| Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / জাতক-অট্ঠকথা • Jātaka-aṭṭhakathā |
[৫৯] ৯. ভেরিৰাদকজাতকৰণ্ণনা
[59] 9. Bherivādakajātakavaṇṇanā
ধমে ধমেতি ইদং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো অঞ্ঞতরং দুব্বচভিক্খুং আরব্ভ কথেসি। তঞ্হি ভিক্খুং সত্থা ‘‘সচ্চং কির ত্ৰং ভিক্খু দুব্বচোসী’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘সচ্চং, ভগৰা’’তি ৰুত্তে ‘‘ন ত্ৰং ভিক্খু ইদানেৰ দুব্বচো, পুব্বেপি দুব্বচোযেৰা’’তি ৰত্ৰা অতীতং আহরি।
Dhame dhameti idaṃ satthā jetavane viharanto aññataraṃ dubbacabhikkhuṃ ārabbha kathesi. Tañhi bhikkhuṃ satthā ‘‘saccaṃ kira tvaṃ bhikkhu dubbacosī’’ti pucchitvā ‘‘saccaṃ, bhagavā’’ti vutte ‘‘na tvaṃ bhikkhu idāneva dubbaco, pubbepi dubbacoyevā’’ti vatvā atītaṃ āhari.
অতীতে বারাণসিযং ব্রহ্মদত্তে রজ্জং কারেন্তে বোধিসত্তো ভেরিৰাদককুলে নিব্বত্তিত্ৰা গামকে ৰসতি। সো ‘‘বারাণসিযং নক্খত্তং ঘুট্ঠ’’ন্তি সুত্ৰা ‘‘সমজ্জমণ্ডলে ভেরিং ৰাদেত্ৰা ধনং আহরিস্সামী’’তি পুত্তং আদায তত্থ গন্ত্ৰা ভেরিং ৰাদেত্ৰা বহুধনং লভি। সো তং আদায অত্তনো গামং গচ্ছন্তো চোরাটৰিং পত্ৰা পুত্তং নিরন্তরং ভেরিং ৰাদেন্তং ৰারেসি ‘‘তাত, নিরন্তরং অৰাদেত্ৰা মগ্গপটিপন্নস্স ইস্সরস্স ভেরিং ৰিয অন্তরন্তরা ৰাদেহী’’তি সো পিতরা ৰারিযমানোপি ‘‘ভেরিসদ্দেনেৰ চোরে পলাপেস্সামী’’তি ৰত্ৰা নিরন্তরমেৰ ৰাদেসি। চোরা পঠমঞ্ঞেৰ ভেরিসদ্দং সুত্ৰা ‘‘ইস্সরভেরী ভৰিস্সতী’’তি পলাযিত্ৰা অতি ৰিয একাবদ্ধং সদ্দং সুত্ৰা ‘‘নাযং ইস্সরভেরী ভৰিস্সতী’’তি আগন্ত্ৰা উপধারেন্তা দ্ৰেযেৰ জনে দিস্ৰা পোথেত্ৰা ৰিলুম্পিংসু। বোধিসত্তো ‘‘কিচ্ছেন ৰত নো লদ্ধং ধনং একাবদ্ধং কত্ৰা ৰাদেন্তো নাসেসী’’তি ৰত্ৰা ইমং গাথমাহ –
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto bherivādakakule nibbattitvā gāmake vasati. So ‘‘bārāṇasiyaṃ nakkhattaṃ ghuṭṭha’’nti sutvā ‘‘samajjamaṇḍale bheriṃ vādetvā dhanaṃ āharissāmī’’ti puttaṃ ādāya tattha gantvā bheriṃ vādetvā bahudhanaṃ labhi. So taṃ ādāya attano gāmaṃ gacchanto corāṭaviṃ patvā puttaṃ nirantaraṃ bheriṃ vādentaṃ vāresi ‘‘tāta, nirantaraṃ avādetvā maggapaṭipannassa issarassa bheriṃ viya antarantarā vādehī’’ti so pitarā vāriyamānopi ‘‘bherisaddeneva core palāpessāmī’’ti vatvā nirantarameva vādesi. Corā paṭhamaññeva bherisaddaṃ sutvā ‘‘issarabherī bhavissatī’’ti palāyitvā ati viya ekābaddhaṃ saddaṃ sutvā ‘‘nāyaṃ issarabherī bhavissatī’’ti āgantvā upadhārentā dveyeva jane disvā pothetvā vilumpiṃsu. Bodhisatto ‘‘kicchena vata no laddhaṃ dhanaṃ ekābaddhaṃ katvā vādento nāsesī’’ti vatvā imaṃ gāthamāha –
৫৯.
59.
‘‘ধমে ধমে নাতিধমে, অতিধন্তঞ্হি পাপকং।
‘‘Dhame dhame nātidhame, atidhantañhi pāpakaṃ;
ধন্তেন হি সতং লদ্ধং, অতিধন্তেন নাসিত’’ন্তি॥
Dhantena hi sataṃ laddhaṃ, atidhantena nāsita’’nti.
তত্থ ধমে ধমেতি ধমেয্য নো ন ধমেয্য, ভেরিং ৰাদেয্য নো ন ৰাদেয্যাতি অত্থো। নাতিধমেতি অতিক্কমিত্ৰা পন নিরন্তরমেৰ কত্ৰা ন ৰাদেয্য। কিংকারণা? অতিধন্তঞ্হি পাপকং, নিরন্তরং ভেরিৰাদনং ইদানি অম্হাকং পাপকং লামকং জাতং। ধন্তেন হি সতং লদ্ধন্তি নগরে ধমন্তেন ভেরিৰাদনেন কহাপণসতং লদ্ধং। অতিধন্তেন নাসিতন্তি ইদানি পন মে পুত্তেন ৰচনং অকত্ৰা যদিদং অটৰিযং অতিধন্তং, তেন অতিধন্তেন সব্বং নাসিতন্তি।
Tattha dhame dhameti dhameyya no na dhameyya, bheriṃ vādeyya no na vādeyyāti attho. Nātidhameti atikkamitvā pana nirantarameva katvā na vādeyya. Kiṃkāraṇā? Atidhantañhi pāpakaṃ, nirantaraṃ bherivādanaṃ idāni amhākaṃ pāpakaṃ lāmakaṃ jātaṃ. Dhantena hi sataṃ laddhanti nagare dhamantena bherivādanena kahāpaṇasataṃ laddhaṃ. Atidhantena nāsitanti idāni pana me puttena vacanaṃ akatvā yadidaṃ aṭaviyaṃ atidhantaṃ, tena atidhantena sabbaṃ nāsitanti.
সত্থা ইমং ধম্মদেসনং আহরিত্ৰা অনুসন্ধিং ঘটেত্ৰা জাতকং সমোধানেসি – ‘‘তদা পুত্তো দুব্বচভিক্খু অহোসি, পিতা পন অহমেৰ অহোসি’’ন্তি।
Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā anusandhiṃ ghaṭetvā jātakaṃ samodhānesi – ‘‘tadā putto dubbacabhikkhu ahosi, pitā pana ahameva ahosi’’nti.
ভেরিৰাদকজাতকৰণ্ণনা নৰমা।
Bherivādakajātakavaṇṇanā navamā.
Related texts:
তিপিটক (মূল) • Tipiṭaka (Mūla) / সুত্তপিটক • Suttapiṭaka / খুদ্দকনিকায • Khuddakanikāya / জাতকপাল়ি • Jātakapāḷi / ৫৯. ভেরিৰাদকজাতকং • 59. Bherivādakajātakaṃ
