| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / ភិក្ខុនីវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Bhikkhunīvibhaṅga-aṭṭhakathā |
៤. ចតុត្ថបារាជិកសិក្ខាបទវណ្ណនា
4. Catutthapārājikasikkhāpadavaṇṇanā
៦៧៥. ចតុត្ថេ – អវស្សុតាតិ លោកស្សាទមិត្តសន្ថវវសេន កាយសំសគ្គរាគេន អវស្សុតា។ ទុតិយបទេបិ ឯសេវ នយោ។ បុរិសបុគ្គលស្ស ហត្ថគ្គហណំ វាតិអាទីសុ បន យំ បុរិសបុគ្គលេន ហត្ថេ គហណំ កតំ, តំ បុរិសបុគ្គលស្ស ហត្ថគ្គហណន្តិ វុត្តំ។ ឯសេវ នយោ សង្ឃាដិកណ្ណគ្គហណេបិ។ ហត្ថគ្គហណន្តិ ឯត្ថ ច ហត្ថគ្គហណញ្ច អញ្ញម្បិ អបារាជិកក្ខេត្តេ គហណញ្ច ឯកជ្ឈំ កត្វា ហត្ថគ្គហណន្តិ វុត្តន្តិ វេទិតព្ពំ។ តេនេវស្ស បទភាជនេ ‘‘ហត្ថគ្គហណំ វា សាទិយេយ្យាតិ ហត្ថោ នាម កប្បរំ ឧបាទាយ យាវ អគ្គនខា, ឯតស្ស អសទ្ធម្មស្ស បដិសេវនត្ថាយ ឧព្ភក្ខកំ អធោជាណុមណ្ឌលំ គហណំ សាទិយតិ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្សា’’តិ វុត្តំ។ ឯត្ថ ច អសទ្ធម្មោតិ កាយសំសគ្គោ វេទិតព្ពោ, ន មេថុនធម្មោ។ ន ហិ មេថុនស្ស សាមន្តា ថុល្លច្ចយំ ហោតិ។ ‘‘វិញ្ញូ បដិពលោ កាយសំសគ្គំ សមាបជ្ជិតុន្តិ វចនម្បិ ចេត្ថ សាធកំ។
675. Catutthe – avassutāti lokassādamittasanthavavasena kāyasaṃsaggarāgena avassutā. Dutiyapadepi eseva nayo. Purisapuggalassa hatthaggahaṇaṃ vātiādīsu pana yaṃ purisapuggalena hatthe gahaṇaṃ kataṃ, taṃ purisapuggalassa hatthaggahaṇanti vuttaṃ. Eseva nayo saṅghāṭikaṇṇaggahaṇepi. Hatthaggahaṇanti ettha ca hatthaggahaṇañca aññampi apārājikakkhette gahaṇañca ekajjhaṃ katvā hatthaggahaṇanti vuttanti veditabbaṃ. Tenevassa padabhājane ‘‘hatthaggahaṇaṃ vā sādiyeyyāti hattho nāma kapparaṃ upādāya yāva agganakhā, etassa asaddhammassa paṭisevanatthāya ubbhakkhakaṃ adhojāṇumaṇḍalaṃ gahaṇaṃ sādiyati, āpatti thullaccayassā’’ti vuttaṃ. Ettha ca asaddhammoti kāyasaṃsaggo veditabbo, na methunadhammo. Na hi methunassa sāmantā thullaccayaṃ hoti. ‘‘Viññū paṭibalo kāyasaṃsaggaṃ samāpajjitunti vacanampi cettha sādhakaṃ.
‘‘តិស្សិត្ថិយោ មេថុនំ តំ ន សេវេ,
‘‘Tissitthiyo methunaṃ taṃ na seve,
តយោ បុរិសេ តយោ ច អនរិយបណ្ឌកេ;
Tayo purise tayo ca anariyapaṇḍake;
ន ចាចរេ មេថុនំ ព្យញ្ជនស្មិំ,
Na cācare methunaṃ byañjanasmiṃ,
ឆេជ្ជា សិយា មេថុនធម្មបច្ចយា;
Chejjā siyā methunadhammapaccayā;
បញ្ហា មេសា កុសលេហិ ចិន្តិតា’’តិ។ (បរិ. ៤៨១);
Pañhā mesā kusalehi cintitā’’ti. (pari. 481);
ឥមាយ បរិវារេ វុត្តាយ សេទមោចកគាថាយ វិរុជ្ឈតីតិ ចេ? ន; មេថុនធម្មស្ស បុព្ពភាគត្តា។ បរិវារេយេវ ហិ ‘‘មេថុនធម្មស្ស បុព្ពភាគោ ជានិតព្ពោ’’តិ ‘‘វណ្ណាវណ្ណោ កាយសំសគ្គោ ទុដ្ឋុល្លវាចា អត្តកាមបារិចរិយាគមនុប្បាទន’’ន្តិ ឯវំ សុក្កវិស្សដ្ឋិអាទីនិ បញ្ច សិក្ខាបទានិ មេថុនធម្មស្ស បុព្ពភាគោតិ វុត្តានិ។ តស្មា កាយសំសគ្គោ មេថុនធម្មស្ស បុព្ពភាគត្តា បច្ចយោ ហោតិ។ ឥតិ ឆេជ្ជា សិយា មេថុនធម្មបច្ចយាតិ ឯត្ថ ឥមិនា បរិយាយេន អត្ថោ វេទិតព្ពោ។ ឯតេនុបាយេន សព្ពបទេសុ វិនិច្ឆយោ វេទិតព្ពោ។ អបិច ‘‘សង្កេតំ វា គច្ឆេយ្យា’’តិ ឯតស្ស បទភាជនេ ‘‘ឥត្ថន្នាមំ អាគច្ឆា’’តិ។ ឯវំនាមកំ ឋានំ អាគច្ឆាតិ អត្ថោ។
Imāya parivāre vuttāya sedamocakagāthāya virujjhatīti ce? Na; methunadhammassa pubbabhāgattā. Parivāreyeva hi ‘‘methunadhammassa pubbabhāgo jānitabbo’’ti ‘‘vaṇṇāvaṇṇo kāyasaṃsaggo duṭṭhullavācā attakāmapāricariyāgamanuppādana’’nti evaṃ sukkavissaṭṭhiādīni pañca sikkhāpadāni methunadhammassa pubbabhāgoti vuttāni. Tasmā kāyasaṃsaggo methunadhammassa pubbabhāgattā paccayo hoti. Iti chejjā siyā methunadhammapaccayāti ettha iminā pariyāyena attho veditabbo. Etenupāyena sabbapadesu vinicchayo veditabbo. Apica ‘‘saṅketaṃ vā gaccheyyā’’ti etassa padabhājane ‘‘itthannāmaṃ āgacchā’’ti. Evaṃnāmakaṃ ṭhānaṃ āgacchāti attho.
៦៧៦. អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេន្តី អស្សមណី ហោតីតិ អនុលោមតោ វា បដិលោមតោ វា ឯកន្តរិកាយ វា យេន តេន នយេន អដ្ឋមំ វត្ថុំ បរិបូរេន្តីយេវ អស្សមណី ហោតិ។ យា បន ឯកំ វា វត្ថុំ សត្ត វា វត្ថូនិ សតក្ខត្តុម្បិ បូរេតិ, នេវ អស្សមណី ហោតិ។ អាបន្នា អាបត្តិយោ ទេសេត្វា មុច្ចតិ។ អបិចេត្ថ គណនូបិកា អាបត្តិ វេទិតព្ពា។ វុត្តញ្ហេតំ ‘‘អត្ថាបត្តិ ទេសិតា គណនូបិកា, អត្ថាបត្តិ ទេសិតា ន គណនូបិកា’’តិ។ តត្រាយំ វិនិច្ឆយោ – ឥទានិ នាបជ្ជិស្សាមីតិ ធុរនិក្ខេបំ កត្វា ទេសិតា គណនូបិកា ទេសិតគណនំ ឧបេតិ បារាជិកស្ស អង្គំ ន ហោតិ។ តស្មា យា ឯកំ អាបន្នា ធុរនិក្ខេបំ កត្វា ទេសេត្វា បុន កិលេសវសេន អាបជ្ជតិ, បុន ទេសេតិ, ឯវំ អដ្ឋ វត្ថូនិ បូរេន្តីបិ បារាជិកា ន ហោតិ។ យា បន អាបជ្ជិត្វា បុនបិ អញ្ញំ វត្ថុំ អាបជ្ជិស្សាមីតិ សឧស្សាហាវ ទេសេតិ, តស្សា សា អាបត្តិ នគណនូបិកា, ទេសិតាបិ អទេសិតា ហោតិ, ទេសិតគណនំ ន គច្ឆតិ, បារាជិកស្សេវ អង្គំ ហោតិ។ អដ្ឋមេ វត្ថុម្ហិ បរិបុណ្ណមត្តេ បារាជិកា ហោតិ។ សេសំ ឧត្តានមេវាតិ។
676.Aṭṭhamaṃ vatthuṃ paripūrentī assamaṇī hotīti anulomato vā paṭilomato vā ekantarikāya vā yena tena nayena aṭṭhamaṃ vatthuṃ paripūrentīyeva assamaṇī hoti. Yā pana ekaṃ vā vatthuṃ satta vā vatthūni satakkhattumpi pūreti, neva assamaṇī hoti. Āpannā āpattiyo desetvā muccati. Apicettha gaṇanūpikā āpatti veditabbā. Vuttañhetaṃ ‘‘atthāpatti desitā gaṇanūpikā, atthāpatti desitā na gaṇanūpikā’’ti. Tatrāyaṃ vinicchayo – idāni nāpajjissāmīti dhuranikkhepaṃ katvā desitā gaṇanūpikā desitagaṇanaṃ upeti pārājikassa aṅgaṃ na hoti. Tasmā yā ekaṃ āpannā dhuranikkhepaṃ katvā desetvā puna kilesavasena āpajjati, puna deseti, evaṃ aṭṭha vatthūni pūrentīpi pārājikā na hoti. Yā pana āpajjitvā punapi aññaṃ vatthuṃ āpajjissāmīti saussāhāva deseti, tassā sā āpatti nagaṇanūpikā, desitāpi adesitā hoti, desitagaṇanaṃ na gacchati, pārājikasseva aṅgaṃ hoti. Aṭṭhame vatthumhi paripuṇṇamatte pārājikā hoti. Sesaṃ uttānamevāti.
ធុរនិក្ខេបសមុដ្ឋានំ – កាយវាចាចិត្តតោ សមុដ្ឋាតិ, កិរិយំ, សញ្ញាវិមោក្ខំ, សចិត្តកំ, លោកវជ្ជំ, កាយកម្មំ, វចីកម្មំ, អកុសលចិត្តំ, ទ្វិវេទនន្តិ។
Dhuranikkhepasamuṭṭhānaṃ – kāyavācācittato samuṭṭhāti, kiriyaṃ, saññāvimokkhaṃ, sacittakaṃ, lokavajjaṃ, kāyakammaṃ, vacīkammaṃ, akusalacittaṃ, dvivedananti.
ចតុត្ថបារាជិកំ។
Catutthapārājikaṃ.
ឧទ្ទិដ្ឋា ខោ អយ្យាយោ អដ្ឋ បារាជិកា ធម្មាតិ ភិក្ខូ អារព្ភ បញ្ញត្តា សាធារណា ចត្តារោ ឥមេ ច ចត្តារោតិ ឯវំ បាតិមោក្ខុទ្ទេសមគ្គេន ឧទ្ទិដ្ឋា ខោ អយ្យាយោ អដ្ឋ បារាជិកា ធម្មាតិ ឯវមេត្ថ អត្ថោ ទដ្ឋព្ពោ។ សេសំ មហាវិភង្គេ វុត្តនយមេវាតិ។
Uddiṭṭhākho ayyāyo aṭṭha pārājikā dhammāti bhikkhū ārabbha paññattā sādhāraṇā cattāro ime ca cattāroti evaṃ pātimokkhuddesamaggena uddiṭṭhā kho ayyāyo aṭṭha pārājikā dhammāti evamettha attho daṭṭhabbo. Sesaṃ mahāvibhaṅge vuttanayamevāti.
សមន្តបាសាទិកាយ វិនយសំវណ្ណនាយ ភិក្ខុនីវិភង្គេ
Samantapāsādikāya vinayasaṃvaṇṇanāya bhikkhunīvibhaṅge
បារាជិកកណ្ឌវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Pārājikakaṇḍavaṇṇanā niṭṭhitā.
បារាជិកកណ្ឌំ និដ្ឋិតំ។
Pārājikakaṇḍaṃ niṭṭhitaṃ.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / ភិក្ខុនីវិភង្គ • Bhikkhunīvibhaṅga / ៤. ចតុត្ថបារាជិកំ • 4. Catutthapārājikaṃ
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ៤. ចតុត្ថបារាជិកសិក្ខាបទវណ្ណនា • 4. Catutthapārājikasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ៤. ចតុត្ថបារាជិកសិក្ខាបទវណ្ណនា • 4. Catutthapārājikasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ៤. អដ្ឋវត្ថុកសិក្ខាបទវណ្ណនា • 4. Aṭṭhavatthukasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ៤. ចតុត្ថបារាជិកសិក្ខាបទំ • 4. Catutthapārājikasikkhāpadaṃ
