| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / បដិសម្ភិទាមគ្គបាឡិ • Paṭisambhidāmaggapāḷi |
៧. ភង្គានុបស្សនាញាណនិទ្ទេសោ
7. Bhaṅgānupassanāñāṇaniddeso
៥១. កថំ អារម្មណំ បដិសង្ខា ភង្គានុបស្សនេ បញ្ញា វិបស្សនេ ញាណំ? រូបារម្មណតា ចិត្តំ ឧប្បជ្ជិត្វា ភិជ្ជតិ។ តំ អារម្មណំ បដិសង្ខា តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គំ អនុបស្សតិ។ អនុបស្សតីតិ, កថំ អនុបស្សតិ? អនិច្ចតោ អនុបស្សតិ, នោ និច្ចតោ។ ទុក្ខតោ អនុបស្សតិ, នោ សុខតោ។ អនត្តតោ អនុបស្សតិ, នោ អត្តតោ។ និព្ពិន្ទតិ, នោ នន្ទតិ, វិរជ្ជតិ, នោ រជ្ជតិ។ និរោធេតិ, នោ សមុទេតិ។ បដិនិស្សជ្ជតិ, នោ អាទិយតិ។
51. Kathaṃ ārammaṇaṃ paṭisaṅkhā bhaṅgānupassane paññā vipassane ñāṇaṃ? Rūpārammaṇatā cittaṃ uppajjitvā bhijjati. Taṃ ārammaṇaṃ paṭisaṅkhā tassa cittassa bhaṅgaṃ anupassati. Anupassatīti, kathaṃ anupassati? Aniccato anupassati, no niccato. Dukkhato anupassati, no sukhato. Anattato anupassati, no attato. Nibbindati, no nandati, virajjati, no rajjati. Nirodheti, no samudeti. Paṭinissajjati, no ādiyati.
៥២. អនិច្ចតោ អនុបស្សន្តោ និច្ចសញ្ញំ បជហតិ។ ទុក្ខតោ អនុបស្សន្តោ សុខសញ្ញំ បជហតិ។ អនត្តតោ អនុបស្សន្តោ អត្តសញ្ញំ បជហតិ។ និព្ពិន្ទន្តោ នន្ទិំ បជហតិ។ វិរជ្ជន្តោ រាគំ បជហតិ។ និរោធេន្តោ សមុទយំ បជហតិ។ បដិនិស្សជ្ជន្តោ អាទានំ បជហតិ។
52. Aniccato anupassanto niccasaññaṃ pajahati. Dukkhato anupassanto sukhasaññaṃ pajahati. Anattato anupassanto attasaññaṃ pajahati. Nibbindanto nandiṃ pajahati. Virajjanto rāgaṃ pajahati. Nirodhento samudayaṃ pajahati. Paṭinissajjanto ādānaṃ pajahati.
វេទនារម្មណតា…បេ.… សញ្ញារម្មណតា… សង្ខារារម្មណតា… វិញ្ញាណារម្មណតា… ចក្ខុ…បេ.… ជរាមរណារម្មណតា ចិត្តំ ឧប្បជ្ជិត្វា ភិជ្ជតិ។ តំ អារម្មណំ បដិសង្ខា តស្ស ចិត្តស្ស ភង្គំ អនុបស្សតិ។ អនុបស្សតីតិ, កថំ អនុបស្សតិ? អនិច្ចតោ អនុបស្សតិ, នោ និច្ចតោ។ ទុក្ខតោ អនុបស្សតិ, នោ សុខតោ។ អនត្តតោ អនុបស្សតិ, នោ អត្តតោ។ និព្ពិន្ទតិ, នោ នន្ទតិ។ វិរជ្ជតិ, នោ រជ្ជតិ។ និរោធេតិ, នោ សមុទេតិ។ បដិនិស្សជ្ជតិ, នោ អាទិយតិ។
Vedanārammaṇatā…pe… saññārammaṇatā… saṅkhārārammaṇatā… viññāṇārammaṇatā… cakkhu…pe… jarāmaraṇārammaṇatā cittaṃ uppajjitvā bhijjati. Taṃ ārammaṇaṃ paṭisaṅkhā tassa cittassa bhaṅgaṃ anupassati. Anupassatīti, kathaṃ anupassati? Aniccato anupassati, no niccato. Dukkhato anupassati, no sukhato. Anattato anupassati, no attato. Nibbindati, no nandati. Virajjati, no rajjati. Nirodheti, no samudeti. Paṭinissajjati, no ādiyati.
អនិច្ចតោ អនុបស្សន្តោ និច្ចសញ្ញំ បជហតិ។ ទុក្ខតោ អនុបស្សន្តោ សុខសញ្ញំ បជហតិ។ អនត្តតោ អនុបស្សន្តោ អត្តសញ្ញំ បជហតិ។ និព្ពិន្ទន្តោ នន្ទិំ បជហតិ។ វិរជ្ជន្តោ រាគំ បជហតិ។ និរោធេន្តោ សមុទយំ បជហតិ។ បដិនិស្សជ្ជន្តោ អាទានំ បជហតិ។
Aniccato anupassanto niccasaññaṃ pajahati. Dukkhato anupassanto sukhasaññaṃ pajahati. Anattato anupassanto attasaññaṃ pajahati. Nibbindanto nandiṃ pajahati. Virajjanto rāgaṃ pajahati. Nirodhento samudayaṃ pajahati. Paṭinissajjanto ādānaṃ pajahati.
វត្ថុសង្កមនា ចេវ, បញ្ញាយ ច វិវដ្ដនា;
Vatthusaṅkamanā ceva, paññāya ca vivaṭṭanā;
អាវជ្ជនា ពលញ្ចេវ, បដិសង្ខា វិបស្សនា។
Āvajjanā balañceva, paṭisaṅkhā vipassanā.
និរោធេ អធិមុត្តតា, វយលក្ខណវិបស្សនា។
Nirodhe adhimuttatā, vayalakkhaṇavipassanā.
អារម្មណញ្ច បដិសង្ខា, ភង្គញ្ច អនុបស្សតិ;
Ārammaṇañca paṭisaṅkhā, bhaṅgañca anupassati;
សុញ្ញតោ ច ឧបដ្ឋានំ, អធិបញ្ញា វិបស្សនា។
Suññato ca upaṭṭhānaṃ, adhipaññā vipassanā.
តយោ ឧបដ្ឋានេ កុសលតា, នានាទិដ្ឋីសុ ន កម្បតីតិ។
Tayo upaṭṭhāne kusalatā, nānādiṭṭhīsu na kampatīti.
តំ ញាតដ្ឋេន ញាណំ, បជាននដ្ឋេន បញ្ញា។ តេន វុច្ចតិ – ‘‘អារម្មណំ បដិសង្ខា ភង្គានុបស្សនេ បញ្ញា វិបស្សនេ ញាណំ’’។
Taṃ ñātaṭṭhena ñāṇaṃ, pajānanaṭṭhena paññā. Tena vuccati – ‘‘ārammaṇaṃ paṭisaṅkhā bhaṅgānupassane paññā vipassane ñāṇaṃ’’.
ភង្គានុបស្សនាញាណនិទ្ទេសោ សត្តមោ។
Bhaṅgānupassanāñāṇaniddeso sattamo.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ខុទ្ទកនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / បដិសម្ភិទាមគ្គ-អដ្ឋកថា • Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā / ៧. ភង្គានុបស្សនាញាណនិទ្ទេសវណ្ណនា • 7. Bhaṅgānupassanāñāṇaniddesavaṇṇanā
