| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਮਹਾવਗ੍ਗਪਾਲ਼ਿ • Mahāvaggapāḷi |
੬੭. ਤਸ੍ਸੁਦ੍ਦਾਨਂ
67. Tassuddānaṃ
੧੩੧.
131.
વਿਨਯਮ੍ਹਿ ਮਹਤ੍ਥੇਸੁ, ਪੇਸਲਾਨਂ ਸੁਖਾવਹੇ।
Vinayamhi mahatthesu, pesalānaṃ sukhāvahe;
ਨਿਗ੍ਗਹਾਨਞ੍ਚ ਪਾਪਿਚ੍ਛੇ, ਲਜ੍ਜੀਨਂ ਪਗ੍ਗਹੇਸੁ ਚ॥
Niggahānañca pāpicche, lajjīnaṃ paggahesu ca.
ਸਾਸਨਾਧਾਰਣੇ ਚੇવ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਜਿਨਗੋਚਰੇ।
Sāsanādhāraṇe ceva, sabbaññujinagocare;
ਅਨਞ੍ਞવਿਸਯੇ ਖੇਮੇ, ਸੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਅਸਂਸਯੇ॥
Anaññavisaye kheme, supaññatte asaṃsaye.
ਖਨ੍ਧਕੇ વਿਨਯੇ ਚੇવ, ਪਰਿવਾਰੇ ਚ ਮਾਤਿਕੇ।
Khandhake vinaye ceva, parivāre ca mātike;
ਯਥਾਤ੍ਥਕਾਰੀ ਕੁਸਲੋ, ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ ਯੋਨਿਸੋ॥
Yathātthakārī kusalo, paṭipajjati yoniso.
ਯੋ ਗવਂ ਨ વਿਜਾਨਾਤਿ, ਨ ਸੋ ਰਕ੍ਖਤਿ ਗੋਗਣਂ।
Yo gavaṃ na vijānāti, na so rakkhati gogaṇaṃ;
ਏવਂ ਸੀਲਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ, ਕਿਂ ਸੋ ਰਕ੍ਖੇਯ੍ਯ ਸਂવਰਂ॥
Evaṃ sīlaṃ ajānanto, kiṃ so rakkheyya saṃvaraṃ.
ਪਮੁਟ੍ਠਮ੍ਹਿ ਚ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤੇ, ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਚ ਤਾવਦੇ।
Pamuṭṭhamhi ca suttante, abhidhamme ca tāvade;
વਿਨਯੇ ਅવਿਨਟ੍ਠਮ੍ਹਿ, ਪੁਨ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਸਾਸਨਂ॥
Vinaye avinaṭṭhamhi, puna tiṭṭhati sāsanaṃ.
ਪવਕ੍ਖਾਮਿ ਯਥਾਞਾਯਂ, ਸੁਣਾਥ ਮਮ ਭਾਸਤੋ॥
Pavakkhāmi yathāñāyaṃ, suṇātha mama bhāsato.
વਤ੍ਥੁ ਨਿਦਾਨਂ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਨਯਾ ਪੇਯ੍ਯਾਲਮੇવ ਚ।
Vatthu nidānaṃ āpatti, nayā peyyālameva ca;
ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਤਂ ਅਸੇਸੇਤੁਂ, ਨਯਤੋ ਤਂ વਿਜਾਨਥਾਤਿ॥
Dukkaraṃ taṃ asesetuṃ, nayato taṃ vijānathāti.
ਬੋਧਿ ਰਾਜਾਯਤਨਞ੍ਚ, ਅਜਪਾਲੋ ਸਹਮ੍ਪਤਿ।
Bodhi rājāyatanañca, ajapālo sahampati;
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਆਲ਼ਾਰੋ ਉਦਕੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਚ ਉਪਕੋ ਇਸਿ॥
Brahmā āḷāro udako, bhikkhu ca upako isi.
ਕੋਣ੍ਡਞ੍ਞੋ વਪ੍ਪੋ ਭਦ੍ਦਿਯੋ, ਮਹਾਨਾਮੋ ਚ ਅਸ੍ਸਜਿ।
Koṇḍañño vappo bhaddiyo, mahānāmo ca assaji;
ਯਸੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਞ੍ਞਾਸ, ਸਬ੍ਬੇ ਪੇਸੇਸਿ ਸੋ ਦਿਸਾ॥
Yaso cattāro paññāsa, sabbe pesesi so disā.
વਤ੍ਥੁ ਮਾਰੇਹਿ ਤਿਂਸਾ ਚ, ਉਰੁવੇਲਂ ਤਯੋ ਜਟੀ।
Vatthu mārehi tiṃsā ca, uruvelaṃ tayo jaṭī;
ਅਗ੍ਯਾਗਾਰਂ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਸਕ੍ਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚ ਕੇવਲਾ॥
Agyāgāraṃ mahārājā, sakko brahmā ca kevalā.
