Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / সুত্তনিপাত-অট্ঠকথা • Suttanipāta-aṭṭhakathā

১৩. মহাব্যূহসুত্তৰণ্ণনা

13. Mahābyūhasuttavaṇṇanā

৯০২. যে কেচিমেতি মহাব্যূহসুত্তং। কা উপ্পত্তি? ইদম্পি তস্মিংযেৰ মহাসমযে ‘‘কিং নু খো ইমে দিট্ঠিপরিব্বসানা ৰিঞ্ঞূনং সন্তিকা নিন্দমেৰ লভন্তি, উদাহু পসংসম্পী’’তি উপ্পন্নচিত্তানং একচ্চানং দেৰতানং তমত্থং আৰিকাতুং পুরিমনযেন নিম্মিতবুদ্ধেন অত্তানং পুচ্ছাপেত্ৰা ৰুত্তং। তত্থ অন্ৰানযন্তীতি অনু আনযন্তি, পুনপ্পুনং আহরন্তি।

902.Yekecimeti mahābyūhasuttaṃ. Kā uppatti? Idampi tasmiṃyeva mahāsamaye ‘‘kiṃ nu kho ime diṭṭhiparibbasānā viññūnaṃ santikā nindameva labhanti, udāhu pasaṃsampī’’ti uppannacittānaṃ ekaccānaṃ devatānaṃ tamatthaṃ āvikātuṃ purimanayena nimmitabuddhena attānaṃ pucchāpetvā vuttaṃ. Tattha anvānayantīti anu ānayanti, punappunaṃ āharanti.

৯০৩. ইদানি যস্মা তে ‘‘ইদমেৰ সচ্চ’’ন্তি ৰদন্তা দিট্ঠিগতিকা ৰাদিনো কদাচি কত্থচি পসংসম্পি লভন্তি, যং এতং পসংসাসঙ্খাতং ৰাদফলং, তং অপ্পং রাগাদীনং সমায সমত্থং ন হোতি, কো পন ৰাদো দুতিযে নিন্দাফলে, তস্মা এতমত্থং দস্সেন্তো ইমং তাৰ ৰিস্সজ্জনগাথমাহ। ‘‘অপ্পঞ্হি এতং ন অলং সমায, দুৰে ৰিৰাদস্স ফলানি ব্রূমী’’তিআদি। তত্থ দুৰে ৰিৰাদস্স ফলানীতি নিন্দা পসংসা চ, জযপরাজযাদীনি ৰা তংসভাগানি। এতম্পি দিস্ৰাতি ‘‘নিন্দা অনিট্ঠা এৰ, পসংসা নালং সমাযা’’তি এতম্পি ৰিৰাদফলে আদীনৰং দিস্ৰা। খেমাভিপস্সং অৰিৰাদভূমিন্তি অৰিৰাদভূমিং নিব্বানং ‘‘খেম’’ন্তি পস্সমানো।

903. Idāni yasmā te ‘‘idameva sacca’’nti vadantā diṭṭhigatikā vādino kadāci katthaci pasaṃsampi labhanti, yaṃ etaṃ pasaṃsāsaṅkhātaṃ vādaphalaṃ, taṃ appaṃ rāgādīnaṃ samāya samatthaṃ na hoti, ko pana vādo dutiye nindāphale, tasmā etamatthaṃ dassento imaṃ tāva vissajjanagāthamāha. ‘‘Appañhi etaṃ na alaṃ samāya, duve vivādassa phalāni brūmī’’tiādi. Tattha duve vivādassa phalānīti nindā pasaṃsā ca, jayaparājayādīni vā taṃsabhāgāni. Etampi disvāti ‘‘nindā aniṭṭhā eva, pasaṃsā nālaṃ samāyā’’ti etampi vivādaphale ādīnavaṃ disvā. Khemābhipassaṃ avivādabhūminti avivādabhūmiṃ nibbānaṃ ‘‘khema’’nti passamāno.

৯০৪. এৰঞ্হি অৰিৰদমানো – যা কাচিমাতি গাথা। তত্থ সম্মুতিযোতি দিট্ঠিযো। পুথুজ্জাতি পুথুজ্জনসম্ভৰা। সো উপযং কিমেয্যাতি সো উপগন্তব্বট্ঠেন উপযং রূপাদীসু একম্পি ধম্মং কিং উপেয্য, কেন ৰা কারণেন উপেয্য। দিট্ঠে সুতে খন্তিমকুব্বমানোতি দিট্ঠসুতসুদ্ধীসু পেমং অকরোন্তো।

904. Evañhi avivadamāno – yā kācimāti gāthā. Tattha sammutiyoti diṭṭhiyo. Puthujjāti puthujjanasambhavā. So upayaṃ kimeyyāti so upagantabbaṭṭhena upayaṃ rūpādīsu ekampi dhammaṃ kiṃ upeyya, kena vā kāraṇena upeyya. Diṭṭhe sute khantimakubbamānoti diṭṭhasutasuddhīsu pemaṃ akaronto.

৯০৫. ইতো বাহিরা পন – সীলুত্তমাতি গাথা। তস্সত্থো – সীলংযেৰ ‘‘উত্তম’’ন্তি মঞ্ঞমানা সীলুত্তমা একে ভোন্তো সংযমমত্তেন সুদ্ধিং ৰদন্তি, হত্থিৰতাদিঞ্চ ৰতং সমাদায উপট্ঠিতা, ইধেৰ দিট্ঠিযং অস্স সত্থুনো সুদ্ধিন্তি ভৰূপনীতা ভৰজ্ঝোসিতা সমানা ৰদন্তি, অপিচ তে কুসলা ৰদানা ‘‘কুসলা ময’’ন্তি এৰং ৰাদা।

905. Ito bāhirā pana – sīluttamāti gāthā. Tassattho – sīlaṃyeva ‘‘uttama’’nti maññamānā sīluttamā eke bhonto saṃyamamattena suddhiṃ vadanti, hatthivatādiñca vataṃ samādāya upaṭṭhitā, idheva diṭṭhiyaṃ assa satthuno suddhinti bhavūpanītā bhavajjhositā samānā vadanti, apica te kusalā vadānā ‘‘kusalā maya’’nti evaṃ vādā.

৯০৬. এৰং সীলুত্তমেসু চ তেসু তথা পটিপন্নো যো কোচি – সচে চুতোতি গাথা। তস্সত্থো – সচে ততো সীলৰততো পরৰিচ্ছন্দনেন ৰা অনভিসম্ভুণন্তো ৰা চুতো হোতি, সো তং সীলব্বতাদিকম্মং পুঞ্ঞাভিসঙ্খারাদিকম্মং ৰা ৰিরাধযিত্ৰা পৰেধতী। ন কেৰলঞ্চ ৰেধতি, অপিচ খো তং সীলব্বতসুদ্ধিং পজপ্পতী চ ৰিপ্পলপতি পত্থযতী চ। কিমিৰ? সত্থাৰ হীনো পৰসং ঘরম্হা। ঘরম্হা পৰসন্তো সত্থতো হীনো যথা তং ঘরং ৰা সত্থং ৰা পত্থেয্যাতি।

906. Evaṃ sīluttamesu ca tesu tathā paṭipanno yo koci – sace cutoti gāthā. Tassattho – sace tato sīlavatato paravicchandanena vā anabhisambhuṇanto vā cuto hoti, so taṃ sīlabbatādikammaṃ puññābhisaṅkhārādikammaṃ vā virādhayitvā pavedhatī. Na kevalañca vedhati, apica kho taṃ sīlabbatasuddhiṃ pajappatī ca vippalapati patthayatī ca. Kimiva? Satthāva hīno pavasaṃ gharamhā. Gharamhā pavasanto satthato hīno yathā taṃ gharaṃ vā satthaṃ vā pattheyyāti.

৯০৭. এৰং পন সীলুত্তমানং ৰেধকারণং অরিযসাৰকো – সীলব্বতং ৰাপি পহায সব্বন্তি গাথা। তত্থ সাৰজ্জনৰজ্জন্তি সব্বাকুসলং লোকিযকুসলঞ্চ। এতং সুদ্ধিং অসুদ্ধিন্তি অপত্থযানোতি পঞ্চকামগুণাদিভেদং এতং সুদ্ধিং, অকুসলাদিভেদং অসুদ্ধিঞ্চ অপত্থযমানো। ৰিরতো চরেতি সুদ্ধিযা অসুদ্ধিযা চ ৰিরতো চরেয্য। সন্তিমনুগ্গহাযাতি দিট্ঠিং অগহেত্ৰা।

907. Evaṃ pana sīluttamānaṃ vedhakāraṇaṃ ariyasāvako – sīlabbataṃ vāpi pahāya sabbanti gāthā. Tattha sāvajjanavajjanti sabbākusalaṃ lokiyakusalañca. Etaṃ suddhiṃ asuddhinti apatthayānoti pañcakāmaguṇādibhedaṃ etaṃ suddhiṃ, akusalādibhedaṃ asuddhiñca apatthayamāno. Virato careti suddhiyā asuddhiyā ca virato careyya. Santimanuggahāyāti diṭṭhiṃ agahetvā.

৯০৮. এৰং ইতো বাহিরকে সীলুত্তমে সংযমেন ৰিসুদ্ধিৰাদে তেসং ৰিঘাতং সীলব্বতপ্পহাযিনো অরহতো চ পটিপত্তিং দস্সেত্ৰা ইদানি অঞ্ঞথাপি সুদ্ধিৰাদে বাহিরকে দস্সেন্তো ‘‘তমূপনিস্সাযা’’তি গাথমাহ। তস্সত্থো – সন্তঞ্ঞেপি সমণব্রাহ্মণা, তে জিগুচ্ছিতং অমরন্তপং ৰা দিট্ঠসুদ্ধিআদীসু ৰা অঞ্ঞতরঞ্ঞতরং উপনিস্সায অকিরিযদিট্ঠিযা ৰা উদ্ধংসরা হুত্ৰা ভৰাভৰেসু অৰীততণ্হাসে সুদ্ধিমনুত্থুনন্তি ৰদন্তি কথেন্তীতি।

908. Evaṃ ito bāhirake sīluttame saṃyamena visuddhivāde tesaṃ vighātaṃ sīlabbatappahāyino arahato ca paṭipattiṃ dassetvā idāni aññathāpi suddhivāde bāhirake dassento ‘‘tamūpanissāyā’’ti gāthamāha. Tassattho – santaññepi samaṇabrāhmaṇā, te jigucchitaṃ amarantapaṃ vā diṭṭhasuddhiādīsu vā aññataraññataraṃ upanissāya akiriyadiṭṭhiyā vā uddhaṃsarā hutvā bhavābhavesu avītataṇhāsesuddhimanutthunanti vadanti kathentīti.

৯০৯. এৰং তেসং অৰীততণ্হানং সুদ্ধিং অনুত্থুনন্তানং যোপি সুদ্ধিপ্পত্তমেৰ অত্তানং মঞ্ঞেয্য, তস্সপি অৰীততণ্হত্তা ভৰাভৰেসু তং তং ৰত্থুং পত্থযমানস্স হি জপ্পিতানি পুনপ্পুনং হোন্তিযেৰাতি অধিপ্পাযো। তণ্হা হি আসেৰিতা তণ্হং ৰড্ঢযতেৰ। ন কেৰলঞ্চ জপ্পিতানি, পৰেধিতং ৰাপি পকপ্পিতেসু, তণ্হাদিট্ঠীহি চস্স পকপ্পিতেসু ৰত্থূসু পৰেধিতম্পি হোতীতি ৰুত্তং হোতি। ভৰাভৰেসু পন ৰীততণ্হত্তা আযতিং চুতূপপাতো ইধ যস্স নত্থি, সকেন ৰেধেয্য কুহিংৰ জপ্পেতি অযমেতিস্সা গাথায সম্বন্ধো। সেসং নিদ্দেসে ৰুত্তনযমেৰ।

909. Evaṃ tesaṃ avītataṇhānaṃ suddhiṃ anutthunantānaṃ yopi suddhippattameva attānaṃ maññeyya, tassapi avītataṇhattā bhavābhavesu taṃ taṃ vatthuṃ patthayamānassa hi jappitāni punappunaṃ hontiyevāti adhippāyo. Taṇhā hi āsevitā taṇhaṃ vaḍḍhayateva. Na kevalañca jappitāni, pavedhitaṃ vāpi pakappitesu, taṇhādiṭṭhīhi cassa pakappitesu vatthūsu pavedhitampi hotīti vuttaṃ hoti. Bhavābhavesu pana vītataṇhattā āyatiṃ cutūpapāto idha yassa natthi, sakena vedheyya kuhiṃva jappeti ayametissā gāthāya sambandho. Sesaṃ niddese vuttanayameva.

৯১০-১১. যমাহূতি পুচ্ছাগাথা। ইদানি যস্মা একোপি এত্থ ৰাদো সচ্চো নত্থি, কেৰলং দিট্ঠিমত্তকেন হি তে ৰদন্তি, তস্মা তমত্থং দস্সেন্তো ‘‘সকঞ্হী’’তি ইমং তাৰ ৰিস্সজ্জনগাথমাহ। তত্থ সম্মুতিন্তি দিট্ঠিং।

910-11.Yamāhūti pucchāgāthā. Idāni yasmā ekopi ettha vādo sacco natthi, kevalaṃ diṭṭhimattakena hi te vadanti, tasmā tamatthaṃ dassento ‘‘sakañhī’’ti imaṃ tāva vissajjanagāthamāha. Tattha sammutinti diṭṭhiṃ.

৯১২. এৰমেতেসু সকং ধম্মং পরিপুণ্ণং ব্রুৰন্তেসু অঞ্ঞস্স পন ধম্মং ‘‘হীন’’ন্তি ৰদন্তেসু যস্স কস্সচি – পরস্স চে ৰম্ভযিতেন হীনোতি গাথা। তস্সত্থো – যদি পরস্স নিন্দিতকারণা হীনো ভৰেয্য, ন কোচি ধম্মেসু ৰিসেসি অগ্গো ভৰেয্য। কিং কারণং? পুথূ হি অঞ্ঞস্স ৰদন্তি ধম্মং, নিহীনতো সব্বেৰ তে সম্হি দল়্হং ৰদানা সকধম্মে দল়্হৰাদা এৰ।

912. Evametesu sakaṃ dhammaṃ paripuṇṇaṃ bruvantesu aññassa pana dhammaṃ ‘‘hīna’’nti vadantesu yassa kassaci – parassa ce vambhayitena hīnoti gāthā. Tassattho – yadi parassa ninditakāraṇā hīno bhaveyya, na koci dhammesu visesi aggo bhaveyya. Kiṃ kāraṇaṃ? Puthū hiaññassa vadanti dhammaṃ, nihīnato sabbeva te samhi daḷhaṃ vadānā sakadhamme daḷhavādā eva.

৯১৩. কিঞ্চ ভিয্যো – সদ্ধম্মপূজাতি গাথা। তস্সত্থো – তে চ তিত্থিযা যথা পসংসন্তি সকাযনানি, সদ্ধম্মপূজাপি নেসং তথেৰ ৰত্ততি। তে হি অতিৰিয সত্থারাদীনি সক্করোন্তি। তত্থ যদি তে পমাণা সিযুং, এৰং সন্তে সব্বেৰ ৰাদা তথিযা ভৰেয্যুং। কিং কারণং? সুদ্ধী হি নেসং পচ্চত্তমেৰ, ন সা অঞ্ঞত্র সিজ্ঝতি, নাপি পরমত্থতো। অত্তনি দিট্ঠিগাহমত্তমেৰ হি তং তেসং পরপচ্চযনেয্যবুদ্ধীনং।

913. Kiñca bhiyyo – saddhammapūjāti gāthā. Tassattho – te ca titthiyā yathā pasaṃsanti sakāyanāni, saddhammapūjāpi nesaṃ tatheva vattati. Te hi ativiya satthārādīni sakkaronti. Tattha yadi te pamāṇā siyuṃ, evaṃ sante sabbeva vādā tathiyā bhaveyyuṃ. Kiṃ kāraṇaṃ? Suddhī hi nesaṃ paccattameva, na sā aññatra sijjhati, nāpi paramatthato. Attani diṭṭhigāhamattameva hi taṃ tesaṃ parapaccayaneyyabuddhīnaṃ.

৯১৪. যো ৰা পন ৰিপরীতো বাহিতপাপত্তা ব্রাহ্মণো, তস্স – ন ব্রাহ্মণস্স পরনেয্যমত্থীতি গাথা। তস্সত্থো – ব্রাহ্মণস্স হি ‘‘সব্বে সঙ্খারা অনিচ্চা’’তিআদিনা (ধ॰ প॰ ২৭৭; নেত্তি॰ ৫) নযেন সুদিট্ঠত্তা পরেন নেতব্বং ঞাণং নত্থি, দিট্ঠিধম্মেসু ‘‘ইদমেৰ সচ্চ’’ন্তি নিচ্ছিনিত্ৰা সমুগ্গহীতম্পি নত্থি। তংকারণা সো দিট্ঠিকলহানি অতীতো, ন চ সো সেট্ঠতো পস্সতি ধম্মমঞ্ঞং অঞ্ঞত্র সতিপট্ঠানাদীহি।

914. Yo vā pana viparīto bāhitapāpattā brāhmaṇo, tassa – na brāhmaṇassa paraneyyamatthīti gāthā. Tassattho – brāhmaṇassa hi ‘‘sabbe saṅkhārā aniccā’’tiādinā (dha. pa. 277; netti. 5) nayena sudiṭṭhattā parena netabbaṃ ñāṇaṃ natthi, diṭṭhidhammesu ‘‘idameva sacca’’nti nicchinitvā samuggahītampi natthi. Taṃkāraṇā so diṭṭhikalahāni atīto, na ca so seṭṭhato passati dhammamaññaṃ aññatra satipaṭṭhānādīhi.

৯১৫. জানামীতি গাথায সম্বন্ধো অত্থো চ – এৰং তাৰ পরমত্থব্রাহ্মণো ন হি সেট্ঠতো পস্সতি ধম্মমঞ্ঞং, অঞ্ঞে পন তিত্থিযা পরচিত্তঞাণাদীহি জানন্তা পস্সন্তাপি ‘‘জানামি পস্সামি তথেৰ এত’’ন্তি এৰং ৰদন্তাপি চ দিট্ঠিযা সুদ্ধিং পচ্চেন্তি। কস্মা? যস্মা তেসু একোপি অদ্দক্খি চে অদ্দস চেপি তেন পরচিত্তঞাণাদিনা যথাভূতং অত্থং, কিঞ্হি তুমস্স তেন তস্স তেন দস্সনেন কিং কতং, কিং দুক্খপরিঞ্ঞা সাধিতা, উদাহু সমুদযপহানাদীনং অঞ্ঞতরং, যতো সব্বথাপি অতিক্কমিত্ৰা অরিযমগ্গং তে তিত্থিযা অঞ্ঞেনেৰ ৰদন্তি সুদ্ধিং, অতিক্কমিত্ৰা ৰা তে তিত্থিযে বুদ্ধাদযো অঞ্ঞেনেৰ ৰদন্তি সুদ্ধিন্তি।

915.Jānāmīti gāthāya sambandho attho ca – evaṃ tāva paramatthabrāhmaṇo na hi seṭṭhato passati dhammamaññaṃ, aññe pana titthiyā paracittañāṇādīhi jānantā passantāpi ‘‘jānāmi passāmi tatheva eta’’nti evaṃ vadantāpi ca diṭṭhiyā suddhiṃ paccenti. Kasmā? Yasmā tesu ekopi addakkhi ce addasa cepi tena paracittañāṇādinā yathābhūtaṃ atthaṃ, kiñhi tumassa tena tassa tena dassanena kiṃ kataṃ, kiṃ dukkhapariññā sādhitā, udāhu samudayapahānādīnaṃ aññataraṃ, yato sabbathāpi atikkamitvā ariyamaggaṃ te titthiyā aññeneva vadanti suddhiṃ, atikkamitvā vā te titthiye buddhādayo aññeneva vadanti suddhinti.

৯১৬. পস্সং নরোতি গাথায সম্বন্ধো অত্থো চ। কিঞ্চ ভিয্যো? য্ৰাযং পরচিত্তঞাণাদীহি অদ্দক্খি, সো পস্সং নরো দক্খতি নামরূপং, ন ততো পরং দিস্ৰান ৰা ঞস্সতি তানিমেৰ নামরূপানি নিচ্চতো সুখতো ৰা ন অঞ্ঞথা। সো এৰং পস্সন্তো কামং বহুং পস্সতু অপ্পকং ৰা নামরূপং নিচ্চতো সুখতো চ, অথস্স এৰরূপেন দস্সনেন ন হি তেন সুদ্ধিং কুসলা ৰদন্তীতি।

916.Passaṃ naroti gāthāya sambandho attho ca. Kiñca bhiyyo? Yvāyaṃ paracittañāṇādīhi addakkhi, so passaṃ naro dakkhati nāmarūpaṃ, na tato paraṃ disvāna vā ñassati tānimeva nāmarūpāni niccato sukhato vā na aññathā. So evaṃ passanto kāmaṃ bahuṃ passatu appakaṃ vā nāmarūpaṃ niccato sukhato ca, athassa evarūpena dassanena na hi tena suddhiṃ kusalā vadantīti.

৯১৭. নিৰিস্সৰাদীতি গাথায সম্বন্ধো অত্থো চ – তেন চ দস্সনেন সুদ্ধিযা অসতিযাপি যো ‘‘জানামি পস্সামি তথেৰ এত’’ন্তি এৰং নিৰিস্সৰাদী, এতং ৰা দস্সনং পটিচ্চ দিট্ঠিযা সুদ্ধিং পচ্চেন্তো ‘‘ইদমেৰ সচ্চ’’ন্তি এৰং নিৰিস্সৰাদী, সো সুব্বিনযো ন হোতি তং তথা পকপ্পিতং অভিসঙ্খতং দিট্ঠিং পুরেক্খরানো। সো হি যং সত্থারাদিং নিস্সিতো, তত্থেৰ সুভং ৰদানো সুদ্ধিং ৰদো, ‘‘পরিসুদ্ধৰাদো পরিসুদ্ধদস্সনো ৰা অহ’’ন্তি অত্তানং মঞ্ঞমানো তত্থ তথদ্দসা সো, তত্থ সকায দিট্ঠিযা অৰিপরীতমেৰ সো অদ্দস। যথা সা দিট্ঠি পৰত্ততি, তথেৰ নং অদ্দস, ন অঞ্ঞথা পস্সিতুং ইচ্ছতীতি অধিপ্পাযো।

917.Nivissavādīti gāthāya sambandho attho ca – tena ca dassanena suddhiyā asatiyāpi yo ‘‘jānāmi passāmi tatheva eta’’nti evaṃ nivissavādī, etaṃ vā dassanaṃ paṭicca diṭṭhiyā suddhiṃ paccento ‘‘idameva sacca’’nti evaṃ nivissavādī, so subbinayo na hoti taṃ tathā pakappitaṃ abhisaṅkhataṃ diṭṭhiṃ purekkharāno. So hi yaṃ satthārādiṃ nissito, tattheva subhaṃ vadāno suddhiṃ vado, ‘‘parisuddhavādo parisuddhadassano vā aha’’nti attānaṃ maññamāno tattha tathaddasā so, tattha sakāya diṭṭhiyā aviparītameva so addasa. Yathā sā diṭṭhi pavattati, tatheva naṃ addasa, na aññathā passituṃ icchatīti adhippāyo.

৯১৮. এৰং পকপ্পিতং দিট্ঠিং পুরেক্খরানেসু তিত্থিযেসু – ন ব্রাহ্মণো কপ্পমুপেতি সঙ্খাতি গাথা। তত্থ সঙ্খাতি সঙ্খায, জানিত্ৰাতি অত্থো। নপি ঞাণবন্ধূতি সমাপত্তিঞাণাদিনা অকততণ্হাদিট্ঠিবন্ধু। তত্থ ৰিগ্গহো – নাপি অস্স ঞাণেন কতো বন্ধু অত্থীতি নপি ঞাণবন্ধু। সম্মুতিযোতি দিট্ঠিসম্মুতিযো। পুথুজ্জাতি পুথুজ্জনসম্ভৰা। উগ্গহণন্তি মঞ্ঞেতি উগ্গহণন্তি অঞ্ঞে, অঞ্ঞে তা সম্মুতিযো উগ্গণ্হন্তীতি ৰুত্তং হোতি।

918. Evaṃ pakappitaṃ diṭṭhiṃ purekkharānesu titthiyesu – na brāhmaṇo kappamupeti saṅkhāti gāthā. Tattha saṅkhāti saṅkhāya, jānitvāti attho. Napi ñāṇabandhūti samāpattiñāṇādinā akatataṇhādiṭṭhibandhu. Tattha viggaho – nāpi assa ñāṇena kato bandhu atthīti napi ñāṇabandhu. Sammutiyoti diṭṭhisammutiyo. Puthujjāti puthujjanasambhavā. Uggahaṇanti maññeti uggahaṇanti aññe, aññe tā sammutiyo uggaṇhantīti vuttaṃ hoti.

