| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / ជាតក-អដ្ឋកថា • Jātaka-aṭṭhakathā |
[២១៧] ៧. សេគ្គុជាតកវណ្ណនា
[217] 7. Seggujātakavaṇṇanā
សព្ពោ លោកោតិ ឥទំ សត្ថា ជេតវនេ វិហរន្តោ ឯកំ បណ្ណិកឧបាសកំ អារព្ភ កថេសិ។ វត្ថុ ឯកកនិបាតេ វិត្ថារិតមេវ។ ឥធាបិ សត្ថា តំ ‘‘កិំ, ឧបាសក, ចិរស្សំ អាគតោសី’’តិ បុច្ឆិ។ បណ្ណិកឧបាសកោ ‘‘ធីតា មេ, ភន្តេ, និច្ចំ បហំសិតមុខី, តមហំ វីមំសិត្វា ឯកស្ស កុលទារកស្ស អទាសិំ, តត្ថ ឥតិកត្តព្ពតាយ តុម្ហាកំ ទស្សនាយ អាគន្តុំ ឱកាសំ ន លភិ’’ន្តិ អាហ។ អថ នំ សត្ថា ‘‘ន ខោ, ឧបាសក, ឥទានេវេសា សីលវតី, បុព្ពេបិ សីលវតី, ត្វញ្ច ន ឥទានេវេតំ វីមំសសិ, បុព្ពេបិ វីមំសិយេវា’’តិ វត្វា តេន យាចិតោ អតីតំ អាហរិ។
Sabbo lokoti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ paṇṇikaupāsakaṃ ārabbha kathesi. Vatthu ekakanipāte vitthāritameva. Idhāpi satthā taṃ ‘‘kiṃ, upāsaka, cirassaṃ āgatosī’’ti pucchi. Paṇṇikaupāsako ‘‘dhītā me, bhante, niccaṃ pahaṃsitamukhī, tamahaṃ vīmaṃsitvā ekassa kuladārakassa adāsiṃ, tattha itikattabbatāya tumhākaṃ dassanāya āgantuṃ okāsaṃ na labhi’’nti āha. Atha naṃ satthā ‘‘na kho, upāsaka, idānevesā sīlavatī, pubbepi sīlavatī, tvañca na idānevetaṃ vīmaṃsasi, pubbepi vīmaṃsiyevā’’ti vatvā tena yācito atītaṃ āhari.
អតីតេ ពារាណសិយំ ព្រហ្មទត្តេ រជ្ជំ ការេន្តេ ពោធិសត្តោ រុក្ខទេវតា អហោសិ។ តទា អយមេវ បណ្ណិកឧបាសកោ ‘‘ធីតរំ វីមំសិស្សាមី’’តិ អរញ្ញំ នេត្វា កិលេសវសេន ឥច្ឆន្តោ វិយ ហត្ថេ គណ្ហិ។ អថ នំ បរិទេវមានំ បឋមគាថាយ អជ្ឈភាសិ –
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto rukkhadevatā ahosi. Tadā ayameva paṇṇikaupāsako ‘‘dhītaraṃ vīmaṃsissāmī’’ti araññaṃ netvā kilesavasena icchanto viya hatthe gaṇhi. Atha naṃ paridevamānaṃ paṭhamagāthāya ajjhabhāsi –
១៣៣.
133.
‘‘សព្ពោ លោកោ អត្តមនោ អហោសិ, អកោវិទា គាមធម្មស្ស សេគ្គុ;
‘‘Sabbo loko attamano ahosi, akovidā gāmadhammassa seggu;
កោមារិ កោ នាម តវជ្ជ ធម្មោ, យំ ត្វំ គហិតា បវនេ បរោទសី’’តិ។
Komāri ko nāma tavajja dhammo, yaṃ tvaṃ gahitā pavane parodasī’’ti.
តត្ថ សព្ពោ លោកោ អត្តមនោ អហោសីតិ, អម្ម, សកលោបិ សត្តលោកោ ឯតិស្សា កាមសេវនាយ អត្តមនោ ជាតោ។ អកោវិទា គាមធម្មស្ស សេគ្គូតិ សេគ្គូតិ តស្សា នាមំ។ តេន ត្វំ បន, អម្ម, សេគ្គុ អកោវិទា គាមធម្មស្ស, ឥមស្មិំ គាមធម្មេ វសលធម្មេ អកុសលាសីតិ វុត្តំ ហោតិ។ កោមារិ កោ នាម តវជ្ជ ធម្មោតិ, អម្ម, កុមារិ កោ នាមេស តវ អជ្ជ សភាវោ។ យំ ត្វំ គហិតា បវនេ បរោទសីតិ ត្វំ មយា ឥមស្មិំ បវនេ សន្ថវវសេន ហត្ថេ គហិតា បរោទសិ ន សម្បដិច្ឆសិ, កោ ឯស តវ សភាវោ, កិំ កុមារិកាយេវ ត្វន្តិ បុច្ឆតិ។
Tattha sabbo loko attamano ahosīti, amma, sakalopi sattaloko etissā kāmasevanāya attamano jāto. Akovidā gāmadhammassa seggūti seggūti tassā nāmaṃ. Tena tvaṃ pana, amma, seggu akovidā gāmadhammassa, imasmiṃ gāmadhamme vasaladhamme akusalāsīti vuttaṃ hoti. Komāri ko nāma tavajja dhammoti, amma, kumāri ko nāmesa tava ajja sabhāvo. Yaṃ tvaṃ gahitā pavane parodasīti tvaṃ mayā imasmiṃ pavane santhavavasena hatthe gahitā parodasi na sampaṭicchasi, ko esa tava sabhāvo, kiṃ kumārikāyeva tvanti pucchati.
តំ សុត្វា កុមារិកា ‘‘អាម, តាត, កុមារិកាយេវាហំ, នាហំ មេថុនធម្មំ នាម ជានាមី’’តិ វត្វា បរិទេវមានា ទុតិយំ គាថមាហ –
Taṃ sutvā kumārikā ‘‘āma, tāta, kumārikāyevāhaṃ, nāhaṃ methunadhammaṃ nāma jānāmī’’ti vatvā paridevamānā dutiyaṃ gāthamāha –
១៣៤.
134.
‘‘យោ ទុក្ខផុដ្ឋាយ ភវេយ្យ តាណំ, សោ មេ បិតា ទុព្ភិ វនេ ករោតិ;
‘‘Yo dukkhaphuṭṭhāya bhaveyya tāṇaṃ, so me pitā dubbhi vane karoti;
សា កស្ស កន្ទាមិ វនស្ស មជ្ឈេ, យោ តាយិតា សោ សហសំ ករោតី’’តិ។
Sā kassa kandāmi vanassa majjhe, yo tāyitā so sahasaṃ karotī’’ti.
សា ហេដ្ឋា កថិតាយេវ។ ឥតិ សោ បណ្ណិកោ តទា ធីតរំ វីមំសិត្វា គេហំ នេត្វា កុលទារកស្ស ទត្វា យថាកម្មំ គតោ។
Sā heṭṭhā kathitāyeva. Iti so paṇṇiko tadā dhītaraṃ vīmaṃsitvā gehaṃ netvā kuladārakassa datvā yathākammaṃ gato.
សត្ថា ឥមំ ធម្មទេសនំ អាហរិត្វា សច្ចានិ បកាសេត្វា ជាតកំ សមោធានេសិ, សច្ចបរិយោសានេ បណ្ណិកឧបាសកោ សោតាបត្តិផលេ បតិដ្ឋហិ។ ‘‘តទា ធីតា ធីតាយេវ, បិតា បិតាយេវ អហោសិ, តស្ស ការណស្ស បច្ចក្ខការិកា រុក្ខទេវតា បន អហមេវ អហោសិ’’ន្តិ។
Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā saccāni pakāsetvā jātakaṃ samodhānesi, saccapariyosāne paṇṇikaupāsako sotāpattiphale patiṭṭhahi. ‘‘Tadā dhītā dhītāyeva, pitā pitāyeva ahosi, tassa kāraṇassa paccakkhakārikā rukkhadevatā pana ahameva ahosi’’nti.
សេគ្គុជាតកវណ្ណនា សត្តមា។
Seggujātakavaṇṇanā sattamā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / ខុទ្ទកនិកាយ • Khuddakanikāya / ជាតកបាឡិ • Jātakapāḷi / ២១៧. សេគ្គុជាតកំ • 217. Seggujātakaṃ
