| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā |
ថេយ្យសំវាសកវត្ថុកថាវណ្ណនា
Theyyasaṃvāsakavatthukathāvaṇṇanā
១១០. ថេយ្យសំវាសកោតិ ឯត្ថ កិញ្ចាបិ ព្យញ្ជនត្ថវសេន សំវាសត្ថេនកោវ ថេយ្យសំវាសកោតិ បញ្ញាយតិ, អថ ខោ តយោ ថេយ្យសំវាសកា។ សំវាសោតិ ចេត្ថ ន ឯកកម្មាទិកោ សំវាសោ, កិន្តុ ភិក្ខុវស្សគណនាទិកោ កិរិយភេទោ ឥធ សំវាសោ នាម។ ឥមញ្ហិ សក្កា ថេយ្យាយ កាតុំ, នេតរន្តិ អដ្ឋកថាយ អធិប្បាយោ។ វិទេសំ គន្ត្វា បព្ពជិតេហិ បុច្ឆិតេ ‘‘ទសវស្សោ’’តិអាទិំ ភណន្តស្ស ទោសោ។ គិហីនំ វុត្តេ ទោសោ នត្ថីតិ កេចិ។ រាជភយាទីហិ គហិតលិង្គានំ ‘‘គិហី មំ សមណោតិ ជានាតូ’’តិ វញ្ចនចិត្តេ សតិបិ ភិក្ខូនំ វញ្ចេតុកាមតាយ, តេហិ សំវសិតុកាមតាយ ច អភាវា ទោសោ ន ជាតោ។ ‘‘សព្ពបាសណ្ឌិយភត្តានីតិ វិហារំ អាគន្ត្វា សង្ឃិកំ គណ្ហន្តស្ស សំវាសំ បរិហរិតុំ ទុក្ករំ, តស្មា វុត្ត’’ន្តិ ច លិខិតំ។ ‘‘សូបសម្បន្នោ’’តិ វុត្តត្តា គហដ្ឋម្បិ សចេ ឧបសម្បាទេន្តិ, សូបសម្បន្នោតិ អាបន្នំ, ‘‘អនុបសម្បន្នកាលេយេវា’’តិ ឥមិនា សចេ ឧបសម្បន្នកាលេ សុណាតិ, សូបសម្បន្នោ ឯវ អនារោចេន្តោបីតិ ទស្សេតិ។ អន្ធកដ្ឋកថាយំ, បោរាណគណ្ឋិបទេសុ ច ទុស្សីលភិក្ខុ ‘‘ថេយ្យសំវាសកោ’’តិ វុត្តោ ‘‘ថេយ្យាយ វោ, ភិក្ខវេ, រដ្ឋបិណ្ឌោ ភុត្តោ’’តិ (បារា. ១៩៥) ឥមិនា កិរ បរិយាយេនាតិ វេទិតព្ពំ។ តេនេវាហ ‘‘តំ ន គហេតព្ព’’ន្តិ។ ‘‘មហាបេឡាទីសូ’’តិ ឯតេន គិហិសន្តកំ ទស្សិតំ។
110.Theyyasaṃvāsakoti ettha kiñcāpi byañjanatthavasena saṃvāsatthenakova theyyasaṃvāsakoti paññāyati, atha kho tayo theyyasaṃvāsakā. Saṃvāsoti cettha na ekakammādiko saṃvāso, kintu bhikkhuvassagaṇanādiko kiriyabhedo idha saṃvāso nāma. Imañhi sakkā theyyāya kātuṃ, netaranti aṭṭhakathāya adhippāyo. Videsaṃ gantvā pabbajitehi pucchite ‘‘dasavasso’’tiādiṃ bhaṇantassa doso. Gihīnaṃ vutte doso natthīti keci. Rājabhayādīhi gahitaliṅgānaṃ ‘‘gihī maṃ samaṇoti jānātū’’ti vañcanacitte satipi bhikkhūnaṃ vañcetukāmatāya, tehi saṃvasitukāmatāya ca abhāvā doso na jāto. ‘‘Sabbapāsaṇḍiyabhattānīti vihāraṃ āgantvā saṅghikaṃ gaṇhantassa saṃvāsaṃ pariharituṃ dukkaraṃ, tasmā vutta’’nti ca likhitaṃ. ‘‘Sūpasampanno’’ti vuttattā gahaṭṭhampi sace upasampādenti, sūpasampannoti āpannaṃ, ‘‘anupasampannakāleyevā’’ti iminā sace upasampannakāle suṇāti, sūpasampanno eva anārocentopīti dasseti. Andhakaṭṭhakathāyaṃ, porāṇagaṇṭhipadesu ca dussīlabhikkhu ‘‘theyyasaṃvāsako’’ti vutto ‘‘theyyāya vo, bhikkhave, raṭṭhapiṇḍo bhutto’’ti (pārā. 195) iminā kira pariyāyenāti veditabbaṃ. Tenevāha ‘‘taṃ na gahetabba’’nti. ‘‘Mahāpeḷādīsū’’ti etena gihisantakaṃ dassitaṃ.
សយំ សាមណេរោវ កូដវស្សានិ គណេត្វា គណ្ហន្តោ បារាជិកោ ហោតិ, ថេយ្យសំវាសកោ បន ន ហោតិ, តថា ភិក្ខុបិ, សោ បន ភណ្ឌគ្ឃេន ការេតព្ពោតិ ឥមិនា អធិប្បាយេន ‘‘សយំ សាមណេរោវា’’តិអាទិ វុត្តំ។ អយំ បន ថេយ្យសំវាសកោ នាម យស្មា បព្ពជិតោវ ហោតិ, នាបព្ពជិតោ, តស្មា ‘‘ថេយ្យសំវាសកោ, ភិក្ខវេ, អបព្ពជិតោ ន បព្ពាជេតព្ពោ, បព្ពជិតោ នាសេតព្ពោ’’តិ វត្តុំ ន សក្កាតិ កត្វា ឥមស្ស វសេន បណ្ឌកតោ បដ្ឋាយ ‘‘អនុបសម្បន្នោ ន ឧបសម្បាទេតព្ពោ’’តិអាទិនា បាឡិ ឋបិតា, ន ឧបសម្បទាមត្តស្សេវ អភព្ពត្តា ឯកាទសន្នម្បិ នេសំ បព្ពជ្ជារហភាវប្បសង្គតោ។ អបិច អនិដ្ឋទោសប្បសង្គតោ តថា ឯវ បាឡិ ឋបិតា។ យស្មា តិត្ថិយបក្កមនំ, សង្ឃភេទនញ្ច ឧបសម្បន្នស្សេវ ហោតិ, នានុបសម្បន្នស្ស, សោ ទុវិធោបិ បព្ពជិតោវ ហោតិ, នាបព្ពជិតោ, តស្មា ‘‘តិត្ថិយបក្កន្តកោ, ភិក្ខវេ, អបព្ពជិតោ ន បព្ពាជេតព្ពោ’’តិអាទិបាឡិយា សតិ តេ ឧភោបិ អបព្ពាជេតព្ពា ហោន្តីតិ អនិដ្ឋប្បសង្គោ អាបជ្ជតីតិ។ តីសុ បន ថេយ្យសំវាសកេសុ សាមណេរាលយំ ករោន្តោ លិង្គត្ថេនកោ, ឧបសម្បន្នាលយំ ករោន្តោ សំវាសត្ថេនកោ, ឧភយត្ថេនកោ ច។ ន ហិ សាមណេរសំវាសោ ឥធ សំវាសោ នាម, តេនេវ អដ្ឋកថាយំ ‘‘ភិក្ខុវស្សគណនាទិកោ ហិ សព្ពោបិ កិរិយភេទោ ឥមស្មិំ អត្ថេ សំវាសោ’’តិ វុត្តន្តិ ឯកេ។ យថាវុឌ្ឍំ វន្ទនសាទិយនាសនបដិពាហនានំ សាមណេរសំវាសសាមញ្ញតោ នេវាតិ អាចរិយោ។
Sayaṃ sāmaṇerova kūṭavassāni gaṇetvā gaṇhanto pārājiko hoti, theyyasaṃvāsako pana na hoti, tathā bhikkhupi, so pana bhaṇḍagghena kāretabboti iminā adhippāyena ‘‘sayaṃ sāmaṇerovā’’tiādi vuttaṃ. Ayaṃ pana theyyasaṃvāsako nāma yasmā pabbajitova hoti, nāpabbajito, tasmā ‘‘theyyasaṃvāsako, bhikkhave, apabbajito na pabbājetabbo, pabbajito nāsetabbo’’ti vattuṃ na sakkāti katvā imassa vasena paṇḍakato paṭṭhāya ‘‘anupasampanno na upasampādetabbo’’tiādinā pāḷi ṭhapitā, na upasampadāmattasseva abhabbattā ekādasannampi nesaṃ pabbajjārahabhāvappasaṅgato. Apica aniṭṭhadosappasaṅgato tathā eva pāḷi ṭhapitā. Yasmā titthiyapakkamanaṃ, saṅghabhedanañca upasampannasseva hoti, nānupasampannassa, so duvidhopi pabbajitova hoti, nāpabbajito, tasmā ‘‘titthiyapakkantako, bhikkhave, apabbajito na pabbājetabbo’’tiādipāḷiyā sati te ubhopi apabbājetabbā hontīti aniṭṭhappasaṅgo āpajjatīti. Tīsu pana theyyasaṃvāsakesu sāmaṇerālayaṃ karonto liṅgatthenako, upasampannālayaṃ karonto saṃvāsatthenako, ubhayatthenako ca. Na hi sāmaṇerasaṃvāso idha saṃvāso nāma, teneva aṭṭhakathāyaṃ ‘‘bhikkhuvassagaṇanādiko hi sabbopi kiriyabhedo imasmiṃ atthe saṃvāso’’ti vuttanti eke. Yathāvuḍḍhaṃ vandanasādiyanāsanapaṭibāhanānaṃ sāmaṇerasaṃvāsasāmaññato nevāti ācariyo.
ថេយ្យសំវាសកវត្ថុកថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Theyyasaṃvāsakavatthukathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi / ៤៨. ថេយ្យសំវាសកវត្ថុ • 48. Theyyasaṃvāsakavatthu
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā / ថេយ្យសំវាសកវត្ថុកថា • Theyyasaṃvāsakavatthukathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ថេយ្យសំវាសកវត្ថុកថាវណ្ណនា • Theyyasaṃvāsakavatthukathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ថេយ្យសំវាសកវត្ថុកថាវណ្ណនា • Theyyasaṃvāsakavatthukathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ៤៨. តិត្ថិយបក្កន្តកកថា • 48. Titthiyapakkantakakathā
