| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਪਰਿવਾਰਪਾਲ਼ਿ • Parivārapāḷi |
੫. ਅਧਿਕਰਣਾਧਿਪ੍ਪਾਯੋ
5. Adhikaraṇādhippāyo
੩੪੮. વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਨ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ; ਅਪਿ ਚ, વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਯਥਾ ਕਥਂ વਿਯ? 1 ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੂ વਿવਦਨ੍ਤਿ – ਧਮ੍ਮੋਤਿ વਾ ਅਧਮ੍ਮੋਤਿ વਾ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਾਪਤ੍ਤੀਤਿ વਾ ਅਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਾਪਤ੍ਤੀਤਿ વਾ। ਯਂ ਤਤ੍ਥ ਭਣ੍ਡਨਂ ਕਲਹੋ વਿਗ੍ਗਹੋ વਿવਾਦੋ ਨਾਨਾવਾਦੋ ਅਞ੍ਞਥਾવਾਦੋ વਿਪਚ੍ਚਤਾਯ વੋਹਾਰੋ ਮੇਧਕਂ, ਇਦਂ વੁਚ੍ਚਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣੇ ਸਙ੍ਘੋ વਿવਦਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਦਮਾਨੋ ਅਨੁવਦਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਦਮਾਨੋ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਤਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਏવਂ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ।
348. Vivādādhikaraṇaṃ hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ. Vivādādhikaraṇaṃ na hoti anuvādādhikaraṇaṃ, na hoti āpattādhikaraṇaṃ, na hoti kiccādhikaraṇaṃ; api ca, vivādādhikaraṇapaccayā hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ. Yathā kathaṃ viya? 2 Idha bhikkhū vivadanti – dhammoti vā adhammoti vā duṭṭhullāpattīti vā aduṭṭhullāpattīti vā. Yaṃ tattha bhaṇḍanaṃ kalaho viggaho vivādo nānāvādo aññathāvādo vipaccatāya vohāro medhakaṃ, idaṃ vuccati vivādādhikaraṇaṃ. Vivādādhikaraṇe saṅgho vivadati vivādādhikaraṇaṃ. Vivadamāno anuvadati anuvādādhikaraṇaṃ. Anuvadamāno āpattiṃ āpajjati āpattādhikaraṇaṃ. Tāya āpattiyā saṅgho kammaṃ karoti kiccādhikaraṇaṃ. Evaṃ vivādādhikaraṇapaccayā hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ.
ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ ਨ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ; ਅਪਿ ਚ, ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਯਥਾ ਕਥਂ વਿਯ? ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਨੁવਦਨ੍ਤਿ ਸੀਲવਿਪਤ੍ਤਿਯਾ વਾ ਆਚਾਰવਿਪਤ੍ਤਿਯਾ વਾ ਦਿਟ੍ਠਿવਿਪਤ੍ਤਿਯਾ વਾ ਆਜੀવવਿਪਤ੍ਤਿਯਾ વਾ। ਯੋ ਤਤ੍ਥ ਅਨੁવਾਦੋ ਅਨੁવਦਨਾ ਅਨੁਲ੍ਲਪਨਾ ਅਨੁਭਣਨਾ ਅਨੁਸਮ੍ਪવਙ੍ਕਤਾ ਅਬ੍ਭੁਸ੍ਸਹਨਤਾ ਅਨੁਬਲਪ੍ਪਦਾਨਂ, ਇਦਂ વੁਚ੍ਚਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣੇ ਸਙ੍ਘੋ વਿવਦਤਿ, વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਦਮਾਨੋ ਅਨੁવਦਤਿ, ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਦਮਾਨੋ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਤਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ, ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਏવਂ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ।
Anuvādādhikaraṇaṃ hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ. Anuvādādhikaraṇaṃ na hoti āpattādhikaraṇaṃ, na hoti kiccādhikaraṇaṃ, na hoti vivādādhikaraṇaṃ; api ca, anuvādādhikaraṇapaccayā hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ. Yathā kathaṃ viya? Idha bhikkhū bhikkhuṃ anuvadanti sīlavipattiyā vā ācāravipattiyā vā diṭṭhivipattiyā vā ājīvavipattiyā vā. Yo tattha anuvādo anuvadanā anullapanā anubhaṇanā anusampavaṅkatā abbhussahanatā anubalappadānaṃ, idaṃ vuccati anuvādādhikaraṇaṃ. Anuvādādhikaraṇe saṅgho vivadati, vivādādhikaraṇaṃ. Vivadamāno anuvadati, anuvādādhikaraṇaṃ. Anuvadamāno āpattiṃ āpajjati, āpattādhikaraṇaṃ. Tāya āpattiyā saṅgho kammaṃ karoti, kiccādhikaraṇaṃ. Evaṃ anuvādādhikaraṇapaccayā hoti āpattādhikaraṇaṃ, hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ.
ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ ਨ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ; ਅਪਿ ਚ, ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਯਥਾ ਕਥਂ વਿਯ? 3 ਪਞ੍ਚਪਿ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਸਤ੍ਤਪਿ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਇਦਂ વੁਚ੍ਚਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣੇ ਸਙ੍ਘੋ વਿવਦਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਦਮਾਨੋ ਅਨੁવਦਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਦਮਾਨੋ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਤਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਏવਂ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ।
Āpattādhikaraṇaṃ hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ. Āpattādhikaraṇaṃ na hoti kiccādhikaraṇaṃ, na hoti vivādādhikaraṇaṃ, na hoti anuvādādhikaraṇaṃ; api ca, āpattādhikaraṇapaccayā hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ. Yathā kathaṃ viya? 4 Pañcapi āpattikkhandhā āpattādhikaraṇaṃ, sattapi āpattikkhandhā āpattādhikaraṇaṃ, idaṃ vuccati āpattādhikaraṇaṃ. Āpattādhikaraṇe saṅgho vivadati vivādādhikaraṇaṃ. Vivadamāno anuvadati anuvādādhikaraṇaṃ. Anuvadamāno āpattiṃ āpajjati āpattādhikaraṇaṃ. Tāya āpattiyā saṅgho kammaṃ karoti kiccādhikaraṇaṃ. Evaṃ āpattādhikaraṇapaccayā hoti kiccādhikaraṇaṃ, hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ.
ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ ਨ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਨ ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ; ਅਪਿ ਚ, ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਯਥਾ ਕਥਂ વਿਯ? ਯਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਕਿਚ੍ਚਯਤਾ ਕਰਣੀਯਤਾ ਅਪਲੋਕਨਕਮ੍ਮਂ ਞਤ੍ਤਿਕਮ੍ਮਂ ਞਤ੍ਤਿਦੁਤਿਯਕਮ੍ਮਂ ਞਤ੍ਤਿਚਤੁਤ੍ਥਕਮ੍ਮਂ, ਇਦਂ વੁਚ੍ਚਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣੇ ਸਙ੍ਘੋ વਿવਦਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। વਿવਦਮਾਨੋ ਅਨੁવਦਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ। ਅਨੁવਦਮਾਨੋ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ। ਤਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਙ੍ਘੋ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ। ਏવਂ ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਤਿ વਿવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਅਨੁવਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਹੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ।
Kiccādhikaraṇaṃ hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ. Kiccādhikaraṇaṃ na hoti vivādādhikaraṇaṃ, na hoti anuvādādhikaraṇaṃ, na hoti āpattādhikaraṇaṃ; api ca, kiccādhikaraṇapaccayā hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ. Yathā kathaṃ viya? Yā saṅghassa kiccayatā karaṇīyatā apalokanakammaṃ ñattikammaṃ ñattidutiyakammaṃ ñatticatutthakammaṃ, idaṃ vuccati kiccādhikaraṇaṃ. Kiccādhikaraṇe saṅgho vivadati vivādādhikaraṇaṃ. Vivadamāno anuvadati anuvādādhikaraṇaṃ. Anuvadamāno āpattiṃ āpajjati āpattādhikaraṇaṃ. Tāya āpattiyā saṅgho kammaṃ karoti kiccādhikaraṇaṃ. Evaṃ kiccādhikaraṇapaccayā hoti vivādādhikaraṇaṃ, hoti anuvādādhikaraṇaṃ, hoti āpattādhikaraṇaṃ.
Footnotes:
Related texts:
ਅਟ੍ਠਕਥਾ • Aṭṭhakathā / વਿਨਯਪਿਟਕ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / ਪਰਿવਾਰ-ਅਟ੍ਠਕਥਾ • Parivāra-aṭṭhakathā / ਅਧਿਕਰਣਨਿਦਾਨਾਦਿવਣ੍ਣਨਾ • Adhikaraṇanidānādivaṇṇanā
ਟੀਕਾ • Tīkā / વਿਨਯਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વਜਿਰਬੁਦ੍ਧਿ-ਟੀਕਾ • Vajirabuddhi-ṭīkā / ਅਧਿਕਰਣਨਿਦਾਨਾਦਿવਣ੍ਣਨਾ • Adhikaraṇanidānādivaṇṇanā
ਟੀਕਾ • Tīkā / વਿਨਯਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વਿਮਤਿવਿਨੋਦਨੀ-ਟੀਕਾ • Vimativinodanī-ṭīkā / ਅਧਿਕਰਣਨਿਦਾਨਾਦਿવਣ੍ਣਨਾ • Adhikaraṇanidānādivaṇṇanā
