમેધો જિનવરો બુદ્ધો, મેધારામમ્હિ નિબ્બુતો;

Sumedho jinavaro buddho, medhārāmamhi nibbuto;

ધાતુવિત્થારિકં આસિ, તેસુ તેસુ પદેસતોતિ.

Dhātuvitthārikaṃ āsi, tesu tesu padesatoti.

સુમેધસ્સ ભગવતો વંસો એકાદસમો.

Sumedhassa bhagavato vaṃso ekādasamo.







Footnotes:
1. યસા નામ સિરિમા ચ (સ્યા॰ કં॰)
2. yasā nāma sirimā ca (syā. kaṃ.)



Related texts:



અટ્ઠકથા • Aṭṭhakathā / સુત્તપિટક (અટ્ઠકથા) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ખુદ્દકનિકાય (અટ્ઠકથા) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / બુદ્ધવંસ-અટ્ઠકથા • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / ૧૩. સુમેધબુદ્ધવંસવણ્ણના • 13. Sumedhabuddhavaṃsavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact