| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / បដិសម្ភិទាមគ្គបាឡិ • Paṭisambhidāmaggapāḷi |
៣. ឧបក្កិលេសញាណនិទ្ទេសោ
3. Upakkilesañāṇaniddeso
បឋមច្ឆក្កំ
Paṭhamacchakkaṃ
១៥៤. ឥមេហិ ច បន នីវរណេហិ វិសុទ្ធចិត្តស្ស សោឡសវត្ថុកំ អានាបានស្សតិសមាធិំ ភាវយតោ ខណិកសមោធានា កតមេ អដ្ឋារស ឧបក្កិលេសា ឧប្បជ្ជន្តិ? អស្សាសាទិមជ្ឈបរិយោសានំ សតិយា អនុគច្ឆតោ អជ្ឈត្តវិក្ខេបគតំ ចិត្តំ សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ បស្សាសាទិមជ្ឈបរិយោសានំ សតិយា អនុគច្ឆតោ ពហិទ្ធាវិក្ខេបគតំ ចិត្តំ សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អស្សាសបដិកង្ខនា និកន្តិ តណ្ហាចរិយា សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ បស្សាសបដិកង្ខនា និកន្តិ តណ្ហាចរិយា សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អស្សាសេនាភិតុន្នស្ស បស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆនា សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ បស្សាសេនាភិតុន្នស្ស អស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆនា សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។
154. Imehi ca pana nīvaraṇehi visuddhacittassa soḷasavatthukaṃ ānāpānassatisamādhiṃ bhāvayato khaṇikasamodhānā katame aṭṭhārasa upakkilesā uppajjanti? Assāsādimajjhapariyosānaṃ satiyā anugacchato ajjhattavikkhepagataṃ cittaṃ samādhissa paripantho. Passāsādimajjhapariyosānaṃ satiyā anugacchato bahiddhāvikkhepagataṃ cittaṃ samādhissa paripantho. Assāsapaṭikaṅkhanā nikanti taṇhācariyā samādhissa paripantho. Passāsapaṭikaṅkhanā nikanti taṇhācariyā samādhissa paripantho. Assāsenābhitunnassa passāsapaṭilābhe mucchanā samādhissa paripantho. Passāsenābhitunnassa assāsapaṭilābhe mucchanā samādhissa paripantho.
អនុគច្ឆនា ច អស្សាសំ, បស្សាសំ អនុគច្ឆនា;
Anugacchanā ca assāsaṃ, passāsaṃ anugacchanā;
សតិ អជ្ឈត្តវិក្ខេបា, កង្ខនា ពហិទ្ធាវិក្ខេបបត្ថនា 1។
Sati ajjhattavikkhepā, kaṅkhanā bahiddhāvikkhepapatthanā 2.
អស្សាសេនាភិតុន្នស្ស, បស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆនា;
Assāsenābhitunnassa, passāsapaṭilābhe mucchanā;
បស្សាសេនាភិតុន្នស្ស, អស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆនា។
Passāsenābhitunnassa, assāsapaṭilābhe mucchanā.
ឆ ឯតេ ឧបក្កិលេសា, អានាបានស្សតិសមាធិស្ស;
Cha ete upakkilesā, ānāpānassatisamādhissa;
វិមោក្ខំ អប្បជានន្តា, តេ ហោន្តិ បរបត្តិយាតិ។
Vimokkhaṃ appajānantā, te honti parapattiyāti.
ទុតិយច្ឆក្កំ
Dutiyacchakkaṃ
១៥៥. និមិត្តំ អាវជ្ជតោ អស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អស្សាសំ អាវជ្ជតោ និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ និមិត្តំ អាវជ្ជតោ បស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ បស្សាសំ អាវជ្ជតោ និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អស្សាសំ អាវជ្ជតោ បស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ បស្សាសំ អាវជ្ជតោ អស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បតិ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។
155. Nimittaṃ āvajjato assāse cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho. Assāsaṃ āvajjato nimitte cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho. Nimittaṃ āvajjato passāse cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho. Passāsaṃ āvajjato nimitte cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho. Assāsaṃ āvajjato passāse cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho. Passāsaṃ āvajjato assāse cittaṃ vikampati – samādhissa paripantho.
និមិត្តំ អាវជ្ជមានស្ស, អស្សាសេ វិក្ខិបតេ មនោ;
Nimittaṃ āvajjamānassa, assāse vikkhipate mano;
អស្សាសំ អាវជ្ជមានស្ស, និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បតិ។
Assāsaṃ āvajjamānassa, nimitte cittaṃ vikampati.
និមិត្តំ អាវជ្ជមានស្ស, បស្សាសេ វិក្ខិបតេ មនោ;
Nimittaṃ āvajjamānassa, passāse vikkhipate mano;
បស្សាសំ អាវជ្ជមានស្ស, និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បតិ។
Passāsaṃ āvajjamānassa, nimitte cittaṃ vikampati.
អស្សាសំ អាវជ្ជមានស្ស, បស្សាសេ វិក្ខិបតេ មនោ;
Assāsaṃ āvajjamānassa, passāse vikkhipate mano;
បស្សាសំ អាវជ្ជមានស្ស, អស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បតិ។
Passāsaṃ āvajjamānassa, assāse cittaṃ vikampati.
ឆ ឯតេ ឧបក្កិលេសា, អានាបានស្សតិសមាធិស្ស;
Cha ete upakkilesā, ānāpānassatisamādhissa;
យេហិ វិក្ខិប្បមានស្ស, នោ ច ចិត្តំ វិមុច្ចតិ;
Yehi vikkhippamānassa, no ca cittaṃ vimuccati;
វិមោក្ខំ អប្បជានន្តា, តេ ហោន្តិ បរបត្តិយាតិ។
Vimokkhaṃ appajānantā, te honti parapattiyāti.
តតិយច្ឆក្កំ
Tatiyacchakkaṃ
១៥៦. អតីតានុធាវនំ ចិត្តំ វិក្ខេបានុបតិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អនាគតបដិកង្ខនំ ចិត្តំ វិកម្បិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ លីនំ ចិត្តំ កោសជ្ជានុបតិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អតិបគ្គហិតំ ចិត្តំ ឧទ្ធច្ចានុបតិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អភិនតំ ចិត្តំ រាគានុបតិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។ អបនតំ ចិត្តំ ព្យាបាទានុបតិតំ – សមាធិស្ស បរិបន្ថោ។
156. Atītānudhāvanaṃ cittaṃ vikkhepānupatitaṃ – samādhissa paripantho. Anāgatapaṭikaṅkhanaṃ cittaṃ vikampitaṃ – samādhissa paripantho. Līnaṃ cittaṃ kosajjānupatitaṃ – samādhissa paripantho. Atipaggahitaṃ cittaṃ uddhaccānupatitaṃ – samādhissa paripantho. Abhinataṃ cittaṃ rāgānupatitaṃ – samādhissa paripantho. Apanataṃ cittaṃ byāpādānupatitaṃ – samādhissa paripantho.
អតីតានុធាវនំ ចិត្តំ, អនាគតបដិកង្ខនំ លីនំ;
Atītānudhāvanaṃ cittaṃ, anāgatapaṭikaṅkhanaṃ līnaṃ;
អតិបគ្គហិតំ អភិនតំ, អបនតំ ចិត្តំ ន សមាធិយតិ។
Atipaggahitaṃ abhinataṃ, apanataṃ cittaṃ na samādhiyati.
ឆ ឯតេ ឧបក្កិលេសា, អានាបានស្សតិសមាធិស្ស;
Cha ete upakkilesā, ānāpānassatisamādhissa;
យេហិ ឧបក្កិលិដ្ឋសង្កប្បោ, អធិចិត្តំ នប្បជានាតីតិ។
Yehi upakkiliṭṭhasaṅkappo, adhicittaṃ nappajānātīti.
១៥៧. អស្សាសាទិមជ្ឈបរិយោសានំ សតិយា អនុគច្ឆតោ អជ្ឈត្តំ វិក្ខេបគតេន ចិត្តេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ បស្សាសាទិមជ្ឈបរិយោសានំ សតិយា អនុគច្ឆតោ ពហិទ្ធាវិក្ខេបគតេន ចិត្តេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អស្សាសបដិកង្ខនាយ និកន្តិយា តណ្ហាចរិយាយ កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ បស្សាសបដិកង្ខនាយ និកន្តិយា តណ្ហាចរិយាយ កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អស្សាសេនាភិតុន្នស្ស បស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ បស្សាសេនាភិតុន្នស្ស អស្សាសបដិលាភេ មុច្ឆិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ និមិត្តំ អាវជ្ជតោ អស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អស្សាសំ អាវជ្ជតោ និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ និមិត្តំ អាវជ្ជតោ បស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ បស្សាសំ អាវជ្ជតោ និមិត្តេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អស្សាសំ អាវជ្ជតោ បស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ បស្សាសំ អាវជ្ជតោ អស្សាសេ ចិត្តំ វិកម្បិតត្តា កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អតីតានុធាវនេន ចិត្តេន វិក្ខេបានុបតិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អនាគតបដិកង្ខនេន ចិត្តេន វិកម្បិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ លីនេន ចិត្តេន កោសជ្ជានុបតិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អតិបគ្គហិតេន ចិត្តេន ឧទ្ធច្ចានុបតិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អភិនតេន ចិត្តេន រាគានុបតិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។ អបនតេន ចិត្តេន ព្យាបាទានុបតិតេន កាយោបិ ចិត្តម្បិ សារទ្ធា ច ហោន្តិ ឥញ្ជិតា ច ផន្ទិតា ច។
157. Assāsādimajjhapariyosānaṃ satiyā anugacchato ajjhattaṃ vikkhepagatena cittena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Passāsādimajjhapariyosānaṃ satiyā anugacchato bahiddhāvikkhepagatena cittena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Assāsapaṭikaṅkhanāya nikantiyā taṇhācariyāya kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Passāsapaṭikaṅkhanāya nikantiyā taṇhācariyāya kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Assāsenābhitunnassa passāsapaṭilābhe mucchitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Passāsenābhitunnassa assāsapaṭilābhe mucchitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Nimittaṃ āvajjato assāse cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Assāsaṃ āvajjato nimitte cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Nimittaṃ āvajjato passāse cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Passāsaṃ āvajjato nimitte cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Assāsaṃ āvajjato passāse cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Passāsaṃ āvajjato assāse cittaṃ vikampitattā kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Atītānudhāvanena cittena vikkhepānupatitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Anāgatapaṭikaṅkhanena cittena vikampitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Līnena cittena kosajjānupatitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Atipaggahitena cittena uddhaccānupatitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Abhinatena cittena rāgānupatitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca. Apanatena cittena byāpādānupatitena kāyopi cittampi sāraddhā ca honti iñjitā ca phanditā ca.
អានាបានស្សតិ យស្ស, បរិបុណ្ណា អភាវិតា;
Ānāpānassati yassa, paripuṇṇā abhāvitā;
កាយោបិ ឥញ្ជិតោ ហោតិ, ចិត្តម្បិ ហោតិ ឥញ្ជិតំ;
Kāyopi iñjito hoti, cittampi hoti iñjitaṃ;
កាយោបិ ផន្ទិតោ ហោតិ, ចិត្តម្បិ ហោតិ ផន្ទិតំ។
Kāyopi phandito hoti, cittampi hoti phanditaṃ.
អានាបានស្សតិ យស្ស, បរិបុណ្ណា សុភាវិតា;
Ānāpānassati yassa, paripuṇṇā subhāvitā;
កាយោបិ អនិញ្ជិតោ ហោតិ, ចិត្តម្បិ ហោតិ អនិញ្ជិតំ;
Kāyopi aniñjito hoti, cittampi hoti aniñjitaṃ;
កាយោបិ អផន្ទិតោ ហោតិ, ចិត្តម្បិ ហោតិ អផន្ទិតន្តិ។
Kāyopi aphandito hoti, cittampi hoti aphanditanti.
ឥមេហិ ច បន នីវរណេហិ វិសុទ្ធចិត្តស្ស សោឡសវត្ថុកំ អានាបានស្សតិសមាធិំ ភាវយតោ ខណិកសមោធានា ឥមេ អដ្ឋារស ឧបក្កិលេសា ឧប្បជ្ជន្តិ។
Imehi ca pana nīvaraṇehi visuddhacittassa soḷasavatthukaṃ ānāpānassatisamādhiṃ bhāvayato khaṇikasamodhānā ime aṭṭhārasa upakkilesā uppajjanti.
ឧបក្កិលេសញាណនិទ្ទេសោ តតិយោ។
Upakkilesañāṇaniddeso tatiyo.
Footnotes:
Related texts:
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ខុទ្ទកនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / បដិសម្ភិទាមគ្គ-អដ្ឋកថា • Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā / ៣. ឧបក្កិលេសញាណនិទ្ទេសវណ្ណនា • 3. Upakkilesañāṇaniddesavaṇṇanā