৯১৯. কিঞ্চ ভিয্যো – ৰিস্সজ্জ গন্থানীতি গাথা। তত্থ অনুগ্গহোতি উগ্গহণৰিরহিতো, সোপি নাস্স উগ্গহোতি অনুগ্গহো, ন ৰা উগ্গণ্হাতীতি অনুগ্গহো।

919. Kiñca bhiyyo – vissajja ganthānīti gāthā. Tattha anuggahoti uggahaṇavirahito, sopi nāssa uggahoti anuggaho, na vā uggaṇhātīti anuggaho.

৯২০. কিঞ্চ ভিয্যো – সো এৰরূপো – পুব্বাসৰেতি গাথা। তত্থ পুব্বাসৰেতি অতীতরূপাদীনি আরব্ভ উপ্পজ্জমানধম্মে কিলেসে। নৰেতি পচ্চুপ্পন্নরূপাদীনি আরব্ভ উপ্পজ্জমানধম্মে। ন ছন্দগূতি ছন্দাদিৰসেন ন গচ্ছতি। অনত্তগরহীতি কতাকতৰসেন অত্তানং অগরহন্তো।

920. Kiñca bhiyyo – so evarūpo – pubbāsaveti gāthā. Tattha pubbāsaveti atītarūpādīni ārabbha uppajjamānadhamme kilese. Naveti paccuppannarūpādīni ārabbha uppajjamānadhamme. Na chandagūti chandādivasena na gacchati. Anattagarahīti katākatavasena attānaṃ agarahanto.

৯২১. এৰং অনত্তগরহী চ – স সব্বধম্মেসূতি গাথা। তত্থ সব্বধম্মেসূতি দ্ৰাসট্ঠিদিট্ঠিধম্মেসু ‘‘যং কিঞ্চি দিট্ঠং ৰা’’তি এৰংপভেদেসু। পন্নভারোতি পতিতভারো। ন কপ্পেতীতি ন কপ্পিযো, দুৰিধম্পি কপ্পং ন করোতীতি অত্থো। নূপরতোতি পুথুজ্জনকল্যাণকসেক্খা ৰিয উপরতিসমঙ্গীপি ন হোতি। ন পত্থিযোতি নিত্তণ্হো। তণ্হা হি পত্থিযতীতি পত্থিযা, নাস্স পত্থিযাতি ন পত্থিযোতি। সেসং তত্থ তত্থ পাকটমেৰাতি ন ৰুত্তং। এৰং অরহত্তনিকূটেন দেসনং নিট্ঠাপেসি, দেসনাপরিযোসানে পুরাভেদসুত্তে ৰুত্তসদিসো এৰাভিসমযো অহোসীতি।

921. Evaṃ anattagarahī ca – sa sabbadhammesūti gāthā. Tattha sabbadhammesūti dvāsaṭṭhidiṭṭhidhammesu ‘‘yaṃ kiñci diṭṭhaṃ vā’’ti evaṃpabhedesu. Pannabhāroti patitabhāro. Na kappetīti na kappiyo, duvidhampi kappaṃ na karotīti attho. Nūparatoti puthujjanakalyāṇakasekkhā viya uparatisamaṅgīpi na hoti. Na patthiyoti nittaṇho. Taṇhā hi patthiyatīti patthiyā, nāssa patthiyāti na patthiyoti. Sesaṃ tattha tattha pākaṭamevāti na vuttaṃ. Evaṃ arahattanikūṭena desanaṃ niṭṭhāpesi, desanāpariyosāne purābhedasutte vuttasadiso evābhisamayo ahosīti.

পরমত্থজোতিকায খুদ্দক-অট্ঠকথায

Paramatthajotikāya khuddaka-aṭṭhakathāya

সুত্তনিপাত-অট্ঠকথায মহাব্যূহসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা।

Suttanipāta-aṭṭhakathāya mahābyūhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



তিপিটক (মূল) • Tipiṭaka (Mūla) / সুত্তপিটক • Suttapiṭaka / খুদ্দকনিকায • Khuddakanikāya / সুত্তনিপাতপাল়ি • Suttanipātapāḷi / ১৩. মহাব্যূহসুত্তং • 13. Mahābyūhasuttaṃ


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact