| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / மிலிந்த³பஞ்ஹபாளி • Milindapañhapāḷi |
7. இஸ்ஸாஸங்க³பஞ்ஹோ
7. Issāsaṅgapañho
7. ‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, ‘இஸ்ஸாஸஸ்ஸ சத்தாரி அங்கா³னி க³ஹேதப்³பா³னீ’தி யங் வதே³ஸி, கதமானி தானி சத்தாரி அங்கா³னி க³ஹேதப்³பா³னீ’’தி? ‘‘யதா², மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸோ ஸரே பாதயந்தோ உபோ⁴ பாதே³ பத²வியங் த³ள்ஹங் பதிட்டா²பேதி, ஜண்ணுஅவேகல்லங் கரோதி, ஸரகலாபங் கடிஸந்தி⁴ம்ஹி ட²பேதி, காயங் உபத்த²த்³த⁴ங் கரோதி, த்³வே ஹத்தே² ஸந்தி⁴ட்டா²னங் ஆரோபேதி, முட்டி²ங் பீளயதி, அங்கு³லியோ நிரந்தரங் கரோதி, கீ³வங் பக்³க³ண்ஹாதி, சக்கூ²னி முக²ஞ்ச பித³ஹதி, நிமித்தங் உஜுங் கரோதி, ஹாஸமுப்பாதே³தி ‘விஜ்ஜி²ஸ்ஸாமீ’தி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன ஸீலபத²வியங் வீரியபாதே³ பதிட்டா²பேதப்³ப³ங், க²ந்திஸோரச்சங் அவேகல்லங் காதப்³ப³ங், ஸங்வரே சித்தங் ட²பேதப்³ப³ங், ஸங்யமனியமே அத்தா உபனேதப்³போ³, இச்சா² முச்சா² பீளயிதப்³பா³, யோனிஸோ மனஸிகாரே சித்தங் நிரந்தரங் காதப்³ப³ங், வீரியங் பக்³க³ஹேதப்³ப³ங், ச² த்³வாரா பித³ஹிதப்³பா³, ஸதி உபட்ட²பேதப்³பா³, ஹாஸமுப்பாதே³தப்³ப³ங் ‘ஸப்³ப³கிலேஸே ஞாணனாராசேன விஜ்ஜி²ஸ்ஸாமீ’தி. இத³ங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸஸ்ஸ பட²மங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
7. ‘‘Bhante nāgasena, ‘issāsassa cattāri aṅgāni gahetabbānī’ti yaṃ vadesi, katamāni tāni cattāri aṅgāni gahetabbānī’’ti? ‘‘Yathā, mahārāja, issāso sare pātayanto ubho pāde pathaviyaṃ daḷhaṃ patiṭṭhāpeti, jaṇṇuavekallaṃ karoti, sarakalāpaṃ kaṭisandhimhi ṭhapeti, kāyaṃ upatthaddhaṃ karoti, dve hatthe sandhiṭṭhānaṃ āropeti, muṭṭhiṃ pīḷayati, aṅguliyo nirantaraṃ karoti, gīvaṃ paggaṇhāti, cakkhūni mukhañca pidahati, nimittaṃ ujuṃ karoti, hāsamuppādeti ‘vijjhissāmī’ti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sīlapathaviyaṃ vīriyapāde patiṭṭhāpetabbaṃ, khantisoraccaṃ avekallaṃ kātabbaṃ, saṃvare cittaṃ ṭhapetabbaṃ, saṃyamaniyame attā upanetabbo, icchā mucchā pīḷayitabbā, yoniso manasikāre cittaṃ nirantaraṃ kātabbaṃ, vīriyaṃ paggahetabbaṃ, cha dvārā pidahitabbā, sati upaṭṭhapetabbā, hāsamuppādetabbaṃ ‘sabbakilese ñāṇanārācena vijjhissāmī’ti. Idaṃ, mahārāja, issāsassa paṭhamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸோ ஆளகங் பரிஹரதி வங்கஜிம்ஹகுடிலனாராசஸ்ஸ உஜுகரணாய. ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன இமஸ்மிங் காயே ஸதிபட்டா²னஆளகங் பரிஹரிதப்³ப³ங் வங்கஜிம்ஹகுடிலசித்தஸ்ஸ உஜுகரணாய. இத³ங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸஸ்ஸ து³தியங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, issāso āḷakaṃ pariharati vaṅkajimhakuṭilanārācassa ujukaraṇāya. Evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena imasmiṃ kāye satipaṭṭhānaāḷakaṃ pariharitabbaṃ vaṅkajimhakuṭilacittassa ujukaraṇāya. Idaṃ, mahārāja, issāsassa dutiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸோ லக்கே² உபாஸேதி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன இமஸ்மிங் காயே உபாஸிதப்³ப³ங். கத²ங் மஹாராஜ யோகி³னா யோகா³வசரேன இமஸ்மிங் காயே உபாஸிதப்³ப³ங்? அனிச்சதோ உபாஸிதப்³ப³ங், து³க்க²தோ உபாஸிதப்³ப³ங், அனத்ததோ உபாஸிதப்³ப³ங், ரோக³தோ…பே॰… க³ண்ட³தோ…பே॰… ஸல்லதோ…பே॰… அக⁴தோ…பே॰… ஆபா³த⁴தோ…பே॰… பரதோ…பே॰… பலோகதோ…பே॰… ஈதிதோ…பே॰… உபத்³த³வதோ…பே॰… ப⁴யதோ…பே॰… உபஸக்³க³தோ…பே॰… சலதோ…பே॰… பப⁴ங்கு³தோ…பே॰… அத்³து⁴வதோ…பே॰… அதாணதோ…பே॰… அலேணதோ…பே॰… அஸரணதோ…பே॰… ரித்ததோ…பே॰… துச்ச²தோ…பே॰… ஸுஞ்ஞதோ…பே॰… ஆதீ³னவதோ…பே॰… விபரிணாமத⁴ம்மதோ…பே॰… அஸாரதோ …பே॰… அக⁴மூலதோ…பே॰… வத⁴கதோ…பே॰… விப⁴வதோ…பே॰… ஸாஸவதோ…பே॰… ஸங்க²ததோ…பே॰… மாராமிஸதோ…பே॰… ஜாதித⁴ம்மதோ…பே॰… ஜராத⁴ம்மதோ…பே॰… ப்³யாதி⁴த⁴ம்மதோ…பே॰… மரணத⁴ம்மதோ…பே॰… ஸோகத⁴ம்மதோ…பே॰… பரிதே³வத⁴ம்மதோ…பே॰… உபாயாஸத⁴ம்மதோ…பே॰… ஸங்கிலேஸத⁴ம்மதோ…பே॰… ஏவங் கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன இமஸ்மிங் காயே உபாஸிதப்³ப³ங். இத³ங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸஸ்ஸ ததியங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, issāso lakkhe upāseti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena imasmiṃ kāye upāsitabbaṃ. Kathaṃ mahārāja yoginā yogāvacarena imasmiṃ kāye upāsitabbaṃ? Aniccato upāsitabbaṃ, dukkhato upāsitabbaṃ, anattato upāsitabbaṃ, rogato…pe… gaṇḍato…pe… sallato…pe… aghato…pe… ābādhato…pe… parato…pe… palokato…pe… ītito…pe… upaddavato…pe… bhayato…pe… upasaggato…pe… calato…pe… pabhaṅguto…pe… addhuvato…pe… atāṇato…pe… aleṇato…pe… asaraṇato…pe… rittato…pe… tucchato…pe… suññato…pe… ādīnavato…pe… vipariṇāmadhammato…pe… asārato …pe… aghamūlato…pe… vadhakato…pe… vibhavato…pe… sāsavato…pe… saṅkhatato…pe… mārāmisato…pe… jātidhammato…pe… jarādhammato…pe… byādhidhammato…pe… maraṇadhammato…pe… sokadhammato…pe… paridevadhammato…pe… upāyāsadhammato…pe… saṃkilesadhammato…pe… evaṃ kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena imasmiṃ kāye upāsitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, issāsassa tatiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸோ ஸாயங் பாதங் உபாஸதி. ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன ஸாயங் பாதங் ஆரம்மணே உபாஸிதப்³ப³ங். இத³ங், மஹாராஜ, இஸ்ஸாஸஸ்ஸ சதுத்த²ங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங். பா⁴ஸிதம்பேதங், மஹாராஜ, தே²ரேன ஸாரிபுத்தேன த⁴ம்மஸேனாபதினா –
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, issāso sāyaṃ pātaṃ upāsati. Evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sāyaṃ pātaṃ ārammaṇe upāsitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, issāsassa catutthaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, therena sāriputtena dhammasenāpatinā –
‘‘‘யதா² இஸ்ஸாஸகோ நாம, ஸாயங் பாதங் உபாஸதி;
‘‘‘Yathā issāsako nāma, sāyaṃ pātaṃ upāsati;
‘‘‘ததே²வ பு³த்³த⁴புத்தோபி, கரோதி காயுபாஸனங்;
‘‘‘Tatheva buddhaputtopi, karoti kāyupāsanaṃ;
காயுபாஸனங் அரிஞ்சந்தோ, அரஹத்தமதி⁴க³ச்ச²தீ’’’தி.
Kāyupāsanaṃ ariñcanto, arahattamadhigacchatī’’’ti.
இஸ்ஸாஸங்க³பஞ்ஹோ ஸத்தமோ.
Issāsaṅgapañho sattamo.
தஸ்ஸுத்³தா³னங் –
Tassuddānaṃ –
கும்போ⁴ ச காளாயஸோ ச, ச²த்தங் கெ²த்தஞ்ச அக³தோ³;
Kumbho ca kāḷāyaso ca, chattaṃ khettañca agado;
போ⁴ஜனேன ச இஸ்ஸாஸோ, வுத்தங் தா³னி விதூ³ஹீதி.
Bhojanena ca issāso, vuttaṃ dāni vidūhīti.
ஓபம்மகதா²பஞ்ஹோ நிட்டி²தோ.
Opammakathāpañho niṭṭhito.
Footnotes:
