| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / மிலிந்த³பஞ்ஹபாளி • Milindapañhapāḷi |
10. ஹத்தி²ங்க³பஞ்ஹோ
10. Hatthiṅgapañho
10. ‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, ‘ஹத்தி²ஸ்ஸ பஞ்ச அங்கா³னி க³ஹேதப்³பா³னீ’தி யங் வதே³ஸி, கதமானி தானி பஞ்ச அங்கா³னி க³ஹேதப்³பா³னீ’’தி? ‘‘யதா², மஹாராஜ, ஹத்தீ² நாம சரந்தோ யேவ பத²விங் தா³லேதி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன காயங் ஸம்மஸமானேனேவ ஸப்³பே³ கிலேஸா தா³லேதப்³பா³. இத³ங், மஹாராஜ, ஹத்தி²ஸ்ஸ பட²மங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
10. ‘‘Bhante nāgasena, ‘hatthissa pañca aṅgāni gahetabbānī’ti yaṃ vadesi, katamāni tāni pañca aṅgāni gahetabbānī’’ti? ‘‘Yathā, mahārāja, hatthī nāma caranto yeva pathaviṃ dāleti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena kāyaṃ sammasamāneneva sabbe kilesā dāletabbā. Idaṃ, mahārāja, hatthissa paṭhamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, ஹத்தீ² ஸப்³ப³காயேனேவ அபலோகேதி, உஜுகங் யேவ பெக்க²தி, ந தி³ஸாவிதி³ஸா விலோகேதி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன ஸப்³ப³காயேன அபலோகினா ப⁴விதப்³ப³ங், ந தி³ஸாவிதி³ஸா விலோகேதப்³பா³, ந உத்³த⁴ங் உல்லோகேதப்³ப³ங், ந அதோ⁴ ஓலோகேதப்³ப³ங், யுக³மத்தபெக்கி²னா ப⁴விதப்³ப³ங். இத³ங், மஹாராஜ, ஹத்தி²ஸ்ஸ து³தியங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, hatthī sabbakāyeneva apaloketi, ujukaṃ yeva pekkhati, na disāvidisā viloketi, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbakāyena apalokinā bhavitabbaṃ, na disāvidisā viloketabbā, na uddhaṃ ulloketabbaṃ, na adho oloketabbaṃ, yugamattapekkhinā bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, hatthissa dutiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, ஹத்தீ² அனிப³த்³த⁴ஸயனோ கோ³சராயமனுக³ந்த்வா ந தமேவ தே³ஸங் வாஸத்த²முபக³ச்ச²தி, ந து⁴வப்பதிட்டா²லயோ, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன அனிப³த்³த⁴ஸயனேன ப⁴விதப்³ப³ங், நிராலயேன பிண்டா³ய க³ந்தப்³ப³ங், யதி³ பஸ்ஸதி விபஸ்ஸகோ மனுஞ்ஞங் பதிரூபங் ருசிரதே³ஸே ப⁴வங் மண்ட³பங் வா ருக்க²மூலங் வா கு³ஹங் வா பப்³பா⁴ரங் வா, தத்தே²வ வாஸமுபக³ந்தப்³ப³ங், து⁴வப்பதிட்டா²லயோ ந காதப்³போ³. இத³ங், மஹாராஜ, ஹத்தி²ஸ்ஸ ததியங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, hatthī anibaddhasayano gocarāyamanugantvā na tameva desaṃ vāsatthamupagacchati, na dhuvappatiṭṭhālayo, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena anibaddhasayanena bhavitabbaṃ, nirālayena piṇḍāya gantabbaṃ, yadi passati vipassako manuññaṃ patirūpaṃ ruciradese bhavaṃ maṇḍapaṃ vā rukkhamūlaṃ vā guhaṃ vā pabbhāraṃ vā, tattheva vāsamupagantabbaṃ, dhuvappatiṭṭhālayo na kātabbo. Idaṃ, mahārāja, hatthissa tatiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, ஹத்தீ² உத³கங் ஓகா³ஹித்வா ஸுசிவிமலஸீதலஸலிலபரிபுண்ணங் குமுது³ப்பலபது³மபுண்ட³ரீகஸஞ்ச²ன்னங் மஹதிமஹந்தங் பது³மஸரங் ஓகா³ஹித்வா கீளதி க³ஜவரகீளங், ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன ஸுசிவிமலவிப்பஸன்னமனாவிலத⁴ம்மவரவாரிபுண்ணங் விமுத்திகுஸுமஸஞ்ச²ன்னங் மஹாஸதிபட்டா²னபொக்க²ரணிங் ஓகா³ஹித்வா ஞாணேன ஸங்கா²ரா ஓது⁴னிதப்³பா³ விது⁴னிதப்³பா³, யோகா³வசரகீளா கீளிதப்³பா³. இத³ங், மஹாராஜ, ஹத்தி²ஸ்ஸ சதுத்த²ங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங்.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, hatthī udakaṃ ogāhitvā sucivimalasītalasalilaparipuṇṇaṃ kumuduppalapadumapuṇḍarīkasañchannaṃ mahatimahantaṃ padumasaraṃ ogāhitvā kīḷati gajavarakīḷaṃ, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sucivimalavippasannamanāviladhammavaravāripuṇṇaṃ vimuttikusumasañchannaṃ mahāsatipaṭṭhānapokkharaṇiṃ ogāhitvā ñāṇena saṅkhārā odhunitabbā vidhunitabbā, yogāvacarakīḷā kīḷitabbā. Idaṃ, mahārāja, hatthissa catutthaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘புன சபரங், மஹாராஜ, ஹத்தீ² ஸதோ பாத³ங் உத்³த⁴ரதி, ஸதோ பாத³ங் நிக்கி²பதி, ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, யோகி³னா யோகா³வசரேன ஸதேன ஸம்பஜானேன பாத³ங் உத்³த⁴ரிதப்³ப³ங், ஸதேன ஸம்பஜானேன பாத³ங் நிக்கி²பிதப்³ப³ங், அபி⁴க்கமபடிக்கமே ஸமிஞ்ஜனபஸாரணே ஸப்³ப³த்த² ஸதேன ஸம்பஜானேன ப⁴விதப்³ப³ங். இத³ங், மஹாராஜ, ஹத்தி²ஸ்ஸ பஞ்சமங் அங்க³ங் க³ஹேதப்³ப³ங். பா⁴ஸிதம்பேதங், மஹாராஜ, ப⁴க³வதா தே³வாதிதே³வேன ஸங்யுத்தனிகாயவரே –
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, hatthī sato pādaṃ uddharati, sato pādaṃ nikkhipati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena satena sampajānena pādaṃ uddharitabbaṃ, satena sampajānena pādaṃ nikkhipitabbaṃ, abhikkamapaṭikkame samiñjanapasāraṇe sabbattha satena sampajānena bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, hatthissa pañcamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā devātidevena saṃyuttanikāyavare –
‘‘‘காயேன ஸங்வரோ ஸாது⁴, ஸாது⁴ வாசாய ஸங்வரோ;
‘‘‘Kāyena saṃvaro sādhu, sādhu vācāya saṃvaro;
மனஸா ஸங்வரோ ஸாது⁴, ஸாது⁴ ஸப்³ப³த்த² ஸங்வரோ;
Manasā saṃvaro sādhu, sādhu sabbattha saṃvaro;
ஸப்³ப³த்த² ஸங்வுதோ லஜ்ஜீ, ரக்கி²தோதி பவுச்சதீ’’’தி.
Sabbattha saṃvuto lajjī, rakkhitoti pavuccatī’’’ti.
ஹத்தி²ங்க³பஞ்ஹோ த³ஸமோ.உபசிகாவக்³கோ³ சதுத்தோ².
Hatthiṅgapañho dasamo.Upacikāvaggo catuttho.
தஸ்ஸுத்³தா³னங் –
Tassuddānaṃ –
உபசிகா பி³ளாரோ ச, உந்தூ³ரோ விச்சி²கேன ச;
Upacikā biḷāro ca, undūro vicchikena ca;
நகுலோ ஸிங்கா³லோ மிகோ³,
Nakulo siṅgālo migo,
கோ³ரூபோ வராஹோ ஹத்தி²னா த³ஸாதி.
Gorūpo varāho hatthinā dasāti.