ਪਂਸੁਕੂਲਂ ਪੋਕ੍ਖਰਣੀ, ਸਿਲਾ ਚ ਕਕੁਧੋ ਸਿਲਾ।
Paṃsukūlaṃ pokkharaṇī, silā ca kakudho silā;
ਜਮ੍ਬੁ ਅਮ੍ਬੋ ਚ ਆਮਲੋ, ਪਾਰਿਪੁਪ੍ਫਞ੍ਚ ਆਹਰਿ॥
Jambu ambo ca āmalo, pāripupphañca āhari.
ਫਾਲਿਯਨ੍ਤੁ ਉਜ੍ਜਲਨ੍ਤੁ, વਿਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤੁ ਚ ਕਸ੍ਸਪ।
Phāliyantu ujjalantu, vijjhāyantu ca kassapa;
ਨਿਮੁਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਮੁਖੀ ਮੇਘੋ, ਗਯਾ ਲਟ੍ਠਿ ਚ ਮਾਗਧੋ॥
Nimujjanti mukhī megho, gayā laṭṭhi ca māgadho.
ਉਪਤਿਸ੍ਸੋ ਕੋਲਿਤੋ ਚ, ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਾ ਚ ਪਬ੍ਬਜੁਂ।
Upatisso kolito ca, abhiññātā ca pabbajuṃ;
ਦੁਨ੍ਨਿવਤ੍ਥਾ ਪਣਾਮਨਾ, ਕਿਸੋ ਲੂਖੋ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ॥
Dunnivatthā paṇāmanā, kiso lūkho ca brāhmaṇo.
ਅਨਾਚਾਰਂ ਆਚਰਤਿ, ਉਦਰਂ ਮਾਣવੋ ਗਣੋ।
Anācāraṃ ācarati, udaraṃ māṇavo gaṇo;
વਸ੍ਸਂ ਬਾਲੇਹਿ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤੋ, ਦਸ વਸ੍ਸਾਨਿ ਨਿਸ੍ਸਯੋ॥
Vassaṃ bālehi pakkanto, dasa vassāni nissayo.
ਨ વਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਣਾਮੇਤੁਂ, ਬਾਲਾ ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿ ਪਞ੍ਚ ਛ।
Na vattanti paṇāmetuṃ, bālā passaddhi pañca cha;
ਯੋ ਸੋ ਅਞ੍ਞੋ ਚ ਨਗ੍ਗੋ ਚ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਜਟਿਲਸਾਕਿਯੋ॥
Yo so añño ca naggo ca, acchinnajaṭilasākiyo.
ਮਾਗਧੋ ਚ ਅਨੁਞ੍ਞਾਸਿ, ਕਾਰਾ ਲਿਖਿ ਕਸਾਹਤੋ॥
Māgadho ca anuññāsi, kārā likhi kasāhato.
ਲਕ੍ਖਣਾ ਇਣਾ ਦਾਸੋ ਚ, ਭਣ੍ਡੁਕੋ ਉਪਾਲਿ ਅਹਿ।
Lakkhaṇā iṇā dāso ca, bhaṇḍuko upāli ahi;
ਸਦ੍ਧਂ ਕੁਲਂ ਕਣ੍ਟਕੋ ਚ, ਆਹੁਨ੍ਦਰਿਕਮੇવ ਚ॥
Saddhaṃ kulaṃ kaṇṭako ca, āhundarikameva ca.
વਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਦਾਰਕੋ ਸਿਕ੍ਖਾ, વਿਹਰਨ੍ਤਿ ਚ ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ।
Vatthumhi dārako sikkhā, viharanti ca kiṃ nu kho;
ਸਬ੍ਬਂ ਮੁਖਂ ਉਪਜ੍ਝਾਯੇ, ਅਪਲਾਲ਼ਨ ਕਣ੍ਟਕੋ॥
Sabbaṃ mukhaṃ upajjhāye, apalāḷana kaṇṭako.
ਪਣ੍ਡਕੋ ਥੇਯ੍ਯਪਕ੍ਕਨ੍ਤੋ, ਅਹਿ ਚ ਮਾਤਰੀ ਪਿਤਾ।
Paṇḍako theyyapakkanto, ahi ca mātarī pitā;
ਅਰਹਨ੍ਤਭਿਕ੍ਖੁਨੀਭੇਦਾ, ਰੁਹਿਰੇਨ ਚ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ॥
Arahantabhikkhunībhedā, ruhirena ca byañjanaṃ.
ਅਨੁਪਜ੍ਝਾਯਸਙ੍ਘੇਨ, ਗਣਪਣ੍ਡਕਪਤ੍ਤਕੋ।
Anupajjhāyasaṅghena, gaṇapaṇḍakapattako;
ਅਚੀવਰਂ ਤਦੁਭਯਂ, ਯਾਚਿਤੇਨਪਿ ਯੇ ਤਯੋ॥
Acīvaraṃ tadubhayaṃ, yācitenapi ye tayo.
ਹਤ੍ਥਾ ਪਾਦਾ ਹਤ੍ਥਪਾਦਾ, ਕਣ੍ਣਾ ਨਾਸਾ ਤਦੂਭਯਂ।
Hatthā pādā hatthapādā, kaṇṇā nāsā tadūbhayaṃ;
ਅਙ੍ਗੁਲਿਅਲ਼ਕਣ੍ਡਰਂ, ਫਣਂ ਖੁਜ੍ਜਞ੍ਚ વਾਮਨਂ॥
Aṅguliaḷakaṇḍaraṃ, phaṇaṃ khujjañca vāmanaṃ.
ਗਲਗਣ੍ਡੀ ਲਕ੍ਖਣਾ ਚੇવ, ਕਸਾ ਲਿਖਿਤਸੀਪਦੀ।
Galagaṇḍī lakkhaṇā ceva, kasā likhitasīpadī;
ਪਾਪਪਰਿਸਦੂਸੀ ਚ, ਕਾਣਂ ਕੁਣਿ ਤਥੇવ ਚ॥
Pāpaparisadūsī ca, kāṇaṃ kuṇi tatheva ca.
ਖਞ੍ਜਂ ਪਕ੍ਖਹਤਞ੍ਚੇવ, ਸਚ੍ਛਿਨ੍ਨਇਰਿਯਾਪਥਂ।
Khañjaṃ pakkhahatañceva, sacchinnairiyāpathaṃ;
ਜਰਾਨ੍ਧਮੂਗਬਧਿਰਂ, ਅਨ੍ਧਮੂਗਞ੍ਚ ਯਂ ਤਹਿਂ॥
Jarāndhamūgabadhiraṃ, andhamūgañca yaṃ tahiṃ.
ਅਨ੍ਧਬਧਿਰਂ ਯਂ વੁਤ੍ਤਂ, ਮੂਗਬਧਿਰਮੇવ ਚ।
Andhabadhiraṃ yaṃ vuttaṃ, mūgabadhirameva ca;
ਅਨ੍ਧਮੂਗਬਧਿਰਞ੍ਚ, ਅਲਜ੍ਜੀਨਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਂ॥
Andhamūgabadhirañca, alajjīnañca nissayaṃ.
ਆਗਚ੍ਛਤੁ વਿવਦਨ੍ਤਿ, ਏਕੁਪਜ੍ਝਾਯੇਨ ਕਸ੍ਸਪੋ॥
Āgacchatu vivadanti, ekupajjhāyena kassapo.
ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਆਬਾਧੇਹਿ ਚ ਪੀਲ਼ਿਤਾ।
Dissanti upasampannā, ābādhehi ca pīḷitā;
ਅਨਨੁਸਿਟ੍ਠਾ વਿਤ੍ਥੇਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥੇવ ਅਨੁਸਾਸਨਾ॥
Ananusiṭṭhā vitthenti, tattheva anusāsanā.
ਸਙ੍ਘੇਪਿ ਚ ਅਥੋ ਬਾਲਾ, ਅਸਮ੍ਮਤਾ ਚ ਏਕਤੋ।
Saṅghepi ca atho bālā, asammatā ca ekato;
ਉਲ੍ਲੁਮ੍ਪਤੁਪਸਮ੍ਪਦਾ, ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਏਕਕੋ ਤਯੋਤਿ॥
Ullumpatupasampadā, nissayo ekako tayoti.
ਇਮਮ੍ਹਿ ਖਨ੍ਧਕੇ વਤ੍ਥੂਨਿ ਏਕਸਤਞ੍ਚ ਦ੍વਾਸਤ੍ਤਤਿ।
Imamhi khandhake vatthūni ekasatañca dvāsattati.
ਮਹਾਖਨ੍ਧਕੋ ਨਿਟ੍ਠਿਤੋ।
Mahākhandhako niṭṭhito.
Footnotes:
Related texts:
ਟੀਕਾ • Tīkā / વਿਨਯਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વਿਮਤਿવਿਨੋਦਨੀ-ਟੀਕਾ • Vimativinodanī-ṭīkā / ਚਤ੍ਤਾਰੋਨਿਸ੍ਸਯਾਦਿਕਥਾવਣ੍ਣਨਾ • Cattāronissayādikathāvaṇṇanā
