| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ (ដីកា) • Majjhimanikāya (ṭīkā) |
៥. ចូឡធម្មសមាទានសុត្តវណ្ណនា
5. Cūḷadhammasamādānasuttavaṇṇanā
៤៦៨. ធម្មោតិ គហិតគហណានីតិ ធម្មោ វា ហោតុ ឥតរោ វា, ធម្មោតិ បគ្គហិតគ្គាហប្បវត្តា ចរិយាវ។ អាយូហនក្ខណេតិ តស្ស ធម្មោតិ គហិតស្ស បវត្តនក្ខណេ។ សុខន្តិ អកិច្ឆំ។ តេនាហ ‘‘សុករ’’ន្តិ។ ទុក្ខវិបាកន្តិ អនិដ្ឋផលវិបច្ចនំ។
468.Dhammotigahitagahaṇānīti dhammo vā hotu itaro vā, dhammoti paggahitaggāhappavattā cariyāva. Āyūhanakkhaṇeti tassa dhammoti gahitassa pavattanakkhaṇe. Sukhanti akicchaṃ. Tenāha ‘‘sukara’’nti. Dukkhavipākanti aniṭṭhaphalavipaccanaṃ.
៤៦៩. យថា ចក្ខាទីនំ បញ្ចន្នំ ឥន្ទ្រិយានំ យថាសកំ វិសយគ្គហណំ សភាវសិទ្ធំ, ឯវំ មនសោបិ។ តេ ច វិសយា ឥដ្ឋាការតោ គហណេ ន កោចិ ទោសោ, បុរិសត្តភាវេ ន ច តេ ទោសំ បវត្តេន្តីតិ អយំ តេសំ សមណព្រាហ្មណានំ លទ្ធីតិ អាហ ‘‘វត្ថុកាមេសុបិ កិលេសកាមេសុបិ ទោសោ នត្ថី’’តិ, អស្សាទេត្វា វិសយបរិភោគេ នត្ថិ អាទីនវោ, តប្បច្ចយា ន កោចិ អន្តរាយោតិ អធិប្បាយោ។ បាតព្យតំ អាបជ្ជន្តីតិ បរិភុញ្ជនកតំ ឧបគច្ឆន្តិ។ បរិភោគត្ថោ ហិ អយំ បា-សទ្ទោ កត្តុសាធនោ ច តព្យ-សទ្ទោ, យថារុចិ បរិភុញ្ជន្តីតិ អត្ថោ។ កិលេសកាមោបិ អស្សាទិយមានោ វត្ថុកាមន្តោគធោយេវ, កិលេសកាមវសេន បន នេសំ អស្សាទេតព្ពតាតិ អាហ ‘‘វត្ថុកាមេសុ កិលេសកាមេន បាតព្យត’’ន្តិ។ កិលេសកាមេនាតិ ករណត្ថេ ករណវចនំ។ បាតព្យតំ បរិភុញ្ជិតព្ពតន្តិ ឯត្ថាបិ កត្តុវសេនេវ អត្ថោ វេទិតព្ពោ។ មោឡិំ កត្វាតិ វេណិពន្ធវសេន មោឡិំ កត្វា។ តាបសបរិព្ពាជិកាហីតិ តាបសបព្ពជ្ជូបគតាហិ។ បរិញ្ញំ បញ្ញបេន្តីតិ ឥទំ ‘‘បហានមាហំសូ’’តិ បទស្សេវ វេវចនន្តិ ‘‘បហានំ សមតិក្កមំ បញ្ញបេន្តី’’តិ វុត្តំ។ តេន កាមា នាមេតេ អនិច្ចា ទុក្ខា វិបរិណាមធម្មាតិ យាថាវតោ បរិជាននំ ឥធ ‘‘បហាន’’ន្តិ អធិប្បេតំ, ន វិនាភាវមត្តន្តិ ទស្សេតិ។ មាលុវាសិបាដិកាតិ មាលុវាវិទលំ មាលុវាផលេ បោដ្ដលិកា។ សន្តាសំ អាបជ្ជេយ្យាតិ សាលេ អធិវត្ថទេវតាយ បវត្តិំ គហេត្វា វុត្តំ។ តទា ហិ តស្សា ឯវំ ហោតិ។ កោវិឡារបត្តសទិសេហីតិ មហាកោវិឡារបត្តសណ្ឋានេហិ។ សណ្ឋានវសេន ហេតំ វុត្តំ, មាលុវាបត្តា បន កោវិឡារបត្តេហិ មហន្តតរានិ ចេវ ឃនតរានិ ច ហោន្តិ។ វិបុលពហុឃនគរុបត្តតាយ មហន្តំ ភារំ ជនេត្វា។ សាតិ មាលុវាលតា។ ឱឃនន្តិ ហេដ្ឋតោ ឱលម្ពនហេតុភូតំ ឃនភាវំ។
469. Yathā cakkhādīnaṃ pañcannaṃ indriyānaṃ yathāsakaṃ visayaggahaṇaṃ sabhāvasiddhaṃ, evaṃ manasopi. Te ca visayā iṭṭhākārato gahaṇe na koci doso, purisattabhāve na ca te dosaṃ pavattentīti ayaṃ tesaṃ samaṇabrāhmaṇānaṃ laddhīti āha ‘‘vatthukāmesupi kilesakāmesupi doso natthī’’ti, assādetvā visayaparibhoge natthi ādīnavo, tappaccayā na koci antarāyoti adhippāyo. Pātabyataṃ āpajjantīti paribhuñjanakataṃ upagacchanti. Paribhogattho hi ayaṃ pā-saddo kattusādhano ca tabya-saddo, yathāruci paribhuñjantīti attho. Kilesakāmopi assādiyamāno vatthukāmantogadhoyeva, kilesakāmavasena pana nesaṃ assādetabbatāti āha ‘‘vatthukāmesu kilesakāmena pātabyata’’nti. Kilesakāmenāti karaṇatthe karaṇavacanaṃ. Pātabyataṃ paribhuñjitabbatanti etthāpi kattuvaseneva attho veditabbo. Moḷiṃ katvāti veṇibandhavasena moḷiṃ katvā. Tāpasaparibbājikāhīti tāpasapabbajjūpagatāhi. Pariññaṃ paññapentīti idaṃ ‘‘pahānamāhaṃsū’’ti padasseva vevacananti ‘‘pahānaṃ samatikkamaṃ paññapentī’’ti vuttaṃ. Tena kāmā nāmete aniccā dukkhā vipariṇāmadhammāti yāthāvato parijānanaṃ idha ‘‘pahāna’’nti adhippetaṃ, na vinābhāvamattanti dasseti. Māluvāsipāṭikāti māluvāvidalaṃ māluvāphale poṭṭalikā. Santāsaṃ āpajjeyyāti sāle adhivatthadevatāya pavattiṃ gahetvā vuttaṃ. Tadā hi tassā evaṃ hoti. Koviḷārapattasadisehīti mahākoviḷārapattasaṇṭhānehi. Saṇṭhānavasena hetaṃ vuttaṃ, māluvāpattā pana koviḷārapattehi mahantatarāni ceva ghanatarāni ca honti. Vipulabahughanagarupattatāya mahantaṃ bhāraṃ janetvā. Sāti māluvālatā. Oghananti heṭṭhato olambanahetubhūtaṃ ghanabhāvaṃ.
អន្ធវនសុភគវនគ្គហណំ តេសំ អភិលក្ខិតភាវតោ។ នាឡិកេរាទីសុ តិណជាតីសុ។ ខាទនុបលក្ខណំ ឧបចិកានំ ឧដ្ឋហនគ្គហណន្តិ អាហ ‘‘ឧដ្ឋហេយ្យុ’’ន្តិ។ កេឡិំ ករោន្តី វិយាតិ វិលម្ពននទី វិយ កេឡិំ ករោន្តី។ ឥទានិ អហំ តំ អជ្ឈោត្ថរិន្តិ បមោទមានា វិយ ឥតោ ចិតោ ច វិប្ផន្ទមានា វិលម្ពន្តី។ សម្ផស្សោបិ សុខោ មុទុតលុណកោមលភាវតោ។ ទស្សនម្បិ សុខំ ឃនពហលបត្តសំហតតាយ។ សោមនស្សជាតាតិ បុព្ពេ អនុស្សវវសេន ភវនវិនាសភយា សន្តាសំ អាបជ្ជិ, ឥទានិ តស្សា សម្បត្តិទស្សនេន បលោភិតា សោមនស្សជាតា អហោសិ។
Andhavanasubhagavanaggahaṇaṃ tesaṃ abhilakkhitabhāvato. Nāḷikerādīsu tiṇajātīsu. Khādanupalakkhaṇaṃ upacikānaṃ uṭṭhahanaggahaṇanti āha ‘‘uṭṭhaheyyu’’nti. Keḷiṃ karontī viyāti vilambananadī viya keḷiṃ karontī. Idāni ahaṃ taṃ ajjhottharinti pamodamānā viya ito cito ca vipphandamānā vilambantī. Samphassopi sukho mudutaluṇakomalabhāvato. Dassanampi sukhaṃ ghanabahalapattasaṃhatatāya. Somanassajātāti pubbe anussavavasena bhavanavināsabhayā santāsaṃ āpajji, idāni tassā sampattidassanena palobhitā somanassajātā ahosi.
វិដភិំ ករេយ្យាតិ អាតានវិតានវសេន ជដេន្តី ជាលំ ករេយ្យ។ តថាភូតា ច ឃនបត្តសញ្ឆន្នតាយ ឆត្តសទិសី ហោតីតិ អាហ ‘‘ឆត្តាការេន តិដ្ឋេយ្យា’’តិ។ សកលំ រុក្ខន្តិ ឧបរិ សព្ពសាខាបសាខំ សព្ពរុក្ខំ។ ភស្សមានាតិ បលិវេឋនវសេនេវ ឱតរមានា។ យាវ មូលា ឱតិណ្ណសាខាហីតិ មាលុវា ភារេន ឱនមិត្វា រុក្ខស្ស យាវ មូលា ឱតិណ្ណសាខាហិ បុន អភិរុហមានា។ សព្ពសាខាតិ ហេដ្ឋា មជ្ឈេ ឧបរិ ចាតិ សព្ពាបិ សាខាយោ បលិវេឋេន្តី។ សំសិព្ពិត្វា ជាលសន្តានកនិយាមេន ជដេត្វា។ ឯវំ អបរាបរំ សំសិព្ពនេន អជ្ឈោត្ថរន្តី។ សព្ពសាខា ហេដ្ឋា កត្វា សយំ ឧបរិ ឋត្វា មហាភារភាវេន វាតេ វា វាយន្តេ ទេវេ វា វស្សន្តេ បទាលេយ្យ។ សាខដ្ឋកវិមានន្តិ សាខាបដិពទ្ធំ វិមានំ។ យស្មា ឥធ សត្ថារា ‘‘សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ’’តិអាទិនា ភូតបុព្ពមេវ វត្ថុ ឧបមាភាវេន អាហដំ, តស្មា ‘‘ឥទំ បន វិមាន’’ន្តិអាទិ វុត្តំ។
Viṭabhiṃ kareyyāti ātānavitānavasena jaṭentī jālaṃ kareyya. Tathābhūtā ca ghanapattasañchannatāya chattasadisī hotīti āha ‘‘chattākārena tiṭṭheyyā’’ti. Sakalaṃ rukkhanti upari sabbasākhāpasākhaṃ sabbarukkhaṃ. Bhassamānāti paliveṭhanavaseneva otaramānā. Yāva mūlā otiṇṇasākhāhīti māluvā bhārena onamitvā rukkhassa yāva mūlā otiṇṇasākhāhi puna abhiruhamānā. Sabbasākhāti heṭṭhā majjhe upari cāti sabbāpi sākhāyo paliveṭhentī. Saṃsibbitvā jālasantānakaniyāmena jaṭetvā. Evaṃ aparāparaṃ saṃsibbanena ajjhottharantī. Sabbasākhā heṭṭhā katvā sayaṃ upari ṭhatvā mahābhārabhāvena vāte vā vāyante deve vā vassante padāleyya. Sākhaṭṭhakavimānanti sākhāpaṭibaddhaṃ vimānaṃ. Yasmā idha satthārā ‘‘seyyathāpi, bhikkhave’’tiādinā bhūtapubbameva vatthu upamābhāvena āhaṭaṃ, tasmā ‘‘idaṃ pana vimāna’’ntiādi vuttaṃ.
៤៧១. ពហលរាគសភាវោតិ បច្ចវេក្ខណាហិ នីហរិតុំ អសក្កុណេយ្យតាយ ពលវា ហុត្វា អភិភវនរាគធាតុកោ។ រាគជន្តិ រាគនិមិត្តជាតំ។ ទិដ្ឋេ ទិដ្ឋេ អារម្មណេតិ ទិដ្ឋេ ទិដ្ឋេ វិសភាគារម្មណេ។ និមិត្តំ គណ្ហាតីតិ កិលេសុប្បត្តិយា ការណភូតំ អនុព្យញ្ជនសោ និមិត្តំ គណ្ហាតិ, សិក្ខាគារវេន បន កិលេសេហិ និស្សិតំ មគ្គំ ន បដិបជ្ជតិ, តតោ ឯវ អាចរិយុបជ្ឈាយេហិ អាណត្តំ ទណ្ឌកម្មំ ករោតេវ។ តេនាហ ‘‘ន ត្វេវ វីតិក្កមំ ករោតី’’តិ។ ហត្ថបរាមាសាទីនីតិ – ‘‘ឯហិ តាវ តយា វុត្តំ មយា វុត្តញ្ច អមុត្រ គន្ត្វា វីមំសិស្សាមា’’តិអាទិនា ហត្ថគ្គហណាទីនិ ករោន្តោ, ន ករុណាមេត្តានិទានវសេន។ មោហជាតិកោតិ ពហលមោហសភាវោ។
471.Bahalarāgasabhāvoti paccavekkhaṇāhi nīharituṃ asakkuṇeyyatāya balavā hutvā abhibhavanarāgadhātuko. Rāgajanti rāganimittajātaṃ. Diṭṭhe diṭṭhe ārammaṇeti diṭṭhe diṭṭhe visabhāgārammaṇe. Nimittaṃ gaṇhātīti kilesuppattiyā kāraṇabhūtaṃ anubyañjanaso nimittaṃ gaṇhāti, sikkhāgāravena pana kilesehi nissitaṃ maggaṃ na paṭipajjati, tato eva ācariyupajjhāyehi āṇattaṃ daṇḍakammaṃ karoteva. Tenāha ‘‘na tveva vītikkamaṃ karotī’’ti. Hatthaparāmāsādīnīti – ‘‘ehi tāva tayā vuttaṃ mayā vuttañca amutra gantvā vīmaṃsissāmā’’tiādinā hatthaggahaṇādīni karonto, na karuṇāmettānidānavasena. Mohajātikoti bahalamohasabhāvo.
៤៧២. កម្មនិយាមេនាតិ បុរិមជាតិសិទ្ធេន លោភុស្សទតាទិនិយមិតេន កម្មនិយាមេន។ ឥទានិ តំ លោភុស្សទតាទិំ វិភាគេន ទស្សេតុំ ‘‘យស្ស ហី’’តិអាទិ អារទ្ធំ។ តត្ថ កម្មាយូហនក្ខណេតិ កម្មករណវេលាយ។ លោភោ ពលវាតិ តជ្ជាយ សាមគ្គិយា សាមត្ថិយតោ លោភោ អធិកោ ហោតិ។ អលោភោ មន្ទោតិ តប្បដិបក្ខោ អលោភោ ទុព្ពលោ ហោតិ។ កថំ បនេតេ លោភាលោភា អញ្ញមញ្ញំ ឧជុវិបច្ចនីកភូតា ឯកក្ខណេ បវត្តន្តិ? ន ខោ បនេតំ ឯវំ ទដ្ឋព្ពំ ‘‘ឯកក្ខណេ បវត្តន្តី’’តិ, និកន្តិក្ខណំ បន អាយូហនក្ខណមេវ កត្វា ឯវំ វុត្តំ។ ឯស នយោ សេសេសុ។ បរិយាទាតុន្តិ អភិភវិតុំ ន សក្កោតិ។ យោ ហិ ‘‘ឯវំសុន្ទរំ ឯវំវិបុលំ ឯវំមហគ្ឃញ្ច ន សក្កា បរស្ស ទាតុ’’ន្តិអាទិនា អមុត្តចាគតាទិវសេន បវត្តាយ ចេតនាយ សម្បយុត្តោ អលោភោ សម្មទេវ លោភំ បរិយាទាតុំ ន សក្កោតិ។ ទោសមោហានំ អនុប្បត្តិយំ តាទិសបច្ចយលាភេនេវ អទោសាមោហា ពលវន្តោ។ តស្មាតិ លោភាទោសាមោហានំ ពលវភាវតោ អលោភទោសមោហានញ្ច ទុព្ពលភាវតោតិ វុត្តមេវ ការណំ បច្ចាមសតិ។ សោតិ តំសមង្គី។ តេន កម្មេនាតិ តេន លោភាទិឧបនិស្សយវតា កុសលកម្មុនា។ សុខសីលោតិ សខិលោ។ តមេវត្ថំ អក្កោធនោតិ បរិយាយេន វទតិ។
472.Kammaniyāmenāti purimajātisiddhena lobhussadatādiniyamitena kammaniyāmena. Idāni taṃ lobhussadatādiṃ vibhāgena dassetuṃ ‘‘yassa hī’’tiādi āraddhaṃ. Tattha kammāyūhanakkhaṇeti kammakaraṇavelāya. Lobho balavāti tajjāya sāmaggiyā sāmatthiyato lobho adhiko hoti. Alobho mandoti tappaṭipakkho alobho dubbalo hoti. Kathaṃ panete lobhālobhā aññamaññaṃ ujuvipaccanīkabhūtā ekakkhaṇe pavattanti? Na kho panetaṃ evaṃ daṭṭhabbaṃ ‘‘ekakkhaṇe pavattantī’’ti, nikantikkhaṇaṃ pana āyūhanakkhaṇameva katvā evaṃ vuttaṃ. Esa nayo sesesu. Pariyādātunti abhibhavituṃ na sakkoti. Yo hi ‘‘evaṃsundaraṃ evaṃvipulaṃ evaṃmahagghañca na sakkā parassa dātu’’ntiādinā amuttacāgatādivasena pavattāya cetanāya sampayutto alobho sammadeva lobhaṃ pariyādātuṃ na sakkoti. Dosamohānaṃ anuppattiyaṃ tādisapaccayalābheneva adosāmohā balavanto. Tasmāti lobhādosāmohānaṃ balavabhāvato alobhadosamohānañca dubbalabhāvatoti vuttameva kāraṇaṃ paccāmasati. Soti taṃsamaṅgī. Tena kammenāti tena lobhādiupanissayavatā kusalakammunā. Sukhasīloti sakhilo. Tamevatthaṃ akkodhanoti pariyāyena vadati.
មន្ទា អលោភាទោសា លោភទោសេ បរិយាទាតុំ ន សក្កោន្តិ, អមោហោ បន ពលវា មោហំ បរិយាទាតុំ សក្កោតីតិ ឯវំ យថារហំ បឋមវារេ វុត្តនយេនេវ អតិទេសត្ថោ វេទិតព្ពោ។ បុរិមនយេនេវាតិ បុព្ពេ វុត្តនយានុសារេន។ ទុដ្ឋោតិ កោធនោ។ ទន្ធោតិ មន្ទមញ្ញោ។ សុខសីលកោតិ សុខសីលោ។
Mandā alobhādosā lobhadose pariyādātuṃ na sakkonti, amoho pana balavā mohaṃ pariyādātuṃ sakkotīti evaṃ yathārahaṃ paṭhamavāre vuttanayeneva atidesattho veditabbo. Purimanayenevāti pubbe vuttanayānusārena. Duṭṭhoti kodhano. Dandhoti mandamañño. Sukhasīlakoti sukhasīlo.
ឯត្ថ ច លោភវសេន, ទោសមោហ-លោភទោស-លោភមោហ-ទោសមោហ-លោភទោសមោហវសេនាតិ តយោ ឯកកា, តយោ ទុកា, ឯកោ តិកោតិ លោភាទិឧស្សទវសេន អកុសលបក្ខេ ឯវ សត្ត វារា, តថា កុសលបក្ខេ អលោភាទិឧស្សទវសេនាតិ ចុទ្ទស វារា លព្ភន្តិ។ តត្ថ អលោភទោសមោហា, អលោភាទោសមោហា, អលោភទោសាមោហា ពលវន្តោតិ អាគតេហិ កុសលបក្ខេ តតិយទុតិយបឋមវារេហិ ទោសុស្សទមោហុស្សទទោសមោហុស្សទវារា គហិតា ឯវ ហោន្តិ។ តថា អកុសលបក្ខេ លោភាទោសាមោហា, លោភទោសាមោហា, លោភាទោសមោហា ពលវន្តោតិ អាគតេហិ តតិយទុតិយបឋមវារេហិ អទោសុស្សទអមោហុស្សទអទោសាមោហុស្សទវារា គហិតា ឯវាតិ អកុសលកុសលបក្ខេសុ តយោ តយោ វារេ អន្តោគធេ កត្វា អដ្ឋេវ វារា ទស្សិតា។ យេ បន ឧភយសម្មិស្សតាវសេន លោភាលោភុស្សទវារាទយោ អបរេ ឯកូនបញ្ញាស វារា កាមំ ទស្សេតព្ពា, តេសំ អសម្ភវតោ ឯវ ន ទស្សិតា។ ន ហិ ‘‘ឯកស្មិំ សន្តានេ អន្តរេន អវត្ថន្តរំ លោភោ ច ពលវា អលោភោ ចា’’តិអាទិ យុជ្ជតិ។ បដិបក្ខវសេន វាបិ ឯតេសំ ពលវទុព្ពលភាវោ សហជាតធម្មវសេន វា។ តត្ថ លោភស្ស តាវ បដិបក្ខវសេន អនភិភូតតាយ ពលវភាវោ, តថា ទោសមោហានំ អទោសាមោហេហិ។ អលោភាទីនំ បន លោភាទិអនភិភវនតោ។ សព្ពេសញ្ច សមានជាតិយសមធិភុយ្យ បវត្តិវសេន សហជាតធម្មតោ ពលវភាវោ។ តេន វុត្តំ អដ្ឋកថាយំ (ម. និ. អដ្ឋ. ២.៤៧២) – ‘‘លោភោ ពលវា, អលោភោ មន្ទោ។ អទោសាមោហា ពលវន្តោ, ទោសមោហា មន្ទា’’តិអាទិ, សោ ច នេសំ មន្ទពលវភាវោ បុរិមូបនិស្សយតោ តថា អាសយស្ស បរិភាវិតតាយ វេទិតព្ពោ។ តេនេវាហ ‘‘កម្មនិយាមេនា’’តិ។ សេសំ វុត្តនយត្តា សុវិញ្ញេយ្យមេវាតិ។
Ettha ca lobhavasena, dosamoha-lobhadosa-lobhamoha-dosamoha-lobhadosamohavasenāti tayo ekakā, tayo dukā, eko tikoti lobhādiussadavasena akusalapakkhe eva satta vārā, tathā kusalapakkhe alobhādiussadavasenāti cuddasa vārā labbhanti. Tattha alobhadosamohā, alobhādosamohā, alobhadosāmohā balavantoti āgatehi kusalapakkhe tatiyadutiyapaṭhamavārehi dosussadamohussadadosamohussadavārā gahitā eva honti. Tathā akusalapakkhe lobhādosāmohā, lobhadosāmohā, lobhādosamohā balavantoti āgatehi tatiyadutiyapaṭhamavārehi adosussadaamohussadaadosāmohussadavārā gahitā evāti akusalakusalapakkhesu tayo tayo vāre antogadhe katvā aṭṭheva vārā dassitā. Ye pana ubhayasammissatāvasena lobhālobhussadavārādayo apare ekūnapaññāsa vārā kāmaṃ dassetabbā, tesaṃ asambhavato eva na dassitā. Na hi ‘‘ekasmiṃ santāne antarena avatthantaraṃ lobho ca balavā alobho cā’’tiādi yujjati. Paṭipakkhavasena vāpi etesaṃ balavadubbalabhāvo sahajātadhammavasena vā. Tattha lobhassa tāva paṭipakkhavasena anabhibhūtatāya balavabhāvo, tathā dosamohānaṃ adosāmohehi. Alobhādīnaṃ pana lobhādianabhibhavanato. Sabbesañca samānajātiyasamadhibhuyya pavattivasena sahajātadhammato balavabhāvo. Tena vuttaṃ aṭṭhakathāyaṃ (ma. ni. aṭṭha. 2.472) – ‘‘lobho balavā, alobho mando. Adosāmohā balavanto, dosamohā mandā’’tiādi, so ca nesaṃ mandabalavabhāvo purimūpanissayato tathā āsayassa paribhāvitatāya veditabbo. Tenevāha ‘‘kammaniyāmenā’’ti. Sesaṃ vuttanayattā suviññeyyamevāti.
ចូឡធម្មសមាទានសុត្តវណ្ណនាយ លីនត្ថប្បកាសនា សមត្តា។
Cūḷadhammasamādānasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ • Majjhimanikāya / ៥. ចូឡធម្មសមាទានសុត្តំ • 5. Cūḷadhammasamādānasuttaṃ
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / មជ្ឈិមនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) / ៥. ចូឡធម្មសមាទានសុត្តវណ្ណនា • 5. Cūḷadhammasamādānasuttavaṇṇanā
