Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / తిపిటక • Tipiṭaka / మహావగ్గపాళి • Mahāvaggapāḷi

౬౭. తస్సుద్దానం

67. Tassuddānaṃ

౧౩౧.

131.

వినయమ్హి మహత్థేసు, పేసలానం సుఖావహే;

Vinayamhi mahatthesu, pesalānaṃ sukhāvahe;

నిగ్గహానఞ్చ పాపిచ్ఛే, లజ్జీనం పగ్గహేసు చ.

Niggahānañca pāpicche, lajjīnaṃ paggahesu ca.

సాసనాధారణే చేవ, సబ్బఞ్ఞుజినగోచరే;

Sāsanādhāraṇe ceva, sabbaññujinagocare;

అనఞ్ఞవిసయే ఖేమే, సుపఞ్ఞత్తే అసంసయే.

Anaññavisaye kheme, supaññatte asaṃsaye.

ఖన్ధకే వినయే చేవ, పరివారే చ మాతికే;

Khandhake vinaye ceva, parivāre ca mātike;

యథాత్థకారీ కుసలో, పటిపజ్జతి యోనిసో.

Yathātthakārī kusalo, paṭipajjati yoniso.

యో గవం న విజానాతి, న సో రక్ఖతి గోగణం;

Yo gavaṃ na vijānāti, na so rakkhati gogaṇaṃ;

ఏవం సీలం అజానన్తో, కిం సో రక్ఖేయ్య సంవరం.

Evaṃ sīlaṃ ajānanto, kiṃ so rakkheyya saṃvaraṃ.

పముట్ఠమ్హి చ సుత్తన్తే, అభిధమ్మే చ తావదే;

Pamuṭṭhamhi ca suttante, abhidhamme ca tāvade;

వినయే అవినట్ఠమ్హి, పున తిట్ఠతి సాసనం.

Vinaye avinaṭṭhamhi, puna tiṭṭhati sāsanaṃ.

తస్మా సఙ్గాహణాహేతుం 1, ఉద్దానం అనుపుబ్బసో;

Tasmā saṅgāhaṇāhetuṃ 2, uddānaṃ anupubbaso;

పవక్ఖామి యథాఞాయం, సుణాథ మమ భాసతో.

Pavakkhāmi yathāñāyaṃ, suṇātha mama bhāsato.

వత్థు నిదానం ఆపత్తి, నయా పేయ్యాలమేవ చ;

Vatthu nidānaṃ āpatti, nayā peyyālameva ca;

దుక్కరం తం అసేసేతుం, నయతో తం విజానథాతి.

Dukkaraṃ taṃ asesetuṃ, nayato taṃ vijānathāti.

బోధి రాజాయతనఞ్చ, అజపాలో సహమ్పతి;

Bodhi rājāyatanañca, ajapālo sahampati;

బ్రహ్మా ఆళారో ఉదకో, భిక్ఖు చ ఉపకో ఇసి.

Brahmā āḷāro udako, bhikkhu ca upako isi.

కోణ్డఞ్ఞో వప్పో భద్దియో, మహానామో చ అస్సజి;

Koṇḍañño vappo bhaddiyo, mahānāmo ca assaji;

యసో చత్తారో పఞ్ఞాస, సబ్బే పేసేసి సో దిసా.

Yaso cattāro paññāsa, sabbe pesesi so disā.

వత్థు మారేహి తింసా చ, ఉరువేలం తయో జటీ;

Vatthu mārehi tiṃsā ca, uruvelaṃ tayo jaṭī;

అగ్యాగారం మహారాజా, సక్కో బ్రహ్మా చ కేవలా.

Agyāgāraṃ mahārājā, sakko brahmā ca kevalā.

పంసుకూలం పోక్ఖరణీ, సిలా చ కకుధో సిలా;

Paṃsukūlaṃ pokkharaṇī, silā ca kakudho silā;

జమ్బు అమ్బో చ ఆమలో, పారిపుప్ఫఞ్చ ఆహరి.

Jambu ambo ca āmalo, pāripupphañca āhari.

ఫాలియన్తు ఉజ్జలన్తు, విజ్ఝాయన్తు చ కస్సప;

Phāliyantu ujjalantu, vijjhāyantu ca kassapa;

నిముజ్జన్తి ముఖీ మేఘో, గయా లట్ఠి చ మాగధో.

Nimujjanti mukhī megho, gayā laṭṭhi ca māgadho.

ఉపతిస్సో కోలితో చ, అభిఞ్ఞాతా చ పబ్బజుం;

Upatisso kolito ca, abhiññātā ca pabbajuṃ;

దున్నివత్థా పణామనా, కిసో లూఖో చ బ్రాహ్మణో.

Dunnivatthā paṇāmanā, kiso lūkho ca brāhmaṇo.

అనాచారం ఆచరతి, ఉదరం మాణవో గణో;

Anācāraṃ ācarati, udaraṃ māṇavo gaṇo;

వస్సం బాలేహి పక్కన్తో, దస వస్సాని నిస్సయో.

Vassaṃ bālehi pakkanto, dasa vassāni nissayo.

న వత్తన్తి పణామేతుం, బాలా పస్సద్ధి పఞ్చ ఛ;

Na vattanti paṇāmetuṃ, bālā passaddhi pañca cha;

యో సో అఞ్ఞో చ నగ్గో చ, అచ్ఛిన్నజటిలసాకియో.

