| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / பேடகோபதே³ஸபாளி • Peṭakopadesapāḷi |
5. பஞ்சமபூ⁴மி
5. Pañcamabhūmi
43. தத்த² கதமோ ஹாரவிப⁴ங்கோ³? யத்த² ஸோளஸ ஹாரா அக்க²ரஸோ பே⁴த³ங் க³ச்ச²ந்தி. தத்த² ஆதி³ம்ஹி தே³ஸனாஹாரோ. தத்த² அயங் கா³தா² குஸலா வா அகுஸலா வா ஸச்சானி வா ஸச்சேகதே³ஸோ வா. கிங் தே³ஸிதந்தி? ஸுத்தே வீமங்ஸா தே³ஸனாஹாரோ. யதா² அரியஸச்சானி நிக்கே²போ சத்தாரி ஸச்சானி ஸாதா⁴ரணானி அஸாதா⁴ரணானி ச. யானி ச அட்டா²ரஸ பதா³னி து³க்க²தோ ஸத்த பதா³னி ஸங்கே²பேன காயிகேன சேதஸிகேன து³க்கே²ன, அப்பியஸம்பயோகே³ன பியவிப்பயோகே³ன ச தீஹி ச ஸங்க²தாஹி. தத்த² தீணி ஸங்க²தலக்க²ணானி திஸ்ஸோ து³க்க²தா உப்பாதோ³ ஸங்க²தலக்க²ணங், ஸங்கா²ரது³க்க²தாய து³க்க²தா ச ஸங்க²தலக்க²ணங், விபரிணாமது³க்க²தாய து³க்க²தாதி அஞ்ஞத²த்த²ங் ச ஸங்க²தலக்க²ணங், து³க்க²து³க்க²தாய ச து³க்க²தா, இமேஸங் திண்ணங் ஸங்க²தலக்க²ணானங் தீஸு வேத³னாபூ⁴மீஸு அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா உப்பாதோ³ ஸங்க²தலக்க²ணங், ஸங்கா²ரது³க்க²தாய ச து³க்க²தா தயோ ஸங்க²தலக்க²ணங், ஸுகா² வேத³னாய ச விபரிணாமது³க்க²தாய ச து³க்க²தாதி அஞ்ஞத²த்தங் ஸங்க²தலக்க²ணங், து³க்கா²வேத³னா து³க்க²து³க்க²தா ச து³க்க²தா இமம்ஹி இமேஸு நவபதே³ஸு பட²மகேஸு ஸத்தஸு பதே³ஸு ஸோளஸஸு பதே³ஸு து³க்கா² பரியேஸிதப்³பா³, ஏகாத³ஸ து³க்க²தாய ச லக்க²ணங் நித்³தே³ஸே நித்³தி³ட்ட²ங். பாதுபா⁴வலக்க²ணா ஜாதியா ச பாதுபா⁴வசுதிலக்க²ணோ சுதோதி வித்தா²ரேன பன்னரஸபதா³னி கத்தப்³பா³னி, ஏவங் ஸாதா⁴ரணானி அஸாதா⁴ரணானி ச ஸத்தஸு த³ஸஸு பதே³ஸு ஸஞ்ஞாஸ திவிதே⁴ ச ஸாஸனப்பட்டா²னே அட்டா²ரஸவிதே⁴ஸு ச ஸுத்தாதி⁴ட்டா²னேஸு த³ஸவிதே⁴ஸு ச ஸுத்தவிதெ⁴ய்யேஸு ஸோளஸவிதே⁴ஸு ச ஹாரேஸு ஏகவீஸதிவிதா⁴ய ச பவிசயவீமங்ஸாயாதி இத³ங் தே³ஸிதங். யதா²பூ⁴தஞ்ச தே³ஸிதந்தி, அயங் வுச்சதி தே³ஸனாஹாரோ.
43. Tattha katamo hāravibhaṅgo? Yattha soḷasa hārā akkharaso bhedaṃ gacchanti. Tattha ādimhi desanāhāro. Tattha ayaṃ gāthā kusalā vā akusalā vā saccāni vā saccekadeso vā. Kiṃ desitanti? Sutte vīmaṃsā desanāhāro. Yathā ariyasaccāni nikkhepo cattāri saccāni sādhāraṇāni asādhāraṇāni ca. Yāni ca aṭṭhārasa padāni dukkhato satta padāni saṅkhepena kāyikena cetasikena dukkhena, appiyasampayogena piyavippayogena ca tīhi ca saṅkhatāhi. Tattha tīṇi saṅkhatalakkhaṇāni tisso dukkhatā uppādo saṅkhatalakkhaṇaṃ, saṅkhāradukkhatāya dukkhatā ca saṅkhatalakkhaṇaṃ, vipariṇāmadukkhatāya dukkhatāti aññathatthaṃ ca saṅkhatalakkhaṇaṃ, dukkhadukkhatāya ca dukkhatā, imesaṃ tiṇṇaṃ saṅkhatalakkhaṇānaṃ tīsu vedanābhūmīsu adukkhamasukhā vedanā uppādo saṅkhatalakkhaṇaṃ, saṅkhāradukkhatāya ca dukkhatā tayo saṅkhatalakkhaṇaṃ, sukhā vedanāya ca vipariṇāmadukkhatāya ca dukkhatāti aññathattaṃ saṅkhatalakkhaṇaṃ, dukkhāvedanā dukkhadukkhatā ca dukkhatā imamhi imesu navapadesu paṭhamakesu sattasu padesu soḷasasu padesu dukkhā pariyesitabbā, ekādasa dukkhatāya ca lakkhaṇaṃ niddese niddiṭṭhaṃ. Pātubhāvalakkhaṇā jātiyā ca pātubhāvacutilakkhaṇo cutoti vitthārena pannarasapadāni kattabbāni, evaṃ sādhāraṇāni asādhāraṇāni ca sattasu dasasu padesu saññāsa tividhe ca sāsanappaṭṭhāne aṭṭhārasavidhesu ca suttādhiṭṭhānesu dasavidhesu ca suttavidheyyesu soḷasavidhesu ca hāresu ekavīsatividhāya ca pavicayavīmaṃsāyāti idaṃ desitaṃ. Yathābhūtañca desitanti, ayaṃ vuccati desanāhāro.
44. தத்த² கதமோ விசயோ ஹாரோ?
44. Tattha katamo vicayo hāro?
பத³ங் பஞ்ஹா ச புச்சா² ச, கிங் புப்³ப³ங் கிஞ்ச பச்சி²மங்;
Padaṃ pañhā ca pucchā ca, kiṃ pubbaṃ kiñca pacchimaṃ;
அனுகீ³தி ஸா ச விசயோ, ஹாரோ விசயோதி நித்³தி³ட்டோ².
Anugīti sā ca vicayo, hāro vicayoti niddiṭṭho.
பத³ந்தி பட²மங் பத³ங். தஸ்ஸ கோ அத்தோ²? யங் ப⁴க³வா புட்டோ² ஆயஸ்மதா அஜிதேன தங் க³ஹேதப்³ப³ங், கதிபதா³னி புட்டா²னி யதா²கிங் கேனஸ்ஸு நிவுதோ லோகோதி கா³தா², இமானி கதிபதா³னி சத்தாரி இதி விஸஜ்ஜனாய புச்சா². யத்தகேஹி பதே³ஹி ப⁴க³வதா விஸஜ்ஜிதானி பதா³னி இதி புச்சா²ய ச யா பதா³னங் ஸங்காஸனா, இத³ங் வுச்சதி பத³ந்தி.
Padanti paṭhamaṃ padaṃ. Tassa ko attho? Yaṃ bhagavā puṭṭho āyasmatā ajitena taṃ gahetabbaṃ, katipadāni puṭṭhāni yathākiṃ kenassu nivuto lokoti gāthā, imāni katipadāni cattāri iti visajjanāya pucchā. Yattakehi padehi bhagavatā visajjitāni padāni iti pucchāya ca yā padānaṃ saṅkāsanā, idaṃ vuccati padanti.
பஞ்ஹாதி இமானி சத்தாரி பதா³னி. கதி பஞ்ஹா? ஏகோ வா த்³வே வா தது³த்தரி வா இமானி சத்தாரி பதா³னி ஏகோ பஞ்ஹோ, அத்தா²னுபரிவத்தி ப்³யஞ்ஜனங் ஹோதி, ஸம்ப³ஹுலானிபி பதா³னி ஏகமேவத்த²ங் புச்ச²தி. இமானி சத்தாரி பதா³னி அனுபரிவத்தீனி தங் ப்³யஞ்ஜனேன ஏகோ பஞ்ஹோவ ஹோதி. கேனஸ்ஸு நிவுதோ லோகோதி லோகங் ஸந்தா⁴ய புச்ச²தி, கேனஸ்ஸு நப்பகாஸதி கிஸ்ஸாபி⁴லேபனங் ப்³ரூஸீதி தங்யேவ புச்ச²தி. கிங்ஸு தஸ்ஸ மஹப்³ப⁴யந்தி தங்யேவ புச்ச²தி. ஏவங் அத்தா²னுபரிவத்தி ப்³யஞ்ஜனங் ஏகோ பஞ்ஹோ ஹோதி, ஸோ பஞ்ஹோ சதுப்³பி³தோ⁴ ஏகங்ஸப்³யாகரணீயோ விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணீயோ படிபுச்சா²ப்³யாகரணீயோ ட²பனியோதி. தத்த² சக்கு² அனிச்சந்தி ஏகங்ஸப்³யாகரணீயோ, யங் அனிச்சங் தங் து³க்க²ந்தி விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணீயோ, ஸியா அனிச்சங் ந சக்கு², யானிபி ஆயதனானி ச ந சக்கு², தானிபி அனிச்சந்தி ந சக்கு²யேவ, அயங் விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணீயோ, யங் சக்கு² தங் சக்கு²ந்த்³ரியங் நேதி படிபுச்சா²ப்³யாகரணீயோ, தங் சக்கு² ததா²க³தோதி ட²பனியோ. அஞ்ஞத்ர சக்கு²னாதி ட²பனியோ பஞ்ஹோ. இத³ங் பஞ்ஹங் ப⁴க³வா கிங் புச்சி²தோ, லோகஸ்ஸ ஸங்கிலேஸோ புச்சி²தோ. கிங் காரணங்? திவிதோ⁴ ஹி ஸங்கிலேஸோ தண்ஹாஸங்கிலேஸோ ச தி³ட்டி²ஸங்கிலேஸோ ச து³ச்சரிதஸங்கிலேஸோ ச. தத்த² அவிஜ்ஜாய நிவுதோதி அவிஜ்ஜங் த³ஸ்ஸேதி, ஜப்பாதி தண்ஹங் த³ஸ்ஸேதி, மஹப்³ப⁴யந்தி அகுஸலஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ விபாகங் த³ஸ்ஸேதி, ஸோதங் நாம ஸுக²வேத³னீயஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ து³க்க²வேத³னீயோ விபாகோ ப⁴விஸ்ஸதீதி நேதங் டா²னங் விஜ்ஜதீதி ப⁴க³வா விஸஜ்ஜேதி, சதூஹி யோ பதே³ஹி அவிஜ்ஜாய நிவுதோ லோகோதி…பே॰… ஏவங் வுச்சதி.
Pañhāti imāni cattāri padāni. Kati pañhā? Eko vā dve vā taduttari vā imāni cattāri padāni eko pañho, atthānuparivatti byañjanaṃ hoti, sambahulānipi padāni ekamevatthaṃ pucchati. Imāni cattāri padāni anuparivattīni taṃ byañjanena eko pañhova hoti. Kenassu nivuto lokoti lokaṃ sandhāya pucchati, kenassu nappakāsati kissābhilepanaṃ brūsīti taṃyeva pucchati. Kiṃsu tassa mahabbhayanti taṃyeva pucchati. Evaṃ atthānuparivatti byañjanaṃ eko pañho hoti, so pañho catubbidho ekaṃsabyākaraṇīyo vibhajjabyākaraṇīyo paṭipucchābyākaraṇīyo ṭhapaniyoti. Tattha cakkhu aniccanti ekaṃsabyākaraṇīyo, yaṃ aniccaṃ taṃ dukkhanti vibhajjabyākaraṇīyo, siyā aniccaṃ na cakkhu, yānipi āyatanāni ca na cakkhu, tānipi aniccanti na cakkhuyeva, ayaṃ vibhajjabyākaraṇīyo, yaṃ cakkhu taṃ cakkhundriyaṃ neti paṭipucchābyākaraṇīyo, taṃ cakkhu tathāgatoti ṭhapaniyo. Aññatra cakkhunāti ṭhapaniyo pañho. Idaṃ pañhaṃ bhagavā kiṃ pucchito, lokassa saṃkileso pucchito. Kiṃ kāraṇaṃ? Tividho hi saṃkileso taṇhāsaṃkileso ca diṭṭhisaṃkileso ca duccaritasaṃkileso ca. Tattha avijjāya nivutoti avijjaṃ dasseti, jappāti taṇhaṃ dasseti, mahabbhayanti akusalassa kammassa vipākaṃ dasseti, sotaṃ nāma sukhavedanīyassa kammassa dukkhavedanīyo vipāko bhavissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjatīti bhagavā visajjeti, catūhi yo padehi avijjāya nivuto lokoti…pe… evaṃ vuccati.
45. தது³த்தரி படிபுச்ச²தி, ஸவந்தி ஸப்³ப³தி⁴ ஸோதாதி கா³தா², சத்தாரி பதா³னி புச்ச²தி தங் ப⁴க³வா த்³வீஹி பதே³ஹி விஸஜ்ஜேதி.
45. Taduttari paṭipucchati, savanti sabbadhi sotāti gāthā, cattāri padāni pucchati taṃ bhagavā dvīhi padehi visajjeti.
யானி ஸோதானி லோகஸ்மிங், ஸதி தேஸங் நிவாரணங்;
Yāni sotāni lokasmiṃ, sati tesaṃ nivāraṇaṃ;
ஸோதானங் ஸங்வரங் ப்³ரூமி, பஞ்ஞாயேதே பிதீ⁴யரே.
Sotānaṃ saṃvaraṃ brūmi, paññāyete pidhīyare.
இமானி சத்தாரி பதா³னி த்³வீஹி பதே³ஹி விஸஜ்ஜேதி. இத³ங் பத³ந்தி புச்சி²தோ, தஸ்ஸ ஸங்கிலிட்ட²ஸ்ஸ லோகஸ்ஸ வோதா³னங் புச்சி²தோ, ஸோதானி ச² தண்ஹாகாயா ப³ஹுலாதி⁴வசனேன நித்³தி³ட்டா² ப⁴வந்தி ஸப்³பே³ஹி ஆயதனேஹி. தானி ஸோதானி கேன நிவாரியந்தீதி பரியுட்டா²னபஹானங் புச்ச²தி, கேன ஸோதா பிதீ⁴யரேதி அனுஸயஸமுக்³கா⁴தங் புச்ச²தி. தத்த² ப⁴க³வா ச²ஸு த்³வாரேஸு ஸதியா தே³ஸேதி, யோ ஹி ஸம்பஜானோ விஹரதி ஸதிதோ³வாரிகே ச தஸ்ஸ இந்த்³ரியானி கு³த்தானி ஸம்ப⁴வந்தி. தத்த² கு³த்தேஸு இந்த்³ரியேஸு யா யா விபஸ்ஸனா, ஸா ஸா தேஸங் தேஸங் ஸோதானங் தஸ்ஸா ச அவிஜ்ஜாய யோ லோகோ நிவுதோ அச்சந்தபஹானாய ஸங்வத்ததி. ஏவங் ஸோதானி பிஹிதானிபி ப⁴வந்தி ததோ உத்தரி புச்ச²தி.
Imāni cattāri padāni dvīhi padehi visajjeti. Idaṃ padanti pucchito, tassa saṃkiliṭṭhassa lokassa vodānaṃ pucchito, sotāni cha taṇhākāyā bahulādhivacanena niddiṭṭhā bhavanti sabbehi āyatanehi. Tāni sotāni kena nivāriyantīti pariyuṭṭhānapahānaṃ pucchati, kena sotā pidhīyareti anusayasamugghātaṃ pucchati. Tattha bhagavā chasu dvāresu satiyā deseti, yo hi sampajāno viharati satidovārike ca tassa indriyāni guttāni sambhavanti. Tattha guttesu indriyesu yā yā vipassanā, sā sā tesaṃ tesaṃ sotānaṃ tassā ca avijjāya yo loko nivuto accantapahānāya saṃvattati. Evaṃ sotāni pihitānipi bhavanti tato uttari pucchati.
பஞ்ஞா ச ஸதி ச நாமரூபஸ்ஸ கோ² தஸ்ஸ ப⁴க³வந்தங் புட்டு²மாக³ம்ம கத்தே²தங் உபஸம்மதி இமானி சத்தாரி பதா³னி ப⁴க³வா ஏகேன பதே³ன விஸஜ்ஜேதி.
Paññā ca sati ca nāmarūpassa kho tassa bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma katthetaṃ upasammati imāni cattāri padāni bhagavā ekena padena visajjeti.
யமேதங் பஞ்ஹங் அபுச்சி² 1, அஜித தங் வதா³மி தே…பே॰…;
Yametaṃ pañhaṃ apucchi 2, ajita taṃ vadāmi te…pe…;
விஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴ன, எத்தே²தங் உபஸம்மதி.
Viññāṇassa nirodhena, etthetaṃ upasammati.
இமினா பஞ்ஹேன கிங் புச்ச²தி? அனுபாதி³ஸேஸனிப்³பா³னதா⁴துங் புச்ச²தி, தங் ப⁴க³வா அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா விஸஜ்ஜேதி. தத்த² பட²மேன பஞ்ஹேன ஸங்கிலேஸங் புச்ச²தி. து³தியேன பஞ்ஹேன வோதா³னங் புச்ச²தி. ததியேன பஞ்ஹேன ஸோபாதி³ஸேஸனிப்³பா³னதா⁴துங் புச்ச²தி. சதுத்தே²ன பஞ்ஹேன அனுபாதி³ஸேஸனிப்³பா³னதா⁴துங் படிபுச்ச²தி ததோ உத்தரி படிபுச்ச²தி.
Iminā pañhena kiṃ pucchati? Anupādisesanibbānadhātuṃ pucchati, taṃ bhagavā anupādisesāya nibbānadhātuyā visajjeti. Tattha paṭhamena pañhena saṃkilesaṃ pucchati. Dutiyena pañhena vodānaṃ pucchati. Tatiyena pañhena sopādisesanibbānadhātuṃ pucchati. Catutthena pañhena anupādisesanibbānadhātuṃ paṭipucchati tato uttari paṭipucchati.
தேஸங் மே நிபகோ இரியங், புட்டோ² பப்³ரூஹி மாரிஸ.
Tesaṃ me nipako iriyaṃ, puṭṭho pabrūhi mārisa.
இமானி சத்தாரி பதா³னி புச்ச²தி. கதி ச பன தே பஞ்ஹே ஸங்கா²தத⁴ம்மா ச அரஹந்தா ஸெக்கா² ச? கிங் புப்³ப³ங் கிஞ்ச பச்சி²மந்தி அயமத்தோ². தத்த² கதரங் பட²மங் புச்ச²தி, கதரங் பச்சா²? அரஹந்தங் பட²மங் புச்ச²தி. ஸெக்க²த⁴ம்மே தத்த² கேன பதே³ன ஸங்கா²தத⁴ம்மாதி அரஹந்தோ க³ஹிதா, புதூ²தி ஸெக்கா² க³ஹிதா. தேஸங் மே நிபகோதி ஸாதா⁴ரணங் பத³ங் ப⁴க³வந்தங் புச்ச²தி. தஸ்ஸ ஸாதா⁴ரணானி ச அஸாதா⁴ரணானி ச பஞ்ஹேஸு புச்சி²தப்³பா³னி. தங் ப⁴க³வா விஸஜ்ஜேதி. ந ததா² புட்ட²ங், பட²மங் புட்ட²ங், தங் பச்சா² விஸஜ்ஜேதி. யங் பச்சா² புச்சி²தங் பட²மங் விஸஜ்ஜேதி. கிஞ்ச இத³ங் புச்சி²தங் விஸுத்³தா⁴னங் விஸுஜ்ஜ²ந்தானஞ்ச கா இரியாதி இத³ங் புச்சி², தங் காமேஸு நாபி⁴கி³ஜ்ஜெ²ய்ய. மனஸானாவிலோ ஸியாதி பரியுட்டா²னானி விதக்கேன ச ப⁴க³வா நிவாரேதி, த்³வே பன விதக்கஅனாவிலதாய பரியுட்டா²னங், யதா² நீவரணேஸு நித்³தி³ட்ட²ங். குஸலா ஸப்³ப³த⁴ம்மேஸூதி அரஹந்தங் விஸஜ்ஜேதி.
Imāni cattāri padāni pucchati. Kati ca pana te pañhe saṅkhātadhammā ca arahantā sekkhā ca? Kiṃ pubbaṃ kiñca pacchimanti ayamattho. Tattha kataraṃ paṭhamaṃ pucchati, kataraṃ pacchā? Arahantaṃ paṭhamaṃ pucchati. Sekkhadhamme tattha kena padena saṅkhātadhammāti arahanto gahitā, puthūti sekkhā gahitā. Tesaṃ me nipakoti sādhāraṇaṃ padaṃ bhagavantaṃ pucchati. Tassa sādhāraṇāni ca asādhāraṇāni ca pañhesu pucchitabbāni. Taṃ bhagavā visajjeti. Na tathā puṭṭhaṃ, paṭhamaṃ puṭṭhaṃ, taṃ pacchā visajjeti. Yaṃ pacchā pucchitaṃ paṭhamaṃ visajjeti. Kiñca idaṃ pucchitaṃ visuddhānaṃ visujjhantānañca kā iriyāti idaṃ pucchi, taṃ kāmesu nābhigijjheyya. Manasānāvilo siyāti pariyuṭṭhānāni vitakkena ca bhagavā nivāreti, dve pana vitakkaanāvilatāya pariyuṭṭhānaṃ, yathā nīvaraṇesu niddiṭṭhaṃ. Kusalā sabbadhammesūti arahantaṃ visajjeti.
கேனஸ்ஸு தரதி ஓக⁴ந்தி கா³தா², இமானி சத்தாரி பதா³னி. சத்தாரோயேவ பஞ்ஹா. கிங் காரணங், ந ஹி எத்த² அத்தா²னுபரிவத்தி ப்³யஞ்ஜனங் 5 யதா² பட²மங் அஜிதபஞ்ஹேஸு, தஸ்ஸ ந ஏகங்ஸேன ப³ஹூனி விஸஜ்ஜனானி, ப³ஹுகா பஞ்ஹா, ஏகோவ ந சாபி, ஸப்³பே³ புச்ச²தி, புப்³பே³ விஸஜ்ஜிதோ, யதா² சதுத்தோ² அஜிதோபஞ்ஹே, யங் எத்த² யதா²பூ⁴தங் பரியேஸனாபத³ப³ந்தே⁴ன விஸஜ்ஜனாயோ ஏவங் யதா²பூ⁴தங் பரியேஸதி. யோ புன எத்த² யங் ஏவங் புச்ச²தி தத்த² அயமாகாரோ புச்ச²னாயங் அந்தோஜடா ப³ஹிஜடாதி கா³தா² 6 புச்சி²தவிஸஜ்ஜனாய மக்³கி³தப்³பா³. கத²ங் விஸஜ்ஜிதாதி ப⁴க³வாதி விஸஜ்ஜேதி? ஸீலே பதிட்டா²ய நரோ ஸபஞ்ஞோதி கா³தா². தத்த² சித்தபா⁴வனாய ஸமதா², பஞ்ஞாபா⁴வனாய விபஸ்ஸனா. தத்த² ஏவங் அனுமீயதி, யே த⁴ம்மா ஸமதே²ன ச விபஸ்ஸனாய ச பஹீயந்தி, தே இமே அந்தோஜடா ப³ஹிஜடா. தத்த² விஸஜ்ஜனங் ஸமதே²ன ராகோ³ பஹீயதி, விபஸ்ஸனாய அவிஜ்ஜா. அஜ்ஜ²த்தவத்து²கோ ராகோ³ அந்தோஜடா, பா³ஹிரவத்து²கோ ராகோ³ ப³ஹிஜடா. அஜ்ஜ²த்தவத்து²கா ஸக்காயதி³ட்டி², அயங் அந்தோஜடா. ஏகஸட்டி² தி³ட்டி²க³தானி ச பா³ஹிரவத்து²கானி ப³ஹிஜடா, யா ஹி அஜ்ஜ²த்தவத்து²கா யா தி³ட்டி²பா⁴கி³யேன ப⁴விஸ்ஸதி, அயங் ஜடா. ததா² ஸங்கி²த்தேன யா காசி அஜ்ஜ²த்தவத்து²கா தண்ஹா ச தி³ட்டி² ச, அயங் அந்தோஜடா. யா காசி பா³ஹிரவத்து²கா தண்ஹா ச தி³ட்டி² ச, அயங் ப³ஹிஜடா.
Kenassu tarati oghanti gāthā, imāni cattāri padāni. Cattāroyeva pañhā. Kiṃ kāraṇaṃ, na hi ettha atthānuparivatti byañjanaṃ 7 yathā paṭhamaṃ ajitapañhesu, tassa na ekaṃsena bahūni visajjanāni, bahukā pañhā, ekova na cāpi, sabbe pucchati, pubbe visajjito, yathā catuttho ajitopañhe, yaṃ ettha yathābhūtaṃ pariyesanāpadabandhena visajjanāyo evaṃ yathābhūtaṃ pariyesati. Yo puna ettha yaṃ evaṃ pucchati tattha ayamākāro pucchanāyaṃ antojaṭā bahijaṭāti gāthā 8 pucchitavisajjanāya maggitabbā. Kathaṃ visajjitāti bhagavāti visajjeti? Sīle patiṭṭhāya naro sapaññoti gāthā. Tattha cittabhāvanāya samathā, paññābhāvanāya vipassanā. Tattha evaṃ anumīyati, ye dhammā samathena ca vipassanāya ca pahīyanti, te ime antojaṭā bahijaṭā. Tattha visajjanaṃ samathena rāgo pahīyati, vipassanāya avijjā. Ajjhattavatthuko rāgo antojaṭā, bāhiravatthuko rāgo bahijaṭā. Ajjhattavatthukā sakkāyadiṭṭhi, ayaṃ antojaṭā. Ekasaṭṭhi diṭṭhigatāni ca bāhiravatthukāni bahijaṭā, yā hi ajjhattavatthukā yā diṭṭhibhāgiyena bhavissati, ayaṃ jaṭā. Tathā saṃkhittena yā kāci ajjhattavatthukā taṇhā ca diṭṭhi ca, ayaṃ antojaṭā. Yā kāci bāhiravatthukā taṇhā ca diṭṭhi ca, ayaṃ bahijaṭā.
யதா² தே³வதா ப⁴க³வந்தங் புச்ச²தி ‘‘சதுசக்கங் நவத்³வார’’ந்தி கா³தா² 9. தத்த² ப⁴க³வா விஸஜ்ஜேதி ‘‘செ²த்வா நத்³தி⁴ங் வரத்தங் சா’’தி கா³தா², இத³ங் ப⁴க³வா து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிங் படிபத³ங் விஸஜ்ஜேதி. இமாய விஸஜ்ஜனாய ப⁴க³வா அனுமீயதி கிலேஸே எத்த² புரிமாய கா³தா²ய நித்³தி³ஸிதப்³பே³ன. தங் ஹி சதுசக்கந்தி சத்தாரோ வா ஹத்த²பாதா³. நவத்³வாரந்தி நவ வணமுகா²னி. யதா² சதுசக்கந்தி சத்தாரோ உபாதா³னா, உபாதா³னப்பச்சயா ப⁴வோ, உபாதா³னநிரோதா⁴ ப⁴வனிரோதோ⁴. நவத்³வாரந்தி நவ மானவிதா⁴, மானஜாதிகாய ஹி து³க்க²ங் ஸெய்யேனம்ஹி பரஸோ தீணி திகானி புண்ணங். திகேன ஸங்யுத்தங் ஹி பஞ்சகாமகு³ணிகோ ராகோ³. தத்த² நத்³தீ⁴தி தண்ஹா விஸஜ்ஜீயதி. வரத்தந்தி மானங் விஸஜ்ஜேதி, இச்சா² லோபோ⁴ ச பாபகோதி பஞ்சகாமகு³ணிகோ ராகோ³. தத்த² விஸமலோபோ⁴ பாபகோதி நித்³தி³ஸியதி ஸமூலதண்ஹந்தி. அஞ்ஞாணமூலகா தண்ஹாதி அஞ்ஞாணமூலகா தண்ஹா, தண்ஹாய ச தி³ட்டி²யா ச பஹானங். யே ச புன அஞ்ஞேபி கேசி சதுசக்கயோகே³ன தேனேவ காரணேன ச யுஜ்ஜந்தி, ஸங்ஸாரகா³மினோ த⁴ம்மா ஸப்³பே³ நித்³தி³ஸிதப்³பா³. தத்தா²யங் கா³தா² விஸஜ்ஜனா புச்சா²ய ச விஸஜ்ஜனாய ஸமேதி 10. யங் யதி³ ஸந்தே³ன அத² ஸஹ ப்³யாகரணேன அனுகீ³தியங் ச ஸோ விசயோதி ப⁴க³வா யத்தகானி பதா³னி நிக்கி²பதி, தத்தகேஹி அனுகா³யதி.
Yathā devatā bhagavantaṃ pucchati ‘‘catucakkaṃ navadvāra’’nti gāthā 11. Tattha bhagavā visajjeti ‘‘chetvā naddhiṃ varattaṃ cā’’ti gāthā, idaṃ bhagavā dukkhanirodhagāminiṃ paṭipadaṃ visajjeti. Imāya visajjanāya bhagavā anumīyati kilese ettha purimāya gāthāya niddisitabbena. Taṃ hi catucakkanti cattāro vā hatthapādā. Navadvāranti nava vaṇamukhāni. Yathā catucakkanti cattāro upādānā, upādānappaccayā bhavo, upādānanirodhā bhavanirodho. Navadvāranti nava mānavidhā, mānajātikāya hi dukkhaṃ seyyenamhi paraso tīṇi tikāni puṇṇaṃ. Tikena saṃyuttaṃ hi pañcakāmaguṇiko rāgo. Tattha naddhīti taṇhā visajjīyati. Varattanti mānaṃ visajjeti, icchā lobho ca pāpakoti pañcakāmaguṇiko rāgo. Tattha visamalobho pāpakoti niddisiyati samūlataṇhanti. Aññāṇamūlakā taṇhāti aññāṇamūlakā taṇhā, taṇhāya ca diṭṭhiyā ca pahānaṃ. Ye ca puna aññepi keci catucakkayogena teneva kāraṇena ca yujjanti, saṃsāragāmino dhammā sabbe niddisitabbā. Tatthāyaṃ gāthā visajjanā pucchāya ca visajjanāya sameti 12. Yaṃ yadi sandena atha saha byākaraṇena anugītiyaṃ ca so vicayoti bhagavā yattakāni padāni nikkhipati, tattakehi anugāyati.
46. அட்ட²ஹி , பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² தூ³தெய்யங் க³ந்துமரஹதி 13. இமானி அட்ட² பதா³னி நிக்கி²த்தானி. ச²ஹி பதே³ஹி ப⁴க³வா அனுகா³யதி.
46. Aṭṭhahi , bhikkhave, aṅgehi samannāgato bhikkhu dūteyyaṃ gantumarahati 14. Imāni aṭṭha padāni nikkhittāni. Chahi padehi bhagavā anugāyati.
‘‘யோ வே ந ப்³யத²தி 15 பத்வா, பரிஸங் உக்³க³வாதி³னிங்;
‘‘Yo ve na byathati 16 patvā, parisaṃ uggavādiniṃ;
ந ச ஹாபேதி வசனங், ந ச சா²தே³தி ஸாஸனங்.
Na ca hāpeti vacanaṃ, na ca chādeti sāsanaṃ.
‘‘அஸந்தி³த்³தி⁴ங் ச ப⁴ணதி, புச்சி²தோ ந ச குப்பதி;
‘‘Asandiddhiṃ ca bhaṇati, pucchito na ca kuppati;
ஸ வே தாதி³ஸகோ பி⁴க்கு², தூ³தெய்யங் க³ந்துமரஹதீ’’தி.
Sa ve tādisako bhikkhu, dūteyyaṃ gantumarahatī’’ti.
தத்த² பன ப⁴க³வா யத்தகானி பதா³னி நிக்கி²பதி, தத்தகேஹி அனுகா³யதி. ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ கல்யாணமித்தோ பியோ க³ருபா⁴வனீயோதி வித்தா²ரேன, இத³ங் ப⁴க³வா ஸத்தஹி பதே³ஹி அனுகா³யதி. இதி ப³ஹுஸ்ஸுதவா அனுகா³யதி, அப்பதரகத²ங் பத³ங் வா நிக்கே²போ, ப³ஹுஸ்ஸுதவா நவ பதா³னி நிக்கே²போ, அப்பதரிகா அனுகீ³தியா ப³ஹுதரிகா அனுகா³யதி. அயங் வுச்சதி தே அனுகீ³தி ச விசயோ, அயங் விசயோ நாம ஹாரோ.
Tattha pana bhagavā yattakāni padāni nikkhipati, tattakehi anugāyati. Sattahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato kalyāṇamitto piyo garubhāvanīyoti vitthārena, idaṃ bhagavā sattahi padehi anugāyati. Iti bahussutavā anugāyati, appatarakathaṃ padaṃ vā nikkhepo, bahussutavā nava padāni nikkhepo, appatarikā anugītiyā bahutarikā anugāyati. Ayaṃ vuccati te anugīti ca vicayo, ayaṃ vicayo nāma hāro.
தத்த² கதமோ யுத்திஹாரோ?
Tattha katamo yuttihāro?
ஸப்³பே³ஸங் ஹாரானங், யா பூ⁴மீ யோ ச கோ³சரோ தேஸங்;
Sabbesaṃ hārānaṃ, yā bhūmī yo ca gocaro tesaṃ;
யுத்தாயுத்தி பரிக்கா², ஹாரோ யுத்தீதி நித்³தி³ட்டோ².
Yuttāyutti parikkhā, hāro yuttīti niddiṭṭho.
ஹாரானங் ஸோளஸன்னங் யதா² தே³ஸனா யதா² விசயோ யோ ச நித்³தி³ஸியதி, அயங் நித்³தே³ஸோ. அயங் புச்சா² ஸுத்தேஸு ந யுஜ்ஜதீதி யா தத்த² வீமங்ஸா, அயங் யுத்தி.
Hārānaṃ soḷasannaṃ yathā desanā yathā vicayo yo ca niddisiyati, ayaṃ niddeso. Ayaṃ pucchā suttesu na yujjatīti yā tattha vīmaṃsā, ayaṃ yutti.
யதா² ஹி ஸஹேதூ ஸப்பச்சயா ஸத்தா ஸங்கிலிஸ்ஸந்தி, அத்தி² ஹேது அத்தி² பச்சயோ ஸத்தானங் ஸங்கிலேஸாய, ஸஹேதூ ஸப்பச்சயா ஸத்தா விஸுஜ்ஜ²ந்தி, அத்தி² ஹேது அத்தி² பச்சயோ ஸத்தானங் விஸுத்³தி⁴யா. ஸீலவதா, ஆனந்த³, புக்³க³லேன ந வெய்யாகரணியா கிந்தி மே விப்படிஸாரோ உப்பாதெ³ய்ய…பே॰… அப்³யாகரணங் கத்தப்³ப³ங், அயங் விஸுத்³தி⁴யா மக்³கோ³. தஸ்ஸ ஹேது கோ பச்சயோ, ஸீலக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ சத்தாரி சத்தாரி ஹேது ச பச்சயோ ச. ஸப்புரிஸஸங்ஸேவோ யோ ச பதிரூபதே³ஸவாஸோ ச, அயங் உபாதா³பச்சயதா ஸப்பச்சயோ. யங் போராணகம்மங் அஸ்ஸ விபாகோ பச்சயோ, தாய பச்சயாய அத்தஸம்மாபணிதி⁴, அயங் ஹேது. இதி ஸீலக்க²ந்தோ⁴ ஸஹேது ஸப்பச்சயோதி இத³ங் லோகிகங் ஸீலங்.
