| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಅಙ್ಗುತ್ತರನಿಕಾಯ (ಟೀಕಾ) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) |
೪. ಮನಾಪದಾಯೀಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ
4. Manāpadāyīsuttavaṇṇanā
೪೪. ಚತುತ್ಥೇ ಝಾನಮನೇನ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ ಮನೋಮಯನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ಸುದ್ಧಾವಾಸೇಸು ಏಕಂ ಝಾನಮನೇನ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ ದೇವಕಾಯ’’ನ್ತಿ। ಸತಿಪಿ ಹಿ ಸಬ್ಬಸತ್ತಾನಂ ಅಭಿಸಙ್ಖಾರಮನಸಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಭಾವೇ ಬಾಹಿರಪಚ್ಚಯೇಹಿ ವಿನಾ ಮನಸಾವ ನಿಬ್ಬತ್ತತ್ತಾ ‘‘ಮನೋಮಯಾ’’ತಿ ವುಚ್ಚನ್ತಿ ರೂಪಾವಚರಸತ್ತಾ। ಯದಿ ಏವಂ ಕಾಮಭವೇ ಓಪಪಾತಿಕಸತ್ತಾನಮ್ಪಿ ಮನೋಮಯಭಾವೋ ಆಪಜ್ಜತೀತಿ ಚೇ? ನ, ತತ್ಥ ಬಾಹಿರಪಚ್ಚಯೇಹಿ ನಿಬ್ಬತ್ತೇತಬ್ಬತಾಸಙ್ಕಾಯ ಏವ ಅಭಾವತೋ ‘‘ಮನಸಾವ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ’’ತಿ ಅವಧಾರಣಾಸಮ್ಭವತೋ। ನಿರುಳ್ಹೋ ವಾಯಂ ಲೋಕೇ ಮನೋಮಯವೋಹಾರೋ ರೂಪಾವಚರಸತ್ತೇಸು। ತಥಾ ಹಿ ‘‘ಅನ್ನಮಯೋ, ಪಾಣಮಯೋ, ಮನೋಮಯೋ, ಆನನ್ದಮಯೋ, ವಿಞ್ಞಾಣಮಯೋ’’ತಿ ಪಞ್ಚಧಾ ಅತ್ತಾನಂ ವೇದವಾದಿನೋಪಿ ವದನ್ತಿ। ಉಚ್ಛೇದವಾದಿನೋಪಿ ವದನ್ತಿ ‘‘ದಿಬ್ಬೋ ರೂಪೀ ಮನೋಮಯೋ’’ತಿ (ದೀ॰ ನಿ॰ ೧.೮೭)। ತೀಸು ವಾ ಕುಲಸಮ್ಪತ್ತೀಸೂತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಖತ್ತಿಯವೇಸ್ಸಸಙ್ಖಾತೇಸು ಸಮ್ಪನ್ನಕುಲೇಸು। ಛಸು ವಾ ಕಾಮಸಗ್ಗೇಸೂತಿ ಛಸು ಕಾಮಾವಚರದೇವೇಸು।
44. Catutthe jhānamanena nibbattaṃ manomayanti āha ‘‘suddhāvāsesu ekaṃ jhānamanena nibbattaṃ devakāya’’nti. Satipi hi sabbasattānaṃ abhisaṅkhāramanasā nibbattabhāve bāhirapaccayehi vinā manasāva nibbattattā ‘‘manomayā’’ti vuccanti rūpāvacarasattā. Yadi evaṃ kāmabhave opapātikasattānampi manomayabhāvo āpajjatīti ce? Na, tattha bāhirapaccayehi nibbattetabbatāsaṅkāya eva abhāvato ‘‘manasāva nibbattā’’ti avadhāraṇāsambhavato. Niruḷho vāyaṃ loke manomayavohāro rūpāvacarasattesu. Tathā hi ‘‘annamayo, pāṇamayo, manomayo, ānandamayo, viññāṇamayo’’ti pañcadhā attānaṃ vedavādinopi vadanti. Ucchedavādinopi vadanti ‘‘dibbo rūpī manomayo’’ti (dī. ni. 1.87). Tīsu vā kulasampattīsūti brāhmaṇakhattiyavessasaṅkhātesu sampannakulesu. Chasu vā kāmasaggesūti chasu kāmāvacaradevesu.
ಮನಾಪದಾಯೀಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
Manāpadāyīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ತಿಪಿಟಕ (ಮೂಲ) • Tipiṭaka (Mūla) / ಸುತ್ತಪಿಟಕ • Suttapiṭaka / ಅಙ್ಗುತ್ತರನಿಕಾಯ • Aṅguttaranikāya / ೪. ಮನಾಪದಾಯೀಸುತ್ತಂ • 4. Manāpadāyīsuttaṃ
ಅಟ್ಠಕಥಾ • Aṭṭhakathā / ಸುತ್ತಪಿಟಕ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ಅಙ್ಗುತ್ತರನಿಕಾಯ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) / ೪. ಮನಾಪದಾಯೀಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ • 4. Manāpadāyīsuttavaṇṇanā
