Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / মিলিন্দপঞ্হপাল়ি • Milindapañhapāḷi

॥ নমো তস্স ভগৰতো অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স॥

Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa

খুদ্দকনিকাযে

Khuddakanikāye

মিলিন্দপঞ্হপাল়ি

Milindapañhapāḷi

.

1.

মিলিন্দো নাম সো রাজা, সাগলাযং পুরুত্তমে।

Milindo nāma so rājā, sāgalāyaṃ puruttame;

উপগঞ্ছি নাগসেনং, গঙ্গা চ 1 যথা সাগরং॥

Upagañchi nāgasenaṃ, gaṅgā ca 2 yathā sāgaraṃ.

আসজ্জ রাজা চিত্রকথিং, উক্কাধারং তমোনুদং।

Āsajja rājā citrakathiṃ, ukkādhāraṃ tamonudaṃ;

অপুচ্ছি নিপুণে পঞ্হে, ঠানাট্ঠানগতে পুথূ॥

Apucchi nipuṇe pañhe, ṭhānāṭṭhānagate puthū.

পুচ্ছা ৰিসজ্জনা 3 চেৰ, গম্ভীরত্থূপনিস্সিতা।

Pucchā visajjanā 4 ceva, gambhīratthūpanissitā;

হদযঙ্গমা কণ্ণসুখা, অব্ভুতা লোমহংসনা॥

Hadayaṅgamā kaṇṇasukhā, abbhutā lomahaṃsanā.

অভিধম্মৰিনযোগাল়্হা, সুত্তজালসমত্তিতা।

Abhidhammavinayogāḷhā, suttajālasamattitā;

নাগসেনকথা চিত্রা, ওপম্মেহি নযেহি চ॥

Nāgasenakathā citrā, opammehi nayehi ca.

তত্থ ঞাণং পণিধায, হাসযিত্ৰান মানসং।

Tattha ñāṇaṃ paṇidhāya, hāsayitvāna mānasaṃ;

সুণাথ নিপুণে পঞ্হে, কঙ্খাট্ঠানৰিদালনেতি॥

Suṇātha nipuṇe pañhe, kaṅkhāṭṭhānavidālaneti.

. তং যথানুসূযতে – অত্থি যোনকানং নানাপুটভেদনং সাগলং নাম নগরং নদীপব্বতসোভিতং রমণীযভূমিপ্পদেসভাগং আরামুয্যানোপৰনতল়াকপোক্খরণিসম্পন্নং নদীপব্বতৰনরামণেয্যকং সুতৰন্তনিম্মিতং নিহতপচ্চত্থিকং 5 পচ্চামিত্তানুপপীল়িতং ৰিৰিধৰিচিত্রদল়্হমট্টালকোট্ঠকং ৰরপৰরগোপুর 6 তোরণং গম্ভীরপরিখাপণ্ডরপাকারপরিক্খিত্তন্তেপুরং। সুৰিভত্তৰীথিচচ্চরচতুক্কসিঙ্ঘাটকং সুপ্পসারিতানেকৰিধৰরভণ্ডপরিপূরিতন্তরাপণং ৰিৰিধদানগ্গসতসমুপসোভিতং 7 হিমগিরিসিখরসঙ্কাসৰরভৰনসতসহস্সপ্পটিমণ্ডিতং গজহযরথপত্তিসমাকুলং অভিরূপনরনারিগণানুচরিতং আকিণ্ণজনমনুস্সং পুথুখত্তিযব্রাহ্মণৰেস্সসুদ্দং ৰিৰিধসমণব্রাহ্মণসভাজন 8 সঙ্ঘটিতং বহুৰিধৰিজ্জাৰন্ত 9 নরচির 10 নিসেৰিতং কাসিককোটুম্বরিকাদিনানাৰিধৰত্থাপণসম্পন্নং সুপ্পসারিতরুচিরবহুৰিধপুপ্ফগন্ধাপণং গন্ধগন্ধিতং আসীসনীযবহুরতনপরিপূরিতং দিসামুখসুপ্পসারিতাপণং সিঙ্গারৰাণিজগণানুচরিতং কহাপণরজতসুৰণ্ণকংসপত্থরপরিপূরং পজ্জোতমাননিধিনিকেতং পহূতধনধঞ্ঞৰিত্তূপকরণং পরিপুণ্ণকোসকোট্ঠাগারং বহ্ৰন্নপানং বহুৰিধখজ্জভোজ্জলেয্যপেয্যসাযনীযং উত্তরকুরুসঙ্কাসং সম্পন্নসস্সং আল়কমন্দা ৰিয দেৰপুরং।

2. Taṃ yathānusūyate – atthi yonakānaṃ nānāpuṭabhedanaṃ sāgalaṃ nāma nagaraṃ nadīpabbatasobhitaṃ ramaṇīyabhūmippadesabhāgaṃ ārāmuyyānopavanataḷākapokkharaṇisampannaṃ nadīpabbatavanarāmaṇeyyakaṃ sutavantanimmitaṃ nihatapaccatthikaṃ 11 paccāmittānupapīḷitaṃ vividhavicitradaḷhamaṭṭālakoṭṭhakaṃ varapavaragopura 12 toraṇaṃ gambhīraparikhāpaṇḍarapākāraparikkhittantepuraṃ. Suvibhattavīthicaccaracatukkasiṅghāṭakaṃ suppasāritānekavidhavarabhaṇḍaparipūritantarāpaṇaṃ vividhadānaggasatasamupasobhitaṃ 13 himagirisikharasaṅkāsavarabhavanasatasahassappaṭimaṇḍitaṃ gajahayarathapattisamākulaṃ abhirūpanaranārigaṇānucaritaṃ ākiṇṇajanamanussaṃ puthukhattiyabrāhmaṇavessasuddaṃ vividhasamaṇabrāhmaṇasabhājana 14 saṅghaṭitaṃ bahuvidhavijjāvanta 15 naracira 16 nisevitaṃ kāsikakoṭumbarikādinānāvidhavatthāpaṇasampannaṃ suppasāritarucirabahuvidhapupphagandhāpaṇaṃ gandhagandhitaṃ āsīsanīyabahuratanaparipūritaṃ disāmukhasuppasāritāpaṇaṃ siṅgāravāṇijagaṇānucaritaṃ kahāpaṇarajatasuvaṇṇakaṃsapattharaparipūraṃ pajjotamānanidhiniketaṃ pahūtadhanadhaññavittūpakaraṇaṃ paripuṇṇakosakoṭṭhāgāraṃ bahvannapānaṃ bahuvidhakhajjabhojjaleyyapeyyasāyanīyaṃ uttarakurusaṅkāsaṃ sampannasassaṃ āḷakamandā viya devapuraṃ.

এত্থ ঠত্ৰা তেসং পুব্বকম্মং কথেতব্বং, কথেন্তেন চ ছধা ৰিভজিত্ৰা কথেতব্বং। সেয্যথীদং – পুব্বযোগো মিলিন্দপঞ্হং লক্খণপঞ্হং মেণ্ডকপঞ্হং অনুমানপঞ্হং ওপম্মকথাপঞ্হন্তি।

Ettha ṭhatvā tesaṃ pubbakammaṃ kathetabbaṃ, kathentena ca chadhā vibhajitvā kathetabbaṃ. Seyyathīdaṃ – pubbayogo milindapañhaṃ lakkhaṇapañhaṃ meṇḍakapañhaṃ anumānapañhaṃ opammakathāpañhanti.

তত্থ মিলিন্দপঞ্হো লক্খণপঞ্হো, ৰিমতিচ্ছেদনপঞ্হোতি দুৰিধো। মেণ্ডকপঞ্হোপি মহাৰগ্গো, যোগিকথাপঞ্হোতি দুৰিধো।

Tattha milindapañho lakkhaṇapañho, vimaticchedanapañhoti duvidho. Meṇḍakapañhopi mahāvaggo, yogikathāpañhoti duvidho.

পুব্বযোগোতি তেসং পুব্বকম্মং।

Pubbayogoti tesaṃ pubbakammaṃ.







Footnotes:
1. গঙ্গাৰ (সী॰ পী॰)
2. gaṅgāva (sī. pī.)
3. ৰিস্সজ্জনা (সী॰ পী॰)
4. vissajjanā (sī. pī.)
5. নিপ্পচ্চত্থিকং (ক॰)
6. পৰরপচুরগোপুর (সী॰)
7. সতসমুপসোভিতং (সী॰ পী॰)
8. সভাজন (সী॰ পী॰), সম্মাভাজন (ক॰)
9. ৰিজ্জাধর (ক॰)
10. নরৰির (সী॰ পী॰)
11. nippaccatthikaṃ (ka.)
12. pavarapacuragopura (sī.)
13. satasamupasobhitaṃ (sī. pī.)
14. sabhājana (sī. pī.), sammābhājana (ka.)
15. vijjādhara (ka.)
16. naravira (sī. pī.)

© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact