| Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / মিলিন্দপঞ্হপাল়ি • Milindapañhapāḷi |
৫. সীহৰগ্গো
5. Sīhavaggo
১. সীহঙ্গপঞ্হো
1. Sīhaṅgapañho
১. ‘‘ভন্তে নাগসেন, ‘সীহস্স সত্ত অঙ্গানি গহেতব্বানী’তি যং ৰদেসি, কতমানি তানি সত্ত অঙ্গানি গহেতব্বানী’’তি? ‘‘যথা, মহারাজ, সীহো নাম সেতৰিমলপরিসুদ্ধপণ্ডরো, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন সেতৰিমলপরিসুদ্ধপণ্ডরচিত্তেন ব্যপগতকুক্কুচ্চেন ভৰিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স পঠমং অঙ্গং গহেতব্বং।
1. ‘‘Bhante nāgasena, ‘sīhassa satta aṅgāni gahetabbānī’ti yaṃ vadesi, katamāni tāni satta aṅgāni gahetabbānī’’ti? ‘‘Yathā, mahārāja, sīho nāma setavimalaparisuddhapaṇḍaro, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena setavimalaparisuddhapaṇḍaracittena byapagatakukkuccena bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa paṭhamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং, মহারাজ, সীহো চতুচরণো ৰিক্কন্তচারী, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন চতুরিদ্ধিপাদচরণেন ভৰিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স দুতিযং অঙ্গং গহেতব্বং।
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sīho catucaraṇo vikkantacārī, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena caturiddhipādacaraṇena bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa dutiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং, মহারাজ, সীহো অভিরূপরুচিরকেসরী, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন অভিরূপরুচিরসীলকেসরিনা ভৰিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স ততিযং অঙ্গং গহেতব্বং।
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sīho abhirūparucirakesarī, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena abhirūparucirasīlakesarinā bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa tatiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং, মহারাজ, সীহো জীৰিতপরিযাদানেপি ন কস্সচি ওনমতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন চীৰরপিণ্ডপাতসেনাসনগিলানপচ্চযভেসজ্জপরিক্খারপরিযাদানেপি ন কস্সচি ওনমিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স চতুত্থং অঙ্গং গহেতব্বং।
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sīho jīvitapariyādānepi na kassaci onamati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārapariyādānepi na kassaci onamitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa catutthaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং, মহারাজ, সীহো সপদানভক্খো যস্মিং ওকাসে নিপততি, তত্থেৰ যাৰদত্থং ভক্খযতি, ন ৰরমংসং ৰিচিনাতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন সপদানভক্খেন ভৰিতব্বং, ন কুলানি ৰিচিনিতব্বানি, ন পুব্বগেহং হিত্ৰা কুলানি উপসঙ্কমিতব্বানি, ন ভোজনং ৰিচিনিতব্বং, যস্মিং ওকাসে কবল়ং আদীযতি, তস্মিং যেৰ ওকাসে ভুঞ্জিতব্বং সরীরযাপনত্থং 1, ন ৰরভোজনং ৰিচিনিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স পঞ্চমং অঙ্গং গহেতব্বং।
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sīho sapadānabhakkho yasmiṃ okāse nipatati, tattheva yāvadatthaṃ bhakkhayati, na varamaṃsaṃ vicināti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sapadānabhakkhena bhavitabbaṃ, na kulāni vicinitabbāni, na pubbagehaṃ hitvā kulāni upasaṅkamitabbāni, na bhojanaṃ vicinitabbaṃ, yasmiṃ okāse kabaḷaṃ ādīyati, tasmiṃ yeva okāse bhuñjitabbaṃ sarīrayāpanatthaṃ 2, na varabhojanaṃ vicinitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa pañcamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং, মহারাজ, সীহো অসন্নিধিভক্খো, সকিং গোচরং ভক্খযিত্ৰা ন পুন তং উপগচ্ছতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন অসন্নিধিকারপরিভোগিনা ভৰিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স ছট্ঠং অঙ্গং গহেতব্বং।
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sīho asannidhibhakkho, sakiṃ gocaraṃ bhakkhayitvā na puna taṃ upagacchati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena asannidhikāraparibhoginā bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa chaṭṭhaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘পুন চপরং , মহারাজ, সীহো ভোজনং অলদ্ধা ন পরিতস্সতি, লদ্ধাপি ভোজনং অগধিতো 3 অমুচ্ছিতো অনজ্ঝোসন্নো পরিভুঞ্জতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, যোগিনা যোগাৰচরেন ভোজনং অলদ্ধা ন পরিতস্সিতব্বং, লদ্ধাপি ভোজনং অগধিতেন অমুচ্ছিতেন অনজ্ঝোসন্নেন আদীনৰদস্সাৰিনা নিস্সরণপঞ্ঞেন পরিভুঞ্জিতব্বং। ইদং, মহারাজ, সীহস্স সত্তমং অঙ্গং গহেতব্বং। ভাসিতম্পেতং, মহারাজ, ভগৰতা দেৰাতিদেৰেন সংযুত্তনিকাযৰরে থেরং মহাকস্সপং পরিকিত্তযমানেন –
‘‘Puna caparaṃ , mahārāja, sīho bhojanaṃ aladdhā na paritassati, laddhāpi bhojanaṃ agadhito 4 amucchito anajjhosanno paribhuñjati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena bhojanaṃ aladdhā na paritassitabbaṃ, laddhāpi bhojanaṃ agadhitena amucchitena anajjhosannena ādīnavadassāvinā nissaraṇapaññena paribhuñjitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sīhassa sattamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā devātidevena saṃyuttanikāyavare theraṃ mahākassapaṃ parikittayamānena –
‘সন্তুট্ঠোযং, ভিক্খৰে, কস্সপো ইতরীতরেন পিণ্ডপাতেন, ইতরীতরপিণ্ডপাতসন্তুট্ঠিযা চ ৰণ্ণৰাদী, ন চ পিণ্ডপাতহেতু অনেসনং অপ্পতিরূপং আপজ্জতি, অলদ্ধা চ পিণ্ডপাতং ন পরিতস্সতি, লদ্ধা চ পিণ্ডপাতং অগধিতো অমুচ্ছিতো অনজ্ঝোসন্নো আদীনৰদস্সাৰী নিস্সরণপঞ্ঞো পরিভুঞ্জতী’’’তি।
‘Santuṭṭhoyaṃ, bhikkhave, kassapo itarītarena piṇḍapātena, itarītarapiṇḍapātasantuṭṭhiyā ca vaṇṇavādī, na ca piṇḍapātahetu anesanaṃ appatirūpaṃ āpajjati, aladdhā ca piṇḍapātaṃ na paritassati, laddhā ca piṇḍapātaṃ agadhito amucchito anajjhosanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjatī’’’ti.
সীহঙ্গপঞ্হো পঠমো।
Sīhaṅgapañho paṭhamo.
Footnotes:
