Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / মিলিন্দপঞ্হপাল়ি • Milindapañhapāḷi

৩. দুক্খপ্পহানৰাযমপঞ্হো

3. Dukkhappahānavāyamapañho

. রাজা আহ ‘‘ভন্তে নাগসেন, কিং তুম্হে অতীতস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথা’’তি? ‘‘ন হি, মহারাজা’’তি। ‘‘কিং পন, ভন্তে, অনাগতস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথা’’তি? ‘‘ন হি, মহারাজা’’তি। ‘‘কিং পন পচ্চুপ্পন্নস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথা’’তি? ‘‘ন হি, মহারাজা’’তি। ‘‘যদি তুম্হে ন অতীতস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথ, ন অনাগতস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথ, ন পচ্চুপ্পন্নস্স দুক্খস্স পহানায ৰাযমথ, অথ কিমত্থায ৰাযমথা’’তি। থেরো আহ ‘কিন্তি, মহারাজ, ইদঞ্চ দুক্খং নিরুজ্ঝেয্য, অঞ্ঞঞ্চ দুক্খং নুপ্পজ্জেয্যা’তি এতদত্থায ৰাযমামা’’তি।

3. Rājā āha ‘‘bhante nāgasena, kiṃ tumhe atītassa dukkhassa pahānāya vāyamathā’’ti? ‘‘Na hi, mahārājā’’ti. ‘‘Kiṃ pana, bhante, anāgatassa dukkhassa pahānāya vāyamathā’’ti? ‘‘Na hi, mahārājā’’ti. ‘‘Kiṃ pana paccuppannassa dukkhassa pahānāya vāyamathā’’ti? ‘‘Na hi, mahārājā’’ti. ‘‘Yadi tumhe na atītassa dukkhassa pahānāya vāyamatha, na anāgatassa dukkhassa pahānāya vāyamatha, na paccuppannassa dukkhassa pahānāya vāyamatha, atha kimatthāya vāyamathā’’ti. Thero āha ‘kinti, mahārāja, idañca dukkhaṃ nirujjheyya, aññañca dukkhaṃ nuppajjeyyā’ti etadatthāya vāyamāmā’’ti.

‘‘অত্থি পন তে, ভন্তে নাগসেন, অনাগতং দুক্খ’’ন্তি? ‘‘নত্থি 1, মহারাজা’’তি ‘‘তুম্হে খো, ভন্তে নাগসেন, অতিপণ্ডিতা, যে তুম্হে অসন্তানং অনাগতানং দুক্খানং পহানায ৰাযমথা’’তি? ‘‘অত্থি পন তে, মহারাজ, কেচি পটিরাজানো পচ্চত্থিকা পচ্চামিত্তা পচ্চুপট্ঠিতা হোন্তী’’তি? ‘‘আম, ভন্তে, অত্থী’’তি। ‘‘কিংনু খো, মহারাজ, তদা তুম্হে পরিখং খণাপেয্যাথ, পাকারং চিনাপেয্যাথ গোপুরং কারাপেয্যাথ, অট্টালকং কারাপেয্যাথ, ধঞ্ঞং অতিহরাপেয্যাথা’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, পটিকচ্চেৰ তং পটিযত্তং হোতী’’তি। ‘‘কিং তুম্হে, মহারাজ, তদা হত্থিস্মিং সিক্খেয্যাথ, অস্সস্মিং সিক্খেয্যাথ, রথস্মিং সিক্খেয্যাথ, ধনুস্মিং সিক্খেয্যাথ, থরুস্মিং সিক্খেয্যাথা’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, পটিকচ্চেৰ তং সিক্খিতং হোতী’’তি। ‘‘কিস্সত্থাযা’’তি? ‘‘অনাগতানং, ভন্তে, ভযানং পটিবাহনত্থাযা’’তি। ‘‘কিং নু খো, মহারাজ, অত্থি অনাগতং ভয’’ন্তি? ‘‘নত্থি, ভন্তে’’তি । ‘‘তুম্হে চ খো, মহারাজ, অতিপণ্ডিতা, যে তুম্হে অসন্তানং অনাগতানং ভযানং পটিবাহনত্থায পটিযাদেথা’’তি।

‘‘Atthi pana te, bhante nāgasena, anāgataṃ dukkha’’nti? ‘‘Natthi 2, mahārājā’’ti ‘‘tumhe kho, bhante nāgasena, atipaṇḍitā, ye tumhe asantānaṃ anāgatānaṃ dukkhānaṃ pahānāya vāyamathā’’ti? ‘‘Atthi pana te, mahārāja, keci paṭirājāno paccatthikā paccāmittā paccupaṭṭhitā hontī’’ti? ‘‘Āma, bhante, atthī’’ti. ‘‘Kiṃnu kho, mahārāja, tadā tumhe parikhaṃ khaṇāpeyyātha, pākāraṃ cināpeyyātha gopuraṃ kārāpeyyātha, aṭṭālakaṃ kārāpeyyātha, dhaññaṃ atiharāpeyyāthā’’ti? ‘‘Na hi, bhante, paṭikacceva taṃ paṭiyattaṃ hotī’’ti. ‘‘Kiṃ tumhe, mahārāja, tadā hatthismiṃ sikkheyyātha, assasmiṃ sikkheyyātha, rathasmiṃ sikkheyyātha, dhanusmiṃ sikkheyyātha, tharusmiṃ sikkheyyāthā’’ti? ‘‘Na hi, bhante, paṭikacceva taṃ sikkhitaṃ hotī’’ti. ‘‘Kissatthāyā’’ti? ‘‘Anāgatānaṃ, bhante, bhayānaṃ paṭibāhanatthāyā’’ti. ‘‘Kiṃ nu kho, mahārāja, atthi anāgataṃ bhaya’’nti? ‘‘Natthi, bhante’’ti . ‘‘Tumhe ca kho, mahārāja, atipaṇḍitā, ye tumhe asantānaṃ anāgatānaṃ bhayānaṃ paṭibāhanatthāya paṭiyādethā’’ti.

‘‘ভিয্যো ওপম্মং করোহীতি। ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, মহারাজ, যদা ত্ৰং পিপাসিতো ভৰেয্যাসি, তদা ত্ৰং উদপানং খণাপেয্যাসি, পোক্খরণিং খণাপেয্যাসি, তল়াকং খণাপেয্যাসি ‘পানীযং পিৰিস্সামী’’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, পটিকচ্চেৰ তং পটিযত্তং হোতী’’তি। ‘‘কিস্সত্থাযা’’তি? ‘‘অনাগতানং, ভন্তে, পিপাসানং পটিবাহনত্থায পটিযত্তং হোতী’’তি। ‘‘অত্থি পন, মহারাজ, অনাগতা পিপাসা’’তি? ‘‘নত্থি, ভন্তে’’তি। ‘‘তুম্হে খো, মহারাজ, অতিপণ্ডিতা , যে তুম্হে অসন্তানং অনাগতানং পিপাসানং পটিবাহনত্থায তং পটিযাদেথা’’তি।

‘‘Bhiyyo opammaṃ karohīti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadā tvaṃ pipāsito bhaveyyāsi, tadā tvaṃ udapānaṃ khaṇāpeyyāsi, pokkharaṇiṃ khaṇāpeyyāsi, taḷākaṃ khaṇāpeyyāsi ‘pānīyaṃ pivissāmī’’’ti? ‘‘Na hi, bhante, paṭikacceva taṃ paṭiyattaṃ hotī’’ti. ‘‘Kissatthāyā’’ti? ‘‘Anāgatānaṃ, bhante, pipāsānaṃ paṭibāhanatthāya paṭiyattaṃ hotī’’ti. ‘‘Atthi pana, mahārāja, anāgatā pipāsā’’ti? ‘‘Natthi, bhante’’ti. ‘‘Tumhe kho, mahārāja, atipaṇḍitā , ye tumhe asantānaṃ anāgatānaṃ pipāsānaṃ paṭibāhanatthāya taṃ paṭiyādethā’’ti.

‘‘ভিয্যো ওপম্মং করোহী’’তি। ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, মহারাজ, যদা ত্ৰং বুভুক্খিতো ভৰেয্যাসি, তদা ত্ৰং খেত্তং কসাপেয্যাসি, সালিং ৰপাপেয্যাসি ‘ভত্তং ভুঞ্জিস্সামী’’’তি? ‘‘ন হি, ভন্তে, পটিকচ্চেৰ তং পটিযত্তং হোতী’’তি। ‘‘কিস্সত্থাযা’’তি। ‘‘অনাগতানং, ভন্তে, বুভুক্খানং পটিবাহনত্থাযা’’তি। ‘‘অত্থি পন, মহারাজ, অনাগতা বুভুক্খা’’তি? ‘‘নত্থি, ভন্তে’’তি। ‘‘তুম্হে খো, মহারাজ, অতিপণ্ডিতা, যে তুম্হে অসন্তানং অনাগতানং বুভুক্খানং পটিবাহনত্থায পটিযাদেথা’’তি।

‘‘Bhiyyo opammaṃ karohī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yadā tvaṃ bubhukkhito bhaveyyāsi, tadā tvaṃ khettaṃ kasāpeyyāsi, sāliṃ vapāpeyyāsi ‘bhattaṃ bhuñjissāmī’’’ti? ‘‘Na hi, bhante, paṭikacceva taṃ paṭiyattaṃ hotī’’ti. ‘‘Kissatthāyā’’ti. ‘‘Anāgatānaṃ, bhante, bubhukkhānaṃ paṭibāhanatthāyā’’ti. ‘‘Atthi pana, mahārāja, anāgatā bubhukkhā’’ti? ‘‘Natthi, bhante’’ti. ‘‘Tumhe kho, mahārāja, atipaṇḍitā, ye tumhe asantānaṃ anāgatānaṃ bubhukkhānaṃ paṭibāhanatthāya paṭiyādethā’’ti.

‘‘কল্লোসি, ভন্তে নাগসেনা’’তি।

‘‘Kallosi, bhante nāgasenā’’ti.

দুক্খপ্পহানৰাযমপঞ্হো ততিযো।

Dukkhappahānavāyamapañho tatiyo.







Footnotes:
1. কথা॰ ৮২৮, ৮২৯ পস্সিতব্বং
2. kathā. 828, 829 passitabbaṃ

© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact