| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ • Saṃyuttanikāya |
੯. ਰੁਕ੍ਖਸੁਤ੍ਤਂ
9. Rukkhasuttaṃ
੨੨੦. ‘‘ਸਨ੍ਤਿ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਮਹਾਰੁਕ੍ਖਾ ਅਣੁਬੀਜਾ ਮਹਾਕਾਯਾ ਰੁਕ੍ਖਾਨਂ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ, ਯੇਹਿ ਰੁਕ੍ਖਾ ਅਜ੍ਝਾਰੂਲ਼੍ਹਾ ਓਭਗ੍ਗવਿਭਗ੍ਗਾ વਿਪਤਿਤਾ ਸੇਨ੍ਤਿ। ਕਤਮੇ ਚ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਮਹਾਰੁਕ੍ਖਾ ਅਣੁਬੀਜਾ ਮਹਾਕਾਯਾ ਰੁਕ੍ਖਾਨਂ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ, ਯੇਹਿ ਰੁਕ੍ਖਾ ਅਜ੍ਝਾਰੂਲ਼੍ਹਾ ਓਭਗ੍ਗવਿਭਗ੍ਗਾ વਿਪਤਿਤਾ ਸੇਨ੍ਤਿ 1? ਅਸ੍ਸਤ੍ਥੋ, ਨਿਗ੍ਰੋਧੋ, ਪਿਲਕ੍ਖੋ, ਉਦੁਮ੍ਬਰੋ, ਕਚ੍ਛਕੋ, ਕਪਿਤ੍ਥਨੋ – ਇਮੇ ਖੋ ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਮਹਾਰੁਕ੍ਖਾ ਅਣੁਬੀਜਾ ਮਹਾਕਾਯਾ ਰੁਕ੍ਖਾਨਂ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ, ਯੇਹਿ ਰੁਕ੍ਖਾ ਅਜ੍ਝਾਰੂਲ਼੍ਹਾ ਓਭਗ੍ਗવਿਭਗ੍ਗਾ વਿਪਤਿਤਾ ਸੇਨ੍ਤਿ। ਏવਮੇવ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਯਾਦਿਸਕੇ ਕਾਮੇ ਓਹਾਯ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਤਾਦਿਸਕੇਹਿ ਕਾਮੇਹਿ ਤਤੋ વਾ ਪਾਪਿਟ੍ਠਤਰੇਹਿ ਓਭਗ੍ਗવਿਭਗ੍ਗੋ વਿਪਤਿਤੋ ਸੇਤਿ।
220. ‘‘Santi, bhikkhave, mahārukkhā aṇubījā mahākāyā rukkhānaṃ ajjhāruhā, yehi rukkhā ajjhārūḷhā obhaggavibhaggā vipatitā senti. Katame ca te, bhikkhave, mahārukkhā aṇubījā mahākāyā rukkhānaṃ ajjhāruhā, yehi rukkhā ajjhārūḷhā obhaggavibhaggā vipatitā senti 2? Assattho, nigrodho, pilakkho, udumbaro, kacchako, kapitthano – ime kho te, bhikkhave, mahārukkhā aṇubījā mahākāyā rukkhānaṃ ajjhāruhā, yehi rukkhā ajjhārūḷhā obhaggavibhaggā vipatitā senti. Evameva kho, bhikkhave, idhekacco kulaputto yādisake kāme ohāya agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti, so tādisakehi kāmehi tato vā pāpiṭṭhatarehi obhaggavibhaggo vipatito seti.
‘‘ਪਞ੍ਚਿਮੇ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣਾ ਨੀવਰਣਾ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣਾ। ਕਤਮੇ ਪਞ੍ਚ? ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣੋ ਨੀવਰਣੋ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣੋ। ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣੋ ਨੀવਰਣੋ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣੋ। ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣਂ ਨੀવਰਣਂ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਂ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣਂ। ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣਂ ਨੀવਰਣਂ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਂ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣਂ। વਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਆવਰਣਾ ਨੀવਰਣਾ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣਾ। ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ , ਪਞ੍ਚ ਆવਰਣਾ ਨੀવਰਣਾ ਚੇਤਸੋ ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਬ੍ਬਲੀਕਰਣਾ।
‘‘Pañcime, bhikkhave, āvaraṇā nīvaraṇā cetaso ajjhāruhā paññāya dubbalīkaraṇā. Katame pañca? Kāmacchando, bhikkhave, āvaraṇo nīvaraṇo cetaso ajjhāruho paññāya dubbalīkaraṇo. Byāpādo, bhikkhave, āvaraṇo nīvaraṇo cetaso ajjhāruho paññāya dubbalīkaraṇo. Thinamiddhaṃ, bhikkhave, āvaraṇaṃ nīvaraṇaṃ cetaso ajjhāruhaṃ paññāya dubbalīkaraṇaṃ. Uddhaccakukkuccaṃ, bhikkhave, āvaraṇaṃ nīvaraṇaṃ cetaso ajjhāruhaṃ paññāya dubbalīkaraṇaṃ. Vicikicchā, bhikkhave, āvaraṇā nīvaraṇā cetaso ajjhāruhā paññāya dubbalīkaraṇā. Ime kho, bhikkhave , pañca āvaraṇā nīvaraṇā cetaso ajjhāruhā paññāya dubbalīkaraṇā.
‘‘ਸਤ੍ਤਿਮੇ , ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ ਅਨਾવਰਣਾ ਅਨੀવਰਣਾ ਚੇਤਸੋ ਅਨਜ੍ਝਾਰੁਹਾ ਭਾવਿਤਾ ਬਹੁਲੀਕਤਾ વਿਜ੍ਜਾવਿਮੁਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਂવਤ੍ਤਨ੍ਤਿ। ਕਤਮੇ ਸਤ੍ਤ? ਸਤਿਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਅਨਾવਰਣੋ ਅਨੀવਰਣੋ ਚੇਤਸੋ ਅਨਜ੍ਝਾਰੁਹੋ ਭਾવਿਤੋ ਬਹੁਲੀਕਤੋ વਿਜ੍ਜਾવਿਮੁਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਂવਤ੍ਤਤਿ…ਪੇ॰… ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਮ੍ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਅਨਾવਰਣੋ ਅਨੀવਰਣੋ ਚੇਤਸੋ ਅਨਜ੍ਝਾਰੁਹੋ ਭਾવਿਤੋ ਬਹੁਲੀਕਤੋ વਿਜ੍ਜਾવਿਮੁਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਂવਤ੍ਤਤਿ। ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਸਤ੍ਤ ਬੋਜ੍ਝਙ੍ਗਾ ਅਨਾવਰਣਾ ਅਨੀવਰਣਾ ਚੇਤਸੋ ਅਨਜ੍ਝਾਰੁਹਾ ਭਾવਿਤਾ ਬਹੁਲੀਕਤਾ વਿਜ੍ਜਾવਿਮੁਤ੍ਤਿਫਲਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਂવਤ੍ਤਨ੍ਤੀ’’ਤਿ। ਨવਮਂ।
‘‘Sattime , bhikkhave, bojjhaṅgā anāvaraṇā anīvaraṇā cetaso anajjhāruhā bhāvitā bahulīkatā vijjāvimuttiphalasacchikiriyāya saṃvattanti. Katame satta? Satisambojjhaṅgo, bhikkhave, anāvaraṇo anīvaraṇo cetaso anajjhāruho bhāvito bahulīkato vijjāvimuttiphalasacchikiriyāya saṃvattati…pe… upekkhāsambojjhaṅgo, bhikkhave, anāvaraṇo anīvaraṇo cetaso anajjhāruho bhāvito bahulīkato vijjāvimuttiphalasacchikiriyāya saṃvattati. Ime kho, bhikkhave, satta bojjhaṅgā anāvaraṇā anīvaraṇā cetaso anajjhāruhā bhāvitā bahulīkatā vijjāvimuttiphalasacchikiriyāya saṃvattantī’’ti. Navamaṃ.
Footnotes:
Related texts:
ਅਟ੍ਠਕਥਾ • Aṭṭhakathā / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ੯. ਰੁਕ੍ਖਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ • 9. Rukkhasuttavaṇṇanā
ਟੀਕਾ • Tīkā / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ (ਟੀਕਾ) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ੯. ਰੁਕ੍ਖਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ • 9. Rukkhasuttavaṇṇanā