Yathā hi sahetū sappaccayā sattā saṃkilissanti, atthi hetu atthi paccayo sattānaṃ saṃkilesāya, sahetū sappaccayā sattā visujjhanti, atthi hetu atthi paccayo sattānaṃ visuddhiyā. Sīlavatā, ānanda, puggalena na veyyākaraṇiyā kinti me vippaṭisāro uppādeyya…pe… abyākaraṇaṃ kattabbaṃ, ayaṃ visuddhiyā maggo. Tassa hetu ko paccayo, sīlakkhandhassa cattāri cattāri hetu ca paccayo ca. Sappurisasaṃsevo yo ca patirūpadesavāso ca, ayaṃ upādāpaccayatā sappaccayo. Yaṃ porāṇakammaṃ assa vipāko paccayo, tāya paccayāya attasammāpaṇidhi, ayaṃ hetu. Iti sīlakkhandho sahetu sappaccayoti idaṃ lokikaṃ sīlaṃ.
யங் பன லோகுத்தரங் ஸீலங், தஸ்ஸ தீணி இந்த்³ரியானி பச்சயோ – ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியங் வீரியிந்த்³ரியங் ஸமாதி⁴ந்த்³ரியங் – அயங் பச்சயோ. ஸதிந்த்³ரியஞ்ச பஞ்ஞிந்த்³ரியஞ்ச ஹேது. பஞ்ஞாய நிப்³பே³த⁴கா³மினியா, யங் ஸீலங் ஜாயதி. ஸோதாபன்னஸ்ஸ ச ஸீலங் தேனாயங் ஹேது அயங் பச்சயோ. யங் புன ஸமாதி⁴னோ பஸ்ஸத்³தி⁴ ச பீதி ச பாமோஜ்ஜங் பச்சயோ. யங் ஸுக²ங் ஹேது தேன ஸமாதி⁴க்க²ந்தோ⁴ ஸஹேது ஸப்பச்சயோ. யங் ஸமாஹிதோ யதா²பூ⁴தங் பஜானாதி, அயங் பஞ்ஞா. தஸ்ஸ பரதோகோ⁴ஸோ அஜ்ஜ²த்தங் ச யோனிஸோ மனஸிகாரோ ஹேது ச பச்சயோ ச, இதி இமே தயோ க²ந்தா⁴ ஸஹேதூ ஸப்பச்சயா ஏவங் ஸத்த பஞ்ஞா. ஸத்தப்³யாகரணீஸு ச ஸுத்தேஸு ந யுஜ்ஜதி. அயங் யுத்திஹாரோ. ஸோ சதூஸு மஹாபதே³ஸேஸு த³ட்ட²ப்³போ³.
Yaṃ pana lokuttaraṃ sīlaṃ, tassa tīṇi indriyāni paccayo – saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ samādhindriyaṃ – ayaṃ paccayo. Satindriyañca paññindriyañca hetu. Paññāya nibbedhagāminiyā, yaṃ sīlaṃ jāyati. Sotāpannassa ca sīlaṃ tenāyaṃ hetu ayaṃ paccayo. Yaṃ puna samādhino passaddhi ca pīti ca pāmojjaṃ paccayo. Yaṃ sukhaṃ hetu tena samādhikkhandho sahetu sappaccayo. Yaṃ samāhito yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ paññā. Tassa paratoghoso ajjhattaṃ ca yoniso manasikāro hetu ca paccayo ca, iti ime tayo khandhā sahetū sappaccayā evaṃ satta paññā. Sattabyākaraṇīsu ca suttesu na yujjati. Ayaṃ yuttihāro. So catūsu mahāpadesesu daṭṭhabbo.
47. தத்த² கதமங் பத³ட்டா²னங்?
47. Tattha katamaṃ padaṭṭhānaṃ?
த⁴ம்மங் தே³ஸேதி ஜினோ, தஸ்ஸ ச த⁴ம்மஸ்ஸ யங் பத³ட்டா²னங்;
Dhammaṃ deseti jino, tassa ca dhammassa yaṃ padaṭṭhānaṃ;
இதி யாவ ஸப்³ப³த⁴ம்மா, ஏஸோ ஹாரோ பத³ட்டா²னோ.
Iti yāva sabbadhammā, eso hāro padaṭṭhāno.
தத்த² பஞ்சகாமகு³ணா காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். யேஸங் கேஸஞ்சி காமராகோ³ உப்பஜ்ஜதி உப்பன்னோ வா உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி வா, ஏதேஸு யேபி பஞ்சஸு ரூபேஸு ஆயதனேஸு நாஞ்ஞத்ர ஏதேஹி காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னந்தி. வுச்சதே, தேன பஞ்ச காமகு³ணா காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். பஞ்சிந்த்³ரியானி ரூபராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். மனிந்த்³ரியங் ப⁴வராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். பஞ்சக்க²ந்தா⁴ ஸக்காயதி³ட்டி²யா பத³ட்டா²னங். ஏகஸட்டி² தி³ட்டி²க³தானி தி³ட்டி²ராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். காமதா⁴து காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். அரூபதா⁴து அரூபராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். ஸுக²ஸஞ்ஞா காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். ப்³யாபாத³ஸஞ்ஞா ப்³யாபாத³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். அஸம்பஜஞ்ஞதா ஸம்மோஹஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். நவ ஆகா⁴தவத்தூ²னி ப்³யாபாத³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். நவவித⁴ங் மானங் 17 மானஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். ஸுகா² வேத³னா ராகா³னுஸயஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். து³க்கா² வேத³னா படிகா⁴னுஸயஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அவிஜ்ஜானுஸயஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். அத்தவாது³பாதா³னஞ்ச முஸாவாதோ³ ச லோப⁴ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். பாணாதிபாதோ ச பிஸுணவாசா ச ப²ருஸவாசா ச ப்³யாபாத³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். மிச்ச²த்தஞ்ச ஸம்ப²ப்பலாபோ ச மோஹஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். ப⁴வங் போ⁴க³ஞ்ச வோகாரோ அஹங்காரஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். பா³ஹிரானங் பரிக்³க³ஹோ மமங்காரஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். காயஸ்ஸ ஸங்க³ங் 18 தி³ட்டி²யா பத³ட்டா²னங். காயிகதோ³ஸோ தோ³ஸஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். காயிககாஸாவோ லோப⁴ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். யோ யோ வா பன த⁴ம்மோ யேன யேன ஆரம்மணேன உப்பஜ்ஜதி ஸச்சாதி⁴ட்டா²னேன வா த⁴ம்மாதி⁴ட்டா²னேன வா அனுஸயனேன வா, ஸோ த⁴ம்மோ தஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். தேன ஸாரம்மணேன ஸோ த⁴ம்மோ உப்பஜ்ஜதி.
Tattha pañcakāmaguṇā kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. Yesaṃ kesañci kāmarāgo uppajjati uppanno vā uppajjissati vā, etesu yepi pañcasu rūpesu āyatanesu nāññatra etehi kāmarāgassa padaṭṭhānanti. Vuccate, tena pañca kāmaguṇā kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. Pañcindriyāni rūparāgassa padaṭṭhānaṃ. Manindriyaṃ bhavarāgassa padaṭṭhānaṃ. Pañcakkhandhā sakkāyadiṭṭhiyā padaṭṭhānaṃ. Ekasaṭṭhi diṭṭhigatāni diṭṭhirāgassa padaṭṭhānaṃ. Kāmadhātu kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. Arūpadhātu arūparāgassa padaṭṭhānaṃ. Sukhasaññā kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. Byāpādasaññā byāpādassa padaṭṭhānaṃ. Asampajaññatā sammohassa padaṭṭhānaṃ. Nava āghātavatthūni byāpādassa padaṭṭhānaṃ. Navavidhaṃ mānaṃ 19 mānassa padaṭṭhānaṃ. Sukhā vedanā rāgānusayassa padaṭṭhānaṃ. Dukkhā vedanā paṭighānusayassa padaṭṭhānaṃ. Adukkhamasukhā vedanā avijjānusayassa padaṭṭhānaṃ. Attavādupādānañca musāvādo ca lobhassa padaṭṭhānaṃ. Pāṇātipāto ca pisuṇavācā ca pharusavācā ca byāpādassa padaṭṭhānaṃ. Micchattañca samphappalāpo ca mohassa padaṭṭhānaṃ. Bhavaṃ bhogañca vokāro ahaṃkārassa padaṭṭhānaṃ. Bāhirānaṃ pariggaho mamaṃkārassa padaṭṭhānaṃ. Kāyassa saṅgaṃ 20 diṭṭhiyā padaṭṭhānaṃ. Kāyikadoso dosassa padaṭṭhānaṃ. Kāyikakāsāvo lobhassa padaṭṭhānaṃ. Yo yo vā pana dhammo yena yena ārammaṇena uppajjati saccādhiṭṭhānena vā dhammādhiṭṭhānena vā anusayanena vā, so dhammo tassa padaṭṭhānaṃ. Tena sārammaṇena so dhammo uppajjati.
யதா² மனுஸ்ஸோ புரிமஸ்ஸ பத³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங் அலப⁴ந்தோ து³தியங் பத³ங் உத்³த⁴ரதி, ஸோ பச்சா²னுபத³ங் ஸங்ஹரதி. யதி³ பன யோ ந து³தியபத³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங் லப⁴தி, அபரங் பத³ங் உத்³த⁴ரதி. தஸ்ஸ யோ சேஸோ பச்சயோ ப⁴வதி. ஏவங் த⁴ம்மோ குஸலோ வா அகுஸலோ வா அப்³யாகதோ வா பத³ட்டா²னங் அலப⁴ந்தோ ந பவத்ததி. யதா² பயுத்தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ யோனிலாபோ⁴ 21, அயங் வுச்சதி பத³ட்டா²னோ ஹாரோ.
Yathā manusso purimassa padassa padaṭṭhānaṃ alabhanto dutiyaṃ padaṃ uddharati, so pacchānupadaṃ saṃharati. Yadi pana yo na dutiyapadassa padaṭṭhānaṃ labhati, aparaṃ padaṃ uddharati. Tassa yo ceso paccayo bhavati. Evaṃ dhammo kusalo vā akusalo vā abyākato vā padaṭṭhānaṃ alabhanto na pavattati. Yathā payuttassa dhammassa yonilābho 22, ayaṃ vuccati padaṭṭhāno hāro.
48. தத்த² கதமோ லக்க²ணோ ஹாரோ?
48. Tattha katamo lakkhaṇo hāro?
வுத்தம்ஹி ஏகத⁴ம்மே, யே த⁴ம்மா ஏகலக்க²ணா தேன;
Vuttamhi ekadhamme, ye dhammā ekalakkhaṇā tena;
ஸப்³பே³ ப⁴வந்தி வுத்தா, ஸோ ஹாரோ லக்க²ணோ நாம.
Sabbe bhavanti vuttā, so hāro lakkhaṇo nāma.
யேஸஞ்ச ஸுஸமாரத்³தா⁴, நிச்சங் காயக³தாஸதீதி கா³தா²ய வுத்தாய காயக³தாஸதியா வுத்தா வேத³னாக³தா சித்தக³தா த⁴ம்மக³தா ச ஸதி சதுன்னங் ஸதிபட்டா²னானங் ஏகேன ஸதிபட்டா²னேன. ந ஹி சித்தங் ஏகஸ்மிங் விஞ்ஞாணட்டி²தியா பவத்ததி, நானாஸு க³தீஸு பவத்ததி, காயக³தாஸதியா வுத்தாய வுத்தா வேத³னாக³தா சித்தத⁴ம்மக³தா ச. ந ஹி காயக³தாஸதியா பா⁴விதாய ஸதிபட்டா²னா சத்தாரோ பா⁴வனாபாரிபூரிங் ந க³ச்ச²ந்தி. ஏவங் தஸ்ஸதி³ஸேஸு த⁴ம்மேஸு வுத்தேஸு ஸப்³ப³த⁴ம்மா வுத்தா ச ப⁴வந்தி.
Yesañca susamāraddhā, niccaṃ kāyagatāsatīti gāthāya vuttāya kāyagatāsatiyā vuttā vedanāgatā cittagatā dhammagatā ca sati catunnaṃ satipaṭṭhānānaṃ ekena satipaṭṭhānena. Na hi cittaṃ ekasmiṃ viññāṇaṭṭhitiyā pavattati, nānāsu gatīsu pavattati, kāyagatāsatiyā vuttāya vuttā vedanāgatā cittadhammagatā ca. Na hi kāyagatāsatiyā bhāvitāya satipaṭṭhānā cattāro bhāvanāpāripūriṃ na gacchanti. Evaṃ tassadisesu dhammesu vuttesu sabbadhammā vuttā ca bhavanti.
ஸசித்தபரியோதா³பனங், ஏதங் பு³த்³தா⁴ன ஸாஸனந்தி கா³தா² சேதஸிகா த⁴ம்மா வுத்தா, சித்தே ரூபங் வுத்தங். இத³ங் நாமரூபங் து³க்க²ங் அரியஸச்சங். ததோ ஸசித்தபரியோதா³பனா யங் யங் ஓத³பேதி, தங் து³க்க²ங். யேன ஓத³பேதி, ஸோ மக்³கோ³. யதோ ஓத³பனா, ஸோ நிரோதோ⁴. சக்கு²ங் ச படிச்ச ரூபே ச உப்பஜ்ஜதி சக்கு²விஞ்ஞாணங், தத்த² ஸஹஜாதா வேத³னா ஸஞ்ஞா சேதனா ப²ஸ்ஸோ மனஸிகாரோ ஏதே தே த⁴ம்மா ஏகலக்க²ணா உப்பாத³லக்க²ணேன. யோ ச ரூபே நிப்³பி³ந்த³தி, வேத³னாய ஸோ நிப்³பி³ந்த³தி, ஸஞ்ஞாஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணேஸுபி ஸோ நிப்³பி³ந்த³தி. இதி யே ஏகலக்க²ணா த⁴ம்மா, தேஸங் ஏகம்ஹி த⁴ம்மே நித்³தி³ட்டே² ஸப்³பே³ த⁴ம்மா நித்³தி³ட்டா² ஹொந்தி, அயங் வுச்சதி லக்க²ணோ ஹாரோ.
Sacittapariyodāpanaṃ, etaṃ buddhāna sāsananti gāthā cetasikā dhammā vuttā, citte rūpaṃ vuttaṃ. Idaṃ nāmarūpaṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ. Tato sacittapariyodāpanā yaṃ yaṃ odapeti, taṃ dukkhaṃ. Yena odapeti, so maggo. Yato odapanā, so nirodho. Cakkhuṃ ca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṃ, tattha sahajātā vedanā saññā cetanā phasso manasikāro ete te dhammā ekalakkhaṇā uppādalakkhaṇena. Yo ca rūpe nibbindati, vedanāya so nibbindati, saññāsaṅkhāraviññāṇesupi so nibbindati. Iti ye ekalakkhaṇā dhammā, tesaṃ ekamhi dhamme niddiṭṭhe sabbe dhammā niddiṭṭhā honti, ayaṃ vuccati lakkhaṇo hāro.
தத்த² கதமோ சதுப்³யூஹோ ஹாரோ?
Tattha katamo catubyūho hāro?
நிருத்தி அதி⁴ப்பாயோ ச, ப்³யஞ்ஜனா தே³ஸனாய ச;
Nirutti adhippāyo ca, byañjanā desanāya ca;
ஸுத்தத்தோ² புப்³பா³பரஸந்தி⁴, ஏஸோ ஹாரோ சதுப்³யூஹோ.
Suttattho pubbāparasandhi, eso hāro catubyūho.
தத்த² கதமா நிருத்தி, ஸா கத²ங் பரியேஸிதப்³பா³ 23? யதா² வுத்தங் ப⁴க³வதா ஏகாத³ஸஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² கி²ப்பங் த⁴ம்மேஸு மஹத்தங் பாபுணாதி, அத்த²குஸலோ ச ஹோதி, த⁴ம்மகுஸலோ ச ஹோதி, நிருத்திகுஸலோ ச ஹோதி, இத்தா²தி⁴வசனகுஸலோ ச ஹோதி, புரிஸாதி⁴வசனகுஸலோ ச, விபுரிஸாதி⁴வசனகுஸலோ ச, அதீதாதி⁴வசனகுஸலோ ச, அனாக³தாதி⁴வசனகுஸலோ ச, பச்சுப்பன்னாதி⁴வசனகுஸலோ ச. ஏகாதி⁴ப்பாயேன குஸலோ நானாதி⁴ப்பாயேன குஸலோ. கிம்ஹி தே³ஸிதங், அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னங். இத்தா²தி⁴வசனேன புரிஸாதி⁴வசனேன விபுரிஸாதி⁴வசனேன ஸப்³ப³ங் யதா²ஸுத்தங் நித்³தி³ட்ட²ங். தங் ப்³யஞ்ஜனதோ நிருத்திகோஸல்லதோ யோ யங் ஸுத்தஸ்ஸ ஸுனிருத்திது³ன்னிருத்திதங் அவெக்க²தி, இத³ங் ஏவங் நிரோபயிதப்³ப³ங். இத³ம்பி ந நிரோபயிதப்³ப³ங். இத³ங் வுச்சதே நிருத்திகோஸல்லங்.
Tattha katamā nirutti, sā kathaṃ pariyesitabbā 24? Yathā vuttaṃ bhagavatā ekādasahi aṅgehi samannāgato bhikkhu khippaṃ dhammesu mahattaṃ pāpuṇāti, atthakusalo ca hoti, dhammakusalo ca hoti, niruttikusalo ca hoti, itthādhivacanakusalo ca hoti, purisādhivacanakusalo ca, vipurisādhivacanakusalo ca, atītādhivacanakusalo ca, anāgatādhivacanakusalo ca, paccuppannādhivacanakusalo ca. Ekādhippāyena kusalo nānādhippāyena kusalo. Kimhi desitaṃ, atītānāgatapaccuppannaṃ. Itthādhivacanena purisādhivacanena vipurisādhivacanena sabbaṃ yathāsuttaṃ niddiṭṭhaṃ. Taṃ byañjanato niruttikosallato yo yaṃ suttassa suniruttidunniruttitaṃ avekkhati, idaṃ evaṃ niropayitabbaṃ. Idampi na niropayitabbaṃ. Idaṃ vuccate niruttikosallaṃ.
49. தத்த² கதமங் அதி⁴ப்பாயகோஸல்லங்? யதா²தே³ஸிதஸ்ஸ ஸுத்தஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸ்ஸ வாரங் க³ச்ச²தி இமேன ப⁴க³வதா தே³ஸிதப்³ப³ந்தி. யதா² கிங் அப்பமாதோ³ அமதங் பத³ங், பமாதோ³ மச்சுனோ பத³ந்தி கா³தா². எத்த² ப⁴க³வதோ கோ அதி⁴ப்பாயோ? யே அஸீதிமேவ ஆகங்க²ந்தி தே அப்பமத்தா விஹரிஸ்ஸந்தி, அயங் அதி⁴ப்பாயோ.
49. Tattha katamaṃ adhippāyakosallaṃ? Yathādesitassa suttassa sabbassa vāraṃ gacchati imena bhagavatā desitabbanti. Yathā kiṃ appamādo amataṃ padaṃ, pamādo maccuno padanti gāthā. Ettha bhagavato ko adhippāyo? Ye asītimeva ākaṅkhanti te appamattā viharissanti, ayaṃ adhippāyo.
யோக³ஸ்ஸ காலங் ந நிவத்ததி யா ச, ஸோ ந தத்த² பாபிந்தவே ப⁴வந்தி;
Yogassa kālaṃ na nivattati yā ca, so na tattha pāpintave bhavanti;
வேத³னாமக்³க³இஸினா 25 பவேதி³தங், து⁴தரஜாஸவா து³க்கா² பமொக்கா²தா.
Vedanāmaggaisinā 26 paveditaṃ, dhutarajāsavā dukkhā pamokkhātā.
எத்த² ப⁴க³வதோ கோ அதி⁴ப்பாயோ? யே து³க்கே² நாஸ்ஸாத³கா 27, தே வீரியமாரபி⁴ஸ்ஸந்தி து³க்க²க்க²யாயாதி. அயங் தத்த² ப⁴க³வதோ அதி⁴ப்பாயோ. இதி கா³தா²ய வா ப்³யாகரணேன வா தே³ஸிதே இமினா ஸுத்தேன ஸாத⁴கா, யோ ஏவங் த⁴ம்மானுத⁴ம்மங் படிபஜ்ஜதீதி ஸோ அதி⁴ப்பாயோ, அயங் வுச்சதி தே³ஸனாதி⁴ப்பாயோ.
Ettha bhagavato ko adhippāyo? Ye dukkhe nāssādakā 28, te vīriyamārabhissanti dukkhakkhayāyāti. Ayaṃ tattha bhagavato adhippāyo. Iti gāthāya vā byākaraṇena vā desite iminā suttena sādhakā, yo evaṃ dhammānudhammaṃ paṭipajjatīti so adhippāyo, ayaṃ vuccati desanādhippāyo.
தத்த² கதமோ புப்³பா³பரஸந்தி⁴? யங் கா³தா²யங் வா ஸுத்தேஸு வா பதா³னி அஸீதி தானி ப⁴வந்தி ஏவங் வா ஏவமேதி தஸ்ஸா கா³தா²ய ஸுத்தஸ்ஸ வா யானி புரிமானி பதா³னி யானி ச பச்சி²மகானி , தானி ஸமோஸாரேதப்³பா³னி. ஏவங் ஸோ புப்³பா³பரேன ஸந்தி⁴ ஞாயதி. யா ஏகா ஸமாரத்³தா⁴ கா³தா² த்³வே தீணி வா தஸ்ஸ மேகதே³ஸே பா⁴ஸிதானங் அபா⁴ஸிதாஹி கா³தா²ஹி அனித்³தி³ட்டோ² அத்தோ² ப⁴வதி தது³பதா⁴ரிதப்³ப³ங். யங்வ ஸப்³பா³ 29 இதிஸ்ஸ பரியேஸமானஸ்ஸ பரியேஸனா கங்கா², தஸ்ஸ வா புக்³க³லஸ்ஸ பஞ்ஞத்தீனங் அபரே பரியேஸிதப்³ப³ங். இத³ங் வுச்சதே புப்³பா³பரேன ஸந்தி⁴. கோஸல்லந்தி வத்து²தோ நிதா³னகோஸல்லங். ப்³யஞ்ஜனதோ நிருத்திகோஸல்லங். தே³ஸனாதி⁴ப்பாயகோஸல்லங். புப்³பா³பரேன ஸந்தி⁴கோஸல்லங். தத்த² தஸ்ஸ கா³தா² பரியேஸிதா நிதா³னங் வா. உபலப்³பி⁴துங் ந அத்தோ² நித்³தி³ஸிதப்³போ³ வத்து²தோ நிதா³னகோஸல்லங் அத்த²கோஸல்லங் இமேஹி சதூஹி பதே³ஹி அத்தோ² பரியேஸியந்தோ யதா²பூ⁴தங் பரியிட்டோ² ஹோதி. அத² ச ஸப்³போ³ வத்து²தோ வா நிதா³னேன வா யோ அதி⁴ப்பாயோ ப்³யஞ்ஜனோ நிருத்தி ஸந்தி⁴ ச அனுத்தரோ ஏஸோ புப்³பா³பரேன ஏவங் ஸுத்தத்தே²ன தே³ஸிதப்³ப³ங். அயங் சதுப்³யூஹோ ஹாரோ.
Tattha katamo pubbāparasandhi? Yaṃ gāthāyaṃ vā suttesu vā padāni asīti tāni bhavanti evaṃ vā evameti tassā gāthāya suttassa vā yāni purimāni padāni yāni ca pacchimakāni , tāni samosāretabbāni. Evaṃ so pubbāparena sandhi ñāyati. Yā ekā samāraddhā gāthā dve tīṇi vā tassa mekadese bhāsitānaṃ abhāsitāhi gāthāhi aniddiṭṭho attho bhavati tadupadhāritabbaṃ. Yaṃva sabbā 30 itissa pariyesamānassa pariyesanā kaṅkhā, tassa vā puggalassa paññattīnaṃ apare pariyesitabbaṃ. Idaṃ vuccate pubbāparena sandhi. Kosallanti vatthuto nidānakosallaṃ. Byañjanato niruttikosallaṃ. Desanādhippāyakosallaṃ. Pubbāparena sandhikosallaṃ. Tattha tassa gāthā pariyesitā nidānaṃ vā. Upalabbhituṃ na attho niddisitabbo vatthuto nidānakosallaṃ atthakosallaṃ imehi catūhi padehi attho pariyesiyanto yathābhūtaṃ pariyiṭṭho hoti. Atha ca sabbo vatthuto vā nidānena vā yo adhippāyo byañjano nirutti sandhi ca anuttaro eso pubbāparena evaṃ suttatthena desitabbaṃ. Ayaṃ catubyūho hāro.
50. தத்த² கதமோ ஆவட்டோ ஹாரோ?
50. Tattha katamo āvaṭṭo hāro?
ஏகம்ஹி பத³ட்டா²னே, பரியேஸதி ஸேஸகங் பத³ட்டா²னங்;
Ekamhi padaṭṭhāne, pariyesati sesakaṃ padaṭṭhānaṃ;
ஆவட்டதி படிபக்கே², ஆவட்டோ நாம ஸோ ஹாரோ.
Āvaṭṭati paṭipakkhe, āvaṭṭo nāma so hāro.
யதா² கிங் உன்னளானங் பமத்தானந்தி கா³தா²யோ. யங் பமாதோ³, இத³ங் கிஸ்ஸ பத³ட்டா²னங்? குஸலானங் த⁴ம்மானங் ஓஸக்³க³ஸ்ஸ. குஸலத⁴ம்மோஸக்³கோ³ பன கிஸ்ஸ பத³ட்டா²னங் ? அகுஸலத⁴ம்மபடிஸேவனாய. கிஸ்ஸ பத³ட்டா²னங், குஸலத⁴ம்மபடிஸேவனாய? கிஸ்ஸ பத³ட்டா²னங், கிலேஸவத்து²படிஸேவனாய? இதி பமாதே³ன மோஹபக்கி²யா தி³ட்டி² அவிஜ்ஜா ச²ந்த³ராக³பக்கி²யா. தத்த² தண்ஹா ச தி³ட்டி² சத்தாரோ ஆஸவா தண்ஹா காமாஸவோ ச ப⁴வாஸவோ ச தி³ட்டா²ஸவோ ச அவிஜ்ஜாஸவோ ச. தத்த² சித்தே அத்தீ²தி தி³ட்டி² சேதஸிகேஸு நிச்சந்தி பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு அஜ்ஜா²வஹனேன காமாஸவோ, உபபத்தீஸு ஆஸத்தி ப⁴வாஸவோ. தத்த² ரூபகாயோ காமாஸவஸ்ஸ ப⁴வாஸவஸ்ஸ ச பத³ட்டா²னங். நாமகாயோ தி³ட்டா²ஸவஸ்ஸ அவிஜ்ஜாஸவஸ்ஸ ச பத³ட்டா²னங்.
Yathā kiṃ unnaḷānaṃ pamattānanti gāthāyo. Yaṃ pamādo, idaṃ kissa padaṭṭhānaṃ? Kusalānaṃ dhammānaṃ osaggassa. Kusaladhammosaggo pana kissa padaṭṭhānaṃ ? Akusaladhammapaṭisevanāya. Kissa padaṭṭhānaṃ, kusaladhammapaṭisevanāya? Kissa padaṭṭhānaṃ, kilesavatthupaṭisevanāya? Iti pamādena mohapakkhiyā diṭṭhi avijjā chandarāgapakkhiyā. Tattha taṇhā ca diṭṭhi cattāro āsavā taṇhā kāmāsavo ca bhavāsavo ca diṭṭhāsavo ca avijjāsavo ca. Tattha citte atthīti diṭṭhi cetasikesu niccanti pañcasu kāmaguṇesu ajjhāvahanena kāmāsavo, upapattīsu āsatti bhavāsavo. Tattha rūpakāyo kāmāsavassa bhavāsavassa ca padaṭṭhānaṃ. Nāmakāyo diṭṭhāsavassa avijjāsavassa ca padaṭṭhānaṃ.
தத்த² அல்லியனாய அஜ்ஜ²த்தவாஹனங் காமாஸவஸ்ஸ லக்க²ணங். பத்த²னக³ந்த²னஅபி⁴ஸங்கா²ரகாயஸங்கா²ரணங் ப⁴வாஸவஸ்ஸ லக்க²ணங், அபி⁴னிவேஸோ ச பராமாஸோ ச தி³ட்டா²ஸவஸ்ஸ லக்க²ணங். அப்படிவேதோ⁴ த⁴ம்மேஸு அஸம்பஜஞ்ஞா ச அவிஜ்ஜாஸவஸ்ஸ லக்க²ணங். இமே சத்தாரோ ஆஸவா சத்தாரி உபாதா³னானி. காமாஸவோ காமுபாதா³னங், ப⁴வாஸவோ ப⁴வுபாதா³னங், தி³ட்டா²ஸவோ தி³ட்டு²பாதா³னங், அவிஜ்ஜாஸவோ அத்தவாது³பாதா³னங், இமேஹி சதூஹி உபாதா³னேஹி பஞ்சக்க²ந்தா⁴. தத்த² அவிஜ்ஜாஸவோ சித்தே பஹாதப்³போ³, ஸோ சித்தே சித்தானுபஸ்ஸிஸ்ஸ பஹீயதி. தி³ட்டா²ஸவோ த⁴ம்மேஸு பஹாதப்³போ³, ஸோ த⁴ம்மேஸு த⁴ம்மானுபஸ்ஸிஸ்ஸ பஹீயதி. ப⁴வாஸவோ ஆஸத்தியா பஹாதப்³போ³, ஸோ வேத³னாஸு வேத³னானுபஸ்ஸிஸ்ஸ பஹீயதி. காமாஸவோ பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு பஹாதப்³போ³, ஸோ காயே காயானுபஸ்ஸிஸ்ஸ பஹீயதி. தத்த² காயானுபஸ்ஸனா து³க்க²மரியஸச்சங் ப⁴ஜதி. வேத³னானுபஸ்ஸனா பஞ்சன்னங் இந்த்³ரியானங் பச்சயோ ஸுகி²ந்த்³ரியஸ்ஸ து³க்கி²ந்த்³ரியஸ்ஸ ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியஸ்ஸ தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியஸ்ஸ உபெக்கி²ந்த்³ரியஸ்ஸ, ஸத்தகிலேஸோபசாரோ தேன ஸமுத³யங் ப⁴ஜதி. சித்தே சித்தானுபஸ்ஸனா நிரோத⁴ங் ப⁴ஜதி. த⁴ம்மேஸு த⁴ம்மானுபஸ்ஸனா மக்³க³ங் ப⁴ஜதி. தேனஸ்ஸ சதூஸு ச த³ஸ்ஸனேன தஸ்ஸேவ ஸப்³பே³ பஹீயந்தி, யேன நித்³தி³ட்டா² பட²மங் உன்னளானங் பமத்தானங் தேஸங் வட்³ட⁴ந்தி ஆஸவா. ஜானதோ ஹி பஸ்ஸதோ ஆஸவானங் க²யோ து³க்க²ங் ஸமுத³யோ நிரோதோ⁴ மக்³கோ³ ஹி அகுஸலா த⁴ம்மா. ஏவங் பரியேஸிதப்³பா³. யாவ தஸ்ஸ அகுஸலஸ்ஸ க³தி ததோ படிபக்கே²ன அகுஸலே த⁴ம்மே பரியேஸதி தேஸங் கிலேஸானங் ஹாரேன ஆவட்டதி. அயங் வுச்சதே ஆவட்டோ ஹாரோ. ஏவங் ஸுக்காபி த⁴ம்மா பரியேஸிதப்³பா³. அகுஸலத⁴ம்மே ஆக³மிஸ்ஸ.
Tattha alliyanāya ajjhattavāhanaṃ kāmāsavassa lakkhaṇaṃ. Patthanaganthanaabhisaṅkhārakāyasaṅkhāraṇaṃ bhavāsavassa lakkhaṇaṃ, abhiniveso ca parāmāso ca diṭṭhāsavassa lakkhaṇaṃ. Appaṭivedho dhammesu asampajaññā ca avijjāsavassa lakkhaṇaṃ. Ime cattāro āsavā cattāri upādānāni. Kāmāsavo kāmupādānaṃ, bhavāsavo bhavupādānaṃ, diṭṭhāsavo diṭṭhupādānaṃ, avijjāsavo attavādupādānaṃ, imehi catūhi upādānehi pañcakkhandhā. Tattha avijjāsavo citte pahātabbo, so citte cittānupassissa pahīyati. Diṭṭhāsavo dhammesu pahātabbo, so dhammesu dhammānupassissa pahīyati. Bhavāsavo āsattiyā pahātabbo, so vedanāsu vedanānupassissa pahīyati. Kāmāsavo pañcasu kāmaguṇesu pahātabbo, so kāye kāyānupassissa pahīyati. Tattha kāyānupassanā dukkhamariyasaccaṃ bhajati. Vedanānupassanā pañcannaṃ indriyānaṃ paccayo sukhindriyassa dukkhindriyassa somanassindriyassa domanassindriyassa upekkhindriyassa, sattakilesopacāro tena samudayaṃ bhajati. Citte cittānupassanā nirodhaṃ bhajati. Dhammesu dhammānupassanā maggaṃ bhajati. Tenassa catūsu ca dassanena tasseva sabbe pahīyanti, yena niddiṭṭhā paṭhamaṃ unnaḷānaṃ pamattānaṃ tesaṃ vaḍḍhanti āsavā. Jānato hi passato āsavānaṃ khayo dukkhaṃ samudayo nirodho maggo hi akusalā dhammā. Evaṃ pariyesitabbā. Yāva tassa akusalassa gati tato paṭipakkhena akusale dhamme pariyesati tesaṃ kilesānaṃ hārena āvaṭṭati. Ayaṃ vuccate āvaṭṭo hāro. Evaṃ sukkāpi dhammā pariyesitabbā. Akusaladhamme āgamissa.
தத்த² ஆவட்டஸ்ஸ ஹாரஸ்ஸ அயங் பூ⁴மி ஸதி உபட்டா²னா ச விபல்லாஸா ச சத்தாரி ஞாணானி ஸக்காயஸமுப்பாதா³யகா³மினீ ச படிபதா³ ஸக்காயனிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³.
Tattha āvaṭṭassa hārassa ayaṃ bhūmi sati upaṭṭhānā ca vipallāsā ca cattāri ñāṇāni sakkāyasamuppādāyagāminī ca paṭipadā sakkāyanirodhagāminī paṭipadā.
51. தத்த² கதமோ விப⁴த்தி ஹாரோ? யங் கிஞ்சி விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணீயங் வுச்சதி விப⁴த்தி ஹாரோ. யதா² கிங் ஆக³ந்த்வா ச புன புக்³க³லோ ஹோதி, நோ வாக³தங் ந பரிபா⁴ஸதி 31 பரிபுச்ச²தாய பஞ்ஹாய அதியனங் ஏகஸ்ஸ கிஞ்சி – அயங் வுச்சதே விப⁴த்தி ஹாரோ.
51. Tattha katamo vibhatti hāro? Yaṃ kiñci vibhajjabyākaraṇīyaṃ vuccati vibhatti hāro. Yathā kiṃ āgantvā ca puna puggalo hoti, no vāgataṃ na paribhāsati 32 paripucchatāya pañhāya atiyanaṃ ekassa kiñci – ayaṃ vuccate vibhatti hāro.
தத்த² கதமோ பரிவத்தனோ ஹாரோ. யங் கிஞ்சி படிபக்க²னித்³தே³ஸோ, அயங் வுச்சதி பரிவத்தனோ ஹாரோ. யதா² வுத்தங் ப⁴க³வதா ஸம்மாதி³ட்டி²கஸ்ஸ புரிஸபுக்³க³லஸ்ஸ மிச்சா²தி³ட்டி² நிஜ்ஜிண்ணா ஹோதீதி வித்தா²ரேன ஸப்³பா³னி மக்³க³ங்கா³னி. அயங் வுச்சதே பரிவத்தனோ ஹாரோ.
Tattha katamo parivattano hāro. Yaṃ kiñci paṭipakkhaniddeso, ayaṃ vuccati parivattano hāro. Yathā vuttaṃ bhagavatā sammādiṭṭhikassa purisapuggalassa micchādiṭṭhi nijjiṇṇā hotīti vitthārena sabbāni maggaṅgāni. Ayaṃ vuccate parivattano hāro.
தத்த² கதமோ வேவசனோ ஹாரோ?
Tattha katamo vevacano hāro?
வேவசனேஹி அனேகேஹி, ஏகங் த⁴ம்மங் பகாஸிதங்;
Vevacanehi anekehi, ekaṃ dhammaṃ pakāsitaṃ;
ஸுத்தே யோ ஜானாதி ஸுத்தவிதூ³, வேவசனோ நாம ஸோ ஹாரோ.
Sutte yo jānāti suttavidū, vevacano nāma so hāro.
யதா² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏகம்ஹி வத்து²ம்ஹி வேவசனேன நானாவுத்தேன ப⁴க³வதா பஸங்ஸிதோ ‘‘மஹாபஞ்ஞோ ஸாரிபுத்தோ ஹாஸபஞ்ஞோ ஜவனபஞ்ஞோ’’தி இத³ங் பஞ்ஞாய வேவசனங். யதா² ச மக்³க³விப⁴ங்கே³ நிய்யானத்தோ² ஏகமேகங் மக்³க³ங்க³ங் வேவசனேஹி நித்³தி³ட்ட²ங். ஏவங் அவிஜ்ஜாய வேவசனா. ஏகங் அகுஸலமூலங் ததே³வ ஸந்தங் தேஸு தேஸு ஜனபதே³ஸு தேன தேன பஜானந்தி. ந ஹி அனேன ததே³வபி ஆலபியந்தி அஞ்ஞங் ப⁴ஜதி. ஸப்³ப³காமஜஹஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோதி காமா ஆலபிதா. யஸ்ஸ நித்தி²ண்ணோ ஸங்கோதி தேயேவ காமே ஸங்காதி ஆலபதி. ஸுணமானஸ்ஸ புரேதரங் ரஜ்ஜந்தி தேயேவ காமே ரஜ்ஜந்தி ஆலபதி. ஏவங் ஸுத்தம்ஹி யோ த⁴ம்மோ தே³ஸியதி தஸ்ஸ பரியெட்டி² ‘‘கதமஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ இத³ங் நாமங் கதமஸ்ஸ இத³ங் வேவசன’’ந்தி. ஸப்³ப³ஞ்ஞூ ஹி யேஸங் யேஸங் யா நிருத்தி ஹோதி, யதா²கா³மி தேன தேன தே³ஸேதீதி தஸ்ஸ வேவசனங் பரியேஸிதப்³ப³ங். அயங் வேவசனோ ஹாரோ.
Yathā āyasmā sāriputto ekamhi vatthumhi vevacanena nānāvuttena bhagavatā pasaṃsito ‘‘mahāpañño sāriputto hāsapañño javanapañño’’ti idaṃ paññāya vevacanaṃ. Yathā ca maggavibhaṅge niyyānattho ekamekaṃ maggaṅgaṃ vevacanehi niddiṭṭhaṃ. Evaṃ avijjāya vevacanā. Ekaṃ akusalamūlaṃ tadeva santaṃ tesu tesu janapadesu tena tena pajānanti. Na hi anena tadevapi ālapiyanti aññaṃ bhajati. Sabbakāmajahassa bhikkhunoti kāmā ālapitā. Yassa nitthiṇṇo saṅkoti teyeva kāme saṅkāti ālapati. Suṇamānassa puretaraṃ rajjanti teyeva kāme rajjanti ālapati. Evaṃ suttamhi yo dhammo desiyati tassa pariyeṭṭhi ‘‘katamassa dhammassa idaṃ nāmaṃ katamassa idaṃ vevacana’’nti. Sabbaññū hi yesaṃ yesaṃ yā nirutti hoti, yathāgāmi tena tena desetīti tassa vevacanaṃ pariyesitabbaṃ. Ayaṃ vevacano hāro.
52. தத்த² கதமோ பஞ்ஞத்தி ஹாரோ? சத்தாரி அரியஸச்சானீதி ஸுத்தங் நித்³தி³ஸதி, நிக்கே²பபஞ்ஞத்தி. யா ஸமுத³யபஞ்ஞத்தி. கப³ளீகாரே ஆஹாரே அத்தி² ச²ந்தோ³ அத்தி² ராகோ³ யாவ பதிட்டி²தங். தத்த² விஞ்ஞாணங் பப⁴வபஞ்ஞத்திங் பஞ்ஞபேதி. கப³ளீகாரே ஆஹாரே நத்தி² ச²ந்தோ³…பே॰… ஸமுக்³கா⁴தி பஞ்ஞத்தி.
52. Tattha katamo paññatti hāro? Cattāri ariyasaccānīti suttaṃ niddisati, nikkhepapaññatti. Yā samudayapaññatti. Kabaḷīkāre āhāre atthi chando atthi rāgo yāva patiṭṭhitaṃ. Tattha viññāṇaṃ pabhavapaññattiṃ paññapeti. Kabaḷīkāre āhāre natthi chando…pe… samugghāti paññatti.
தஸ்ஸ காமாஸவாபி சித்தங் விமுச்சதி, ப⁴வாஸவாபி சித்தங் விமுச்சதி, அவிஜ்ஜாஸவாபி சித்தங் விமுச்சதீதி பஹானபஞ்ஞத்திங் பஞ்ஞபேதி. தண்ஹா யஸ்ஸ புரக்க²தா பஞ்ஞா பரிவத்ததி கா³தா² மனாபபஞ்ஞத்திங் பஞ்ஞபேதி. ஏவங் பன மனாபபஞ்ஞத்தீதி ஏகத⁴ம்மங் ப⁴க³வா பஞ்ஞபேதி. ந ஹி தண்ஹா து³க்க²ஸமுத³யோதி காரெத்வா ஸப்³ப³த்த² தண்ஹாஸமுத³யோ நித்³தி³ஸிதப்³போ³. யதா² உப்பன்னங் காமவிதக்கங் நாதி⁴வாஸேதி வினோதே³தி பஜஹதீதி படிக்கே²பபஞ்ஞத்தி. ஏவங் ஸப்³பே³ஸங் த⁴ம்மானங் குஸலானஞ்ச அகுஸலானஞ்ச யஞ்சஸ்ஸ த⁴ம்மக்கெ²த்தங் ப⁴வதி, ஸோ சேவ த⁴ம்மோ தத்த² பவத்ததி. தத³வஸிட்டா² த⁴ம்மா தஸ்ஸானுவத்தகா ஹொந்தி. ஸா து³விதா⁴ பஞ்ஞத்தி – பராதீ⁴னபஞ்ஞத்தி ச ஸாதீ⁴னபஞ்ஞத்தி ச. கதமா ஸாதீ⁴னபஞ்ஞத்தி? ஸமாதி⁴ங், பி⁴க்க²வே 33, பா⁴வேத², ஸமாஹிதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² யதா²பூ⁴தங் பஜானாதி. ‘‘ரூபங் அனிச்ச’’ந்தி யதா²பூ⁴தங் பஜானாதி, அயங் ஸாதீ⁴னபஞ்ஞத்தி பராதீ⁴னபஞ்ஞத்தி ச, ஸா பஞ்ஞத்தி பஞ்ஞாய ச ஸீலஸ்ஸ ச, யதா² சத்தாரி ஜா²னானி பா⁴வேத². தஸ்ஸ அத்தி² ஸமாதி⁴ந்த்³ரியங் முதூ³னி சத்தாரி இந்த்³ரியானி தானி சதுபராதீ⁴னானி, தீணி அவேச்சப்பஸாதே³தி பராதீ⁴னங் ஸமாதி⁴ந்த்³ரியங் சத்தாரி இந்த்³ரியானி பராதீ⁴னாதி சதூஸு அரியஸச்சேஸு அபராதீ⁴னங் பஞ்ஞிந்த்³ரியங் ஸதிபட்டா²னேஸு ஸம்மப்பதா⁴னேஸு வீரியிந்த்³ரியங். இதி ஸகே பத³ட்டா²னே ஸகே கெ²த்தஸாதீ⁴னோ ஸோ த⁴ம்மோ, ஸோ ச தத்த² பஞ்ஞாபேதப்³போ³. தஸ்ஸ படிபக்கா² நிகா⁴தோ நித்³தி³ஸிதப்³போ³. எத்தா²யங் அனேகாகாரபஞ்ஞத்தி கேன காரணேன அயங் த⁴ம்மோ பஞ்ஞத்தோதி. அயங் வுச்சதே பஞ்ஞத்தி.
Tassa kāmāsavāpi cittaṃ vimuccati, bhavāsavāpi cittaṃ vimuccati, avijjāsavāpi cittaṃ vimuccatīti pahānapaññattiṃ paññapeti. Taṇhā yassa purakkhatā paññā parivattati gāthā manāpapaññattiṃ paññapeti. Evaṃ pana manāpapaññattīti ekadhammaṃ bhagavā paññapeti. Na hi taṇhā dukkhasamudayoti kāretvā sabbattha taṇhāsamudayo niddisitabbo. Yathā uppannaṃ kāmavitakkaṃ nādhivāseti vinodeti pajahatīti paṭikkhepapaññatti. Evaṃ sabbesaṃ dhammānaṃ kusalānañca akusalānañca yañcassa dhammakkhettaṃ bhavati, so ceva dhammo tattha pavattati. Tadavasiṭṭhā dhammā tassānuvattakā honti. Sā duvidhā paññatti – parādhīnapaññatti ca sādhīnapaññatti ca. Katamā sādhīnapaññatti? Samādhiṃ, bhikkhave 34, bhāvetha, samāhito, bhikkhave, bhikkhu yathābhūtaṃ pajānāti. ‘‘Rūpaṃ anicca’’nti yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ sādhīnapaññatti parādhīnapaññatti ca, sā paññatti paññāya ca sīlassa ca, yathā cattāri jhānāni bhāvetha. Tassa atthi samādhindriyaṃ mudūni cattāri indriyāni tāni catuparādhīnāni, tīṇi aveccappasādeti parādhīnaṃ samādhindriyaṃ cattāri indriyāni parādhīnāti catūsu ariyasaccesu aparādhīnaṃ paññindriyaṃ satipaṭṭhānesu sammappadhānesu vīriyindriyaṃ. Iti sake padaṭṭhāne sake khettasādhīno so dhammo, so ca tattha paññāpetabbo. Tassa paṭipakkhā nighāto niddisitabbo. Etthāyaṃ anekākārapaññatti kena kāraṇena ayaṃ dhammo paññattoti. Ayaṃ vuccate paññatti.
53. தத்த² கதமோ ஓதரணோ ஹாரோ? ச²ஸு த⁴ம்மேஸு ஓதாரேதப்³ப³ங். கதமேஸு ச²ஸு? க²ந்தே⁴ஸு தா⁴தூஸு ஆயதனேஸு இந்த்³ரியேஸு ஸச்சேஸு படிச்சஸமுப்பாதே³ஸு. நத்தி² தங் ஸுத்தங் வா கா³தா² வா ப்³யாகரணங் வா. இமேஸு ச²ன்னங் த⁴ம்மானங் அஞ்ஞதரஸ்மிங் ந ஸந்தி³ஸ்ஸதி. எத்தாவதா ஏஸ ஸப்³பா³ தே³ஸனா யா தா க²ந்தா⁴ வா தா⁴துயோ வா ஆயதனானி வா ஸச்சானி வா படிச்சஸமுப்பாதோ³ வா, தத்த² பஞ்சன்னங் க²ந்தா⁴னங் வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ ராக³தோ³ஸமோஹானங் பத³ட்டா²னங். தத்த² திஸ்ஸோ வேத³னாயோ தஸ்ஸ ஸுகா²ய வேத³னாய ஸோமனஸ்ஸோ ஸவிசாரோ, து³க்கா²ய வேத³னாய தோ³மனஸ்ஸோ ஸவிசாரோ, அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய உபெக்கோ² ஸவிசாரோ. யங் புன தத்த² வேத³யிதங் இத³ங் து³க்க²ஸச்சங், க²ந்தே⁴ஸு ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴ தத்த² காயோ பமத்தங் ஸஉபவத்ததி, தஞ்ச ஸங்கா²ரக³தோ த்³விதா⁴ ச ப⁴வங்கோ³தரணங் கம்மங் தீணி ச ஸங்கா²ரானி புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரா வா அபுஞ்ஞா வா ஆனேஞ்ஜா வா ஹேது ஸப்³ப³ஸராக³ஸ்ஸ நோ வீதராக³ஸ்ஸ, தோ³ஸஸ்ஸ அபி⁴ஸங்கா²ரானி ச அவீதராகோ³ சேதேதி ச பகப்பேதி ச, வீதராகோ³ பன சேதேதி ச நோ அபி⁴ஸங்க²ரோதி, யங் உண்ஹங் வஜிரங் கட்டே² வா ருக்கே² வா அஞ்ஞத்த² வா பதந்தங் பி⁴ந்த³தி ச ட³ஹதி ச, ஏவங் ஸராக³சேதனா சேதேதி ச அபி⁴ஸங்க²ரோதி ச. யதா² ஸதங் வஜிரங் ந பி⁴ந்த³தி ந ச ட³ஹதி, ஏவங் வீதராக³சேதனா சேதேதி ந ச அபி⁴ஸங்க²ரோதி. தத்த² பஞ்சன்னங் க²ந்தா⁴னங் ஏகோ க²ந்தோ⁴ அனிந்த்³ரியஸரீரங் ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴.
53. Tattha katamo otaraṇo hāro? Chasu dhammesu otāretabbaṃ. Katamesu chasu? Khandhesu dhātūsu āyatanesu indriyesu saccesu paṭiccasamuppādesu. Natthi taṃ suttaṃ vā gāthā vā byākaraṇaṃ vā. Imesu channaṃ dhammānaṃ aññatarasmiṃ na sandissati. Ettāvatā esa sabbā desanā yā tā khandhā vā dhātuyo vā āyatanāni vā saccāni vā paṭiccasamuppādo vā, tattha pañcannaṃ khandhānaṃ vedanākkhandho rāgadosamohānaṃ padaṭṭhānaṃ. Tattha tisso vedanāyo tassa sukhāya vedanāya somanasso savicāro, dukkhāya vedanāya domanasso savicāro, adukkhamasukhāya vedanāya upekkho savicāro. Yaṃ puna tattha vedayitaṃ idaṃ dukkhasaccaṃ, khandhesu saṅkhārakkhandho tattha kāyo pamattaṃ saupavattati, tañca saṅkhāragato dvidhā ca bhavaṅgotaraṇaṃ kammaṃ tīṇi ca saṅkhārāni puññābhisaṅkhārā vā apuññā vā āneñjā vā hetu sabbasarāgassa no vītarāgassa, dosassa abhisaṅkhārāni ca avītarāgo ceteti ca pakappeti ca, vītarāgo pana ceteti ca no abhisaṅkharoti, yaṃ uṇhaṃ vajiraṃ kaṭṭhe vā rukkhe vā aññattha vā patantaṃ bhindati ca ḍahati ca, evaṃ sarāgacetanā ceteti ca abhisaṅkharoti ca. Yathā sataṃ vajiraṃ na bhindati na ca ḍahati, evaṃ vītarāgacetanā ceteti na ca abhisaṅkharoti. Tattha pañcannaṃ khandhānaṃ eko khandho anindriyasarīraṃ saññākkhandho.
தத்த² தா⁴தூனங் அட்டா²ரஸ தா⁴துயோ. தத்த² யா ரூபீ த³ஸ தா⁴துயோ, தாஸு தே³ஸியமானாஸு ரூபக்க²ந்தோ⁴ நித்³தி³ஸிதப்³போ³, து³க்க²ங் அரியஸச்சங். யேபி ச ச² விஞ்ஞாணகாயா மனோதா⁴துஸத்தமா, தத்த² விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ ச நித்³தி³ஸிதப்³போ³, து³க்க²ங் அரியஸச்சங். த⁴ம்மதா⁴து பன த⁴ம்மஸமோஸரணா, ஸோ த⁴ம்மோ ஹேதுனா ச நிஸ்ஸந்தே³ன ச ப²லேன ச கிச்சேன ச வேவசனேன ச யேன யேன உபலப்³ப⁴தி, தேன தேன நித்³தி³ஸிதப்³போ³. யதி³ வா குஸலா யதி³ வா அகுஸலா யதி³ வா அப்³யாகதா யதி³ வா அஸங்க²தா. த்³வாத³ஸன்னங் ஆயதனானங் த³ஸ ஆயதனானி ரூபானி தங் து³க்க²ங் அரியஸச்சங் நித்³தி³ஸிதப்³ப³ங். ரூபக்க²ந்தோ⁴ ச மனாயதனஞ்ச விஞ்ஞாணக்க²ந்தே⁴ன நித்³தி³ஸிதப்³ப³ங், து³க்க²ங் அரியஸச்சங். த⁴ம்மாயதனங் நானாத⁴ம்மஸமோஸரணங். தத்த² யே த⁴ம்மா இந்த்³ரியானங் இந்த்³ரியேஸு நித்³தி³ஸிதப்³பா³, யே அனிந்த்³ரியானங் அனிந்த்³ரியேஸு நித்³தி³ஸிதப்³பா³. பரியாயதோ ச ஓதாரேதப்³பா³. யதா² ஸா த⁴ம்மதா⁴து ததா² த⁴ம்மாயதனங் பரியேஸிதப்³ப³ங். யாயேவ ஹி த⁴ம்மதா⁴து ததே³வ த⁴ம்மாயதனங் அனூனங் அனதி⁴கங்.
Tattha dhātūnaṃ aṭṭhārasa dhātuyo. Tattha yā rūpī dasa dhātuyo, tāsu desiyamānāsu rūpakkhandho niddisitabbo, dukkhaṃ ariyasaccaṃ. Yepi ca cha viññāṇakāyā manodhātusattamā, tattha viññāṇakkhandho ca niddisitabbo, dukkhaṃ ariyasaccaṃ. Dhammadhātu pana dhammasamosaraṇā, so dhammo hetunā ca nissandena ca phalena ca kiccena ca vevacanena ca yena yena upalabbhati, tena tena niddisitabbo. Yadi vā kusalā yadi vā akusalā yadi vā abyākatā yadi vā asaṅkhatā. Dvādasannaṃ āyatanānaṃ dasa āyatanāni rūpāni taṃ dukkhaṃ ariyasaccaṃ niddisitabbaṃ. Rūpakkhandho ca manāyatanañca viññāṇakkhandhena niddisitabbaṃ, dukkhaṃ ariyasaccaṃ. Dhammāyatanaṃ nānādhammasamosaraṇaṃ. Tattha ye dhammā indriyānaṃ indriyesu niddisitabbā, ye anindriyānaṃ anindriyesu niddisitabbā. Pariyāyato ca otāretabbā. Yathā sā dhammadhātu tathā dhammāyatanaṃ pariyesitabbaṃ. Yāyeva hi dhammadhātu tadeva dhammāyatanaṃ anūnaṃ anadhikaṃ.
தத்த² படிச்சஸமுப்பாதோ³ அத்தி² திவிதோ⁴, அத்தி² சதுப்³பி³தோ⁴, அத்தி² து³விதோ⁴. தத்த² திவிதோ⁴ படிச்சஸமுப்பாதோ³ ஹேதுப²லனிஸ்ஸந்தோ³. அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரா தண்ஹா உபாதா³னங் ச அயங் ஹேது, விஞ்ஞாணங் நாமரூபங் ஸளாயதனங் ப²ஸ்ஸோ வேத³னா ச அயங் பச்சயோ, யோ ப⁴வோ அயங் விபாகோ, யா ஜாதி மரணங் அயங் நிஸ்ஸந்தோ³.
Tattha paṭiccasamuppādo atthi tividho, atthi catubbidho, atthi duvidho. Tattha tividho paṭiccasamuppādo hetuphalanissando. Avijjā saṅkhārā taṇhā upādānaṃ ca ayaṃ hetu, viññāṇaṃ nāmarūpaṃ saḷāyatanaṃ phasso vedanā ca ayaṃ paccayo, yo bhavo ayaṃ vipāko, yā jāti maraṇaṃ ayaṃ nissando.
கத²ங் சதுப்³பி³தோ⁴ ஹேது பச்சயோ விபாகோ நிஸ்ஸந்தோ³ ச? அவிஜ்ஜா ச தண்ஹாஸங்கா²ரா ச உபாதா³னங் ச – அயங் ஹேது. விஞ்ஞாணங் நாமரூபஸ்ஸ பச்சயோ. நாமரூபங் உபபஜ்ஜதி, ததா² உபபன்னஸ்ஸ ஸளாயதனங் ப²ஸ்ஸோ வேத³னா ச – அயங் பச்சயோ. யோ ப⁴வோ அயங் விபாகோ. யா ஜாதி யா ச ஜராமரணங் – அயங் நிஸ்ஸந்தோ³.
Kathaṃ catubbidho hetu paccayo vipāko nissando ca? Avijjā ca taṇhāsaṅkhārā ca upādānaṃ ca – ayaṃ hetu. Viññāṇaṃ nāmarūpassa paccayo. Nāmarūpaṃ upapajjati, tathā upapannassa saḷāyatanaṃ phasso vedanā ca – ayaṃ paccayo. Yo bhavo ayaṃ vipāko. Yā jāti yā ca jarāmaraṇaṃ – ayaṃ nissando.
கத²ங் து³விதோ⁴ படிச்சஸமுப்பாதோ³? அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரா தண்ஹா உபாதா³னங் – அயங் ஸமுத³யோ. விஞ்ஞாணங் நாமரூபங் ஸளாயதனங் ப²ஸ்ஸோ வேத³னா ப⁴வோ ஜாதி மரணஞ்ச – இத³ங் து³க்க²ங். யங் பன அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴ இமானி தப்படிபக்கே²ன த்³வே ஸச்சானி. தஸ்மா படிச்சஸமுப்பாதோ³ யேன ஆகாரேன நித்³தி³ட்டோ², தேன தேன நித்³தி³ஸிதப்³போ³.
Kathaṃ duvidho paṭiccasamuppādo? Avijjā saṅkhārā taṇhā upādānaṃ – ayaṃ samudayo. Viññāṇaṃ nāmarūpaṃ saḷāyatanaṃ phasso vedanā bhavo jāti maraṇañca – idaṃ dukkhaṃ. Yaṃ pana avijjānirodhā saṅkhāranirodho imāni tappaṭipakkhena dve saccāni. Tasmā paṭiccasamuppādo yena ākārena niddiṭṭho, tena tena niddisitabbo.
ததா² பா³வீஸதி இந்த்³ரியானி. த்³வாத³ஸ இந்த்³ரியானி சக்கு²ந்த்³ரியானி சக்கு²ந்த்³ரியங் யேன தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியங், இத³ங் து³க்க²ங். புரிஸிந்த்³ரியங் ச தி³ட்டி²யா ச தண்ஹாபத³ட்டா²னங். யதோ புரிஸோ புரிஸகானங் தங் ஏவங் காதப்³ப³தா. அத² அஜ்ஜ²த்தங் ஸாரஜ்ஜதி. அயங் அஹங்காரோ தங் யஸா ஸாரத்தோ ப³ஹித்³தா⁴ பரியேஸதி, அயங் மமங்காரோ ஏவங் இத்தீ², தத்த² ஸுகி²ந்த்³ரியங் ச ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியங் ச புரிஸிந்த்³ரியஸ்ஸானுவத்தகா ஹொந்தி. தஸ்ஸ அதி⁴ப்பாயபரிபுண்ணா லோப⁴த⁴ம்மா குஸலமூலே பவட்³டெ⁴ந்தி. தஸ்ஸ சே அயமதி⁴ப்பாயோ ந பாரிபூரிங் க³ச்ச²தி. தஸ்ஸ து³க்கி²ந்த்³ரியங் ச தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியங் ச வத்ததி. தோ³ஸோ ச அகுஸலமூலங் பவட்³ட⁴தி. ஸசே பன உபெக்கா² பா⁴வேதி உபெக்கி²ந்த்³ரியஸ்ஸ அனுவத்தகாமா ப⁴வதி. அமோஹோ ச குஸலமூலங் பவட்³ட⁴தி. இதி ஸத்த இந்த்³ரியானி கிலேஸவத்து²முபாதா³ய அனந்வேமானி அவமானி ஸப்³ப³ஸ்ஸ வேத³னா இத்தி²ந்த்³ரியங் புரிஸிந்த்³ரியங். தத்த² அட்ட² இந்த்³ரியானி ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியங் யாவ அஞ்ஞாதாவினோ இந்த்³ரியங், அயங் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³. த³ஸன்னங் பஞ்ஞிந்த்³ரியானங் காமராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். மனிந்த்³ரியங் ப⁴வராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். பஞ்ஞிந்த்³ரியானி ரூபராக³ஸ்ஸ பத³ட்டா²னங். இத்தி²ந்த்³ரியங் ச புரிஸிந்த்³ரியங் ச ஸத்த பஞ்ஞத்தியா பத³ட்டா²னங். தத்த² யேன யேன இந்த்³ரியேன யுத்தங் வா கா³தா²ய ஓதாரேதுங் ஸக்கோதி, தேன தேன நித்³தி³ஸிதப்³போ³. ஏவங் க²ந்தே⁴ஸு தா⁴தூஸு ஆயதனேஸு ஸச்சேஸு படிச்சஸமுப்பாதே³ஸு அயங் ஓதரணோ ஹாரோ.
Tathā bāvīsati indriyāni. Dvādasa indriyāni cakkhundriyāni cakkhundriyaṃ yena domanassindriyaṃ, idaṃ dukkhaṃ. Purisindriyaṃ ca diṭṭhiyā ca taṇhāpadaṭṭhānaṃ. Yato puriso purisakānaṃ taṃ evaṃ kātabbatā. Atha ajjhattaṃ sārajjati. Ayaṃ ahaṃkāro taṃ yasā sāratto bahiddhā pariyesati, ayaṃ mamaṃkāro evaṃ itthī, tattha sukhindriyaṃ ca somanassindriyaṃ ca purisindriyassānuvattakā honti. Tassa adhippāyaparipuṇṇā lobhadhammā kusalamūle pavaḍḍhenti. Tassa ce ayamadhippāyo na pāripūriṃ gacchati. Tassa dukkhindriyaṃ ca domanassindriyaṃ ca vattati. Doso ca akusalamūlaṃ pavaḍḍhati. Sace pana upekkhā bhāveti upekkhindriyassa anuvattakāmā bhavati. Amoho ca kusalamūlaṃ pavaḍḍhati. Iti satta indriyāni kilesavatthumupādāya ananvemāni avamāni sabbassa vedanā itthindriyaṃ purisindriyaṃ. Tattha aṭṭha indriyāni saddhindriyaṃ yāva aññātāvino indriyaṃ, ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā. Dasannaṃ paññindriyānaṃ kāmarāgassa padaṭṭhānaṃ. Manindriyaṃ bhavarāgassa padaṭṭhānaṃ. Paññindriyāni rūparāgassa padaṭṭhānaṃ. Itthindriyaṃ ca purisindriyaṃ ca satta paññattiyā padaṭṭhānaṃ. Tattha yena yena indriyena yuttaṃ vā gāthāya otāretuṃ sakkoti, tena tena niddisitabbo. Evaṃ khandhesu dhātūsu āyatanesu saccesu paṭiccasamuppādesu ayaṃ otaraṇo hāro.
54. தத்த² கதமோ ஸோத⁴னோ ஹாரோ? யோ கா³தா² ஏகேன ஆரம்போ⁴ பா⁴ஸிஸ்ஸந்தி. தத்த² ஏகிஸ்ஸா பா⁴ஸிதாய அவஸிட்டா²ஸு பா⁴ஸிதாஸு ஸோ அத்தோ² ந நித்³தி³ஸிதப்³போ³. கிங் காரணங்? ந ஹி தாவ ஸோ அத்தோ² பா⁴ஸிதோ, ஸோ அபா⁴ஸிதோ ந ஸக்கா நித்³தி³ஸிதுங். யதா² கிங் அப்பமாதோ³ அமதங் பத³ந்தி கா³தா² அயமேகா கா³தா² நித்³தி³ஸிதப்³பா³. கிங் காரணங், அத்தி²க்கா²தாவ இமஸ்ஸ ஆரம்ப⁴ஸ்ஸ அனபா⁴ஸிதங்?
54. Tattha katamo sodhano hāro? Yo gāthā ekena ārambho bhāsissanti. Tattha ekissā bhāsitāya avasiṭṭhāsu bhāsitāsu so attho na niddisitabbo. Kiṃ kāraṇaṃ? Na hi tāva so attho bhāsito, so abhāsito na sakkā niddisituṃ. Yathā kiṃ appamādo amataṃ padanti gāthā ayamekā gāthā niddisitabbā. Kiṃ kāraṇaṃ, atthikkhātāva imassa ārambhassa anabhāsitaṃ?
அப்பமாதே³ பமோத³ந்தி, அரியானங் கோ³சரே ரதாதி.
Appamāde pamodanti, ariyānaṃ gocare ratāti.
இத³ங் அபா⁴ஸிதங். இமிஸ்ஸாபி கா³தா²ய பா⁴ஸிதாய அத்தோ² நித்³தி³ஸிதப்³போ³. கிங் காரணங், அத்தி² தத்த² அவஸிட்ட²ங்? தே ஜா²யினோ 37 ஸாததிகா, நிச்சங் த³ள்ஹபரக்கமாதி கா³தா², ஏவங் இமா கா³தா²யோ உபதா⁴ரிதா யதா³ ப⁴வந்தி, ததா³ அத்தோ² நித்³தி³ஸிதப்³போ³. ஏவங் அஸ்ஸுதபுப்³பே³ஸு ஸுத்தேஸு ப்³யாகரணேஸு வா ஏகுத்³தே³ஸோ பா⁴ஸிதோ. யா வீமங்ஸா துலனா இத³ங் அத்தி² கிச்சங், இத³ங் ஸுத்தங் பா⁴ஸிதங் தஸ்ஸ வேவசனங் நித்³தி³ட்ட²ங் வா ந வாதி. தத்த² யா வீமங்ஸா, அயங் வுச்சதே ஸோத⁴னோ ஹாரோ.
Idaṃ abhāsitaṃ. Imissāpi gāthāya bhāsitāya attho niddisitabbo. Kiṃ kāraṇaṃ, atthi tattha avasiṭṭhaṃ? Te jhāyino 38 sātatikā, niccaṃ daḷhaparakkamāti gāthā, evaṃ imā gāthāyo upadhāritā yadā bhavanti, tadā attho niddisitabbo. Evaṃ assutapubbesu suttesu byākaraṇesu vā ekuddeso bhāsito. Yā vīmaṃsā tulanā idaṃ atthi kiccaṃ, idaṃ suttaṃ bhāsitaṃ tassa vevacanaṃ niddiṭṭhaṃ vā na vāti. Tattha yā vīmaṃsā, ayaṃ vuccate sodhano hāro.
55. தத்த² கதமோ அதி⁴ட்டா²னோ ஹாரோ? ஏகத்ததா ச வேமத்ததா ச. தத்த² கிதபஞ்ஞத்தி ச கிச்சபஞ்ஞத்தி ச. ஸா ஏகத்ததா ச வேமத்ததா ச யதா² பஞ்ஞத்தி ஏகவேவசனேன வேமத்ததா பஜானாதீதி பஞ்ஞா, ஸா ச ஆதி⁴பதெய்யட்டே²ன பஞ்ஞத்தி. யங் அனோமத்தியட்டே²ன பஞ்ஞத்தந்தி. தங் அனோமத்தியட்டே²ன பஞ்ஞாப³லங். தனுபூ⁴தா கோ³சரத்தவஸா ஸேவஸதி தீஸு ரதனேஸு அனுஸ்ஸதி பு³த்³தா⁴னுஸ்ஸதி த⁴ம்மானுஸ்ஸதி ஸங்கா⁴னுஸ்ஸதி அவிபரீதானுஸ்ஸரணதாய. ஸம்மாதி³ட்டி² த⁴ம்மானங் பவிசயேன த⁴ம்மவிசயஸம்பொ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ அபி⁴னீஹாரதோ அபி⁴ஞ்ஞாதி. ஸங்கே²பேன மக்³கா³ கா வத்து² அவிகோபனதாய ஏகத்தா, யதா² உண்ஹேன ஸங்ஸட்ட²ங் உண்ஹோத³கங், ஸீதேன ஸங்ஸட்ட²ங் ஸீதோத³கங் கா²ரோத³கங் கு³ள்ஹோத³கந்தி, இத³ங் ஏகத்ததா வேமத்ததா ச.
55. Tattha katamo adhiṭṭhāno hāro? Ekattatā ca vemattatā ca. Tattha kitapaññatti ca kiccapaññatti ca. Sā ekattatā ca vemattatā ca yathā paññatti ekavevacanena vemattatā pajānātīti paññā, sā ca ādhipateyyaṭṭhena paññatti. Yaṃ anomattiyaṭṭhena paññattanti. Taṃ anomattiyaṭṭhena paññābalaṃ. Tanubhūtā gocarattavasā sevasati tīsu ratanesu anussati buddhānussati dhammānussati saṅghānussati aviparītānussaraṇatāya. Sammādiṭṭhi dhammānaṃ pavicayena dhammavicayasambojjhaṅgo abhinīhārato abhiññāti. Saṅkhepena maggā kā vatthu avikopanatāya ekattā, yathā uṇhena saṃsaṭṭhaṃ uṇhodakaṃ, sītena saṃsaṭṭhaṃ sītodakaṃ khārodakaṃ guḷhodakanti, idaṃ ekattatā vemattatā ca.
அத்தி² புன த⁴ம்மோ நானாத⁴ம்மஸங்க⁴தோ ஏகதோ யதா²ரூபங் சத்தாரோ வாரேதப்³பா³, தஞ்ச ரூபந்தி ஏகத்ததா. பத²வீதா⁴து ஆபோ தேஜோ வாயோதா⁴தூதி வேமத்ததா. ஏவங் ஸப்³பா³ சதஸ்ஸோ தா⁴துயோ ரூபந்தி ஏகத்ததா, பத²வீதா⁴து ஆபோ தேஜோ வாயோதா⁴தூதி வேமத்ததா. பத²வீதா⁴தூதி லக்க²ணதோ ஏகத்ததா, ஸங்கிண்ணவத்து²தோ வேமத்ததா. யங் கிஞ்சி கக்க²ளலக்க²ணங், ஸப்³ப³ங் தங் பத²வீதா⁴தூதி ஏகத்ததா. கேஸா லோமா நகா² த³ந்தா ச²வி சம்மந்தி வேமத்ததா. ஏவங் ஸப்³ப³ங் சதஸ்ஸோ தா⁴துயோ ரூபந்தி ஏகத்தங். ஸத்³தா³ க³ந்தா⁴ ரஸா பொ²ட்ட²ப்³பா³தி வேமத்ததா.
Atthi puna dhammo nānādhammasaṅghato ekato yathārūpaṃ cattāro vāretabbā, tañca rūpanti ekattatā. Pathavīdhātu āpo tejo vāyodhātūti vemattatā. Evaṃ sabbā catasso dhātuyo rūpanti ekattatā, pathavīdhātu āpo tejo vāyodhātūti vemattatā. Pathavīdhātūti lakkhaṇato ekattatā, saṃkiṇṇavatthuto vemattatā. Yaṃ kiñci kakkhaḷalakkhaṇaṃ, sabbaṃ taṃ pathavīdhātūti ekattatā. Kesā lomā nakhā dantā chavi cammanti vemattatā. Evaṃ sabbaṃ catasso dhātuyo rūpanti ekattaṃ. Saddā gandhā rasā phoṭṭhabbāti vemattatā.
அத்தி² புன த⁴ம்மோ வேமத்ததா அஞ்ஞோ நாமங் லப⁴தி. யதா² காயானுபஸ்ஸனாய நவஸஞ்ஞா வினீலகஸஞ்ஞா உத்³து⁴மாதகஸஞ்ஞா, அயங் அஸுப⁴ஸஞ்ஞா, யா ஏகத்ததா ஆரம்மணதோ வேமத்ததோ, ஸா ஏவங் ஸஞ்ஞாவேத³னாஸு ஆதீ³னவங் ஸமனுபஸ்ஸதோ ததா²தி⁴ட்டா²னங் ஸமாதி⁴ந்த்³ரியங் ச ஸாயேவ த⁴ம்மேஸு தத்த² ஸஞ்ஞாபா⁴வனா வீரியிந்த்³ரியங் ச த⁴ம்மேஸு த⁴ம்மானுபஸ்ஸனா சித்தே அத்தஸஞ்ஞங் பஜஹதோ பஞ்ஞிந்த்³ரியங் ச சித்தே சித்தானுபஸ்ஸனா. (இதி) 39 யோ கோசி ஞாணபசாரோ ஸப்³ப³ஸோ பஞ்ஞாய கோ³சரோ பஞ்ஞா, அயங் வேமத்ததா, யதா² காமராகோ³ ப⁴வராகோ³ தி³ட்டி²ராகோ³தி வேமத்ததா தண்ஹாய. இதி யங் ஏகத்ததாய ச வேமத்ததாய ச ஞாணங் வீமங்ஸனா துலனா. அயங் அதி⁴ட்டா²னோ ஹாரோ.
Atthi puna dhammo vemattatā añño nāmaṃ labhati. Yathā kāyānupassanāya navasaññā vinīlakasaññā uddhumātakasaññā, ayaṃ asubhasaññā, yā ekattatā ārammaṇato vemattato, sā evaṃ saññāvedanāsu ādīnavaṃ samanupassato tathādhiṭṭhānaṃ samādhindriyaṃ ca sāyeva dhammesu tattha saññābhāvanā vīriyindriyaṃ ca dhammesu dhammānupassanā citte attasaññaṃ pajahato paññindriyaṃ ca citte cittānupassanā. (Iti) 40 yo koci ñāṇapacāro sabbaso paññāya gocaro paññā, ayaṃ vemattatā, yathā kāmarāgo bhavarāgo diṭṭhirāgoti vemattatā taṇhāya. Iti yaṃ ekattatāya ca vemattatāya ca ñāṇaṃ vīmaṃsanā tulanā. Ayaṃ adhiṭṭhāno hāro.
56. தத்த² கதமோ பரிக்கா²ரோ ஹாரோ? ஸஹேது ஸப்பச்சயங் வோதா³னஞ்ச ஸங்கிலேஸோ ச, யங் தது³ப⁴யங் பரியெட்டி², ஸ பரிக்கா²ரோ ஹாரோ. இதி த⁴ம்மானங் ஸஹேதுகானங் ஹேது பரியேஸிதப்³போ³, ஸப்பச்சயானங் பச்சயோ பரியேஸிதப்³போ³.
56. Tattha katamo parikkhāro hāro? Sahetu sappaccayaṃ vodānañca saṃkileso ca, yaṃ tadubhayaṃ pariyeṭṭhi, sa parikkhāro hāro. Iti dhammānaṃ sahetukānaṃ hetu pariyesitabbo, sappaccayānaṃ paccayo pariyesitabbo.
தத்த² கிங் நானாகரணங், ஹேதுஸ்ஸ ச பச்சயஸ்ஸ ச? ஸபா⁴வோ ஹேது, பரபா⁴வோ பச்சயோ. பரபா⁴வஸ்ஸ பச்சயோ ஹேதுபி, ஸபா⁴வஸ்ஸ ஹேதுயா பரபா⁴வஸ்ஸ கஸ்ஸசி பச்சயோ அவுத்தோ ஹேது, வுத்தோ பச்சயோ. அஜ்ஜ²த்திகோ ஹேது, பா³ஹிரோ பச்சயோ. ஸபா⁴வோ ஹேது, பரபா⁴வோ பச்சயோ. நிப்³ப³த்தகோ ஹேது, படிக்³கா³ஹகோ 41 பச்சயோ. நேவாஸிகோ ஹேது, ஆக³ந்துகோ பச்சயோ. அஸாதா⁴ரணோ ஹேது, ஸாதா⁴ரணோ பச்சயோ. ஏகோயேவ ஹேது, அபராபரோ பச்சயோ.
Tattha kiṃ nānākaraṇaṃ, hetussa ca paccayassa ca? Sabhāvo hetu, parabhāvo paccayo. Parabhāvassa paccayo hetupi, sabhāvassa hetuyā parabhāvassa kassaci paccayo avutto hetu, vutto paccayo. Ajjhattiko hetu, bāhiro paccayo. Sabhāvo hetu, parabhāvo paccayo. Nibbattako hetu, paṭiggāhako 42 paccayo. Nevāsiko hetu, āgantuko paccayo. Asādhāraṇo hetu, sādhāraṇo paccayo. Ekoyeva hetu, aparāparo paccayo.
ஹேதுஸ்ஸ உபகரணங் ஸமுதா³னேதப்³போ³. ஸமுதா³னங் ஹேது, தத்த² து³விதோ⁴ ஹேது. து³விதோ⁴ பச்சயோ – ஸமனந்தரபச்சயோ ச பரம்பரபச்சயோ ச. ஹேதுபி து³விதோ⁴ – ஸமனந்தரஹேது ச பரம்பரஹேது ச. தத்த² கதமோ பரம்பரபச்சயோ? அவிஜ்ஜா நாமரூபஸ்ஸ பரம்பரபச்சயோ, விஞ்ஞாணங் ஸமனந்தரபச்சயதாய பச்சயோ. யதி³ ஆதி³ம்ஹி அவிஜ்ஜானிரோதோ⁴ ப⁴வதி நாமரூபஸ்ஸ நிரோதோ⁴பி. தத்த² ஸமனந்தரங் கிங் காரணங் பரம்பரபச்சயோ ஸமனந்தரபச்சயோ ஸமுத்³தா³னிதோ, அயங் பச்சயதோ. தத்த² கதமோ பரம்பரஹேது? விஜானந்தஸ்ஸ பரம்பரஹேதுதாய ஹேது, அஞ்ஞாகாரோ ஸமனந்தரஹேதுதாய ஹேது. யஸ்ஸ ஹி யங் ஸமனந்தரங் நிப்³ப³த்ததி, ஸோ தஸ்ஸ ஹேதுபி ஜாதினிரோதா⁴ ப³ஹி ஆகாரனிரோதோ⁴, ஆகாரனிரோதா⁴ த³ண்ட³னிரோதோ⁴, த³ண்ட³னிரோதா⁴ க²ண்ட³னிரோதோ⁴. ஏவங் ஹேதுபி த்³விதா⁴ ஸோ தாஹி பஸ்ஸிதப்³போ³.
Hetussa upakaraṇaṃ samudānetabbo. Samudānaṃ hetu, tattha duvidho hetu. Duvidho paccayo – samanantarapaccayo ca paramparapaccayo ca. Hetupi duvidho – samanantarahetu ca paramparahetu ca. Tattha katamo paramparapaccayo? Avijjā nāmarūpassa paramparapaccayo, viññāṇaṃ samanantarapaccayatāya paccayo. Yadi ādimhi avijjānirodho bhavati nāmarūpassa nirodhopi. Tattha samanantaraṃ kiṃ kāraṇaṃ paramparapaccayo samanantarapaccayo samuddānito, ayaṃ paccayato. Tattha katamo paramparahetu? Vijānantassa paramparahetutāya hetu, aññākāro samanantarahetutāya hetu. Yassa hi yaṃ samanantaraṃ nibbattati, so tassa hetupi jātinirodhā bahi ākāranirodho, ākāranirodhā daṇḍanirodho, daṇḍanirodhā khaṇḍanirodho. Evaṃ hetupi dvidhā so tāhi passitabbo.
படிச்சஸமுப்பாதோ³ யதா² அவிஜ்ஜாபச்சயோ தஸ்ஸ புன கிங்பச்சயோ, அயோனிஸோ மனஸிகாரோ. ஸோ கஸ்ஸ பச்சயோ ஸங்கா²ரானங், இதி பச்சயோ ச ஸமுப்பன்னங் ச தஸ்ஸ கோ ஹேது அவிஜ்ஜாயேவ . ததா² ஹி புரிமா கோடி ந பஞ்ஞாயதி. தத்த² அவிஜ்ஜானுஸயோ அவிஜ்ஜாபரியுட்டா²னஸ்ஸ ஹேது புரிமா ஹேது பச்சா² பச்சயோ, ஸாபி அவிஜ்ஜாஸங்கா²ரானங் பச்சயோ சதூஹி காரணேஹி ஸஹஜாதபச்சயதாய ஸமனந்தரபச்சயதாய அபி⁴ஸந்த³னபச்சயதாய பதிட்டா²னபச்சயதாய.
Paṭiccasamuppādo yathā avijjāpaccayo tassa puna kiṃpaccayo, ayoniso manasikāro. So kassa paccayo saṅkhārānaṃ, iti paccayo ca samuppannaṃ ca tassa ko hetu avijjāyeva . Tathā hi purimā koṭi na paññāyati. Tattha avijjānusayo avijjāpariyuṭṭhānassa hetu purimā hetu pacchā paccayo, sāpi avijjāsaṅkhārānaṃ paccayo catūhi kāraṇehi sahajātapaccayatāya samanantarapaccayatāya abhisandanapaccayatāya patiṭṭhānapaccayatāya.
57. கத²ங் ஸஹஜாதபச்சயதாய அவிஜ்ஜாஸங்கா²ரானங் பச்சயோ? யங் சித்தங் ராக³பரியுட்ட²ங், தத்த² அவிஜ்ஜாபரியுட்டா²னேன ஸப்³ப³ங் பஞ்ஞாய கோ³சரங் ஹந்தி. தத்த² ஸங்கா²ரா திபச்சயட்டி²கா அத்³தா⁴பூ⁴மிகாரமஹத்தஸ்ஸ 43 அயங் அவிஜ்ஜாஸஹஸமுப்பன்னங் வுத்³தி⁴ங் விரூள்ஹிங் வேபுல்லதமாபஜ்ஜந்தீ சதூஹி காரணேஹி பஞ்ஞா பஹீயதி. கதமேஹி சதூஹி? அனுஸயோ பரியுட்டா²னங் ஸங்யோஜனங் உபாதா³னங். தத்த² அனுஸயோ பரியுட்டா²னங் ஜாதி பரியுட்டி²தா ஸங்யுஜ்ஜதி ஸங்யுத்தா உபாதி³யதி உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ. ஏவங் தே ஸங்கா²ரா திவிதா⁴ உப்பன்னா பூ⁴மிக³தா நாஸஞ்ஞத்த² அயங் மக்³கே³ன வினீதத்தாயாதி 44 தே தா²மக³தா அபதிவினீதாதிபி தே ஸங்கா²ராதி வுச்சதி, ஏவங் ஸஹேதுஸமுப்பன்னட்டே²ன அத்தி² மேவ பச்சயா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ நித்³தி³ட்ட²ங் அபனெத்வா குஸலங் அகுஸலங் குஸலோ ச அகுஸலோ ச பக்கி²பிதப்³போ³, விபாகத⁴ம்மா அபனெத்வா வசனீயங் அவசனீயங் வசனீயஞ்ச அவசனீயஞ்ச பக்கி²பிதப்³ப³ங், ப⁴வஅபேவிரித்தா, ஸப்³ப³ஸுத்தங் பரிக்கி²பிதப்³ப³ங்.
57. Kathaṃ sahajātapaccayatāya avijjāsaṅkhārānaṃ paccayo? Yaṃ cittaṃ rāgapariyuṭṭhaṃ, tattha avijjāpariyuṭṭhānena sabbaṃ paññāya gocaraṃ hanti. Tattha saṅkhārā tipaccayaṭṭhikā addhābhūmikāramahattassa 45 ayaṃ avijjāsahasamuppannaṃ vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullatamāpajjantī catūhi kāraṇehi paññā pahīyati. Katamehi catūhi? Anusayo pariyuṭṭhānaṃ saṃyojanaṃ upādānaṃ. Tattha anusayo pariyuṭṭhānaṃ jāti pariyuṭṭhitā saṃyujjati saṃyuttā upādiyati upādānapaccayā bhavo. Evaṃ te saṅkhārā tividhā uppannā bhūmigatā nāsaññattha ayaṃ maggena vinītattāyāti 46 te thāmagatā apativinītātipi te saṅkhārāti vuccati, evaṃ sahetusamuppannaṭṭhena atthi meva paccayā saṅkhārānaṃ paccayo niddiṭṭhaṃ apanetvā kusalaṃ akusalaṃ kusalo ca akusalo ca pakkhipitabbo, vipākadhammā apanetvā vacanīyaṃ avacanīyaṃ vacanīyañca avacanīyañca pakkhipitabbaṃ, bhavaapevirittā, sabbasuttaṃ parikkhipitabbaṃ.
த³ஸ ததா²க³தப³லானி சத்தாரி வேஸாரஜ்ஜானி புஞ்ஞானி அனஞ்ஞாகதங் அவிஜ்ஜா ஸமனந்தரபச்சயதாய ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ யேன சித்தேன ஸஹ ஸமுப்பன்னா அவிஜ்ஜா தஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ ஸமனந்தரசித்தங் ஸமுப்பன்னந்தி, தஸ்ஸ யங் ஸமனந்தரசித்தங் ஸமுப்பன்னந்தி, தஸ்ஸ பச்சி²மஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ புரிமசித்தங் ஹேதுபச்சயதாய பச்சயோ, தேன அவிஜ்ஜா ஹேது தேன சித்தேன உபாதா³னங் அனோகாஸகதா ஞாணங் ந உப்பஜ்ஜந்தி. யா தஸ்ஸ அப்பமாதா³ தா⁴து அபி⁴ஜ்ஜா²பி⁴ஸந்தி³தா தஹிங் விபல்லாஸா உப்பஜ்ஜந்தி ‘‘அஸுபே⁴ ஸுப⁴’’ந்தி ‘‘து³க்கே² ஸுக²’’ந்தி, தத்த² ஸங்கா²ரா உப்பஜ்ஜந்தி ரத்தா து³ட்டா² மூலஸ்ஸ சேதனா ராக³பரியுட்டா²னேன ப்³யாபாத³பரியுட்டா²னேன அவிஜ்ஜாபரியுட்டா²னேன தி³ட்டி²விபல்லாஸோ வத்து²னித்³தே³ஸே நித்³தி³ஸிதப்³போ³ , யங் விபரீதசித்தோ விஜானாதி அயங் சித்தவிபல்லாஸோ, யா விபரீதஸஞ்ஞா உபக்³க³ண்ஹாதி அயங் ஸஞ்ஞாவிபல்லாஸோ. யங் விபரீததி³ட்டி² அபி⁴னிவிஸதி அயங் தி³ட்டி²விபல்லாஸோ. அட்ட² மிச்ச²த்தானி வட்³ட⁴ந்தி, தீணி அகுஸலானி அயோனிஸோ மனஸிகாரே உப்பன்னங் விஞ்ஞாணஞ்ச விஜ்ஜஞ்ச கரொந்தி. இதி புப்³பா³பரந்தே அகுஸலானாதரிதரோ ஸங்கா²ரா வுத்³தி⁴ங் வேபுல்லதங் க³ச்ச²ந்தி. தே ச மஹதா ச அப்படிவிதி³தா போனோப⁴விகா 47 ஸங்கா²ரா ப⁴வந்தி. இதி ஏவங் அவிஜ்ஜா ஸஹஜாதபச்சயதாய ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ ஸமனந்தரபச்சயதாய ச.
Dasa tathāgatabalāni cattāri vesārajjāni puññāni anaññākataṃ avijjā samanantarapaccayatāya saṅkhārānaṃ paccayo yena cittena saha samuppannā avijjā tassa cittassa samanantaracittaṃ samuppannanti, tassa yaṃ samanantaracittaṃ samuppannanti, tassa pacchimassa cittassa purimacittaṃ hetupaccayatāya paccayo, tena avijjā hetu tena cittena upādānaṃ anokāsakatā ñāṇaṃ na uppajjanti. Yā tassa appamādā dhātu abhijjhābhisanditā tahiṃ vipallāsā uppajjanti ‘‘asubhe subha’’nti ‘‘dukkhe sukha’’nti, tattha saṅkhārā uppajjanti rattā duṭṭhā mūlassa cetanā rāgapariyuṭṭhānena byāpādapariyuṭṭhānena avijjāpariyuṭṭhānena diṭṭhivipallāso vatthuniddese niddisitabbo , yaṃ viparītacitto vijānāti ayaṃ cittavipallāso, yā viparītasaññā upaggaṇhāti ayaṃ saññāvipallāso. Yaṃ viparītadiṭṭhi abhinivisati ayaṃ diṭṭhivipallāso. Aṭṭha micchattāni vaḍḍhanti, tīṇi akusalāni ayoniso manasikāre uppannaṃ viññāṇañca vijjañca karonti. Iti pubbāparante akusalānātaritaro saṅkhārā vuddhiṃ vepullataṃ gacchanti. Te ca mahatā ca appaṭividitā ponobhavikā 48 saṅkhārā bhavanti. Iti evaṃ avijjā sahajātapaccayatāya saṅkhārānaṃ paccayo samanantarapaccayatāya ca.
58. கத²ங் அபி⁴ஸந்த³னாகாரேன அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ? ஸா அவிஜ்ஜா தே ஸங்கா²ரே அபி⁴ஸன்னேதி பரிப்ப²ரதி. ஸெய்யதா²பி நாம உப்பலங் வா பது³மங் வா தங் உத³கே வட்³ட⁴ங் அஸ்ஸ, ஸீதேன வாரினா அபி⁴ஸன்னங் பரிஸந்த³னங் வுத்³தி⁴ங் விரூள்ஹிங் வேபுல்லதங் ஆபஜ்ஜதி. ஏவங் அபி⁴ஸந்த³னட்டே²ன அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ.
58. Kathaṃ abhisandanākārena avijjā saṅkhārānaṃ paccayo? Sā avijjā te saṅkhāre abhisanneti parippharati. Seyyathāpi nāma uppalaṃ vā padumaṃ vā taṃ udake vaḍḍhaṃ assa, sītena vārinā abhisannaṃ parisandanaṃ vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullataṃ āpajjati. Evaṃ abhisandanaṭṭhena avijjā saṅkhārānaṃ paccayo.
கத²ங் பதிட்ட²ஹனட்டே²ன அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ? தே ஸங்கா²ரா அவிஜ்ஜாயங் நிஸ்ஸாய வுத்³தி⁴ங் விரூள்ஹிங் வேபுல்லதங் ஆபஜ்ஜந்தி. ஸெய்யதா²பி நாம உப்பலங் வா பது³மங் வா பத²விங் நிஸ்ஸாய பத²விங் பதிட்டா²ய வுத்³தி⁴ங் விரூள்ஹிங் வேபுல்லதங் ஆபஜ்ஜதி. ஏதே ஸங்கா²ரா அவிஜ்ஜாயங் பதிட்டி²தா அவிஜ்ஜாயங் நிஸ்ஸாய வுத்³தி⁴ங் விரூள்ஹிங் வேபுல்லதங் க³ச்ச²ந்தி. ஏவங் பதிட்ட²ஹனட்டே²ன அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ.
Kathaṃ patiṭṭhahanaṭṭhena avijjā saṅkhārānaṃ paccayo? Te saṅkhārā avijjāyaṃ nissāya vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullataṃ āpajjanti. Seyyathāpi nāma uppalaṃ vā padumaṃ vā pathaviṃ nissāya pathaviṃ patiṭṭhāya vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullataṃ āpajjati. Ete saṅkhārā avijjāyaṃ patiṭṭhitā avijjāyaṃ nissāya vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullataṃ gacchanti. Evaṃ patiṭṭhahanaṭṭhena avijjā saṅkhārānaṃ paccayo.
புன ராக³ஸஹக³தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ விபாகேன படிஸந்தி⁴ம்ஹி ப⁴வோ நிப்³ப³த்ததி, தங் கம்மஸ்ஸ 49 ஸப்³ப³ங் அபி⁴னிவிட்ட²ங் அஞ்ஞாணவஸேன போனோப⁴விகா ஸங்கா²ராதி வுச்சந்தி, ஏவம்பி அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா அத்தி². புன பஞ்சஸு யே ச ஸெக்கா² புக்³க³லா, யே ச அஸஞ்ஞிஸமாபத்திங் ஸமாபன்னா, யே ச ப⁴வக³தா, யே ச அந்தோக³தாயேவ ஸங்ஸேத³ஜா, யே ச வா பன அஞ்ஞோ ஹி கோசி அனாகா³மிபூ⁴தா ந சேதெந்தி ந ச பத்தெ²ந்தி, தேஸங் கிங் பச்சயா ஸங்கா²ரா. புன ராகா³ அத்தி² தேஸங் ஸங்கா²ரானி உபாதா³னானி சித்தமனுஸ்ஸரந்தியேவ அவிபக்கவிபாகஸமூஹதா அஸமுச்சி²ன்னபச்சயா தேஸங் புன ச க³தோ ப⁴வதி. ஏவம்பி ஹி அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா. புன ஸா தே ந உபாதா³னா நபி ஸங்கா²ரா அத்தி², புன தேஸங் ஸத்த அனுஸயா அஸமூஹதா அஸமுச்சி²ன்னா ததா³ரம்மணங் ப⁴வதி. விஞ்ஞாணஸ்ஸ பதிட்டா²ய விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபங். ஏவம்பி அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா. புன ஸா யங் கிஞ்சி கம்மங் ஆசயகா³மி ஸப்³ப³ங் தங் அவிஜ்ஜாவஸேன அபி⁴ஸங்க²ரியதி தண்ஹாவஸேன ச அல்லீயதி அஞ்ஞாணவஸேன ச தத்த² ஆதீ³னவம்பி ந ஜானாதி. ததே³வ விஞ்ஞாணபீ³ஜங் ப⁴வதி, ஸாயேவ தண்ஹாஸினேஹோ ப⁴வதி. ஸாயேவ அவிஜ்ஜா ஸம்மோஹோதி. ஏவம்பி அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா வத்தப்³பா³. இதி இமேஹி ஆகாரேஹி அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானங் பச்சயோ.
Puna rāgasahagatassa kammassa vipākena paṭisandhimhi bhavo nibbattati, taṃ kammassa 50 sabbaṃ abhiniviṭṭhaṃ aññāṇavasena ponobhavikā saṅkhārāti vuccanti, evampi avijjāpaccayā saṅkhārā atthi. Puna pañcasu ye ca sekkhā puggalā, ye ca asaññisamāpattiṃ samāpannā, ye ca bhavagatā, ye ca antogatāyeva saṃsedajā, ye ca vā pana añño hi koci anāgāmibhūtā na cetenti na ca patthenti, tesaṃ kiṃ paccayā saṅkhārā. Puna rāgā atthi tesaṃ saṅkhārāni upādānāni cittamanussarantiyeva avipakkavipākasamūhatā asamucchinnapaccayā tesaṃ puna ca gato bhavati. Evampi hi avijjāpaccayā saṅkhārā. Puna sā te na upādānā napi saṅkhārā atthi, puna tesaṃ satta anusayā asamūhatā asamucchinnā tadārammaṇaṃ bhavati. Viññāṇassa patiṭṭhāya viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ. Evampi avijjāpaccayā saṅkhārā. Puna sā yaṃ kiñci kammaṃ ācayagāmi sabbaṃ taṃ avijjāvasena abhisaṅkhariyati taṇhāvasena ca allīyati aññāṇavasena ca tattha ādīnavampi na jānāti. Tadeva viññāṇabījaṃ bhavati, sāyeva taṇhāsineho bhavati. Sāyeva avijjā sammohoti. Evampi avijjāpaccayā saṅkhārā vattabbā. Iti imehi ākārehi avijjā saṅkhārānaṃ paccayo.
தத்த² அவிஜ்ஜாய ஹேது அயோனிஸோ மனஸிகாரோ பச்சயோ ஹோதி. தத்த² அபி⁴ச்சே²தோ³ அயங் தத்த² ததியங் ப³லங் 51 நிவத்தி, அயங் படிஸந்தி⁴. தத்த² புனப்³ப⁴வோ யோ அவெச்சே²தோ³ அஸமுக்³கா⁴தனட்டே²ன அயங் அனுஸயோ. யதா² படாகங் வா ஸாடகங் வா த்³வே ஜனா பீளேஸு ச ஏகா வா ப³லங் வா அஸ்ஸ நிவாடஸ்ஸேஸு, ந பன பீளேஸு ஸோஸெய்ய. தத்த² யங் ஸினேஹா ஆபோதா⁴து அனுபுல்லனா ஸோஸேதப்³பா³. உண்ஹதா⁴துமாக³ம்ம ஸசே புன தங் ஆகாஸே நிக்கி²பெய்ய தங் உஸ்ஸாவேன யேபு⁴ய்யதரங் ஸினேஹமாபஜ்ஜெய்ய, ந ஹி அனாக³ம்ம தேஜோதா⁴துங் பரிஸேஸங் க³ச்செ²ய்ய. ஏவமேவ ப⁴வக்³க³பரமாபி ஸமாபத்தி ந அனுரூபஸ்ஸ ஸமுக்³கா⁴தாய ஸங்வத்ததி. தே ஹி ஆலயந்தி ஸம்மஸந்தி, ந ச தண்ஹாய தண்ஹாபஹானங் க³ச்ச²ந்தி. தத்த² ஸோ அஸமுக்³கா⁴தோ. அவிஜ்ஜாய அனுஸயோ ச சித்தஸ்ஸ ஸம்பலிபோ³தோ⁴, இத³ங் பரியுட்டா²னங். யதா²பூ⁴தங் விஞ்ஞாணஸ்ஸ அப்படிவேதோ⁴ அயங் அவிஜ்ஜாஆஸவோ அவிஜ்ஜாவிஞ்ஞாணபீ³ஜங் ப⁴வதி. யங் பீ³ஜங் ஸோ ஹேது ந ஸமுச்சி²ஜ்ஜதி, அஸமுச்சி²ஜ்ஜந்தோ படிஸந்தே³ஹதி. படிஸந்த³ஹந்தோ ந ஸமுக்³கா⁴தங் க³ச்ச²தி. அஸமுக்³கா⁴தங் சித்தங் பரியோனஹதி, பரியோனத்³த⁴சித்தோ யதா²பூ⁴தங் நப்பஜானாதி, இதி ஸஞ்ஞாணஸ்ஸ ஸாஸவத்தோ², அவிஜ்ஜத்தோ², ஹேதுஅத்தோ², அவச்சே²த³த்தோ², அனிவத்திஅத்தோ², ப²லத்தோ² படிஸந்தி⁴அத்தோ², புனப்³ப⁴வத்தோ², அஸமுக்³கா⁴தத்தோ², அனுஸயத்தோ², பரியுட்டா²னத்தோ², அபடிவேத⁴னத்தோ². எத்தாவதா அவிஜ்ஜாய கெ²த்தங் நித்³தி³ட்ட²ங் ப⁴வதி. அயங் வுச்சதே பரிக்கா²ரோ நாம ஹாரோ.
Tattha avijjāya hetu ayoniso manasikāro paccayo hoti. Tattha abhicchedo ayaṃ tattha tatiyaṃ balaṃ 52 nivatti, ayaṃ paṭisandhi. Tattha punabbhavo yo avecchedo asamugghātanaṭṭhena ayaṃ anusayo. Yathā paṭākaṃ vā sāṭakaṃ vā dve janā pīḷesu ca ekā vā balaṃ vā assa nivāṭassesu, na pana pīḷesu soseyya. Tattha yaṃ sinehā āpodhātu anupullanā sosetabbā. Uṇhadhātumāgamma sace puna taṃ ākāse nikkhipeyya taṃ ussāvena yebhuyyataraṃ sinehamāpajjeyya, na hi anāgamma tejodhātuṃ parisesaṃ gaccheyya. Evameva bhavaggaparamāpi samāpatti na anurūpassa samugghātāya saṃvattati. Te hi ālayanti sammasanti, na ca taṇhāya taṇhāpahānaṃ gacchanti. Tattha so asamugghāto. Avijjāya anusayo ca cittassa sampalibodho, idaṃ pariyuṭṭhānaṃ. Yathābhūtaṃ viññāṇassa appaṭivedho ayaṃ avijjāāsavo avijjāviññāṇabījaṃ bhavati. Yaṃ bījaṃ so hetu na samucchijjati, asamucchijjanto paṭisandehati. Paṭisandahanto na samugghātaṃ gacchati. Asamugghātaṃ cittaṃ pariyonahati, pariyonaddhacitto yathābhūtaṃ nappajānāti, iti saññāṇassa sāsavattho, avijjattho, hetuattho, avacchedattho, anivattiattho, phalattho paṭisandhiattho, punabbhavattho, asamugghātattho, anusayattho, pariyuṭṭhānattho, apaṭivedhanattho. Ettāvatā avijjāya khettaṃ niddiṭṭhaṃ bhavati. Ayaṃ vuccate parikkhāro nāma hāro.
தத்த² கதமோ ஸமாரோபனோ? கிஞ்சி ந வத்தப்³ப³ங், ரூபராக³ங் வா நாமவந்தபஹாதப்³ப³ங் 57. யாவ விஞ்ஞாணந்தி வித்தா²ரேன காதப்³பா³னி. அவிஜ்ஜா தா ஓபம்மேன பஞ்ஞாபேதப்³பா³, அயங் ஸமாரோபனோ. நிஸ்ஸிதசித்தஸ்ஸ ச மத்திகோ ச நிஸ்ஸயோ தண்ஹா ச தி³ட்டி² ச. தத்த² தி³ட்டி² அவிஜ்ஜா தண்ஹா ஸங்கா²ரா. தத்த² தி³ட்டி²பச்சயா தண்ஹா இமே அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா. தத்த² நிஸ்ஸிதங் விஞ்ஞாணங் இத³ங் ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணங் யாவ ஜராமரணங், இத³ங் ஸங்கி²த்தேன பா⁴ஸிதே அவஸிட்ட²ங் பரோபயதி.
Tattha katamo samāropano? Kiñci na vattabbaṃ, rūparāgaṃ vā nāmavantapahātabbaṃ 58. Yāva viññāṇanti vitthārena kātabbāni. Avijjā tā opammena paññāpetabbā, ayaṃ samāropano. Nissitacittassa ca mattiko ca nissayo taṇhā ca diṭṭhi ca. Tattha diṭṭhi avijjā taṇhā saṅkhārā. Tattha diṭṭhipaccayā taṇhā ime avijjāpaccayā saṅkhārā. Tattha nissitaṃ viññāṇaṃ idaṃ saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ yāva jarāmaraṇaṃ, idaṃ saṃkhittena bhāsite avasiṭṭhaṃ paropayati.
அனிஸ்ஸிதஸ்ஸ 59 சலிதங் நத்தீ²தி தஸ்ஸ ஏவங் தி³ட்டி²யா தண்ஹாய ச பஹானங் தத்த² தி³ட்டி²அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ய பூ⁴தங் விஞ்ஞாணங் ஸராக³ட்டா²னியேஸு த⁴ம்மேஸு தங் தங் த⁴ம்மங் உபேச்ச அஞ்ஞங் த⁴ம்மங் தா⁴வதி மக்கடோபமதாய, அத² க்²வஸ்ஸ பரித்தேஸு த⁴ம்மேஸு ஸராக³ட்டா²னியேஸு ச²ந்த³ராகோ³ நத்தி² குதோ ததோ சலனா, அதி⁴மத்தேஸு ஸத்தேஸு சித்தங் நிவெஸ்ஸயதி தங் அபதிட்டி²தங் விஞ்ஞாணங் அனாஹாரங் நிருஜ்ஜ²தி விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴ யாவ ஜராமரணனிரோதோ⁴. அயங் ஸமாரோபனோ.
Anissitassa 60 calitaṃ natthīti tassa evaṃ diṭṭhiyā taṇhāya ca pahānaṃ tattha diṭṭhiavijjānirodhāya bhūtaṃ viññāṇaṃ sarāgaṭṭhāniyesu dhammesu taṃ taṃ dhammaṃ upecca aññaṃ dhammaṃ dhāvati makkaṭopamatāya, atha khvassa parittesu dhammesu sarāgaṭṭhāniyesu chandarāgo natthi kuto tato calanā, adhimattesu sattesu cittaṃ nivessayati taṃ apatiṭṭhitaṃ viññāṇaṃ anāhāraṃ nirujjhati viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho yāva jarāmaraṇanirodho. Ayaṃ samāropano.
தத்த² ராக³வஸேன விஞ்ஞாணஸ்ஸ சலிதங் ஸபரிக்³க³ஹோ, தஸ்மிங் சலிதே அஸதி யோ பரிகிலேஸோபசாரோ திவிதோ⁴ அக்³கி³ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ப⁴வதி. தேனாஹ சலிதே அஸந்தே பஸ்ஸத்³தி⁴ ஹோதி. தத்த² யங் ஸமாரோபனா பஸ்ஸத்³த⁴காயோ ஸுக²ங் வேதே³தி, ஸுகி²னோ சித்தங் ஸமாதி⁴யதி. யாவ விமுத்திதமிதி ஞாணத³ஸ்ஸனங் ப⁴வதி. ஸோ ஆஸவானங் க²யா ச விமுத்தி நோ உபபஜ்ஜதி. தஸ்ஸ உபபத்திஸ்ஸ ஆக³திக³தியா அஸந்தியா நேவித⁴ ந ஹுரங் ந உப⁴யமந்தரேன. ஏஸேவந்தோ து³க்க²ஸ்ஸாதி அனுபாதி³ஸேஸா நிப்³பா³னதா⁴து. இத³மஸ்ஸ ஸுத்தஸ்ஸ மஜ்ஜே² ஸமாரோபிதங் படிச்சஸமுப்பாதே³ ச விமுத்தியங் ச யோகோ³ ந ச ஏதங் தஸ்ஸ ஸங்கி²த்தேன பா⁴ஸிதஸ்ஸ வித்தா²ரேன அத்த²ங் விப⁴ஜ்ஜந்தி. அயங் வுச்சதே ஸமாரோபனோ ஹாரோ. ந ச ஸங்கிலேஸபா⁴கி³யேன ஸுத்தேன ஸங்கிலேஸபா⁴கி³யோ யே ச த⁴ம்மா ஸமாரோபயிதப்³பா³ நாஞ்ஞே. ஏவங் வாஸனாபா⁴கி³யே நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யே, அயங் ஸமாரோபனோ ஹாரோ. இமே ஸோளஸ ஹாரா.
Tattha rāgavasena viññāṇassa calitaṃ sapariggaho, tasmiṃ calite asati yo parikilesopacāro tividho aggi paṭippassaddho bhavati. Tenāha calite asante passaddhi hoti. Tattha yaṃ samāropanā passaddhakāyo sukhaṃ vedeti, sukhino cittaṃ samādhiyati. Yāva vimuttitamiti ñāṇadassanaṃ bhavati. So āsavānaṃ khayā ca vimutti no upapajjati. Tassa upapattissa āgatigatiyā asantiyā nevidha na huraṃ na ubhayamantarena. Esevanto dukkhassāti anupādisesā nibbānadhātu. Idamassa suttassa majjhe samāropitaṃ paṭiccasamuppāde ca vimuttiyaṃ ca yogo na ca etaṃ tassa saṃkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṃ vibhajjanti. Ayaṃ vuccate samāropano hāro. Na ca saṃkilesabhāgiyena suttena saṃkilesabhāgiyo ye ca dhammā samāropayitabbā nāññe. Evaṃ vāsanābhāgiye nibbedhabhāgiye, ayaṃ samāropano hāro. Ime soḷasa hārā.
ஸுவீரஸ்ஸ மஹாகச்சாயனஸ்ஸ ஜம்பு³வனவாஸினோ பேடகோபதே³ஸே
Suvīrassa mahākaccāyanassa jambuvanavāsino peṭakopadese
பஞ்சமா பூ⁴மி.
Pañcamā bhūmi.
Footnotes:
