Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / д̇ибидага • Tipiṭaka / саарад̇т̇ад̣̇ийбаний-дийгаа • Sāratthadīpanī-ṭīkā

муулабан̃н̃ад̇д̇иван̣н̣анаа

Mūlapaññattivaṇṇanā

55. нид̣̇д̣̇исид̇аб̣б̣ассаад̇и виварид̇аб̣б̣асса багаасзд̇аб̣б̣асса. гилзсзхийд̇и ахиригаад̣̇ийхи гилзсзхи. ид̇о бадтааяаад̇и д̣̇удтулла-бад̣̇ад̇о бадтааяа. д̇асса гаммассаад̇и мзт̇унад̇хаммабадисзванасан̇каад̇асса гаммасса. д̣̇ассананд̇иаад̣̇и вуд̇д̇анаяамзва. ассаад̇и мзт̇унад̇хаммасса.

55.Niddisitabbassāti vivaritabbassa pakāsetabbassa. Kilesehīti ahirikādīhi kilesehi. Ito paṭṭhāyāti duṭṭhulla-padato paṭṭhāya. Tassa kammassāti methunadhammapaṭisevanasaṅkhātassa kammassa. Dassanantiādi vuttanayameva. Assāti methunadhammassa.

д̣̇вийхи д̣̇вийхи самаабаж̇ж̇ид̇аб̣б̣аа д̣̇ваяам̣д̣̇ваяасамаабад̇д̇ийд̇и ааха ‘‘д̣̇ваязна д̣̇ваязна самаабаж̇ж̇ид̇аб̣б̣ад̇о’’д̇и. рааг̇абарияудтаанзна сад̣̇исабхааваббад̇д̇ияаа мит̇унаанам̣ ид̣̇ам̣ мзт̇унам̣, мзт̇унамзва д̇хаммо мзт̇унад̇хаммод̇и ааха ‘‘убхиннам̣ рад̇д̇аана’’нд̇иаад̣̇и. д̇ад̇т̇а рад̇д̇аананд̇и мзт̇унарааг̇зна рад̇д̇аанам̣. саарад̇д̇аананд̇и д̇знзва рааг̇зна ад̇ивияа рад̇д̇аанам̣. авассуд̇аананд̇и логассаад̣̇амид̇д̇асант̇ававасзна уббаннамзт̇унарааг̇зна д̇инд̇аанам̣. барияудтид̇аананд̇и мзт̇унарааг̇уббад̇д̇ияаа барияонад̣̇д̇хажид̇д̇аанам̣. сад̣̇исаананд̇и рад̇д̇ад̇аад̣̇ийхи сад̣̇исаанам̣.

Dvīhi dvīhi samāpajjitabbā dvayaṃdvayasamāpattīti āha ‘‘dvayena dvayena samāpajjitabbato’’ti. Rāgapariyuṭṭhānena sadisabhāvappattiyā mithunānaṃ idaṃ methunaṃ, methunameva dhammo methunadhammoti āha ‘‘ubhinnaṃ rattāna’’ntiādi. Tattha rattānanti methunarāgena rattānaṃ. Sārattānanti teneva rāgena ativiya rattānaṃ. Avassutānanti lokassādamittasanthavavasena uppannamethunarāgena tintānaṃ. Pariyuṭṭhitānanti methunarāguppattiyā pariyonaddhacittānaṃ. Sadisānanti rattatādīhi sadisānaṃ.

яасмаа ‘‘бадисзвад̇и наамаа’’д̇и бад̣̇ам̣ маад̇игааяа над̇т̇и, д̇асмаа ‘‘бадисзвад̇и наамаад̇и гасмаа уд̣̇д̇хада’’нд̇и яо ман̃н̃ад̇и, д̇асса гааран̣ам̣ д̣̇ассзнд̇о ‘‘бадисзвзяяаад̇и зд̇т̇а…бз… маад̇игаабад̣̇а’’нд̇и ааха. ид̇т̇ияаа нимид̇д̇знаад̇и ид̣̇ам̣ ‘‘маг̇г̇зна г̇ажчад̇ий’’д̇иаад̣̇и вияа д̣̇адтаб̣б̣ам̣. яат̇аа хи ‘‘маг̇г̇зна г̇ажчад̇ий’’д̇и вуд̇д̇з ‘‘маг̇г̇ам̣ г̇ажчад̇и, маг̇г̇з ваа г̇ажчад̇ий’’д̇и аяамад̇т̇о лаб̣бхад̇и, звам̣ ‘‘ид̇т̇ияаа нимид̇д̇зна бавзсзд̇ий’’д̇и вуд̇д̇з ‘‘ид̇т̇ияаа нимид̇д̇ам̣ бавзсзд̇и, нимид̇д̇з ваа бавзсзд̇ий’’д̇и аяамад̇т̇о лаб̣бхад̇и. ид̣̇ан̃жа язбхуяязна бурисабаяог̇ад̣̇ассанад̇т̇ам̣ вуд̇д̇ам̣. нимид̇д̇ам̣ ан̇г̇аж̇аад̇анд̇и ад̇т̇ад̇о згам̣. бавзсанам̣ наама на б̣ахи чубанамад̇д̇анд̇и ааха ‘‘ваад̇зна асампудтз аллогаасз’’д̇и. аб̣бханд̇аран̃хи бавзсзнд̇о ‘‘бавзсзд̇ий’’д̇и вужжад̇и, на б̣ахи чубанд̇о. аб̣бханд̇аранд̇и жа багад̇ияаа саб̣б̣асо бихид̇асса нимид̇д̇асса ваад̇зна асампудтогаасо вужжад̇ийд̇и.

Yasmā ‘‘paṭisevati nāmā’’ti padaṃ mātikāya natthi, tasmā ‘‘paṭisevati nāmāti kasmā uddhaṭa’’nti yo maññati, tassa kāraṇaṃ dassento ‘‘paṭiseveyyāti ettha…pe… mātikāpada’’nti āha. Itthiyā nimittenāti idaṃ ‘‘maggena gacchatī’’tiādi viya daṭṭhabbaṃ. Yathā hi ‘‘maggena gacchatī’’ti vutte ‘‘maggaṃ gacchati, magge vā gacchatī’’ti ayamattho labbhati, evaṃ ‘‘itthiyā nimittena pavesetī’’ti vutte ‘‘itthiyā nimittaṃ paveseti, nimitte vā pavesetī’’ti ayamattho labbhati. Idañca yebhuyyena purisapayogadassanatthaṃ vuttaṃ. Nimittaṃ aṅgajātanti atthato ekaṃ. Pavesanaṃ nāma na bahi chupanamattanti āha ‘‘vātena asamphuṭṭhe allokāse’’ti. Abbhantarañhi pavesento ‘‘pavesetī’’ti vuccati, na bahi chupanto. Abbhantaranti ca pakatiyā sabbaso pihitassa nimittassa vātena asamphuṭṭhokāso vuccatīti.

ид̣̇аани саб̣б̣ат̇аа лзсогаасабид̣̇аханад̇т̇ам̣ ид̇т̇инимид̇д̇з бурисанимид̇д̇з жа лаб̣бхамаанам̣ бавзсагаалз ан̃н̃аман̃н̃ам̣ пассаарахам̣ бад̣̇зсависзсам̣ вибхаж̇ид̇ваа д̣̇ассзнд̇о ‘‘ид̇т̇инимид̇д̇з жад̇д̇аари бассааний’’д̇иаад̣̇имааха. ваад̇зна хи асампудтз аллогаасз яад̇т̇а гад̇т̇ажи згзнаби бад̣̇зсзна чубид̇ваа бавзсзнд̇о ‘‘бавзсзд̇ий’’д̇и вужжад̇и. взмаж̇жханд̇и яат̇аа жад̇д̇аари бассаани асампусанд̇о бавзсзд̇и, звам̣ гад̇авиварасса ид̇т̇инимид̇д̇асса хздтимад̇алам̣ вужжад̇и , бурисанимид̇д̇з бана маж̇жханд̇и аг̇г̇агодим̣ санд̇хааяа вад̣̇ад̇и. убарийд̇и аг̇г̇агодид̇о убарибхааг̇аббад̣̇зсо. ид̣̇ан̃жа маж̇жхзна самин̃ж̇ид̇ваа бавзсзнд̇асса маж̇жхимабаб̣б̣асамин̃ж̇ид̇ан̇г̇улим̣ гад̇т̇ажи бавзсзнд̇асса ан̇г̇улияаа маж̇жхимабаб̣б̣абидтисад̣̇исам̣ ан̇г̇аж̇аад̇асса убарибхааг̇авзмаж̇жхам̣ санд̇хааяа вуд̇д̇ам̣. хздтаа бавзсзнд̇од̇и ид̇т̇инимид̇д̇асса хздтимабхааг̇зна чубанд̇ам̣ бавзсзнд̇о. маж̇жхзна бавзсзнд̇од̇и аб̣бханд̇арад̇алам̣ чубид̇ваа маж̇жхзна бавзсзнд̇о. гад̇т̇ажи ажчубанд̇ам̣ бавзсзд̇ваа нийхаранд̇асса хи над̇т̇и баарааж̇игам̣, д̣̇уггадам̣ бана ход̇и чиннасийсавад̇т̇усмим̣ ваддагад̇з мукз ажчубанд̇ам̣ бавзсзд̇ваа нийхаранд̇асса вияа. маж̇жхзнзва чубанд̇ам̣ бавзсзнд̇од̇и аг̇г̇агодияаа чубанд̇ам̣ бавзсзнд̇о. маж̇жхимабаб̣б̣абидтияаа самин̃ж̇ид̇ан̇г̇улинд̇и самб̣анд̇хо. ат̇а ваа самин̃ж̇ид̇ан̇г̇улим̣ маж̇жхимабаб̣б̣абидтияаа бавзсзнд̇о вияаад̇и яож̇зд̇аб̣б̣ам̣. сан̇гожзд̇ваад̇и нимид̇д̇амаж̇жхзна бхинд̣̇ид̇ваа. убарибхааг̇знаад̇и сан̇гожид̇асса убарибхааг̇агодияаа. ид̣̇аани бурисанимид̇д̇асса хздтаа вуд̇д̇зсу часу таанзсу убарийд̇и вуд̇д̇адтаананд̇арасса васзна висум̣ жад̇д̇аари бассаани г̇ахзд̇ваа бурисанимид̇д̇з д̣̇асад̇хаа таанабхзд̣̇ам̣ д̣̇ассзнд̇о ‘‘д̇ад̇т̇аа’’д̇иаад̣̇имааха. хздтаа бана висум̣ д̇аани аг̇г̇ахзд̇ваа ‘‘жад̇д̇аари бассааний’’д̇и важанасааман̃н̃ад̇оби висум̣ висум̣ лаб̣бхамаанаани згажжам̣ г̇ахзд̇ваа ча таанаани вуд̇д̇аани. д̇улаад̣̇ан̣д̣асад̣̇исам̣ бавзсзнд̇ассаад̇и уж̇угам̣ бавзсзнд̇асса.

Idāni sabbathā lesokāsapidahanatthaṃ itthinimitte purisanimitte ca labbhamānaṃ pavesakāle aññamaññaṃ phassārahaṃ padesavisesaṃ vibhajitvā dassento ‘‘itthinimitte cattāri passānī’’tiādimāha. Vātena hi asamphuṭṭhe allokāse yattha katthaci ekenapi padesena chupitvā pavesento ‘‘pavesetī’’ti vuccati. Vemajjhanti yathā cattāri passāni asamphusanto paveseti, evaṃ katavivarassa itthinimittassa heṭṭhimatalaṃ vuccati , purisanimitte pana majjhanti aggakoṭiṃ sandhāya vadati. Uparīti aggakoṭito uparibhāgappadeso. Idañca majjhena samiñjitvā pavesentassa majjhimapabbasamiñjitaṅguliṃ katthaci pavesentassa aṅguliyā majjhimapabbapiṭṭhisadisaṃ aṅgajātassa uparibhāgavemajjhaṃ sandhāya vuttaṃ. Heṭṭhā pavesentoti itthinimittassa heṭṭhimabhāgena chupantaṃ pavesento. Majjhena pavesentoti abbhantaratalaṃ chupitvā majjhena pavesento. Katthaci acchupantaṃ pavesetvā nīharantassa hi natthi pārājikaṃ, dukkaṭaṃ pana hoti chinnasīsavatthusmiṃ vaṭṭakate mukhe acchupantaṃ pavesetvā nīharantassa viya. Majjheneva chupantaṃ pavesentoti aggakoṭiyā chupantaṃ pavesento. Majjhimapabbapiṭṭhiyā samiñjitaṅgulinti sambandho. Atha vā samiñjitaṅguliṃ majjhimapabbapiṭṭhiyā pavesento viyāti yojetabbaṃ. Saṅkocetvāti nimittamajjhena bhinditvā. Uparibhāgenāti saṅkocitassa uparibhāgakoṭiyā. Idāni purisanimittassa heṭṭhā vuttesu chasu ṭhānesu uparīti vuttaṭṭhānantarassa vasena visuṃ cattāri passāni gahetvā purisanimitte dasadhā ṭhānabhedaṃ dassento ‘‘tatthā’’tiādimāha. Heṭṭhā pana visuṃ tāni aggahetvā ‘‘cattāri passānī’’ti vacanasāmaññatopi visuṃ visuṃ labbhamānāni ekaccaṃ gahetvā cha ṭhānāni vuttāni. Tulādaṇḍasadisaṃ pavesentassāti ujukaṃ pavesentassa.

нимид̇д̇з ж̇аад̇анд̇и ад̇д̇ано нимид̇д̇з ж̇аад̇ам̣. жаммакийланд̇и нимид̇д̇з удтид̇ам̣ жаммамзва. ‘‘ун̣н̣иг̇ан̣д̣о’’д̇иби вад̣̇анд̇и. нимид̇д̇з ж̇аад̇амби жаммакийлаад̣̇и нимид̇д̇амзваад̇и ааха ‘‘аабад̇д̇и баарааж̇игассаа’’д̇и. ‘‘убахад̇агааяаббасаад̣̇а’’нд̇и авад̇ваа ‘‘надтагааяаббасаад̣̇а’’нд̇и важанам̣ убаад̣̇иннабхаавасса над̇т̇ид̇аад̣̇ассанад̇т̇ам̣. д̇знзвааха – ‘‘мад̇ажаммам̣ ваа сугкабийл̣агам̣ ваа’’д̇и. сад̇и хи убаад̣̇иннабхаавз убахад̇зби гааяаббасаад̣̇з убахад̇инд̣̇рияавад̇т̇усмим̣ вияа баарааж̇игаабад̇д̇иязва сияаа, мад̇ажаммам̣ бана сугкабийл̣аган̃жа анубаад̣̇иннагам̣ убаад̣̇иннагзязва жа баарааж̇игаабад̇д̇и. д̇знзвааха ‘‘аабад̇д̇и д̣̇уггадассаа’’д̇и. на жа звам̣ гаронд̇асса анаабад̇д̇и саггаа вад̇д̇унд̇и д̣̇уггадам̣ вуд̇д̇ам̣, ид̇т̇инимид̇д̇асса бана надтзби убаад̣̇иннабхаавз баарааж̇игаабад̇д̇иязва. мад̇з агкааяид̇з язбхуяязна агкааяид̇з баарааж̇игаабад̇д̇иважанад̇о мзт̇унассаад̣̇знаад̇и иминаа гааяасам̣саг̇г̇арааг̇ам̣ нивад̇д̇зд̇и. сад̇и хи гааяасам̣саг̇г̇арааг̇з сан̇гхаад̣̇исзсова сияаа, б̣ийж̇ааниби нимид̇д̇асан̇кяам̣ на г̇ажчанд̇ийд̇и д̣̇уггадамзва вуд̇д̇ам̣. ‘‘нимид̇д̇зна нимид̇д̇ам̣ бавзсзд̇ий’’д̇и хи вуд̇д̇ам̣.

Nimitte jātanti attano nimitte jātaṃ. Cammakhīlanti nimitte uṭṭhitaṃ cammameva. ‘‘Uṇṇigaṇḍo’’tipi vadanti. Nimitte jātampi cammakhīlādi nimittamevāti āha ‘‘āpatti pārājikassā’’ti. ‘‘Upahatakāyappasāda’’nti avatvā ‘‘naṭṭhakāyappasāda’’nti vacanaṃ upādinnabhāvassa natthitādassanatthaṃ. Tenevāha – ‘‘matacammaṃ vā sukkhapīḷakaṃ vā’’ti. Sati hi upādinnabhāve upahatepi kāyappasāde upahatindriyavatthusmiṃ viya pārājikāpattiyeva siyā, matacammaṃ pana sukkhapīḷakañca anupādinnakaṃ upādinnakeyeva ca pārājikāpatti. Tenevāha ‘‘āpatti dukkaṭassā’’ti. Na ca evaṃ karontassa anāpatti sakkā vattunti dukkaṭaṃ vuttaṃ, itthinimittassa pana naṭṭhepi upādinnabhāve pārājikāpattiyeva. Mate akkhāyite yebhuyyena akkhāyite pārājikāpattivacanato methunassādenāti iminā kāyasaṃsaggarāgaṃ nivatteti. Sati hi kāyasaṃsaggarāge saṅghādisesova siyā, bījānipi nimittasaṅkhyaṃ na gacchantīti dukkaṭameva vuttaṃ. ‘‘Nimittena nimittaṃ pavesetī’’ti hi vuttaṃ.

ид̣̇аани имиссаа мзт̇унагат̇ааяа асаб̣бхируубад̇д̇аа ‘‘ийд̣̇исам̣ таанам̣ гат̇знд̇зхи сун̣анд̇зхи жа звам̣ бадибаж̇ж̇ид̇аб̣б̣а’’нд̇и анусаасанд̇о ‘‘аяан̃жа мзт̇унагат̇аа наамаа’’д̇иаад̣̇имааха. мзт̇унагат̇ааяа рааг̇авуд̣̇д̇хихзд̇уд̇д̇аа хаасависаяад̇д̇аа жа д̇ад̣̇убхаяанивад̇д̇анад̇т̇ам̣ бадигууламанасигаараад̣̇ийсу нияож̇зд̇и. бадигууламанасигаарзна хи рааг̇о нивад̇д̇ад̇и, саман̣асан̃н̃аад̣̇ийсу бажжубадтид̇зсу хаасо нивад̇д̇ад̇и. сад̇д̇аануд̣̇д̣̇аяааяаад̇и сад̇д̇аанам̣ абааяад̣̇угкаад̣̇ийхи анурагкан̣ад̇т̇ам̣. логаанугамбааяаад̇и сад̇д̇алогависаяааяа анугамбааяа.

Idāni imissā methunakathāya asabbhirūpattā ‘‘īdisaṃ ṭhānaṃ kathentehi suṇantehi ca evaṃ paṭipajjitabba’’nti anusāsanto ‘‘ayañca methunakathā nāmā’’tiādimāha. Methunakathāya rāgavuddhihetuttā hāsavisayattā ca tadubhayanivattanatthaṃ paṭikūlamanasikārādīsu niyojeti. Paṭikūlamanasikārena hi rāgo nivattati, samaṇasaññādīsu paccupaṭṭhitesu hāso nivattati. Sattānuddayāyāti sattānaṃ apāyadukkhādīhi anurakkhaṇatthaṃ. Lokānukampāyāti sattalokavisayāya anukampāya.

мукам̣ абид̇хааяаад̇и мукам̣ абид̣̇ахид̇ваа, язна гзнажи бамаад̣̇зна гад̣̇аажи манд̣̇ахаасо бхавзяяа, д̇ад̣̇аа г̇аруд̇д̇ам̣ губбзяяа, д̇асмаа д̇аад̣̇исз гаалз г̇арубхаавасса авигобанад̇т̇ам̣ б̣ийж̇агзна мукам̣ бадижчаад̣̇зд̇ваа нисийд̣̇ид̇аб̣б̣анд̇и ад̇хиббааяо. ат̇а ваа мукам̣ абид̇хааяаад̇и мукам̣ бид̣̇ахид̇ваад̇и ад̇т̇о. б̣ийж̇агзна мукам̣ бадижчаад̣̇зд̇ваа хасамаанзна на нисийд̣̇ид̇аб̣б̣анд̇и аяамзд̇т̇а ад̇хиббааяо. д̣̇анд̇авид̣̇ам̣саганд̇и д̣̇анд̇з д̣̇ассзд̇ваа виварид̇ваа жаад̇и ад̇т̇о. г̇аб̣бхид̇знаад̇и сан̇гожам̣ анаабаж̇ж̇анд̇зна, уссаахаж̇аад̇знаад̇и ад̇т̇о. яад̣̇и хи ‘‘ийд̣̇исам̣ наама асаб̣бхим̣ гат̇змий’’д̇и сан̇гожам̣ аабаж̇ж̇зяяа, ад̇т̇авибхааванам̣ на сияаа, д̇асмаа ‘‘д̇аад̣̇исзна саммаасамб̣уд̣̇д̇хзнаби д̇аава ийд̣̇исам̣ гат̇ид̇ам̣, гиман̇г̇ам̣ банаахам̣ гат̇змий’’д̇и звам̣ уссаахаж̇аад̇зна гат̇зд̇аб̣б̣анд̇и ад̇хиббааяо. сад̇т̇убадибхааг̇знаад̇и сад̇т̇угаббзна, сад̇т̇усад̣̇исзнаад̇и ад̇т̇о.

Mukhaṃ apidhāyāti mukhaṃ apidahitvā, yena kenaci pamādena kadāci mandahāso bhaveyya, tadā garuttaṃ kuppeyya, tasmā tādise kāle garubhāvassa avikopanatthaṃ bījakena mukhaṃ paṭicchādetvā nisīditabbanti adhippāyo. Atha vā mukhaṃ apidhāyāti mukhaṃ pidahitvāti attho. Bījakena mukhaṃ paṭicchādetvā hasamānena na nisīditabbanti ayamettha adhippāyo. Dantavidaṃsakanti dante dassetvā vivaritvā cāti attho. Gabbhitenāti saṅkocaṃ anāpajjantena, ussāhajātenāti attho. Yadi hi ‘‘īdisaṃ nāma asabbhiṃ kathemī’’ti saṅkocaṃ āpajjeyya, atthavibhāvanaṃ na siyā, tasmā ‘‘tādisena sammāsambuddhenapi tāva īdisaṃ kathitaṃ, kimaṅgaṃ panāhaṃ kathemī’’ti evaṃ ussāhajātena kathetabbanti adhippāyo. Satthupaṭibhāgenāti satthukappena, satthusadisenāti attho.

муулабан̃н̃ад̇д̇иван̣н̣анаа нидтид̇аа.

Mūlapaññattivaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



д̇ибидага (муула) • Tipiṭaka (Mūla) / винаяабидага • Vinayapiṭaka / махаавибхан̇г̇а • Mahāvibhaṅga / 1. батамабаарааж̇игам̣ • 1. Paṭhamapārājikaṃ

адтагат̇аа • Aṭṭhakathā / винаяабидага (адтагат̇аа) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / махаавибхан̇г̇а-адтагат̇аа • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā / 1. батамабаарааж̇игам̣ • 1. Paṭhamapārājikaṃ

дийгаа • Tīkā / винаяабидага (дийгаа) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / важ̇ираб̣уд̣̇д̇хи-дийгаа • Vajirabuddhi-ṭīkā / муулабан̃н̃ад̇д̇игат̇ааван̣н̣анаа • Mūlapaññattikathāvaṇṇanā

дийгаа • Tīkā / винаяабидага (дийгаа) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / вимад̇ивинод̣̇аний-дийгаа • Vimativinodanī-ṭīkā / муулабан̃н̃ад̇д̇иван̣н̣анаа • Mūlapaññattivaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact