| Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / জাতকপাল়ি • Jātakapāḷi |
৫১৪. ছদ্দন্তজাতকং (৪)
514. Chaddantajātakaṃ (4)
৯৭.
97.
কিং নু সোচসিনুচ্চঙ্গি, পণ্ডূসি ৰরৰণ্ণিনি।
Kiṃ nu socasinuccaṅgi, paṇḍūsi varavaṇṇini;
মিলাযসি ৰিসালক্খি, মালাৰ পরিমদ্দিতা॥
Milāyasi visālakkhi, mālāva parimadditā.
৯৮.
98.
ন সো সুলভরূপোৰ, যাদিসো মম দোহল়ো॥
Na so sulabharūpova, yādiso mama dohaḷo.
৯৯.
99.
যে কেচি মানুসা কামা, ইধ লোকস্মি নন্দনে।
Ye keci mānusā kāmā, idha lokasmi nandane;
সব্বে তে পচুরা ময্হং, অহং তে দম্মি দোহল়ং॥
Sabbe te pacurā mayhaṃ, ahaṃ te dammi dohaḷaṃ.
১০০.
100.
লুদ্দা দেৰ সমাযন্তু, যে কেচি ৰিজিতে তৰ।
Luddā deva samāyantu, ye keci vijite tava;
এতেসং অহমক্খিস্সং, যাদিসো মম দোহল়ো॥
Etesaṃ ahamakkhissaṃ, yādiso mama dohaḷo.
১০১.
101.
ইমে তে লুদ্দকা দেৰি, কতহত্থা ৰিসারদা।
Ime te luddakā devi, katahatthā visāradā;
১০২.
102.
লুদ্দপুত্তা নিসামেথ, যাৰন্তেত্থ সমাগতা।
Luddaputtā nisāmetha, yāvantettha samāgatā;
ছব্বিসাণং গজং সেতং, অদ্দসং সুপিনে অহং।
Chabbisāṇaṃ gajaṃ setaṃ, addasaṃ supine ahaṃ;
তস্স দন্তেহি মে অত্থো, অলাভে নত্থি জীৰিতং॥
Tassa dantehi me attho, alābhe natthi jīvitaṃ.
১০৩.
103.
ন নো পিতূনং ন পিতামহানং, দিট্ঠো সুতো কুঞ্জরো ছব্বিসাণো।
Na no pitūnaṃ na pitāmahānaṃ, diṭṭho suto kuñjaro chabbisāṇo;
যমদ্দসা সুপিনে রাজপুত্তী, অক্খাহি নো যাদিসো হত্থিনাগো॥
Yamaddasā supine rājaputtī, akkhāhi no yādiso hatthināgo.
১০৪.
104.
দিসা চতস্সো ৰিদিসা চতস্সো, উদ্ধং অধো দস দিসা ইমাযো।
Disā catasso vidisā catasso, uddhaṃ adho dasa disā imāyo;
কতমং দিসং তিট্ঠতি নাগরাজা, যমদ্দসা সুপিনে ছব্বিসাণং॥
Katamaṃ disaṃ tiṭṭhati nāgarājā, yamaddasā supine chabbisāṇaṃ.
১০৫.
105.
ইতো উজুং উত্তরিযং দিসাযং, অতিক্কম্ম সো সত্তগিরী ব্রহন্তে।
Ito ujuṃ uttariyaṃ disāyaṃ, atikkamma so sattagirī brahante;
সুৰণ্ণপস্সো নাম গিরী উল়ারো, সুপুপ্ফিতো 5 কিম্পুরিসানুচিণ্ণো॥
Suvaṇṇapasso nāma girī uḷāro, supupphito 6 kimpurisānuciṇṇo.
১০৬.
106.
আরুয্হ সেলং ভৰনং কিন্নরানং, ওলোকয পব্বতপাদমূলং।
Āruyha selaṃ bhavanaṃ kinnarānaṃ, olokaya pabbatapādamūlaṃ;
অথ দক্খসী মেঘসমানৰণ্ণং, নিগ্রোধরাজং অথ সহস্সপাদং 7॥
Atha dakkhasī meghasamānavaṇṇaṃ, nigrodharājaṃ atha sahassapādaṃ 8.
১০৭.
107.
তত্থচ্ছতী কুঞ্জরো ছব্বিসাণো, সব্বসেতো দুপ্পসহো পরেভি।
Tatthacchatī kuñjaro chabbisāṇo, sabbaseto duppasaho parebhi;
রক্খন্তি নং অট্ঠসহস্সনাগা, ঈসাদন্তা ৰাতজৰপ্পহারিনো॥
Rakkhanti naṃ aṭṭhasahassanāgā, īsādantā vātajavappahārino.
১০৮.
108.
তিট্ঠন্তি তে তুমূলং 9 পস্সসন্তা, কুপ্পন্তি ৰাতস্সপি এরিতস্স।
Tiṭṭhanti te tumūlaṃ 10 passasantā, kuppanti vātassapi eritassa;
মনুস্সভূতং পন তত্থ দিস্ৰা, ভস্মং করেয্যুং নাস্স রজোপি তস্স॥
Manussabhūtaṃ pana tattha disvā, bhasmaṃ kareyyuṃ nāssa rajopi tassa.
১০৯.
109.
বহূ হিমে রাজকুলম্হি সন্তি, পিল়ন্ধনা জাতরূপস্স দেৰী।
Bahū hime rājakulamhi santi, piḷandhanā jātarūpassa devī;
মুত্তামণীৰেল়ুরিযামযা চ, কিং কাহসি দন্তপিল়ন্ধনেন।
Muttāmaṇīveḷuriyāmayā ca, kiṃ kāhasi dantapiḷandhanena;
মারেতুকামা কুঞ্জরং ছব্বিসাণং, উদাহু ঘাতেস্সসি লুদ্দপুত্তে॥
Māretukāmā kuñjaraṃ chabbisāṇaṃ, udāhu ghātessasi luddaputte.
১১০.
110.
সা ইস্সিতা দুক্খিতা চস্মি লুদ্দ, উদ্ধঞ্চ সুস্সামি অনুস্সরন্তী।
Sā issitā dukkhitā casmi ludda, uddhañca sussāmi anussarantī;
করোহি মে লুদ্দক এতমত্থং, দস্সামি তে গামৰরানি পঞ্চ॥
Karohi me luddaka etamatthaṃ, dassāmi te gāmavarāni pañca.
১১১.
111.
কত্থচ্ছতী কত্থমুপেতি ঠানং, ৰীথিস্স কা ন্হান 11 গতস্স হোতি।
Katthacchatī katthamupeti ṭhānaṃ, vīthissa kā nhāna 12 gatassa hoti;
কথঞ্হি সো ন্হাযতি 13 নাগরাজা, কথং ৰিজানেমু গতিং গজস্স॥
Kathañhi so nhāyati 14 nāgarājā, kathaṃ vijānemu gatiṃ gajassa.
১১২.
112.
সম্পুপ্ফিতা ভমরগণানুচিণ্ণা 19, এত্থ হি সো ন্হাযতি নাগরাজা॥
Sampupphitā bhamaragaṇānuciṇṇā 20, ettha hi so nhāyati nāgarājā.
১১৩.
113.
সীসং নহাতুপ্পল 21 মালভারী, সব্বসেতো পুণ্ডরীকত্তচঙ্গী।
Sīsaṃ nahātuppala 22 mālabhārī, sabbaseto puṇḍarīkattacaṅgī;
আমোদমানো গচ্ছতি সন্নিকেতং, পুরক্খত্ৰা মহেসিং সব্বভদ্দং॥
Āmodamāno gacchati sanniketaṃ, purakkhatvā mahesiṃ sabbabhaddaṃ.
১১৪.
114.
তত্থেৰ সো উগ্গহেত্ৰান ৰাক্যং, আদায তূণিঞ্চ ধনুঞ্চ লুদ্দো।
Tattheva so uggahetvāna vākyaṃ, ādāya tūṇiñca dhanuñca luddo;
ৰিতুরিযতি 23 সত্তগিরী ব্রহন্তে, সুৰণ্ণপস্সং নাম গিরিং উল়ারং॥
Vituriyati 24 sattagirī brahante, suvaṇṇapassaṃ nāma giriṃ uḷāraṃ.
১১৫.
115.
আরুয্হ সেলং ভৰনং কিন্নরানং, ওলোকযী পব্বতপাদমূলং।
Āruyha selaṃ bhavanaṃ kinnarānaṃ, olokayī pabbatapādamūlaṃ;
তত্থদ্দসা মেঘসমানৰণ্ণং, নিগ্রোধরাজং অট্ঠসহস্সপাদং॥
Tatthaddasā meghasamānavaṇṇaṃ, nigrodharājaṃ aṭṭhasahassapādaṃ.
১১৬.
116.
তত্থদ্দসা কুঞ্জরং ছব্বিসাণং, সব্বসেতং দুপ্পসহং পরেভি।
Tatthaddasā kuñjaraṃ chabbisāṇaṃ, sabbasetaṃ duppasahaṃ parebhi;
রক্খন্তি নং অট্ঠসহস্সনাগা, ঈসাদন্তা ৰাতজৰপ্পহারিনো॥
Rakkhanti naṃ aṭṭhasahassanāgā, īsādantā vātajavappahārino.
১১৭.
117.
তত্থদ্দসা পোক্খরণিং অদূরে, রম্মং সুতিত্থঞ্চ মহোদিকঞ্চ।
Tatthaddasā pokkharaṇiṃ adūre, rammaṃ sutitthañca mahodikañca;
সম্পুপ্ফিতং ভমরগণানুচিণ্ণং, যত্থ হি সো ন্হাযতি নাগরাজা॥
Sampupphitaṃ bhamaragaṇānuciṇṇaṃ, yattha hi so nhāyati nāgarājā.
১১৮.
118.
দিস্ৰান নাগস্স গতিং ঠিতিঞ্চ, ৰীথিস্স যা ন্হানগতস্স হোতি।
Disvāna nāgassa gatiṃ ṭhitiñca, vīthissa yā nhānagatassa hoti;
ওপাতমাগচ্ছি অনরিযরূপো, পযোজিতো চিত্তৰসানুগায॥
Opātamāgacchi anariyarūpo, payojito cittavasānugāya.
১১৯.
119.
খণিত্ৰান কাসুং ফলকেহি ছাদযি, অত্তানমোধায ধনুঞ্চ লুদ্দো।
Khaṇitvāna kāsuṃ phalakehi chādayi, attānamodhāya dhanuñca luddo;
পস্সাগতং পুথুসল্লেন নাগং, সমপ্পযী দুক্কটকম্মকারী॥
Passāgataṃ puthusallena nāgaṃ, samappayī dukkaṭakammakārī.
১২০.
120.
তিণঞ্চ কট্ঠঞ্চ রণং 29 করোন্তা, ধাৰিংসু তে অট্ঠদিসা সমন্ততো॥
Tiṇañca kaṭṭhañca raṇaṃ 30 karontā, dhāviṃsu te aṭṭhadisā samantato.
১২১.
121.
ৰধিস্সমেতন্তি 31 পরামসন্তো, কাসাৰমদ্দক্খি ধজং ইসীনং।
Vadhissametanti 32 parāmasanto, kāsāvamaddakkhi dhajaṃ isīnaṃ;
দুক্খেন ফুট্ঠস্সুদপাদি সঞ্ঞা, অরহদ্ধজো সব্ভি অৰজ্ঝরূপো॥
Dukkhena phuṭṭhassudapādi saññā, arahaddhajo sabbhi avajjharūpo.
১২২.
122.
অপেতো দমসচ্চেন, ন সো কাসাৰমরহতি॥
Apeto damasaccena, na so kāsāvamarahati.
১২৩.
123.
যো চ ৰন্তকসাৰস্স, সীলেসু সুসমাহিতো।
Yo ca vantakasāvassa, sīlesu susamāhito;
উপেতো দমসচ্চেন, স ৰে কাসাৰমরহতি॥
Upeto damasaccena, sa ve kāsāvamarahati.
১২৪.
124.
সমপ্পিতো পুথুসল্লেন নাগো, অদুট্ঠচিত্তো লুদ্দকমজ্ঝভাসি।
Samappito puthusallena nāgo, aduṭṭhacitto luddakamajjhabhāsi;
কিমত্থযং কিস্স ৰা সম্ম হেতু, মমং ৰধী কস্স ৰাযং পযোগো॥
Kimatthayaṃ kissa vā samma hetu, mamaṃ vadhī kassa vāyaṃ payogo.
১২৫.
125.
কাসিস্স রঞ্ঞো মহেসী ভদন্তে, সা পূজিতা রাজকুলে সুভদ্দা।
Kāsissa rañño mahesī bhadante, sā pūjitā rājakule subhaddā;
তং অদ্দসা সা চ মমং অসংসি, দন্তেহি অত্থোতি চ মং 35 অৰোচ॥
Taṃ addasā sā ca mamaṃ asaṃsi, dantehi atthoti ca maṃ 36 avoca.
১২৬.
126.
বহূ হি মে দন্তযুগা উল়ারা, যে মে পিতূনঞ্চ 37 পিতামহানং।
Bahū hi me dantayugā uḷārā, ye me pitūnañca 38 pitāmahānaṃ;
জানাতি সা কোধনা রাজপুত্তী, ৰধত্থিকা ৰেরমকাসি বালা॥
Jānāti sā kodhanā rājaputtī, vadhatthikā veramakāsi bālā.
১২৭.
127.
উট্ঠেহি ত্ৰং লুদ্দ খরং গহেত্ৰা, দন্তে ইমে ছিন্দ পুরা মরামি।
Uṭṭhehi tvaṃ ludda kharaṃ gahetvā, dante ime chinda purā marāmi;
ৰজ্জাসি তং কোধনং রাজপুত্তিং, ‘‘নাগো হতো হন্দ ইমস্স দন্তা’’॥
Vajjāsi taṃ kodhanaṃ rājaputtiṃ, ‘‘nāgo hato handa imassa dantā’’.
১২৮.
128.
উট্ঠায সো লুদ্দো খরং গহেত্ৰা, ছেত্ৰান দন্তানি গজুত্তমস্স।
Uṭṭhāya so luddo kharaṃ gahetvā, chetvāna dantāni gajuttamassa;
ৰগ্গূ সুভে অপ্পটিমে পথব্যা, আদায পক্কামি ততো হি খিপ্পং॥
Vaggū subhe appaṭime pathabyā, ādāya pakkāmi tato hi khippaṃ.
১২৯.
129.
ভযট্টিতা 39 নাগৰধেন অট্টা, যে তে নাগা অট্ঠ দিসা ৰিধাৰুং।
Bhayaṭṭitā 40 nāgavadhena aṭṭā, ye te nāgā aṭṭha disā vidhāvuṃ;
অদিস্ৰান 41 পোসং গজপচ্চমিত্তং, পচ্চাগমুং যেন সো নাগরাজা॥
Adisvāna 42 posaṃ gajapaccamittaṃ, paccāgamuṃ yena so nāgarājā.
১৩০.
130.
তে তত্থ কন্দিত্ৰা রোদিত্ৰান 43 নাগা, সীসে সকে পংসুকং ওকিরিত্ৰা।
Te tattha kanditvā roditvāna 44 nāgā, sīse sake paṃsukaṃ okiritvā;
অগমংসু তে সব্বে সকং নিকেতং, পুরক্খত্ৰা মহেসিং সব্বভদ্দং॥
Agamaṃsu te sabbe sakaṃ niketaṃ, purakkhatvā mahesiṃ sabbabhaddaṃ.
১৩১.
131.
আদায দন্তানি গজুত্তমস্স, ৰগ্গূ সুভে অপ্পটিমে পথব্যা।
Ādāya dantāni gajuttamassa, vaggū subhe appaṭime pathabyā;
সুৰণ্ণরাজীহি সমন্তমোদরে, সো লুদ্দকো কাসিপুরং উপাগমি।
Suvaṇṇarājīhi samantamodare, so luddako kāsipuraṃ upāgami;
উপনেসি সো রাজকঞ্ঞায দন্তে, নাগো হতো হন্দ ইমস্স দন্তা॥
Upanesi so rājakaññāya dante, nāgo hato handa imassa dantā.
১৩২.
132.
দিস্ৰান দন্তানি গজুত্তমস্স, ভত্তুপ্পিযস্স পুরিমায জাতিযা।
Disvāna dantāni gajuttamassa, bhattuppiyassa purimāya jātiyā;
তত্থেৰ তস্সা হদযং অফালি, তেনেৰ সা কালমকাসি বালা॥
Tattheva tassā hadayaṃ aphāli, teneva sā kālamakāsi bālā.
১৩৩.
133.
সম্বোধিপত্তো স 45 মহানুভাৰো, সিতং অকাসি পরিসায মজ্ঝে।
Sambodhipatto sa 46 mahānubhāvo, sitaṃ akāsi parisāya majjhe;
পুচ্ছিংসু ভিক্খূ সুৰিমুত্তচিত্তা, নাকারণে পাতুকরোন্তি বুদ্ধা॥
Pucchiṃsu bhikkhū suvimuttacittā, nākāraṇe pātukaronti buddhā.
১৩৪.
134.
যমদ্দসাথ দহরিং কুমারিং, কাসাযৰত্থং অনগারিযং চরন্তিং।
Yamaddasātha dahariṃ kumāriṃ, kāsāyavatthaṃ anagāriyaṃ carantiṃ;
সা খো তদা রাজকঞ্ঞা অহোসি, অহং তদা নাগরাজা অহোসিং॥
Sā kho tadā rājakaññā ahosi, ahaṃ tadā nāgarājā ahosiṃ.
১৩৫.
135.
আদায দন্তানি গজুত্তমস্স, ৰগ্গূ সুভে অপ্পটিমে পথব্যা।
Ādāya dantāni gajuttamassa, vaggū subhe appaṭime pathabyā;
যো লুদ্দকো কাসিপুরং উপাগমি, সো খো তদা দেৰদত্তো অহোসি॥
Yo luddako kāsipuraṃ upāgami, so kho tadā devadatto ahosi.
১৩৬.
136.
অনাৰসূরং চিররত্তসংসিতং, উচ্চাৰচং 47 চরিতমিদং পুরাণং।
Anāvasūraṃ cirarattasaṃsitaṃ, uccāvacaṃ 48 caritamidaṃ purāṇaṃ;
ৰীতদ্দরো ৰীতসোকো ৰিসল্লো, সযং অভিঞ্ঞায অভাসি বুদ্ধো॥
Vītaddaro vītasoko visallo, sayaṃ abhiññāya abhāsi buddho.
১৩৭.
137.
অহং ৰো তেন কালেন, অহোসিং তত্থ ভিক্খৰো।
Ahaṃ vo tena kālena, ahosiṃ tattha bhikkhavo;
ছদ্দন্তজাতকং চতুত্থং।
Chaddantajātakaṃ catutthaṃ.
Footnotes:
Related texts:
অট্ঠকথা • Aṭṭhakathā / সুত্তপিটক (অট্ঠকথা) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / খুদ্দকনিকায (অট্ঠকথা) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / জাতক-অট্ঠকথা • Jātaka-aṭṭhakathā / [৫১৪] ৪. ছদ্দন্তজাতকৰণ্ণনা • [514] 4. Chaddantajātakavaṇṇanā