Yo so añño ca naggo ca, acchinnajaṭilasākiyo.

మగధేసు పఞ్చాబాధా, ఏకో రాజా 3 చ అఙ్గులి;

Magadhesu pañcābādhā, eko rājā 4 ca aṅguli;

మాగధో చ అనుఞ్ఞాసి, కారా లిఖి కసాహతో.

Māgadho ca anuññāsi, kārā likhi kasāhato.

లక్ఖణా ఇణా దాసో చ, భణ్డుకో ఉపాలి అహి;

Lakkhaṇā iṇā dāso ca, bhaṇḍuko upāli ahi;

సద్ధం కులం కణ్టకో చ, ఆహున్దరికమేవ చ.

Saddhaṃ kulaṃ kaṇṭako ca, āhundarikameva ca.

వత్థుమ్హి దారకో సిక్ఖా, విహరన్తి చ కిం ను ఖో;

Vatthumhi dārako sikkhā, viharanti ca kiṃ nu kho;

సబ్బం ముఖం ఉపజ్ఝాయే, అపలాళన కణ్టకో.

Sabbaṃ mukhaṃ upajjhāye, apalāḷana kaṇṭako.

పణ్డకో థేయ్యపక్కన్తో, అహి చ మాతరీ పితా;

Paṇḍako theyyapakkanto, ahi ca mātarī pitā;

అరహన్తభిక్ఖునీభేదా, రుహిరేన చ బ్యఞ్జనం.

Arahantabhikkhunībhedā, ruhirena ca byañjanaṃ.

అనుపజ్ఝాయసఙ్ఘేన, గణపణ్డకపత్తకో;

Anupajjhāyasaṅghena, gaṇapaṇḍakapattako;

అచీవరం తదుభయం, యాచితేనపి యే తయో.

Acīvaraṃ tadubhayaṃ, yācitenapi ye tayo.

హత్థా పాదా హత్థపాదా, కణ్ణా నాసా తదూభయం;

Hatthā pādā hatthapādā, kaṇṇā nāsā tadūbhayaṃ;

అఙ్గులిఅళకణ్డరం, ఫణం ఖుజ్జఞ్చ వామనం.

Aṅguliaḷakaṇḍaraṃ, phaṇaṃ khujjañca vāmanaṃ.

గలగణ్డీ లక్ఖణా చేవ, కసా లిఖితసీపదీ;

Galagaṇḍī lakkhaṇā ceva, kasā likhitasīpadī;

పాపపరిసదూసీ చ, కాణం కుణి తథేవ చ.

Pāpaparisadūsī ca, kāṇaṃ kuṇi tatheva ca.

ఖఞ్జం పక్ఖహతఞ్చేవ, సచ్ఛిన్నఇరియాపథం;

Khañjaṃ pakkhahatañceva, sacchinnairiyāpathaṃ;

జరాన్ధమూగబధిరం, అన్ధమూగఞ్చ యం తహిం.

Jarāndhamūgabadhiraṃ, andhamūgañca yaṃ tahiṃ.

అన్ధబధిరం యం వుత్తం, మూగబధిరమేవ చ;

Andhabadhiraṃ yaṃ vuttaṃ, mūgabadhirameva ca;

అన్ధమూగబధిరఞ్చ, అలజ్జీనఞ్చ నిస్సయం.

Andhamūgabadhirañca, alajjīnañca nissayaṃ.

వత్థబ్బఞ్చ తథాద్ధానం, యాచమానేన లక్ఖణా 5;

Vatthabbañca tathāddhānaṃ, yācamānena lakkhaṇā 6;

ఆగచ్ఛతు వివదన్తి, ఏకుపజ్ఝాయేన కస్సపో.

Āgacchatu vivadanti, ekupajjhāyena kassapo.

దిస్సన్తి ఉపసమ్పన్నా, ఆబాధేహి చ పీళితా;

Dissanti upasampannā, ābādhehi ca pīḷitā;

అననుసిట్ఠా విత్థేన్తి, తత్థేవ అనుసాసనా.

Ananusiṭṭhā vitthenti, tattheva anusāsanā.

సఙ్ఘేపి చ అథో బాలా, అసమ్మతా చ ఏకతో;

Saṅghepi ca atho bālā, asammatā ca ekato;

ఉల్లుమ్పతుపసమ్పదా, నిస్సయో ఏకకో తయోతి.

Ullumpatupasampadā, nissayo ekako tayoti.

ఇమమ్హి ఖన్ధకే వత్థూని ఏకసతఞ్చ ద్వాసత్తతి.

Imamhi khandhake vatthūni ekasatañca dvāsattati.

మహాఖన్ధకో నిట్ఠితో.

Mahākhandhako niṭṭhito.







Footnotes:
1. సఙ్గాహనాహేతుం (క॰)
2. saṅgāhanāhetuṃ (ka.)
3. భటో చోరో (స్యా॰)
4. bhaṭo coro (syā.)
5. పేక్ఖనా (సబ్బత్థ)
6. pekkhanā (sabbattha)



Related texts:



టీకా • Tīkā / వినయపిటక (టీకా) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / విమతివినోదనీ-టీకా • Vimativinodanī-ṭīkā / చత్తారోనిస్సయాదికథావణ్ణనా • Cattāronissayādikathāvaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact