| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មហាវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā |
៧. វិហារការសិក្ខាបទវណ្ណនា
7. Vihārakārasikkhāpadavaṇṇanā
៣៦៥. តេន សមយេនាតិ វិហារការសិក្ខាបទំ។ តត្ថ កោសម្ពិយន្តិ ឯវំនាមកេ នគរេ។ ឃោសិតារាមេតិ ឃោសិតស្ស អារាមេ។ ឃោសិតនាមកេន កិរ សេដ្ឋិនា សោ ការិតោ, តស្មា ‘‘ឃោសិតារាមោ’’តិ វុច្ចតិ។ ឆន្នស្សាតិ ពោធិសត្តកាលេ ឧបដ្ឋាកឆន្នស្ស។ វិហារវត្ថុំ, ភន្តេ, ជានាហីតិ វិហារស្ស បតិដ្ឋានដ្ឋានំ, ភន្តេ, ជានាហិ។ ឯត្ថ ច វិហារោតិ ន សកលវិហារោ, ឯកោ អាវាសោ, តេនេវាហ – ‘‘អយ្យស្ស វិហារំ ការាបេស្សាមី’’តិ។
365.Tena samayenāti vihārakārasikkhāpadaṃ. Tattha kosambiyanti evaṃnāmake nagare. Ghositārāmeti ghositassa ārāme. Ghositanāmakena kira seṭṭhinā so kārito, tasmā ‘‘ghositārāmo’’ti vuccati. Channassāti bodhisattakāle upaṭṭhākachannassa. Vihāravatthuṃ, bhante, jānāhīti vihārassa patiṭṭhānaṭṭhānaṃ, bhante, jānāhi. Ettha ca vihāroti na sakalavihāro, eko āvāso, tenevāha – ‘‘ayyassa vihāraṃ kārāpessāmī’’ti.
ចេតិយរុក្ខន្តិ ឯត្ថ ចិត្តីកតដ្ឋេន ចេតិយំ, បូជារហានំ ទេវដ្ឋានានមេតំ អធិវចនំ, ‘‘ចេតិយ’’ន្តិ សម្មតំ រុក្ខំ ចេតិយរុក្ខំ។ គាមេន បូជិតំ គាមស្ស វា បូជិតន្តិ គាមបូជិតំ។ ឯសេវ នយោ សេសបទេសុបិ។ អបិចេត្ថ ជនបទោតិ ឯកស្ស រញ្ញោ រជ្ជេ ឯកេកោ កោដ្ឋាសោ។ រដ្ឋន្តិ សកលរជ្ជំ វេទិតព្ពំ, សកលរជ្ជម្បិ ហិ កទាចិ កទាចិ តស្ស រុក្ខស្ស បូជំ ករោតិ, តេន វុត្តំ ‘‘រដ្ឋបូជិត’’ន្តិ។ ឯកិន្ទ្រិយន្តិ កាយិន្ទ្រិយំ សន្ធាយ វទន្តិ។ ជីវសញ្ញិនោតិ សត្តសញ្ញិនោ។
Cetiyarukkhanti ettha cittīkataṭṭhena cetiyaṃ, pūjārahānaṃ devaṭṭhānānametaṃ adhivacanaṃ, ‘‘cetiya’’nti sammataṃ rukkhaṃ cetiyarukkhaṃ. Gāmena pūjitaṃ gāmassa vā pūjitanti gāmapūjitaṃ. Eseva nayo sesapadesupi. Apicettha janapadoti ekassa rañño rajje ekeko koṭṭhāso. Raṭṭhanti sakalarajjaṃ veditabbaṃ, sakalarajjampi hi kadāci kadāci tassa rukkhassa pūjaṃ karoti, tena vuttaṃ ‘‘raṭṭhapūjita’’nti. Ekindriyanti kāyindriyaṃ sandhāya vadanti. Jīvasaññinoti sattasaññino.
៣៦៦. មហល្លកន្តិ សស្សាមិកភាវេន សំយាចិកកុដិតោ មហន្តភាវោ ឯតស្ស អត្ថីតិ មហល្លកោ។ យស្មា វា វត្ថុំ ទេសាបេត្វា បមាណាតិក្កមេនបិ កាតុំ វដ្ដតិ, តស្មា បមាណមហន្តតាយបិ មហល្លកោ , តំ មហល្លកំ។ យស្មា បនស្ស តំ បមាណមហត្តំ សស្សាមិកត្តាវ លព្ភតិ, តស្មា តទត្ថទស្សនត្ថំ ‘‘មហល្លកោ នាម វិហារោ សស្សាមិកោ វុច្ចតី’’តិ បទភាជនំ វុត្តំ។ សេសំ សព្ពំ កុដិការសិក្ខាបទេ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពំ សទ្ធិំ សមុដ្ឋានាទីហិ។ សស្សាមិកភាវមត្តមេវ ហិ ឯត្ថ កិរិយតោ សមុដ្ឋានាភាវោ បមាណនិយមាភាវោ ច វិសេសោ, បមាណនិយមាភាវា ច ចតុក្កបារិហានីតិ។
366.Mahallakanti sassāmikabhāvena saṃyācikakuṭito mahantabhāvo etassa atthīti mahallako. Yasmā vā vatthuṃ desāpetvā pamāṇātikkamenapi kātuṃ vaṭṭati, tasmā pamāṇamahantatāyapi mahallako , taṃ mahallakaṃ. Yasmā panassa taṃ pamāṇamahattaṃ sassāmikattāva labbhati, tasmā tadatthadassanatthaṃ ‘‘mahallako nāma vihāro sassāmiko vuccatī’’ti padabhājanaṃ vuttaṃ. Sesaṃ sabbaṃ kuṭikārasikkhāpade vuttanayeneva veditabbaṃ saddhiṃ samuṭṭhānādīhi. Sassāmikabhāvamattameva hi ettha kiriyato samuṭṭhānābhāvo pamāṇaniyamābhāvo ca viseso, pamāṇaniyamābhāvā ca catukkapārihānīti.
វិហារការសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Vihārakārasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវិភង្គ • Mahāvibhaṅga / ៧. វិហារការសិក្ខាបទំ • 7. Vihārakārasikkhāpadaṃ
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ៧. វិហារការសិក្ខាបទវណ្ណនា • 7. Vihārakārasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ៧. វិហារការសិក្ខាបទវណ្ណនា • 7. Vihārakārasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ៧. វិហារការសិក្ខាបទវណ្ណនា • 7. Vihārakārasikkhāpadavaṇṇanā
