| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / พุทฺธวํสปาฬิ • Buddhavaṃsapāḷi |
๑๒. ปทุมุตฺตรพุทฺธวํโส
12. Padumuttarabuddhavaṃso
๑.
1.
นารทสฺส อปเรน, สมฺพุโทฺธ ทฺวิปทุตฺตโม;
Nāradassa aparena, sambuddho dvipaduttamo;
ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน, อโกฺขโภ สาครูปโมฯ
Padumuttaro nāma jino, akkhobho sāgarūpamo.
๒.
2.
มณฺฑกโปฺปว โส อาสิ, ยมฺหิ พุโทฺธ อชายถ;
Maṇḍakappova so āsi, yamhi buddho ajāyatha;
อุสฺสนฺนกุสลา ชนตา, ตมฺหิ กเปฺป อชายถฯ
Ussannakusalā janatā, tamhi kappe ajāyatha.
๓.
3.
ปทุมุตฺตรสฺส ภควโต, ปฐเม ธมฺมเทสเน;
Padumuttarassa bhagavato, paṭhame dhammadesane;
โกฎิสตสหสฺสานํ, ธมฺมาภิสมโย อหุฯ
Koṭisatasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu.
๔.
4.
ตโต ปรมฺปิ วสฺสเนฺต, ตปฺปยเนฺต จ ปาณิเน;
Tato parampi vassante, tappayante ca pāṇine;
สตฺตติํสสตสหสฺสานํ, ทุติยาภิสมโย อหุฯ
Sattatiṃsasatasahassānaṃ, dutiyābhisamayo ahu.
๕.
5.
ยมฺหิ กาเล มหาวีโร, อานนฺทํ อุปสงฺกมิ;
Yamhi kāle mahāvīro, ānandaṃ upasaṅkami;
ปิตุสนฺติกํ อุปคนฺตฺวา, อาหนี อมตทุนฺทุภิํฯ
Pitusantikaṃ upagantvā, āhanī amatadundubhiṃ.
๖.
6.
อาหเต อมตเภริมฺหิ, วสฺสเนฺต ธมฺมวุฎฺฐิยา;
Āhate amatabherimhi, vassante dhammavuṭṭhiyā;
ปญฺญาสสตสหสฺสานํ, ตติยาภิสมโย อหุฯ
Paññāsasatasahassānaṃ, tatiyābhisamayo ahu.
๗.
7.
โอวาทโก วิญฺญาปโก, ตารโก สพฺพปาณินํ;
Ovādako viññāpako, tārako sabbapāṇinaṃ;
เทสนากุสโล พุโทฺธ, ตาเรสิ ชนตํ พหุํฯ
Desanākusalo buddho, tāresi janataṃ bahuṃ.
๘.
8.
สนฺนิปาตา ตโย อาสุํ, ปทุมุตฺตรสฺส สตฺถุโน;
Sannipātā tayo āsuṃ, padumuttarassa satthuno;
โกฎิสตสหสฺสานํ, ปฐโม อาสิ สมาคโมฯ
Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamo āsi samāgamo.
๙.
9.
ยทา พุโทฺธ อสมสโม, วสิ เวภารปพฺพเต;
Yadā buddho asamasamo, vasi vebhārapabbate;
นวุติโกฎิสหสฺสานํ, ทุติโย อาสิ สมาคโมฯ
Navutikoṭisahassānaṃ, dutiyo āsi samāgamo.
๑๐.
10.
ปุน จาริกํ ปกฺกเนฺต, คามนิคมรฎฺฐโต;
Puna cārikaṃ pakkante, gāmanigamaraṭṭhato;
อสีติโกฎิสหสฺสานํ, ตติโย อาสิ สมาคโมฯ
Asītikoṭisahassānaṃ, tatiyo āsi samāgamo.
๑๑.
11.
อหํ เตน สมเยน, ชฎิโล นาม รฎฺฐิโก;
Ahaṃ tena samayena, jaṭilo nāma raṭṭhiko;
สมฺพุทฺธปฺปมุขํ สงฺฆํ, สภตฺตํ ทุสฺสมทาสหํฯ
Sambuddhappamukhaṃ saṅghaṃ, sabhattaṃ dussamadāsahaṃ.
๑๒.
12.
โสปิ มํ พุโทฺธ พฺยากาสิ, สงฺฆมเชฺฌ นิสีทิย;
Sopi maṃ buddho byākāsi, saṅghamajjhe nisīdiya;
‘‘สตสหสฺสิโต กเปฺป, อยํ พุโทฺธ ภวิสฺสติฯ
‘‘Satasahassito kappe, ayaṃ buddho bhavissati.
๑๓.
13.
‘‘ปธานํ ปทหิตฺวาน…เป.… เหสฺสาม สมฺมุขา อิมํ’’ฯ
‘‘Padhānaṃ padahitvāna…pe… hessāma sammukhā imaṃ’’.
๑๔.
14.
ตสฺสาปิ วจนํ สุตฺวา, อุตฺตริํ วตมธิฎฺฐหิํ;
Tassāpi vacanaṃ sutvā, uttariṃ vatamadhiṭṭhahiṃ;
อกาสิํ อุคฺคทฬฺหํ ธิติํ, ทสปารมิปูริยาฯ
Akāsiṃ uggadaḷhaṃ dhitiṃ, dasapāramipūriyā.
๑๕.
15.
พฺยาหตา ติตฺถิยา สเพฺพ, วิมนา ทุมฺมนา ตทา;
Byāhatā titthiyā sabbe, vimanā dummanā tadā;
น เตสํ เกจิ ปริจรนฺติ, รฎฺฐโต นิจฺฉุภนฺติ เตฯ
Na tesaṃ keci paricaranti, raṭṭhato nicchubhanti te.
๑๖.
16.
สเพฺพ ตตฺถ สมาคนฺตฺวา, อุปคจฺฉุํ พุทฺธสนฺติเก;
Sabbe tattha samāgantvā, upagacchuṃ buddhasantike;
ตุวํ นาโถ มหาวีร, สรณํ โหหิ จกฺขุมฯ
Tuvaṃ nātho mahāvīra, saraṇaṃ hohi cakkhuma.
๑๗.
17.
อนุกมฺปโก การุณิโก, หิเตสี สพฺพปาณินํ;
Anukampako kāruṇiko, hitesī sabbapāṇinaṃ;
สมฺปเตฺต ติตฺถิเย สเพฺพ, ปญฺจสีเล ปติฎฺฐปิฯ
Sampatte titthiye sabbe, pañcasīle patiṭṭhapi.
๑๘.
18.
เอวํ นิรากุลํ อาสิ, สุญฺญตํ ติตฺถิเยหิ ตํ;
Evaṃ nirākulaṃ āsi, suññataṃ titthiyehi taṃ;
วิจิตฺตํ อรหเนฺตหิ, วสีภูเตหิ ตาทิหิฯ
Vicittaṃ arahantehi, vasībhūtehi tādihi.
๑๙.
19.
นครํ หํสวตี นาม, อานโนฺท นาม ขตฺติโย;
Nagaraṃ haṃsavatī nāma, ānando nāma khattiyo;
สุชาตา นาม ชนิกา, ปทุมุตฺตรสฺส สตฺถุโนฯ
Sujātā nāma janikā, padumuttarassa satthuno.
๒๐.
20.
ทสวสฺสสหสฺสานิ, อคารํ อชฺฌ โส วสิ;
Dasavassasahassāni, agāraṃ ajjha so vasi;
๒๑.
21.
ติจตฺตารีสสหสฺสานิ, นาริโย สมลงฺกตา;
Ticattārīsasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
วสุทตฺตา นาม นารี, อุตฺตโม นาม อตฺรโชฯ
Vasudattā nāma nārī, uttamo nāma atrajo.
๒๒.
22.
นิมิเตฺต จตุโร ทิสฺวา, ปาสาเทนาภินิกฺขมิ;
Nimitte caturo disvā, pāsādenābhinikkhami;
สตฺตาหํ ปธานจารํ, อจรี ปุริสุตฺตโมฯ
Sattāhaṃ padhānacāraṃ, acarī purisuttamo.
๒๓.
23.
พฺรหฺมุนา ยาจิโต สโนฺต, ปทุมุตฺตโร วินายโก;
Brahmunā yācito santo, padumuttaro vināyako;
วตฺติ จกฺกํ มหาวีโร, มิถิลุยฺยานมุตฺตเมฯ
Vatti cakkaṃ mahāvīro, mithiluyyānamuttame.
๒๔.
24.
เทวโล จ สุชาโต จ, อเหสุํ อคฺคสาวกา;
Devalo ca sujāto ca, ahesuṃ aggasāvakā;
สุมโน นามุปฎฺฐาโก, ปทุมุตฺตรสฺส มเหสิโนฯ
Sumano nāmupaṭṭhāko, padumuttarassa mahesino.
๒๕.
25.
อมิตา จ อสมา จ, อเหสุํ อคฺคสาวิกา;
Amitā ca asamā ca, ahesuṃ aggasāvikā;
โพธิ ตสฺส ภควโต, สลโลติ ปวุจฺจติฯ
Bodhi tassa bhagavato, salaloti pavuccati.
๒๖.
26.
หฎฺฐา เจว วิจิตฺตา จ, อเหสุํ อคฺคุปฎฺฐิกาฯ
Haṭṭhā ceva vicittā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.
๒๗.
27.
อฎฺฐปณฺณาสรตนํ, อจฺจุคฺคโต มหามุนิ;
Aṭṭhapaṇṇāsaratanaṃ, accuggato mahāmuni;
กญฺจนคฺฆิยสงฺกาโส, ทฺวตฺติํสวรลกฺขโณฯ
Kañcanagghiyasaṅkāso, dvattiṃsavaralakkhaṇo.
๒๘.
28.
กุฎฺฎา กวาฎา ภิตฺตี จ, รุกฺขา นคสิลุจฺจยา;
Kuṭṭā kavāṭā bhittī ca, rukkhā nagasiluccayā;
น ตสฺสาวรณํ อตฺถิ, สมนฺตา ทฺวาทสโยชเนฯ
Na tassāvaraṇaṃ atthi, samantā dvādasayojane.
๒๙.
29.
วสฺสสตสหสฺสานิ, อายุ วิชฺชติ ตาวเท;
Vassasatasahassāni, āyu vijjati tāvade;
ตาวตา ติฎฺฐมาโน โส, ตาเรสิ ชนตํ พหุํฯ
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
๓๐.
30.
สนฺตาเรตฺวา พหุชนํ, ฉินฺทิตฺวา สพฺพสํสยํ;
Santāretvā bahujanaṃ, chinditvā sabbasaṃsayaṃ;
ชลิตฺวา อคฺคิกฺขโนฺธว นิพฺพุโต โส สสาวโกฯ
Jalitvā aggikkhandhova nibbuto so sasāvako.
๓๑.
31.
ปทุมุตฺตโร ชิโน พุโทฺธ, นนฺทารามมฺหิ นิพฺพุโต;
Padumuttaro jino buddho, nandārāmamhi nibbuto;
ตเตฺถวสฺส ถูปวโร, ทฺวาทสุเพฺพธโยชโนติฯ
Tatthevassa thūpavaro, dvādasubbedhayojanoti.
ปทุมุตฺตรสฺส ภควโต วํโส ทสโมฯ
Padumuttarassa bhagavato vaṃso dasamo.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ขุทฺทกนิกาย (อฎฺฐกถา) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / พุทฺธวํส-อฎฺฐกถา • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / ๑๒. ปทุมุตฺตรพุทฺธวํสวณฺณนา • 12. Padumuttarabuddhavaṃsavaṇṇanā
