| Tipiṭaka / Tipiṭaka (English) / Aṅguttara Nikāya, English translation |
Show IAST transliterationඅඞ්ගුත්තර නිකාය 4.111
Numbered Discourses 4.111
12. කේසිවග්ග
12. With Kesi
කේසිසුත්ත
With Kesi
අථ ඛෝ කේසි අස්සදම්මසාරථි යේන භගවා තේනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදේත්වා ඒකමන්තං නිසීදි. ඒකමන්තං නිසින්නං ඛෝ කේසිං අස්සදම්මසාරථිං භගවා ඒතදවෝච: “ත්වං ඛෝසි, කේසි, පඤ්ඤාතෝ අස්සදම්මසාරථීති. කථං පන ත්වං, කේසි, අස්සදම්මං විනේසී”ති?
Then Kesi the horse trainer went up to the Buddha, bowed, and sat down to one side. The Buddha said to him, “Kesi, you’re known as a horse trainer. Just how do you guide a horse in training?”
“අහං ඛෝ, භන්තේ, අස්සදම්මං සණ්හේනපි විනේමි, ඵරුසේනපි විනේමි, සණ්හඵරුසේනපි විනේමී”ති.
“Sir, I guide a horse in training sometimes gently, sometimes harshly, and sometimes both gently and harshly.”
“සචේ තේ, කේසි, අස්සදම්මෝ සණ්හේන විනයං න උපේති, ඵරුසේන විනයං න උපේති, සණ්හඵරුසේන විනයං න උපේති, කින්ති නං කරෝසී”ති?
“Kesi, what do you do with a horse in training that doesn’t follow these forms of training?”
“සචේ මේ, භන්තේ, අස්සදම්මෝ සණ්හේන විනයං න උපේති, ඵරුසේන විනයං න උපේති, සණ්හඵරුසේන විනයං න උපේති; හනාමි නං, භන්තේ. තං කිස්ස හේතු? ‘මා මේ ආචරියකුලස්ස අවණ්ණෝ අහෝසී(අ)ති.
“In that case, sir, I kill it. Why is that? So that I don’t disgrace my tradition.
භගවා පන, භන්තේ, අනුත්තරෝ පුරිසදම්මසාරථි. කථං පන, භන්තේ, භගවා පුරිසදම්මං විනේතී”ති?
But sir, the Buddha is the supreme guide for those who wish to train. Just how do you guide a person in training?”
“අහං ඛෝ, කේසි, පුරිසදම්මං සණ්හේනපි විනේමි, ඵරුසේනපි විනේමි, සණ්හඵරුසේනපි විනේමි.
“Kesi, I guide a person in training sometimes gently, sometimes harshly, and sometimes both gently and harshly.
තත්රිදං, කේසි, සණ්හස්මිං—ඉති කායසුචරිතං ඉති කායසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති වචීසුචරිතං ඉති වචීසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති මනෝසුචරිතං ඉති මනෝසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති දේවා, ඉති මනුස්සාති.
The gentle way is this: ‘This is good conduct by way of body, speech, and mind. This is the result of good conduct by way of body, speech, and mind. This is life as a god. This is life as a human.’
තත්රිදං, කේසි, ඵරුසස්මිං—ඉති කායදුච්චරිතං ඉති කායදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති වචීදුච්චරිතං ඉති වචීදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති මනෝදුච්චරිතං ඉති මනෝදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති නිරයෝ, ඉති තිරච්ඡානයෝනි, ඉති පේත්තිවිසයෝති.
The harsh way is this: ‘This is bad conduct by way of body, speech, and mind. This is the result of bad conduct by way of body, speech, and mind. This is life in hell. This is life as an animal. This is life as a ghost.’
තත්රිදං, කේසි, සණ්හඵරුසස්මිං—ඉති කායසුචරිතං ඉති කායසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති කායදුච්චරිතං ඉති කායදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති වචීසුචරිතං ඉති වචීසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති වචීදුච්චරිතං ඉති වචීදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති මනෝසුචරිතං ඉති මනෝසුචරිතස්ස විපාකෝ, ඉති මනෝදුච්චරිතං ඉති මනෝදුච්චරිතස්ස විපාකෝ, ඉති දේවා, ඉති මනුස්සා, ඉති නිරයෝ, ඉති තිරච්ඡානයෝනි, ඉති පේත්තිවිසයෝ”ති.
The both gentle and harsh way is this: ‘This is good conduct … this is bad conduct …’”
“සචේ තේ, භන්තේ, පුරිසදම්මෝ සණ්හේන විනයං න උපේති, ඵරුසේන විනයං න උපේති, සණ්හඵරුසේන විනයං න උපේති, කින්ති නං භගවා කරෝතී”ති?
“Sir, what do you do with a person in training who doesn’t follow these forms of training?”
“සචේ මේ, කේසි, පුරිසදම්මෝ සණ්හේන විනයං න උපේති, ඵරුසේන විනයං න උපේති, සණ්හඵරුසේන විනයං න උපේති, හනාමි නං, කේසී”ති.
“In that case, Kesi, I kill them.”
“න ඛෝ, භන්තේ, භගවතෝ පාණාතිපාතෝ කප්පති. අථ ච පන භගවා ඒවමාහ: ‘හනාමි නං, කේසී(අ)”ති.
“Sir, it’s not appropriate for the Buddha to kill living creatures. And yet you say you kill them.”
“සච්චං, කේසි. න තථාගතස්ස පාණාතිපාතෝ කප්පති. අපි ච යෝ පුරිසදම්මෝ සණ්හේන විනයං න උපේති, ඵරුසේන විනයං න උපේති, සණ්හඵරුසේන විනයං න උපේති, න තං තථාගතෝ වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤති, නාපි විඤ්ඤූ සබ්රහ්මචාරී වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤන්ති. වධෝ හේසෝ, කේසි, අරියස්ස විනයේ—යං න තථාගතෝ වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤති, නාපි විඤ්ඤූ සබ්රහ්මචාරී වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤන්තී”ති.
“It’s true, Kesi, it’s not appropriate for a Realized One to kill living creatures. But when a person in training doesn’t follow any of these forms of training, the Realized One doesn’t think they’re worth advising or instructing, and neither do their sensible spiritual companions. For it is killing in the training of the Noble One when the Realized One doesn’t think they’re worth advising or instructing, and neither do their sensible spiritual companions.”
“සෝ හි නූන, භන්තේ, සුහතෝ හෝති—යං න තථාගතෝ වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤති, නාපි විඤ්ඤූ සබ්රහ්මචාරී වත්තබ්බං අනුසාසිතබ්බං මඤ්ඤන්තීති. අභික්කන්තං, භන්තේ, අභික්කන්තං, භන්තේ …පේ… උපාසකං මං, භන්තේ, භගවා ධාරේතු අජ්ජතග්ගේ පාණුපේතං සරණං ගතන්”ති.
“Well, they’re definitely dead when the Realized One doesn’t think they’re worth advising or instructing, and neither do their sensible spiritual companions. Excellent, sir! … From this day forth, may the Buddha remember me as a lay follower who has gone for refuge for life.”
පඨමං.
The authoritative text of the Aṅguttara Nikāya is the Pāli text. The English translation is provided as an aid to the study of the original Pāli text. [CREDITS »]
