Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / জাতক-অট্ঠকথা • Jātaka-aṭṭhakathā

[২৫৬] ৬. জরূদপানজাতকৰণ্ণনা

[256] 6. Jarūdapānajātakavaṇṇanā

জরূদপানং খণমানাতি ইদং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো সাৰত্থিৰাসিনো ৰাণিজে আরব্ভ কথেসি। তে কির সাৰত্থিযং ভণ্ডং গহেত্ৰা সকটানি পূরেত্ৰা ৰোহারত্থায গমনকালে তথাগতং নিমন্তেত্ৰা সরণানি গহেত্ৰা সীলেসু পতিট্ঠায সত্থারং ৰন্দিত্ৰা ‘‘মযং, ভন্তে, ৰোহারত্থায দীঘমগ্গং গমিস্সাম, ভণ্ডং ৰিস্সজ্জেত্ৰা সিদ্ধিপ্পত্তা সোত্থিনা পচ্চাগন্ত্ৰা পন তুম্হে ৰন্দিস্সামা’’তি ৰত্ৰা মগ্গং পটিপজ্জিংসু। তে কন্তারমগ্গে পুরাণউদপানং দিস্ৰা ‘‘ইমস্মিং উদপানে পানীযং নত্থি, মযঞ্চ পিপাসিতা, খণিস্সাম ন’’ন্তি খণন্তা পটিপাটিযা বহুং অযং…পে॰… ৰেল়ুরিযং লভিংসু। তে তেনেৰ সন্তুট্ঠা হুত্ৰা তেসং রতনানং সকটানি পূরেত্ৰা সোত্থিনা সাৰত্থিং পচ্চাগমিংসু। তে আভতং ধনং পটিসামেত্ৰা মযং ‘‘সিদ্ধিপ্পত্তা ভত্তং দস্সামা’’তি তথাগতং নিমন্তেত্ৰা দানং দত্ৰা ৰন্দিত্ৰা একমন্তং নিসিন্না অত্তনো ধনস্স লদ্ধাকারং সত্থু আরোচেসুং। সত্থা ‘‘তুম্হে খো উপাসকা তেন ধনেন সন্তুট্ঠা হুত্ৰা পমাণঞ্ঞুতায ধনঞ্চ জীৰিতঞ্চ অলভিত্থ, পোরাণকা পন অসন্তুট্ঠা অমত্তঞ্ঞুনো পণ্ডিতানং ৰচনং অকত্ৰা জীৰিক্খযং পত্তা’’তি ৰত্ৰা তেহি যাচিতো অতীতং আহরি।

Jarūdapānaṃ khaṇamānāti idaṃ satthā jetavane viharanto sāvatthivāsino vāṇije ārabbha kathesi. Te kira sāvatthiyaṃ bhaṇḍaṃ gahetvā sakaṭāni pūretvā vohāratthāya gamanakāle tathāgataṃ nimantetvā saraṇāni gahetvā sīlesu patiṭṭhāya satthāraṃ vanditvā ‘‘mayaṃ, bhante, vohāratthāya dīghamaggaṃ gamissāma, bhaṇḍaṃ vissajjetvā siddhippattā sotthinā paccāgantvā pana tumhe vandissāmā’’ti vatvā maggaṃ paṭipajjiṃsu. Te kantāramagge purāṇaudapānaṃ disvā ‘‘imasmiṃ udapāne pānīyaṃ natthi, mayañca pipāsitā, khaṇissāma na’’nti khaṇantā paṭipāṭiyā bahuṃ ayaṃ…pe… veḷuriyaṃ labhiṃsu. Te teneva santuṭṭhā hutvā tesaṃ ratanānaṃ sakaṭāni pūretvā sotthinā sāvatthiṃ paccāgamiṃsu. Te ābhataṃ dhanaṃ paṭisāmetvā mayaṃ ‘‘siddhippattā bhattaṃ dassāmā’’ti tathāgataṃ nimantetvā dānaṃ datvā vanditvā ekamantaṃ nisinnā attano dhanassa laddhākāraṃ satthu ārocesuṃ. Satthā ‘‘tumhe kho upāsakā tena dhanena santuṭṭhā hutvā pamāṇaññutāya dhanañca jīvitañca alabhittha, porāṇakā pana asantuṭṭhā amattaññuno paṇḍitānaṃ vacanaṃ akatvā jīvikkhayaṃ pattā’’ti vatvā tehi yācito atītaṃ āhari.

অতীতে বারাণসিযং ব্রহ্মদত্তে রজ্জং কারেন্তে বোধিসত্তো বারাণসিযং ৰাণিজকুলে নিব্বত্তিত্ৰা ৰযপ্পত্তো সত্থৰাহজেট্ঠকো অহোসি। সো বারাণসিযং ভণ্ডং গহেত্ৰা সকটানি পূরেত্ৰা বহূ ৰাণিজে আদায তমেৰ কন্তারং পটিপন্নো তমেৰ উদপানং অদ্দস। তত্থ তে ৰাণিজা ‘‘পানীযং পিৰিস্সামা’’তি তং উদপানং খণন্তা পটিপাটিযা বহূনি অযাদীনি লভিংসু। তে বহুম্পি রতনং লভিত্ৰা তেন অসন্তুট্ঠা ‘‘অঞ্ঞম্পি এত্থ ইতো সুন্দরতরং ভৰিস্সতী’’তি ভিয্যোসোমত্তায তং খণিংসুযেৰ। অথ বোধিসত্তো তে আহ – ‘‘ভো ৰাণিজা, লোভো নামেস ৰিনাসমূলং, অম্হেহি বহু ধনং লদ্ধং, এত্তকেনেৰ সন্তুট্ঠা হোথ, মা অতিখণথা’’তি। তে তেন নিৰারিযমানাপি খণিংসুযেৰ। সো চ উদপানো নাগপরিগ্গহিতো, অথস্স হেট্ঠা ৰসনকনাগরাজা অত্তনো ৰিমানে ভিজ্জন্তে লেড্ডূসূ চ পংসূসু চ পতমানেসু কুদ্ধো ঠপেত্ৰা বোধিসত্তং অৰসেসে সব্বেপি নাসিকৰাতেন পহরিত্ৰা জীৰিতক্খযং পাপেত্ৰা নাগভৰনা নিক্খম্ম সকটানি যোজেত্ৰা সব্বরতনানং পূরেত্ৰা বোধিসত্তং সুখযানকে নিসীদাপেত্ৰা নাগমাণৰকেহি সদ্ধিং সকটানি যোজাপেন্তো বোধিসত্তং বারাণসিং নেত্ৰা ঘরং পৰেসেত্ৰা তং পটিসামেত্ৰা অত্তনো নাগভৰনমেৰ গতো। বোধিসত্তো তং ধনং ৰিস্সজ্জেত্ৰা সকলজম্বুদীপং উন্নঙ্গলং কত্ৰা দানং দত্ৰা সীলং সমাদিযিত্ৰা উপোসথকম্মং কত্ৰা জীৰিতপরিযোসানে সগ্গপুরং পূরেসি।

Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto bārāṇasiyaṃ vāṇijakule nibbattitvā vayappatto satthavāhajeṭṭhako ahosi. So bārāṇasiyaṃ bhaṇḍaṃ gahetvā sakaṭāni pūretvā bahū vāṇije ādāya tameva kantāraṃ paṭipanno tameva udapānaṃ addasa. Tattha te vāṇijā ‘‘pānīyaṃ pivissāmā’’ti taṃ udapānaṃ khaṇantā paṭipāṭiyā bahūni ayādīni labhiṃsu. Te bahumpi ratanaṃ labhitvā tena asantuṭṭhā ‘‘aññampi ettha ito sundarataraṃ bhavissatī’’ti bhiyyosomattāya taṃ khaṇiṃsuyeva. Atha bodhisatto te āha – ‘‘bho vāṇijā, lobho nāmesa vināsamūlaṃ, amhehi bahu dhanaṃ laddhaṃ, ettakeneva santuṭṭhā hotha, mā atikhaṇathā’’ti. Te tena nivāriyamānāpi khaṇiṃsuyeva. So ca udapāno nāgapariggahito, athassa heṭṭhā vasanakanāgarājā attano vimāne bhijjante leḍḍūsū ca paṃsūsu ca patamānesu kuddho ṭhapetvā bodhisattaṃ avasese sabbepi nāsikavātena paharitvā jīvitakkhayaṃ pāpetvā nāgabhavanā nikkhamma sakaṭāni yojetvā sabbaratanānaṃ pūretvā bodhisattaṃ sukhayānake nisīdāpetvā nāgamāṇavakehi saddhiṃ sakaṭāni yojāpento bodhisattaṃ bārāṇasiṃ netvā gharaṃ pavesetvā taṃ paṭisāmetvā attano nāgabhavanameva gato. Bodhisatto taṃ dhanaṃ vissajjetvā sakalajambudīpaṃ unnaṅgalaṃ katvā dānaṃ datvā sīlaṃ samādiyitvā uposathakammaṃ katvā jīvitapariyosāne saggapuraṃ pūresi.

সত্থা ইমং ধম্মদেসনং আহরিত্ৰা অভিসম্বুদ্ধো হুত্ৰা ইমা গাথা অৰোচ –

Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā abhisambuddho hutvā imā gāthā avoca –

১৬.

16.

‘‘জরূদপানং খণমানা, ৰাণিজা উদকত্থিকা।

‘‘Jarūdapānaṃ khaṇamānā, vāṇijā udakatthikā;

অজ্ঝগমুং অযসং লোহং, তিপুসীসঞ্চ ৰাণিজা।

Ajjhagamuṃ ayasaṃ lohaṃ, tipusīsañca vāṇijā;

রজতং জাতরূপঞ্চ, মুত্তা ৰেল়ুরিযা বহূ॥

Rajataṃ jātarūpañca, muttā veḷuriyā bahū.

১৭.

17.

‘‘তে চ তেন অসন্তুট্ঠা, ভিয্যো ভিয্যো অখাণিসুং।

‘‘Te ca tena asantuṭṭhā, bhiyyo bhiyyo akhāṇisuṃ;

তে তত্থাসীৰিসো ঘোরো, তেজস্সী তেজসা হনি॥

Te tatthāsīviso ghoro, tejassī tejasā hani.

১৮.

18.

‘‘তস্মা খণে নাতিখণে, অতিখাতঞ্হি পাপকং।

‘‘Tasmā khaṇe nātikhaṇe, atikhātañhi pāpakaṃ;

খাতেন চ ধনং লদ্ধং, অতিখাতেন নাসিত’’ন্তি॥

Khātena ca dhanaṃ laddhaṃ, atikhātena nāsita’’nti.

তত্থ অযসন্তি কাল়লোহং। লোহন্তি তম্বলোহং। মুত্তাতি মুত্তাযো। তে চ তেন অসন্তুট্ঠাতি তে চ ৰাণিজা তেন ধনেন অসন্তুট্ঠা। তে তত্থাতি তে ৰাণিজা তস্মিং উদপানে। তেজস্সীতি ৰিসতেজেন সমন্নাগতো। তেজসা হনীতি ৰিসতেজেন ঘাতেসি। অতিখাতেন নাসিতন্তি অতিখণেন তঞ্চ ধনং জীৰিতঞ্চ নাসিতং।

Tattha ayasanti kāḷalohaṃ. Lohanti tambalohaṃ. Muttāti muttāyo. Te ca tena asantuṭṭhāti te ca vāṇijā tena dhanena asantuṭṭhā. Te tatthāti te vāṇijā tasmiṃ udapāne. Tejassīti visatejena samannāgato. Tejasā hanīti visatejena ghātesi. Atikhātena nāsitanti atikhaṇena tañca dhanaṃ jīvitañca nāsitaṃ.

সত্থা ইমং ধম্মদেসনং আহরিত্ৰা জাতকং সমোধানেসি – ‘‘তদা নাগরাজা সারিপুত্তো অহোসি, সত্থৰাহজেট্ঠকো পন অহমেৰ অহোসি’’ন্তি।

Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā jātakaṃ samodhānesi – ‘‘tadā nāgarājā sāriputto ahosi, satthavāhajeṭṭhako pana ahameva ahosi’’nti.

জরূদপানজাতকৰণ্ণনা ছট্ঠা।

Jarūdapānajātakavaṇṇanā chaṭṭhā.







Related texts:



তিপিটক (মূল) • Tipiṭaka (Mūla) / সুত্তপিটক • Suttapiṭaka / খুদ্দকনিকায • Khuddakanikāya / জাতকপাল়ি • Jātakapāḷi / ২৫৬. জরূদপানজাতকং • 256. Jarūdapānajātakaṃ


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact