| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / កថាវត្ថុបាឡិ • Kathāvatthupāḷi |
១៤. ចុទ្ទសមវគ្គោ
14. Cuddasamavaggo
(១៣៦) ១. កុសលាកុសលបដិសន្ទហនកថា
(136) 1. Kusalākusalapaṭisandahanakathā
៦៨៦. អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ យា អកុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធិ, សាវ កុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.…។
686. Akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlanti? Āmantā. Yā akusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, sāva kusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលំ, ន វត្តព្ពំ – ‘‘យា អកុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធិ, សាវ កុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធី’’តិ? អាមន្តា។ កុសលំ អនាវដ្ដេន្តស្ស 1 ឧប្បជ្ជតិ …បេ.… អប្បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.… ននុ កុសលំ អាវដ្ដេន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ…បេ.… បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ ហញ្ចិ កុសលំ អាវដ្ដេន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ…បេ.… បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូល’’ន្តិ។
Akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlaṃ, na vattabbaṃ – ‘‘yā akusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, sāva kusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhī’’ti? Āmantā. Kusalaṃ anāvaṭṭentassa 2 uppajjati …pe… appaṇidahantassa uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu kusalaṃ āvaṭṭentassa uppajjati…pe… paṇidahantassa uppajjatīti? Āmantā. Hañci kusalaṃ āvaṭṭentassa uppajjati…pe… paṇidahantassa uppajjati, no ca vata re vattabbe – ‘‘akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūla’’nti.
៦៨៧. អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ អកុសលមូលំ អយោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ កុសលំ អយោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.… ននុ កុសលំ យោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ ហញ្ចិ កុសលំ យោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូល’’ន្តិ។
687. Akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlanti? Āmantā. Akusalamūlaṃ ayoniso manasikaroto uppajjatīti? Āmantā. Kusalaṃ ayoniso manasikaroto uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu kusalaṃ yoniso manasikaroto uppajjatīti? Āmantā. Hañci kusalaṃ yoniso manasikaroto uppajjati, no ca vata re vattabbe – ‘‘akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūla’’nti.
អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ កាមសញ្ញាយ អនន្តរា នេក្ខម្មសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, ព្យាបាទសញ្ញាយ អនន្តរា អព្យាបាទសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, វិហិំសាសញ្ញាយ អនន្តរា អវិហិំសាសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, ព្យាបាទស្ស អនន្តរា មេត្តា ឧប្បជ្ជតិ, វិហិំសាយ អនន្តរា ករុណា ឧប្បជ្ជតិ, អរតិយា អនន្តរា មុទិតា ឧប្បជ្ជតិ, បដិឃស្ស អនន្តរា ឧបេក្ខា ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.…។
Akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlanti? Āmantā. Kāmasaññāya anantarā nekkhammasaññā uppajjati, byāpādasaññāya anantarā abyāpādasaññā uppajjati, vihiṃsāsaññāya anantarā avihiṃsāsaññā uppajjati, byāpādassa anantarā mettā uppajjati, vihiṃsāya anantarā karuṇā uppajjati, aratiyā anantarā muditā uppajjati, paṭighassa anantarā upekkhā uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
៦៨៨. កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ យា កុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធិ, សាវ អកុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.…។
688. Kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūlanti? Āmantā. Yā kusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, sāva akusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូលំ, ន វត្តព្ពំ – ‘‘យា កុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធិ, សាវ អកុសលស្ស ឧប្បាទាយ អាវដ្ដនា…បេ.… បណិធី’’តិ? អាមន្តា។ អកុសលំ អនាវដ្ដេន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ…បេ.… អប្បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.… ននុ អកុសលំ អាវដ្ដេន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ…បេ.… បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ ហញ្ចិ អកុសលំ អាវដ្ដេន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ…បេ.… បណិទហន្តស្ស ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូល’’ន្តិ។
Kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūlaṃ, na vattabbaṃ – ‘‘yā kusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhi, sāva akusalassa uppādāya āvaṭṭanā…pe… paṇidhī’’ti? Āmantā. Akusalaṃ anāvaṭṭentassa uppajjati…pe… appaṇidahantassa uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu akusalaṃ āvaṭṭentassa uppajjati…pe… paṇidahantassa uppajjatīti? Āmantā. Hañci akusalaṃ āvaṭṭentassa uppajjati…pe… paṇidahantassa uppajjati, no ca vata re vattabbe – ‘‘kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūla’’nti.
៦៨៩. កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ កុសលំ យោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ អកុសលំ យោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.… ននុ អកុសលំ អយោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ ហញ្ចិ អកុសលំ អយោនិសោ មនសិករោតោ ឧប្បជ្ជតិ, នោ ច វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូល’’ន្តិ។
689. Kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūlanti? Āmantā. Kusalaṃ yoniso manasikaroto uppajjatīti? Āmantā. Akusalaṃ yoniso manasikaroto uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe… nanu akusalaṃ ayoniso manasikaroto uppajjatīti? Āmantā. Hañci akusalaṃ ayoniso manasikaroto uppajjati, no ca vata re vattabbe – ‘‘kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūla’’nti.
កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូលន្តិ? អាមន្តា។ នេក្ខម្មសញ្ញាយ អនន្តរា កាមសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, អព្យាបាទសញ្ញាយ អនន្តរា ព្យាបាទសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, អវិហិំសាសញ្ញាយ អនន្តរា វិហិំសាសញ្ញា ឧប្បជ្ជតិ, មេត្តាយ អនន្តរា ព្យាបាទោ ឧប្បជ្ជតិ, ករុណាយ អនន្តរា វិហិំសា ឧប្បជ្ជតិ, មុទិតាយ អនន្តរា អរតិ ឧប្បជ្ជតិ, ឧបេក្ខាយ អនន្តរា បដិឃំ ឧប្បជ្ជតីតិ? ន ហេវំ វត្តព្ពេ…បេ.…។
Kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūlanti? Āmantā. Nekkhammasaññāya anantarā kāmasaññā uppajjati, abyāpādasaññāya anantarā byāpādasaññā uppajjati, avihiṃsāsaññāya anantarā vihiṃsāsaññā uppajjati, mettāya anantarā byāpādo uppajjati, karuṇāya anantarā vihiṃsā uppajjati, muditāya anantarā arati uppajjati, upekkhāya anantarā paṭighaṃ uppajjatīti? Na hevaṃ vattabbe…pe….
៦៩០. ន វត្តព្ពំ – ‘‘អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលំ, កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូល’’ន្តិ? អាមន្តា។ ននុ យស្មិំយេវ វត្ថុស្មិំ រជ្ជតិ តស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ វិរជ្ជតិ, យស្មិំយេវ វត្ថុស្មិំ វិរជ្ជតិ តស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ រជ្ជតីតិ? អាមន្តា។ ហញ្ចិ យស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ រជ្ជតិ តស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ វិរជ្ជតិ, យស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ វិរជ្ជតិ តស្មិញ្ញេវ វត្ថុស្មិំ រជ្ជតិ, តេន វត រេ វត្តព្ពេ – ‘‘អកុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ កុសលមូលំ, កុសលមូលំ បដិសន្ទហតិ អកុសលមូល’’ន្តិ។
690. Na vattabbaṃ – ‘‘akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlaṃ, kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūla’’nti? Āmantā. Nanu yasmiṃyeva vatthusmiṃ rajjati tasmiññeva vatthusmiṃ virajjati, yasmiṃyeva vatthusmiṃ virajjati tasmiññeva vatthusmiṃ rajjatīti? Āmantā. Hañci yasmiññeva vatthusmiṃ rajjati tasmiññeva vatthusmiṃ virajjati, yasmiññeva vatthusmiṃ virajjati tasmiññeva vatthusmiṃ rajjati, tena vata re vattabbe – ‘‘akusalamūlaṃ paṭisandahati kusalamūlaṃ, kusalamūlaṃ paṭisandahati akusalamūla’’nti.
កុសលាកុសលបដិសន្ទហនកថា និដ្ឋិតា។
Kusalākusalapaṭisandahanakathā niṭṭhitā.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / អភិធម្មបិដក (អដ្ឋកថា) • Abhidhammapiṭaka (aṭṭhakathā) / បញ្ចបករណ-អដ្ឋកថា • Pañcapakaraṇa-aṭṭhakathā / ១. កុសលាកុសលបដិសន្ទហនកថាវណ្ណនា • 1. Kusalākusalapaṭisandahanakathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / អភិធម្មបិដក (ដីកា) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / បញ្ចបករណ-មូលដីកា • Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā / ១. កុសលាកុសលបដិសន្ទហនកថាវណ្ណនា • 1. Kusalākusalapaṭisandahanakathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / អភិធម្មបិដក (ដីកា) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / បញ្ចបករណ-អនុដីកា • Pañcapakaraṇa-anuṭīkā / ១. កុសលាកុសលបដិសន្ទហនកថាវណ្ណនា • 1. Kusalākusalapaṭisandahanakathāvaṇṇanā
