| Tipiṭaka / Tipiṭaka (English) / Aṅguttara Nikāya, English translation |
Show IAST transliterationองฺคุตฺตร นิกาย ๒
Numbered Discourses 2.52–63
๖ฯ ปุคฺคลวคฺค
The Chapter on Persons
52
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, ปุคฺคลา โลเก อุปฺปชฺชมานา อุปฺปชฺชนฺติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํฯ กตเม เทฺว? ตถาคโต จ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ, ราชา จ จกฺกวตฺตีฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว ปุคฺคลา โลเก อุปฺปชฺชมานา อุปฺปชฺชนฺติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานนฺ”ติฯ
“Two people, bhikkhus, arise in the world for the welfare and happiness of the people, for the benefit, welfare, and happiness of gods and humans. What two? The Realized One, the perfected one, the fully awakened Buddha; and the wheel-turning monarch. These two people arise in the world for the welfare and happiness of the people, for the benefit, welfare, and happiness of gods and humans.”
๕๓
53
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, ปุคฺคลา โลเก อุปฺปชฺชมานา อุปฺปชฺชนฺติ อจฺฉริยมนุสฺสาฯ กตเม เทฺว? ตถาคโต จ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ, ราชา จ จกฺกวตฺตีฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว ปุคฺคลา โลเก อุปฺปชฺชมานา อุปฺปชฺชนฺติ อจฺฉริยมนุสฺสา”ติฯ
“Two people, bhikkhus, arise in the world who are incredible human beings. What two? The Realized One, the perfected one, the fully awakened Buddha; and the wheel-turning monarch. These are the two people who arise in the world who are incredible human beings.”
๕๔
54
“ทฺวินฺนํ, ภิกฺขเว, ปุคฺคลานํ กาลกิริยา พหุโน ชนสฺส อนุตปฺปา โหติฯ กตเมสํ ทฺวินฺนํ? ตถาคตสฺส จ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, รญฺโญ จ จกฺกวตฺติสฺสฯ อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ทฺวินฺนํ ปุคฺคลานํ กาลกิริยา พหุโน ชนสฺส อนุตปฺปา โหตี”ติฯ
“There are two people, bhikkhus, whose death is regretted by many people. What two? The Realized One, the perfected one, the fully awakened Buddha; and the wheel-turning monarch. These are the two people, bhikkhus, whose death is regretted by many people.”
๕๕
55
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, ถูปารหาฯ กตเม เทฺว? ตถาคโต จ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ, ราชา จ จกฺกวตฺตีฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว ถูปารหา”ติฯ
“Bhikkhus, these two are worthy of a monument. What two? The Realized One, the perfected one, the fully awakened Buddha; and the wheel-turning monarch. These are the two who are worthy of a monument.”
๕๖
56
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, พุทฺธาฯ กตเม เทฺว? ตถาคโต จ อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ, ปจฺเจกพุทฺโธ จฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว พุทฺธา”ติฯ
“Bhikkhus, there are two kinds of Buddhas. What two? The Realized One, the perfected one, the fully awakened Buddha; and an independent Buddha. These are the two kinds of Buddhas.”
๕๗
57
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺติฯ กตเม เทฺว? ภิกฺขุ จ ขีณาสโว, หตฺถาชานีโย จฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺตี”ติฯ
“These two, bhikkhus, are not startled by a crack of thunder. What two? A bhikkhu who has ended defilements; and a thoroughbred elephant. These are the two who are not startled by a crack of thunder.”
๕๘
58
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺติฯ กตเม เทฺว? ภิกฺขุ จ ขีณาสโว, อสฺสาชานีโย จฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺตี”ติฯ
“These two, bhikkhus, are not startled by a crack of thunder. What two? A bhikkhu who has ended defilements; and a thoroughbred horse. These are the two who are not startled by a crack of thunder.”
๕๙
59
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺติฯ กตเม เทฺว? ภิกฺขุ จ ขีณาสโว, สีโห จ มิคราชาฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว อสนิยา ผลนฺติยา น สนฺตสนฺตี”ติฯ
“These two, bhikkhus, are not startled by a crack of thunder. What two? A bhikkhu who has ended defilements; and a lion, king of beasts. These are the two who are not startled by a crack of thunder.”
๖๐
60
“เทฺวเม, ภิกฺขเว, อตฺถวเส สมฺปสฺสมานา กึปุริสา มานุสึ วาจํ น ภาสนฺติฯ กตเม เทฺว? มา จ มุสา ภณิมฺหา, มา จ ปรํ อภูเตน อพฺภาจิกฺขิมฺหาติฯ อิเม โข, ภิกฺขเว, เทฺว อตฺถวเส สมฺปสฺสมานา กึปุริสา มานุสึ วาจํ น ภาสนฺตี”ติฯ
“Fauns see two reasons not to use human speech. What two? Thinking: ‘May we not lie, and may we not misrepresent others with falsehoods.’ Fauns see two reasons not to use human speech.”
๖๑
61
“ทฺวินฺนํ ธมฺมานํ, ภิกฺขเว, อติตฺโต อปฺปฏิวาโน มาตุคาโม กาลํ กโรติฯ กตเมสํ ทฺวินฺนํ? เมถุนสมาปตฺติยา จ วิชายนสฺส จฯ อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ทฺวินฺนํ ธมฺมานํ อติตฺโต อปฺปฏิวาโน มาตุคาโม กาลํ กโรตี”ติฯ
“Bhikkhus, females die without getting enough of two things. What two? Sexual intercourse and giving birth. Females die without getting enough of these two things.”
๖๒
62
“อสนฺตสนฺนิวาสญฺจ โว, ภิกฺขเว, เทเสสฺสามิ สนฺตสนฺนิวาสญฺจฯ ตํ สุณาถ, สาธุกํ มนสิ กโรถ, ภาสิสฺสามี”ติฯ
“Bhikkhus, I will teach you about living with bad people and living with good people. Listen and apply your mind well, I will speak.”
“เอวํ, ภนฺเต”ติ โข เต ภิกฺขู ภควโต ปจฺจโสฺสสุํฯ ภควา เอตทโวจ:
“Yes, sir,” they replied. The Buddha said this:
“กถญฺจ, ภิกฺขเว, อสนฺตสนฺนิวาโส โหติ, กถญฺจ อสนฺโต สนฺนิวสนฺติ?
“What is it like living with bad people? How do bad people live together?
อิธ, ภิกฺขเว, เถรสฺส ภิกฺขุโน เอวํ โหติ: ‘เถโรปิ มํ น วเทยฺย, มชฺฌิโมปิ มํ น วเทยฺย, นโวปิ มํ น วเทยฺย; เถรมฺปาหํ น วเทยฺยํ, มชฺฌิมมฺปาหํ น วเทยฺยํ, นวมฺปาหํ น วเทยฺยํฯ เถโร เจปิ มํ วเทยฺย อหิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน หิตานุกมฺปี, โนติ นํ วเทยฺยํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส นปฺปฏิกเรยฺยํฯ
It’s when a senior bhikkhu thinks: ‘No bhikkhu, whether senior, middle, or junior, should admonish me; and I shouldn’t admonish any bhikkhu, whether senior, middle, or junior. If a bhikkhu—whether senior, middle, or junior—were to admonish me, they wouldn’t be sympathetic, and I’d bother them by saying “No!” And anyway I wouldn’t deal with it even if I saw what I did wrong.’
มชฺฌิโม เจปิ มํ วเทยฺย …เป… นโว เจปิ มํ วเทยฺย, อหิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน หิตานุกมฺปี, โนติ นํ วเทยฺยํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส นปฺปฏิกเรยฺยํ'ฯ มชฺฌิมสฺสปิ ภิกฺขุโน เอวํ โหติ …เป… นวสฺสปิ ภิกฺขุโน เอวํ โหติ: ‘เถโรปิ มํ น วเทยฺย, มชฺฌิโมปิ มํ น วเทยฺย, นโวปิ มํ น วเทยฺย; เถรมฺปาหํ น วเทยฺยํ, มชฺฌิมมฺปาหํ น วเทยฺยํ, นวมฺปาหํ น วเทยฺยํฯ เถโร เจปิ มํ วเทยฺย อหิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน หิตานุกมฺปี โนติ นํ วเทยฺยํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส นปฺปฏิกเรยฺยํฯ มชฺฌิโม เจปิ มํ วเทยฺย … นโว เจปิ มํ วเทยฺย อหิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน หิตานุกมฺปี, โนติ นํ วเทยฺยํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส นปฺปฏิกเรยฺยํ'ฯ
And a middle or a junior bhikkhu also thinks: ‘No bhikkhu, whether senior, middle, or junior, should admonish me; and I shouldn’t admonish any bhikkhu, whether senior, middle, or junior. If a bhikkhu—whether senior, middle, or junior—were to admonish me, they wouldn’t be sympathetic, and I’d bother them by saying “No!” And anyway I wouldn’t deal with it even if I saw what I did wrong.’
เอวํ โข, ภิกฺขเว, อสนฺตสนฺนิวาโส โหติ, เอวญฺจ อสนฺโต สนฺนิวสนฺติฯ
That’s what it’s like living with bad people; that’s how bad people live together.
กถญฺจ, ภิกฺขเว, สนฺตสนฺนิวาโส โหติ, กถญฺจ สนฺโต สนฺนิวสนฺติ? อิธ, ภิกฺขเว, เถรสฺส ภิกฺขุโน เอวํ โหติ:
What is it like living with good people? How do good people live together? It’s when a senior bhikkhu thinks:
‘เถโรปิ มํ วเทยฺย, มชฺฌิโมปิ มํ วเทยฺย, นโวปิ มํ วเทยฺย; เถรมฺปาหํ วเทยฺยํ, มชฺฌิมมฺปาหํ วเทยฺยํ, นวมฺปาหํ วเทยฺยํฯ เถโร เจปิ มํ วเทยฺย หิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน อหิตานุกมฺปี, สาธูติ นํ วเทยฺยํ น นํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส ปฏิกเรยฺยํฯ มชฺฌิโม เจปิ มํ วเทยฺย …เป… นโว เจปิ มํ วเทยฺย หิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน อหิตานุกมฺปี, สาธูติ นํ วเทยฺยํ น นํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส ปฏิกเรยฺยํ'ฯ
‘Any bhikkhu, whether senior, middle, or junior, should admonish me; and I should admonish any bhikkhu, whether senior, middle, or junior. If a bhikkhu—whether senior, middle, or junior—were to admonish me, they’d be sympathetic, so I wouldn’t bother them, but say “Thank you!” And I’d deal with it when I saw what I did wrong.’
มชฺฌิมสฺสปิ ภิกฺขุโน เอวํ โหติ …เป… นวสฺสปิ ภิกฺขุโน เอวํ โหติ: ‘เถโรปิ มํ วเทยฺย, มชฺฌิโมปิ มํ วเทยฺย, นโวปิ มํ วเทยฺย; เถรมฺปาหํ วเทยฺยํ, มชฺฌิมมฺปาหํ วเทยฺยํ, นวมฺปาหํ วเทยฺยํฯ เถโร เจปิ มํ วเทยฺย หิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน อหิตานุกมฺปี, สาธูติ นํ วเทยฺยํ น นํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส ปฏิกเรยฺยํฯ มชฺฌิโม เจปิ มํ วเทยฺย …เป… นโว เจปิ มํ วเทยฺย หิตานุกมฺปี มํ วเทยฺย โน อหิตานุกมฺปี, สาธูติ นํ วเทยฺยํ น นํ วิเหเฐยฺยํ ปสฺสมฺปิสฺส ปฏิกเรยฺยํ'ฯ
And a middle or a junior bhikkhu also thinks: ‘Any bhikkhu, whether senior, middle, or junior, may admonish me; and I’ll admonish any bhikkhu, whether senior, middle, or junior. If a bhikkhu—whether senior, middle, or junior—were to admonish me, they’d be sympathetic, so I wouldn’t bother them, but say “Thank you!” And I’d deal with it when I saw what I did wrong.’
เอวํ โข, ภิกฺขเว, สนฺตสนฺนิวาโส โหติ, เอวญฺจ สนฺโต สนฺนิวสนฺตี”ติฯ
That’s what it’s like living with good people; that’s how good people live together.”
๖๓
63
“ยสฺมึ, ภิกฺขเว, อธิกรเณ อุภโต วจีสํสาโร ทิฏฺฐิปฬาโส เจตโส อาฆาโต อปฺปจฺจโย อนภิรทฺธิ อชฺฌตฺตํ อวูปสนฺตํ โหติ, ตเสฺมตํ, ภิกฺขเว, อธิกรเณ ปาฏิกงฺขํ: ‘ทีฆตฺตาย ขรตฺตาย วาฬตฺตาย สํวตฺติสฺสติ, ภิกฺขู จ น ผาสุํ วิหริสฺสนฺติ'ฯ
“In a disciplinary issue, when the tale-bearing on both sides—with contempt for each other’s views, resentful, bitter, and exasperated—is not settled internally, you can expect that this disciplinary issue will be long, fractious, and troublesome, and the bhikkhus won’t live comfortably.
ยสฺมิญฺจ โข, ภิกฺขเว, อธิกรเณ อุภโต วจีสํสาโร ทิฏฺฐิปฬาโส เจตโส อาฆาโต อปฺปจฺจโย อนภิรทฺธิ อชฺฌตฺตํ สุวูปสนฺตํ โหติ, ตเสฺมตํ, ภิกฺขเว, อธิกรเณ ปาฏิกงฺขํ: ‘น ทีฆตฺตาย ขรตฺตาย วาฬตฺตาย สํวตฺติสฺสติ, ภิกฺขู จ ผาสุํ วิหริสฺสนฺตี'”ติฯ
In a disciplinary issue, when the tale-bearing on both sides—with contempt for each other’s views, resentful, bitter, and exasperated—is well settled internally, you can expect that this disciplinary issue won’t lead to lasting acrimony and enmity, and the bhikkhus will live comfortably.”
ปุคฺคลวคฺโค ปฐโมฯ
The authoritative text of the Aṅguttara Nikāya is the Pāli text. The English translation is provided as an aid to the study of the original Pāli text. [CREDITS »]
