Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / பு³த்³த⁴வங்ஸபாளி • Buddhavaṃsapāḷi

2. ஸுமேத⁴பத்த²னாகதா²

2. Sumedhapatthanākathā

1.

1.

கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே, சதுரோ ச அஸங்கி²யே;

Kappe ca satasahasse, caturo ca asaṅkhiye;

அமரங் நாம நக³ரங், த³ஸ்ஸனெய்யங் மனோரமங்.

Amaraṃ nāma nagaraṃ, dassaneyyaṃ manoramaṃ.

2.

2.

த³ஸஹி ஸத்³தே³ஹி அவிவித்தங், அன்னபானஸமாயுதங்;

Dasahi saddehi avivittaṃ, annapānasamāyutaṃ;

ஹத்தி²ஸத்³த³ங் அஸ்ஸஸத்³த³ங், பே⁴ரிஸங்க²ரதா²னி ச;

Hatthisaddaṃ assasaddaṃ, bherisaṅkharathāni ca;

கா²த³த² பிவத² சேவ, அன்னபானேன கோ⁴ஸிதங்.

Khādatha pivatha ceva, annapānena ghositaṃ.

3.

3.

நக³ரங் ஸப்³ப³ங்க³ஸம்பன்னங், ஸப்³ப³கம்மமுபாக³தங்;

Nagaraṃ sabbaṅgasampannaṃ, sabbakammamupāgataṃ;

ஸத்தரதனஸம்பன்னங், நானாஜனஸமாகுலங்;

Sattaratanasampannaṃ, nānājanasamākulaṃ;

ஸமித்³த⁴ங் தே³வனக³ரங்வ, ஆவாஸங் புஞ்ஞகம்மினங்.

Samiddhaṃ devanagaraṃva, āvāsaṃ puññakamminaṃ.

4.

4.

நக³ரே அமரவதியா, ஸுமேதோ⁴ நாம ப்³ராஹ்மணோ;

Nagare amaravatiyā, sumedho nāma brāhmaṇo;

அனேககோடிஸன்னிசயோ, பஹூதத⁴னத⁴ஞ்ஞவா.

Anekakoṭisannicayo, pahūtadhanadhaññavā.

5.

5.

அஜ்ஜா²யகோ மந்தத⁴ரோ, திண்ணங் வேதா³ன பாரகூ³;

Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū;

லக்க²ணே இதிஹாஸே ச, ஸத⁴ம்மே பாரமிங் க³தோ.

Lakkhaṇe itihāse ca, sadhamme pāramiṃ gato.

6.

6.

ரஹோக³தோ நிஸீதி³த்வா, ஏவங் சிந்தேஸஹங் ததா³;

Rahogato nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā;

‘‘து³க்கோ² புனப்³ப⁴வோ நாம, ஸரீரஸ்ஸ ச பே⁴த³னங்.

‘‘Dukkho punabbhavo nāma, sarīrassa ca bhedanaṃ.

7.

7.

‘‘ஜாதித⁴ம்மோ ஜராத⁴ம்மோ, ப்³யாதி⁴த⁴ம்மோ ஸஹங் 1 ததா³;

‘‘Jātidhammo jarādhammo, byādhidhammo sahaṃ 2 tadā;

அஜரங் அமதங் கே²மங், பரியேஸிஸ்ஸாமி நிப்³பு³திங்.

Ajaraṃ amataṃ khemaṃ, pariyesissāmi nibbutiṃ.

8.

8.

‘‘யங்னூனிமங் பூதிகாயங், நானாகுணபபூரிதங்;

‘‘Yaṃnūnimaṃ pūtikāyaṃ, nānākuṇapapūritaṃ;

ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்செ²ய்யங், அனபெக்கோ² அனத்தி²கோ.

Chaḍḍayitvāna gaccheyyaṃ, anapekkho anatthiko.

9.

9.

‘‘அத்தி² ஹேஹிதி ஸோ மக்³கோ³, ந ஸோ ஸக்கா ந ஹேதுயே;

‘‘Atthi hehiti so maggo, na so sakkā na hetuye;

பரியேஸிஸ்ஸாமி தங் மக்³க³ங், ப⁴வதோ பரிமுத்தியா.

Pariyesissāmi taṃ maggaṃ, bhavato parimuttiyā.

10.

10.

‘‘யதா²பி து³க்கே² விஜ்ஜந்தே, ஸுக²ங் நாமபி விஜ்ஜதி;

‘‘Yathāpi dukkhe vijjante, sukhaṃ nāmapi vijjati;

ஏவங் ப⁴வே விஜ்ஜமானே, விப⁴வோபி இச்சி²தப்³ப³கோ.

Evaṃ bhave vijjamāne, vibhavopi icchitabbako.

11.

11.

‘‘யதா²பி உண்ஹே விஜ்ஜந்தே, அபரங் விஜ்ஜதி ஸீதலங்;

‘‘Yathāpi uṇhe vijjante, aparaṃ vijjati sītalaṃ;

ஏவங் திவித⁴க்³கி³ விஜ்ஜந்தே, நிப்³பா³னங் இச்சி²தப்³ப³கங்.

Evaṃ tividhaggi vijjante, nibbānaṃ icchitabbakaṃ.

12.

12.

‘‘யதா²பி பாபே விஜ்ஜந்தே, கல்யாணமபி விஜ்ஜதி;

‘‘Yathāpi pāpe vijjante, kalyāṇamapi vijjati;

ஏவமேவ ஜாதி விஜ்ஜந்தே, அஜாதிபிச்சி²தப்³ப³கங்.

Evameva jāti vijjante, ajātipicchitabbakaṃ.

13.

13.

‘‘யதா² கூ³த²க³தோ புரிஸோ, தளாகங் தி³ஸ்வான பூரிதங்;

‘‘Yathā gūthagato puriso, taḷākaṃ disvāna pūritaṃ;

ந க³வேஸதி தங் தளாகங், ந தோ³ஸோ தளாகஸ்ஸ ஸோ.

Na gavesati taṃ taḷākaṃ, na doso taḷākassa so.

14.

14.

‘‘ஏவங் கிலேஸமலதோ⁴வ, விஜ்ஜந்தே அமதந்தளே;

‘‘Evaṃ kilesamaladhova, vijjante amatantaḷe;

ந க³வேஸதி தங் தளாகங், ந தோ³ஸோ அமதந்தளே.

Na gavesati taṃ taḷākaṃ, na doso amatantaḷe.

15.

15.

‘‘யதா² அரீஹி பரிருத்³தோ⁴, விஜ்ஜந்தே க³மனம்பதே²;

‘‘Yathā arīhi pariruddho, vijjante gamanampathe;

ந பலாயதி ஸோ புரிஸோ, ந தோ³ஸோ அஞ்ஜஸஸ்ஸ ஸோ.

Na palāyati so puriso, na doso añjasassa so.

16.

16.

‘‘ஏவங் கிலேஸபரிருத்³தோ⁴, விஜ்ஜமானே ஸிவே பதே²;

‘‘Evaṃ kilesapariruddho, vijjamāne sive pathe;

ந க³வேஸதி தங் மக்³க³ங், ந தோ³ஸோ ஸிவமஞ்ஜஸே.

Na gavesati taṃ maggaṃ, na doso sivamañjase.

17.

17.

‘‘யதா²பி ப்³யாதி⁴தோ புரிஸோ, விஜ்ஜமானே திகிச்ச²கே;

‘‘Yathāpi byādhito puriso, vijjamāne tikicchake;

ந திகிச்சா²பேதி தங் ப்³யாதி⁴ங், ந தோ³ஸோ ஸோ திகிச்ச²கே.

Na tikicchāpeti taṃ byādhiṃ, na doso so tikicchake.

18.

18.

‘‘ஏவங் கிலேஸப்³யாதீ⁴ஹி, து³க்கி²தோ பரிபீளிதோ;

‘‘Evaṃ kilesabyādhīhi, dukkhito paripīḷito;

ந க³வேஸதி தங் ஆசரியங், ந தோ³ஸோ ஸோ வினாயகே.

Na gavesati taṃ ācariyaṃ, na doso so vināyake.

19.

19.

‘‘யதா²பி குணபங் புரிஸோ, கண்டே² ப³ந்த⁴ங் ஜிகு³ச்சி²ய;

‘‘Yathāpi kuṇapaṃ puriso, kaṇṭhe bandhaṃ jigucchiya;

மோசயித்வான க³ச்செ²ய்ய, ஸுகீ² ஸேரீ ஸயங்வஸீ.

Mocayitvāna gaccheyya, sukhī serī sayaṃvasī.

20.

20.

‘‘ததே²விமங் பூதிகாயங், நானாகுணபஸஞ்சயங்;

‘‘Tathevimaṃ pūtikāyaṃ, nānākuṇapasañcayaṃ;

ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்செ²ய்யங், அனபெக்கோ² அனத்தி²கோ.

Chaḍḍayitvāna gaccheyyaṃ, anapekkho anatthiko.

21.

21.

‘‘யதா² உச்சாரட்டா²னம்ஹி, கரீஸங் நரனாரியோ;

‘‘Yathā uccāraṭṭhānamhi, karīsaṃ naranāriyo;

ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்ச²ந்தி, அனபெக்கா² அனத்தி²கா.

Chaḍḍayitvāna gacchanti, anapekkhā anatthikā.

22.

22.

‘‘ஏவமேவாஹங் இமங் காயங், நானாகுணபபூரிதங்;

‘‘Evamevāhaṃ imaṃ kāyaṃ, nānākuṇapapūritaṃ;

ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்சி²ஸ்ஸங், வச்சங் கத்வா யதா² குடிங்.

Chaḍḍayitvāna gacchissaṃ, vaccaṃ katvā yathā kuṭiṃ.

23.

23.

‘‘யதா²பி ஜஜ்ஜரங் நாவங், பலுக்³க³ங் உத³கா³ஹினிங் 3;

‘‘Yathāpi jajjaraṃ nāvaṃ, paluggaṃ udagāhiniṃ 4;

ஸாமீ ச²ட்³டெ³த்வா க³ச்ச²ந்தி, அனபெக்கா² அனத்தி²கா.

Sāmī chaḍḍetvā gacchanti, anapekkhā anatthikā.

24.

24.

‘‘ஏவமேவாஹங் இமங் காயங், நவச்சி²த்³த³ங் து⁴வஸ்ஸவங்;

‘‘Evamevāhaṃ imaṃ kāyaṃ, navacchiddaṃ dhuvassavaṃ;

ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்சி²ஸ்ஸங், ஜிண்ணனாவங்வ ஸாமிகா.

Chaḍḍayitvāna gacchissaṃ, jiṇṇanāvaṃva sāmikā.

25.

25.

‘‘யதா²பி புரிஸோ சோரேஹி, க³ச்ச²ந்தோ ப⁴ண்ட³மாதி³ய;

‘‘Yathāpi puriso corehi, gacchanto bhaṇḍamādiya;

ப⁴ண்ட³ச்சே²த³ப⁴யங் தி³ஸ்வா, ச²ட்³ட³யித்வான க³ச்ச²தி.

Bhaṇḍacchedabhayaṃ disvā, chaḍḍayitvāna gacchati.

26.

26.

‘‘ஏவமேவ அயங் காயோ, மஹாசோரஸமோ விய;

‘‘Evameva ayaṃ kāyo, mahācorasamo viya;

பஹாயிமங் க³மிஸ்ஸாமி, குஸலச்சே²த³னா ப⁴யா’’.

Pahāyimaṃ gamissāmi, kusalacchedanā bhayā’’.

27.

27.

ஏவாஹங் சிந்தயித்வான, நேககோடிஸதங் த⁴னங்;

Evāhaṃ cintayitvāna, nekakoṭisataṃ dhanaṃ;

நாதா²னாதா²னங் த³த்வான, ஹிமவந்தமுபாக³மிங்.

Nāthānāthānaṃ datvāna, himavantamupāgamiṃ.

28.

28.

ஹிமவந்தஸ்ஸாவிதூ³ரே, த⁴ம்மிகோ நாம பப்³ப³தோ;

Himavantassāvidūre, dhammiko nāma pabbato;

அஸ்ஸமோ ஸுகதோ மய்ஹங், பண்ணஸாலா ஸுமாபிதா.

Assamo sukato mayhaṃ, paṇṇasālā sumāpitā.

29.

29.

சங்கமங் தத்த² மாபேஸிங், பஞ்சதோ³ஸவிவஜ்ஜிதங்;

Caṅkamaṃ tattha māpesiṃ, pañcadosavivajjitaṃ;

அட்ட²கு³ணஸமூபேதங், அபி⁴ஞ்ஞாப³லமாஹரிங்.

Aṭṭhaguṇasamūpetaṃ, abhiññābalamāhariṃ.

30.

30.

ஸாடகங் பஜஹிங் தத்த², நவதோ³ஸமுபாக³தங்;

Sāṭakaṃ pajahiṃ tattha, navadosamupāgataṃ;

வாகசீரங் நிவாஸேஸிங், த்³வாத³ஸகு³ணமுபாக³தங்.

Vākacīraṃ nivāsesiṃ, dvādasaguṇamupāgataṃ.

31.

31.

அட்ட²தோ³ஸஸமாகிண்ணங் , பஜஹிங் பண்ணஸாலகங்;

Aṭṭhadosasamākiṇṇaṃ , pajahiṃ paṇṇasālakaṃ;

உபாக³மிங் ருக்க²மூலங், கு³ணே த³ஸஹுபாக³தங்.

Upāgamiṃ rukkhamūlaṃ, guṇe dasahupāgataṃ.

32.

32.

வாபிதங் ரோபிதங் த⁴ஞ்ஞங், பஜஹிங் நிரவஸேஸதோ;

Vāpitaṃ ropitaṃ dhaññaṃ, pajahiṃ niravasesato;

அனேககு³ணஸம்பன்னங், பவத்தப²லமாதி³யிங்.

Anekaguṇasampannaṃ, pavattaphalamādiyiṃ.

33.

33.

தத்த²ப்பதா⁴னங் பத³ஹிங், நிஸஜ்ஜட்டா²னசங்கமே;

Tatthappadhānaṃ padahiṃ, nisajjaṭṭhānacaṅkame;

அப்³ப⁴ந்தரம்ஹி ஸத்தாஹே, அபி⁴ஞ்ஞாப³லபாபுணிங்.

Abbhantaramhi sattāhe, abhiññābalapāpuṇiṃ.

34.

34.

ஏவங் மே ஸித்³தி⁴ப்பத்தஸ்ஸ, வஸீபூ⁴தஸ்ஸ ஸாஸனே;

Evaṃ me siddhippattassa, vasībhūtassa sāsane;

தீ³பங்கரோ நாம ஜினோ, உப்பஜ்ஜி லோகனாயகோ.

Dīpaṅkaro nāma jino, uppajji lokanāyako.

35.

35.

உப்பஜ்ஜந்தே ச ஜாயந்தே, பு³ஜ்ஜ²ந்தே த⁴ம்மதே³ஸனே;

Uppajjante ca jāyante, bujjhante dhammadesane;

சதுரோ நிமித்தே நாத்³த³ஸங், ஜா²னரதிஸமப்பிதோ.

Caturo nimitte nāddasaṃ, jhānaratisamappito.

36.

36.

பச்சந்ததே³ஸவிஸயே, நிமந்தெத்வா ததா²க³தங்;

Paccantadesavisaye, nimantetvā tathāgataṃ;

தஸ்ஸ ஆக³மனங் மக்³க³ங், ஸோதெ⁴ந்தி துட்ட²மானஸா.

Tassa āgamanaṃ maggaṃ, sodhenti tuṭṭhamānasā.

37.

37.

அஹங் தேன ஸமயேன, நிக்க²மித்வா ஸகஸ்ஸமா;

Ahaṃ tena samayena, nikkhamitvā sakassamā;

து⁴னந்தோ வாகசீரானி, க³ச்சா²மி அம்ப³ரே ததா³.

Dhunanto vākacīrāni, gacchāmi ambare tadā.

38.

38.

வேத³ஜாதங் ஜனங் தி³ஸ்வா, துட்ட²ஹட்ட²ங் பமோதி³தங்;

Vedajātaṃ janaṃ disvā, tuṭṭhahaṭṭhaṃ pamoditaṃ;

ஓரோஹித்வான க³க³னா, மனுஸ்ஸே புச்சி² தாவதே³.

Orohitvāna gaganā, manusse pucchi tāvade.

39.

39.

‘‘துட்ட²ஹட்டோ² பமுதி³தோ, வேத³ஜாதோ மஹாஜனோ;

‘‘Tuṭṭhahaṭṭho pamudito, vedajāto mahājano;

கஸ்ஸ ஸோதீ⁴யதி மக்³கோ³, அஞ்ஜஸங் வடுமாயனங்’’.

Kassa sodhīyati maggo, añjasaṃ vaṭumāyanaṃ’’.

40.

40.

தே மே புட்டா² வியாகங்ஸு, ‘‘பு³த்³தோ⁴ லோகே அனுத்தரோ;

Te me puṭṭhā viyākaṃsu, ‘‘buddho loke anuttaro;

தீ³பங்கரோ நாம ஜினோ, உப்பஜ்ஜி லோகனாயகோ;

Dīpaṅkaro nāma jino, uppajji lokanāyako;

தஸ்ஸ ஸோதீ⁴யதி மக்³கோ³, அஞ்ஜஸங் வடுமாயனங்’’.

Tassa sodhīyati maggo, añjasaṃ vaṭumāyanaṃ’’.

41.

41.

பு³த்³தோ⁴திவசனங் 5 ஸுத்வான, பீதி உப்பஜ்ஜி தாவதே³;

Buddhotivacanaṃ 6 sutvāna, pīti uppajji tāvade;

பு³த்³தோ⁴ பு³த்³தோ⁴தி கத²யந்தோ, ஸோமனஸ்ஸங் பவேத³யிங்.

Buddho buddhoti kathayanto, somanassaṃ pavedayiṃ.

42.

42.

தத்த² ட²த்வா விசிந்தேஸிங், துட்டோ² ஸங்விக்³க³மானஸோ;

Tattha ṭhatvā vicintesiṃ, tuṭṭho saṃviggamānaso;

‘‘இத⁴ பீ³ஜானி ரோபிஸ்ஸங், க²ணோ வே மா உபச்சகா³.

‘‘Idha bījāni ropissaṃ, khaṇo ve mā upaccagā.

43.

43.

‘‘யதி³ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸோதே⁴த², ஏகோகாஸங் த³தா³த² மே;

‘‘Yadi buddhassa sodhetha, ekokāsaṃ dadātha me;

அஹம்பி ஸோத⁴யிஸ்ஸாமி, அஞ்ஜஸங் வடுமாயனங்’’.

Ahampi sodhayissāmi, añjasaṃ vaṭumāyanaṃ’’.

44.

44.

அத³ங்ஸு தே மமோகாஸங், ஸோதே⁴துங் அஞ்ஜஸங் ததா³;

Adaṃsu te mamokāsaṃ, sodhetuṃ añjasaṃ tadā;

பு³த்³தோ⁴ பு³த்³தோ⁴தி சிந்தெந்தோ, மக்³க³ங் ஸோதே⁴மஹங் ததா³.

Buddho buddhoti cintento, maggaṃ sodhemahaṃ tadā.

45.

45.

அனிட்டி²தே மமோகாஸே, தீ³பங்கரோ மஹாமுனி;

Aniṭṭhite mamokāse, dīpaṅkaro mahāmuni;

சதூஹி ஸதஸஹஸ்ஸேஹி, ச²ளபி⁴ஞ்ஞேஹி தாதி³ஹி;

Catūhi satasahassehi, chaḷabhiññehi tādihi;

கீ²ணாஸவேஹி விமலேஹி, படிபஜ்ஜி அஞ்ஜஸங் ஜினோ.

Khīṇāsavehi vimalehi, paṭipajji añjasaṃ jino.

46.

46.

பச்சுக்³க³மனா வத்தந்தி, வஜ்ஜந்தி பே⁴ரியோ ப³ஹூ;

Paccuggamanā vattanti, vajjanti bheriyo bahū;

ஆமோதி³தா நரமரூ, ஸாது⁴காரங் பவத்தயுங்.

Āmoditā naramarū, sādhukāraṃ pavattayuṃ.

47.

47.

தே³வா மனுஸ்ஸே பஸ்ஸந்தி, மனுஸ்ஸாபி ச தே³வதா;

Devā manusse passanti, manussāpi ca devatā;

உபோ⁴பி தே பஞ்ஜலிகா, அனுயந்தி ததா²க³தங்.

Ubhopi te pañjalikā, anuyanti tathāgataṃ.

48.

48.

தே³வா தி³ப்³பே³ஹி துரியேஹி, மனுஸ்ஸா மானுஸேஹி ச 7;

Devā dibbehi turiyehi, manussā mānusehi ca 8;

உபோ⁴பி தே வஜ்ஜயந்தா, அனுயந்தி ததா²க³தங்.

Ubhopi te vajjayantā, anuyanti tathāgataṃ.

49.

49.

தி³ப்³ப³ங் மந்தா³ரவங் புப்ப²ங், பது³மங் பாரிச²த்தகங்;

Dibbaṃ mandāravaṃ pupphaṃ, padumaṃ pārichattakaṃ;

தி³ஸோதி³ஸங் ஓகிரந்தி, ஆகாஸனப⁴க³தா மரூ.

Disodisaṃ okiranti, ākāsanabhagatā marū.

50.

50.

தி³ப்³ப³ங் சந்த³னசுண்ணஞ்ச, வரக³ந்த⁴ஞ்ச கேவலங்;

Dibbaṃ candanacuṇṇañca, varagandhañca kevalaṃ;

தி³ஸோதி³ஸங் ஓகிரந்தி, ஆகாஸனப⁴க³தா 9 மரூ.

Disodisaṃ okiranti, ākāsanabhagatā 10 marū.

51.

51.

சம்பகங் ஸரலங் நீபங், நாக³புன்னாக³கேதகங்;

Campakaṃ saralaṃ nīpaṃ, nāgapunnāgaketakaṃ;

தி³ஸோதி³ஸங் உக்கி²பந்தி, பூ⁴மிதலக³தா நரா.

Disodisaṃ ukkhipanti, bhūmitalagatā narā.

52.

52.

கேஸே முஞ்சித்வாஹங் தத்த², வாகசீரஞ்ச சம்மகங்;

Kese muñcitvāhaṃ tattha, vākacīrañca cammakaṃ;

கலலே பத்த²ரித்வான, அவகுஜ்ஜோ நிபஜ்ஜஹங்.

Kalale pattharitvāna, avakujjo nipajjahaṃ.

53.

53.

‘‘அக்கமித்வான மங் பு³த்³தோ⁴, ஸஹ ஸிஸ்ஸேஹி க³ச்ச²து;

‘‘Akkamitvāna maṃ buddho, saha sissehi gacchatu;

மா நங் கலலே அக்கமித்த², ஹிதாய மே ப⁴விஸ்ஸதி’’.

Mā naṃ kalale akkamittha, hitāya me bhavissati’’.

54.

54.

பத²வியங் நிபன்னஸ்ஸ, ஏவங் மே ஆஸி சேதஸோ;

Pathaviyaṃ nipannassa, evaṃ me āsi cetaso;

‘‘இச்ச²மானோ அஹங் அஜ்ஜ, கிலேஸே ஜா²பயே மம.

‘‘Icchamāno ahaṃ ajja, kilese jhāpaye mama.

55.

55.

‘‘கிங் மே அஞ்ஞாதவேஸேன, த⁴ம்மங் ஸச்சி²கதேனித⁴;

‘‘Kiṃ me aññātavesena, dhammaṃ sacchikatenidha;

ஸப்³ப³ஞ்ஞுதங் பாபுணித்வா, பு³த்³தோ⁴ ஹெஸ்ஸங் ஸதே³வகே.

Sabbaññutaṃ pāpuṇitvā, buddho hessaṃ sadevake.

56.

56.

‘‘கிங் மே ஏகேன திண்ணேன, புரிஸேன தா²மத³ஸ்ஸினா;

‘‘Kiṃ me ekena tiṇṇena, purisena thāmadassinā;

ஸப்³ப³ஞ்ஞுதங் பாபுணித்வா, ஸந்தாரெஸ்ஸங் ஸதே³வகங்.

Sabbaññutaṃ pāpuṇitvā, santāressaṃ sadevakaṃ.

57.

57.

‘‘இமினா மே அதி⁴காரேன, கதேன புரிஸுத்தமே;

‘‘Iminā me adhikārena, katena purisuttame;

ஸப்³ப³ஞ்ஞுதங் பாபுணித்வா, தாரேமி ஜனதங் ப³ஹுங்.

Sabbaññutaṃ pāpuṇitvā, tāremi janataṃ bahuṃ.

58.

58.

‘‘ஸங்ஸாரஸோதங் சி²ந்தி³த்வா, வித்³த⁴ங்ஸெத்வா தயோ ப⁴வே;

‘‘Saṃsārasotaṃ chinditvā, viddhaṃsetvā tayo bhave;

த⁴ம்மனாவங் ஸமாருய்ஹ, ஸந்தாரெஸ்ஸங் ஸதே³வகங்’’.

Dhammanāvaṃ samāruyha, santāressaṃ sadevakaṃ’’.

59.

59.

மனுஸ்ஸத்தங் லிங்க³ஸம்பத்தி, ஹேது ஸத்தா²ரத³ஸ்ஸனங்;

Manussattaṃ liṅgasampatti, hetu satthāradassanaṃ;

பப்³ப³ஜ்ஜா கு³ணஸம்பத்தி, அதி⁴காரோ ச ச²ந்த³தா;

Pabbajjā guṇasampatti, adhikāro ca chandatā;

அட்ட²த⁴ம்மஸமோதா⁴னா, அபி⁴னீஹாரோ ஸமிஜ்ஜ²தி.

Aṭṭhadhammasamodhānā, abhinīhāro samijjhati.

60.

60.

தீ³பங்கரோ லோகவிதூ³, ஆஹுதீனங் படிக்³க³ஹோ;

Dīpaṅkaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;

உஸ்ஸீஸகே மங் ட²த்வான, இத³ங் வசனமப்³ரவி.

Ussīsake maṃ ṭhatvāna, idaṃ vacanamabravi.

61.

61.

‘‘பஸ்ஸத² இமங் தாபஸங், ஜடிலங் உக்³க³தாபனங்;

‘‘Passatha imaṃ tāpasaṃ, jaṭilaṃ uggatāpanaṃ;

அபரிமெய்யிதோ கப்பே, பு³த்³தோ⁴ லோகே ப⁴விஸ்ஸதி.

Aparimeyyito kappe, buddho loke bhavissati.

62.

62.

‘‘அஹு கபிலவ்ஹயா ரம்மா, நிக்க²மித்வா ததா²க³தோ;

‘‘Ahu kapilavhayā rammā, nikkhamitvā tathāgato;

பதா⁴னங் பத³ஹித்வான, கத்வா து³க்கரகாரிகங்.

Padhānaṃ padahitvāna, katvā dukkarakārikaṃ.

63.

63.

‘‘அஜபாலருக்க²மூலஸ்மிங், நிஸீதி³த்வா ததா²க³தோ;

‘‘Ajapālarukkhamūlasmiṃ, nisīditvā tathāgato;

தத்த² பாயாஸங் பக்³க³ய்ஹ, நேரஞ்ஜரமுபேஹிதி.

Tattha pāyāsaṃ paggayha, nerañjaramupehiti.

64.

64.

‘‘நேரஞ்ஜராய தீரம்ஹி, பாயாஸங் அத³ ஸோ ஜினோ;

‘‘Nerañjarāya tīramhi, pāyāsaṃ ada so jino;

படியத்தவரமக்³கே³ன, போ³தி⁴மூலமுபேஹிதி.

Paṭiyattavaramaggena, bodhimūlamupehiti.

65.

65.

‘‘ததோ பத³க்கி²ணங் கத்வா, போ³தி⁴மண்ட³ங் அனுத்தரோ 11;

‘‘Tato padakkhiṇaṃ katvā, bodhimaṇḍaṃ anuttaro 12;

அஸ்ஸத்த²ருக்க²மூலம்ஹி, பு³ஜ்ஜி²ஸ்ஸதி மஹாயஸோ.

Assattharukkhamūlamhi, bujjhissati mahāyaso.

66.

66.

‘‘இமஸ்ஸ ஜனிகா மாதா, மாயா நாம ப⁴விஸ்ஸதி;

‘‘Imassa janikā mātā, māyā nāma bhavissati;

பிதா ஸுத்³தோ⁴த³னோ நாம, அயங் ஹெஸ்ஸதி கோ³தமோ.

Pitā suddhodano nāma, ayaṃ hessati gotamo.

67.

67.

‘‘அனாஸவா வீதராகா³, ஸந்தசித்தா ஸமாஹிதா;

‘‘Anāsavā vītarāgā, santacittā samāhitā;

கோலிதோ உபதிஸ்ஸோ ச, அக்³கா³ ஹெஸ்ஸந்தி ஸாவகா;

Kolito upatisso ca, aggā hessanti sāvakā;

ஆனந்தோ³ நாமுபட்டா²கோ, உபட்டி²ஸ்ஸதிமங் 13 ஜினங்.

Ānando nāmupaṭṭhāko, upaṭṭhissatimaṃ 14 jinaṃ.

68.

68.

‘‘கே²மா உப்பலவண்ணா ச, அக்³கா³ ஹெஸ்ஸந்தி ஸாவிகா;

‘‘Khemā uppalavaṇṇā ca, aggā hessanti sāvikā;

அனாஸவா வீதராகா³, ஸந்தசித்தா ஸமாஹிதா;

Anāsavā vītarāgā, santacittā samāhitā;

போ³தி⁴ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ, அஸ்ஸத்தோ²தி பவுச்சதி.

Bodhi tassa bhagavato, assatthoti pavuccati.

69.

69.

‘‘சித்தோ ச ஹத்தா²ளவகோ 15, அக்³கா³ ஹெஸ்ஸந்துபட்ட²கா;

‘‘Citto ca hatthāḷavako 16, aggā hessantupaṭṭhakā;

உத்தரா நந்த³மாதா ச, அக்³கா³ ஹெஸ்ஸந்துபட்டி²கா’’.

Uttarā nandamātā ca, aggā hessantupaṭṭhikā’’.

70.

70.

இத³ங் ஸுத்வான வசனங், அஸமஸ்ஸ மஹேஸினோ;

Idaṃ sutvāna vacanaṃ, asamassa mahesino;

ஆமோதி³தா நரமரூ, பு³த்³த⁴பீ³ஜங் கிர 17 அயங்.

Āmoditā naramarū, buddhabījaṃ kira 18 ayaṃ.

71.

71.

உக்குட்டி²ஸத்³தா³ வத்தந்தி, அப்போ²டெந்தி 19 ஹஸந்தி ச;

Ukkuṭṭhisaddā vattanti, apphoṭenti 20 hasanti ca;

கதஞ்ஜலீ நமஸ்ஸந்தி, த³ஸஸஹஸ்ஸீ ஸதே³வகா.

Katañjalī namassanti, dasasahassī sadevakā.

72.

72.

‘‘யதி³மஸ்ஸ லோகனாத²ஸ்ஸ, விரஜ்ஜி²ஸ்ஸாம ஸாஸனங்;

‘‘Yadimassa lokanāthassa, virajjhissāma sāsanaṃ;

அனாக³தம்ஹி அத்³தா⁴னே, ஹெஸ்ஸாம ஸம்முகா² இமங்.

Anāgatamhi addhāne, hessāma sammukhā imaṃ.

73.

73.

‘‘யதா² மனுஸ்ஸா நதி³ங் தரந்தா, படிதித்த²ங் விரஜ்ஜி²ய;

‘‘Yathā manussā nadiṃ tarantā, paṭititthaṃ virajjhiya;

ஹெட்டா²தித்தே² க³ஹெத்வான, உத்தரந்தி மஹானதி³ங்.

Heṭṭhātitthe gahetvāna, uttaranti mahānadiṃ.

74.

74.

‘‘ஏவமேவ மயங் ஸப்³பே³, யதி³ முஞ்சாமிமங் ஜினங்;

‘‘Evameva mayaṃ sabbe, yadi muñcāmimaṃ jinaṃ;

அனாக³தம்ஹி அத்³தா⁴னே, ஹெஸ்ஸாம ஸம்முகா² இமங்’’.

Anāgatamhi addhāne, hessāma sammukhā imaṃ’’.

75.

75.

தீ³பங்கரோ லோகவிதூ³, ஆஹுதீனங் படிக்³க³ஹோ;

Dīpaṅkaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;

மம கம்மங் பகித்தெத்வா, த³க்கி²ணங் பாத³முத்³த⁴ரி.

Mama kammaṃ pakittetvā, dakkhiṇaṃ pādamuddhari.

76.

76.

யே தத்தா²ஸுங் ஜினபுத்தா, பத³க்கி²ணமகங்ஸு 21 மங்;

Ye tatthāsuṃ jinaputtā, padakkhiṇamakaṃsu 22 maṃ;

தே³வா மனுஸ்ஸா அஸுரா ச, அபி⁴வாதெ³த்வான பக்கமுங்.

Devā manussā asurā ca, abhivādetvāna pakkamuṃ.

77.

77.

த³ஸ்ஸனங் மே அதிக்கந்தே, ஸஸங்கே⁴ லோகனாயகே;

Dassanaṃ me atikkante, sasaṅghe lokanāyake;

ஸயனா வுட்ட²ஹித்வான, பல்லங்கங் ஆபு⁴ஜிங் ததா³.

Sayanā vuṭṭhahitvāna, pallaṅkaṃ ābhujiṃ tadā.

78.

78.

ஸுகே²ன ஸுகி²தோ ஹோமி, பாமோஜ்ஜேன பமோதி³தோ;

Sukhena sukhito homi, pāmojjena pamodito;

பீதியா ச அபி⁴ஸ்ஸன்னோ, பல்லங்கங் ஆபு⁴ஜிங் ததா³.

Pītiyā ca abhissanno, pallaṅkaṃ ābhujiṃ tadā.

79.

79.

பல்லங்கேன நிஸீதி³த்வா, ஏவங் சிந்தேஸஹங் ததா³;

Pallaṅkena nisīditvā, evaṃ cintesahaṃ tadā;

‘‘வஸீபூ⁴தோ அஹங் ஜா²னே, அபி⁴ஞ்ஞாஸு பாரமிங்க³தோ 23.

‘‘Vasībhūto ahaṃ jhāne, abhiññāsu pāramiṃgato 24.

80.

80.

‘‘ஸஹஸ்ஸியம்ஹி லோகம்ஹி, இஸயோ நத்தி² மே ஸமா;

‘‘Sahassiyamhi lokamhi, isayo natthi me samā;

அஸமோ இத்³தி⁴த⁴ம்மேஸு, அலபி⁴ங் ஈதி³ஸங் ஸுக²ங்.

Asamo iddhidhammesu, alabhiṃ īdisaṃ sukhaṃ.

81.

81.

‘‘பல்லங்காபு⁴ஜனே மய்ஹங், த³ஸஸஹஸ்ஸாதி⁴வாஸினோ;

‘‘Pallaṅkābhujane mayhaṃ, dasasahassādhivāsino;

மஹானாத³ங் பவத்தேஸுங், ‘து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Mahānādaṃ pavattesuṃ, ‘dhuvaṃ buddho bhavissasi.

82.

82.

‘‘‘யா புப்³பே³ போ³தி⁴ஸத்தானங், பல்லங்கவரமாபு⁴ஜே;

‘‘‘Yā pubbe bodhisattānaṃ, pallaṅkavaramābhuje;

நிமித்தானி பதி³ஸ்ஸந்தி, தானி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸரே.

Nimittāni padissanti, tāni ajja padissare.

83.

83.

‘‘‘ஸீதங் ப்³யபக³தங் ஹோதி, உண்ஹஞ்ச உபஸம்மதி;

‘‘‘Sītaṃ byapagataṃ hoti, uṇhañca upasammati;

தானி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tāni ajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

84.

84.

‘‘‘த³ஸஸஹஸ்ஸீ லோகதா⁴தூ, நிஸ்ஸத்³தா³ ஹொந்தி நிராகுலா;

‘‘‘Dasasahassī lokadhātū, nissaddā honti nirākulā;

தானி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tāni ajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

85.

85.

‘‘‘மஹாவாதா ந வாயந்தி, ந ஸந்த³ந்தி ஸவந்தியோ;

‘‘‘Mahāvātā na vāyanti, na sandanti savantiyo;

தானி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tāni ajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

86.

86.

‘‘‘த²லஜா த³கஜா புப்பா², ஸப்³பே³ புப்ப²ந்தி தாவதே³;

‘‘‘Thalajā dakajā pupphā, sabbe pupphanti tāvade;

தேபஜ்ஜ புப்பி²தா 25 ஸப்³பே³, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja pupphitā 26 sabbe, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

87.

87.

‘‘‘லதா வா யதி³ வா ருக்கா², ப²லபா⁴ரா ஹொந்தி தாவதே³;

‘‘‘Latā vā yadi vā rukkhā, phalabhārā honti tāvade;

தேபஜ்ஜ ப²லிதா ஸப்³பே³, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja phalitā sabbe, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

88.

88.

‘‘‘ஆகாஸட்டா² ச பூ⁴மட்டா², ரதனா ஜோதந்தி தாவதே³;

‘‘‘Ākāsaṭṭhā ca bhūmaṭṭhā, ratanā jotanti tāvade;

தேபஜ்ஜ ரதனா ஜோதந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja ratanā jotanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

89.

89.

‘‘‘மானுஸ்ஸகா ச தி³ப்³பா³ ச, துரியா வஜ்ஜந்தி தாவதே³;

‘‘‘Mānussakā ca dibbā ca, turiyā vajjanti tāvade;

தேபஜ்ஜுபோ⁴ அபி⁴ரவந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajjubho abhiravanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

90.

90.

‘‘‘விசித்ரபுப்பா² க³க³னா, அபி⁴வஸ்ஸந்தி தாவதே³;

‘‘‘Vicitrapupphā gaganā, abhivassanti tāvade;

தேபி அஜ்ஜ பவஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepi ajja pavassanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

91.

91.

‘‘‘மஹாஸமுத்³தோ³ ஆபு⁴ஜதி, த³ஸஸஹஸ்ஸீ பகம்பதி;

‘‘‘Mahāsamuddo ābhujati, dasasahassī pakampati;

தேபஜ்ஜுபோ⁴ அபி⁴ரவந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajjubho abhiravanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

92.

92.

‘‘‘நிரயேபி த³ஸஸஹஸ்ஸே, அக்³கீ³ நிப்³ப³ந்தி தாவதே³;

‘‘‘Nirayepi dasasahasse, aggī nibbanti tāvade;

தேபஜ்ஜ நிப்³பு³தா அக்³கீ³, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja nibbutā aggī, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

93.

93.

‘‘‘விமலோ ஹோதி ஸூரியோ, ஸப்³பா³ தி³ஸ்ஸந்தி தாரகா;

‘‘‘Vimalo hoti sūriyo, sabbā dissanti tārakā;

தேபி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepi ajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

94.

94.

‘‘‘அனோவட்டே²ன 27 உத³கங், மஹியா உப்³பி⁴ஜ்ஜி தாவதே³;

‘‘‘Anovaṭṭhena 28 udakaṃ, mahiyā ubbhijji tāvade;

தம்பஜ்ஜுப்³பி⁴ஜ்ஜதே மஹியா, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tampajjubbhijjate mahiyā, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

95.

95.

‘‘‘தாராக³ணா விரோசந்தி, நக்க²த்தா க³க³னமண்ட³லே;

‘‘‘Tārāgaṇā virocanti, nakkhattā gaganamaṇḍale;

விஸாகா² சந்தி³மா யுத்தா, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Visākhā candimā yuttā, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

96.

96.

‘‘‘பி³லாஸயா த³ரீஸயா, நிக்க²மந்தி ஸகாஸயா;

‘‘‘Bilāsayā darīsayā, nikkhamanti sakāsayā;

தேபஜ்ஜ ஆஸயா சு²த்³தா⁴, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja āsayā chuddhā, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

97.

97.

‘‘‘ந ஹொந்தி அரதீ ஸத்தானங், ஸந்துட்டா² ஹொந்தி தாவதே³;

‘‘‘Na honti aratī sattānaṃ, santuṭṭhā honti tāvade;

தேபஜ்ஜ ஸப்³பே³ ஸந்துட்டா², து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja sabbe santuṭṭhā, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

98.

98.

‘‘‘ரோகா³ தது³பஸம்மந்தி, ஜிக⁴ச்சா² ச வினஸ்ஸதி;

‘‘‘Rogā tadupasammanti, jighacchā ca vinassati;

தானி அஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tāni ajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

99.

99.

‘‘‘ராகோ³ ததா³ தனு ஹோதி, தோ³ஸோ மோஹோ வினஸ்ஸதி;

‘‘‘Rāgo tadā tanu hoti, doso moho vinassati;

தேபஜ்ஜ விக³தா ஸப்³பே³, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja vigatā sabbe, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

100.

100.

‘‘‘ப⁴யங் ததா³ ந ப⁴வதி, அஜ்ஜபேதங் பதி³ஸ்ஸதி;

‘‘‘Bhayaṃ tadā na bhavati, ajjapetaṃ padissati;

தேன லிங்கே³ன ஜானாம, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tena liṅgena jānāma, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

101.

101.

‘‘‘ரஜோனுத்³த⁴ங்ஸதி உத்³த⁴ங், அஜ்ஜபேதங் பதி³ஸ்ஸதி;

‘‘‘Rajonuddhaṃsati uddhaṃ, ajjapetaṃ padissati;

தேன லிங்கே³ன ஜானாம, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tena liṅgena jānāma, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

102.

102.

‘‘‘அனிட்ட²க³ந்தோ⁴ பக்கமதி, தி³ப்³ப³க³ந்தோ⁴ பவாயதி;

‘‘‘Aniṭṭhagandho pakkamati, dibbagandho pavāyati;

ஸோபஜ்ஜ வாயதி க³ந்தோ⁴, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Sopajja vāyati gandho, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

103.

103.

‘‘‘ஸப்³பே³ தே³வா பதி³ஸ்ஸந்தி, ட²பயித்வா அரூபினோ;

‘‘‘Sabbe devā padissanti, ṭhapayitvā arūpino;

தேபஜ்ஜ ஸப்³பே³ தி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja sabbe dissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

104.

104.

‘‘‘யாவதா நிரயா நாம, ஸப்³பே³ தி³ஸ்ஸந்தி தாவதே³;

‘‘‘Yāvatā nirayā nāma, sabbe dissanti tāvade;

தேபஜ்ஜ ஸப்³பே³ தி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tepajja sabbe dissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

105.

105.

‘‘‘குட்டா 29 கவாடா ஸேலா ச, ந ஹொந்தாவரணா ததா³;

‘‘‘Kuṭṭā 30 kavāṭā selā ca, na hontāvaraṇā tadā;

ஆகாஸபூ⁴தா தேபஜ்ஜ, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Ākāsabhūtā tepajja, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

106.

106.

‘‘‘சுதீ ச உபபத்தி ச, க²ணே தஸ்மிங் ந விஜ்ஜதி;

‘‘‘Cutī ca upapatti ca, khaṇe tasmiṃ na vijjati;

தானிபஜ்ஜ பதி³ஸ்ஸந்தி, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி.

Tānipajja padissanti, dhuvaṃ buddho bhavissasi.

107.

107.

‘‘‘த³ள்ஹங் பக்³க³ண்ஹ வீரியங், மா நிவத்த அபி⁴க்கம;

‘‘‘Daḷhaṃ paggaṇha vīriyaṃ, mā nivatta abhikkama;

மயம்பேதங் விஜானாம, து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸஸி’’’.

Mayampetaṃ vijānāma, dhuvaṃ buddho bhavissasi’’’.

108.

108.

பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வசனங் ஸுத்வா, த³ஸஸஹஸ்ஸீனசூப⁴யங்;

Buddhassa vacanaṃ sutvā, dasasahassīnacūbhayaṃ;

துட்ட²ஹட்டோ² பமோதி³தோ, ஏவங் சிந்தேஸஹங் ததா³.

Tuṭṭhahaṭṭho pamodito, evaṃ cintesahaṃ tadā.

109.

109.

‘‘அத்³வெஜ்ஜ²வசனா பு³த்³தா⁴, அமோக⁴வசனா ஜினா;

‘‘Advejjhavacanā buddhā, amoghavacanā jinā;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

110.

110.

‘‘யதா² கி²த்தங் நபே⁴ லெட்³டு³, து⁴வங் பததி பூ⁴மியங்;

‘‘Yathā khittaṃ nabhe leḍḍu, dhuvaṃ patati bhūmiyaṃ;

ததே²வ பு³த்³த⁴ஸெட்டா²னங், வசனங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

Tatheva buddhaseṭṭhānaṃ, vacanaṃ dhuvasassataṃ;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

111.

111.

‘‘யதா²பி ஸப்³ப³ஸத்தானங், மரணங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

‘‘Yathāpi sabbasattānaṃ, maraṇaṃ dhuvasassataṃ;

ததே²வ பு³த்³த⁴ஸெட்டா²னங், வசனங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

Tatheva buddhaseṭṭhānaṃ, vacanaṃ dhuvasassataṃ;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

112.

112.

‘‘யதா² ரத்திக்க²யே பத்தே, ஸூரியுக்³க³மனங் து⁴வங்;

‘‘Yathā rattikkhaye patte, sūriyuggamanaṃ dhuvaṃ;

ததே²வ பு³த்³த⁴ஸெட்டா²னங், வசனங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

Tatheva buddhaseṭṭhānaṃ, vacanaṃ dhuvasassataṃ;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

113.

113.

‘‘யதா² நிக்க²ந்தஸயனஸ்ஸ, ஸீஹஸ்ஸ நத³னங் து⁴வங்;

‘‘Yathā nikkhantasayanassa, sīhassa nadanaṃ dhuvaṃ;

ததே²வ பு³த்³த⁴ஸெட்டா²னங், வசனங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

Tatheva buddhaseṭṭhānaṃ, vacanaṃ dhuvasassataṃ;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

114.

114.

‘‘யதா² ஆபன்னஸத்தானங், பா⁴ரமோரோபனங் து⁴வங்;

‘‘Yathā āpannasattānaṃ, bhāramoropanaṃ dhuvaṃ;

ததே²வ பு³த்³த⁴ஸெட்டா²னங், வசனங் து⁴வஸஸ்ஸதங்;

Tatheva buddhaseṭṭhānaṃ, vacanaṃ dhuvasassataṃ;

விதத²ங் நத்தி² பு³த்³தா⁴னங், து⁴வங் பு³த்³தோ⁴ ப⁴வாமஹங்.

Vitathaṃ natthi buddhānaṃ, dhuvaṃ buddho bhavāmahaṃ.

115.

115.

‘‘ஹந்த³ பு³த்³த⁴கரே த⁴ம்மே, விசினாமி இதோ சிதோ;

‘‘Handa buddhakare dhamme, vicināmi ito cito;

உத்³த⁴ங் அதோ⁴ த³ஸ தி³ஸா, யாவதா த⁴ம்மதா⁴துயா’’.

Uddhaṃ adho dasa disā, yāvatā dhammadhātuyā’’.

116.

116.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், பட²மங் தா³னபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, paṭhamaṃ dānapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, அனுசிண்ணங் மஹாபத²ங்.

Pubbakehi mahesīhi, anuciṇṇaṃ mahāpathaṃ.

117.

117.

‘‘இமங் த்வங் பட²மங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ paṭhamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

தா³னபாரமிதங் க³ச்ச², யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Dānapāramitaṃ gaccha, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

118.

118.

‘‘யதா²பி கும்போ⁴ ஸம்புண்ணோ, யஸ்ஸ கஸ்ஸசி அதோ⁴ கதோ;

‘‘Yathāpi kumbho sampuṇṇo, yassa kassaci adho kato;

வமதே வுத³கங் நிஸ்ஸேஸங், ந தத்த² பரிரக்க²தி.

Vamate vudakaṃ nissesaṃ, na tattha parirakkhati.

119.

119.

‘‘ததே²வ யாசகே தி³ஸ்வா, ஹீனமுக்கட்ட²மஜ்ஜி²மே;

‘‘Tatheva yācake disvā, hīnamukkaṭṭhamajjhime;

த³தா³ஹி தா³னங் நிஸ்ஸேஸங், கும்போ⁴ விய அதோ⁴ கதோ.

Dadāhi dānaṃ nissesaṃ, kumbho viya adho kato.

120.

120.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

121.

121.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், து³தியங் ஸீலபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, dutiyaṃ sīlapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

122.

122.

‘‘இமங் த்வங் து³தியங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ dutiyaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

ஸீலபாரமிதங் க³ச்ச², யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Sīlapāramitaṃ gaccha, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

123.

123.

‘‘யதா²பி சமரீ வாலங், கிஸ்மிஞ்சி படிலக்³கி³தங்;

‘‘Yathāpi camarī vālaṃ, kismiñci paṭilaggitaṃ;

உபேதி மரணங் தத்த², ந விகோபேதி வாலதி⁴ங்.

Upeti maraṇaṃ tattha, na vikopeti vāladhiṃ.

124.

124.

‘‘ததே²வ த்வங் சதூஸு பூ⁴மீஸு, ஸீலானி பரிபூரய;

‘‘Tatheva tvaṃ catūsu bhūmīsu, sīlāni paripūraya;

பரிரக்க² ஸப்³ப³தா³ ஸீலங், சமரீ விய வாலதி⁴ங்.

Parirakkha sabbadā sīlaṃ, camarī viya vāladhiṃ.

125.

125.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

126.

126.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், ததியங் நெக்க²ம்மபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, tatiyaṃ nekkhammapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

127.

127.

‘‘இமங் த்வங் ததியங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ tatiyaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

நெக்க²ம்மபாரமிதங் க³ச்ச², யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Nekkhammapāramitaṃ gaccha, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

128.

128.

‘‘யதா² அந்து³க⁴ரே புரிஸோ, சிரவுத்தோ² து³க²ட்டிதோ;

‘‘Yathā andughare puriso, ciravuttho dukhaṭṭito;

ந தத்த² ராக³ங் ஜனேஸி, முத்திங்யேவ க³வேஸதி.

Na tattha rāgaṃ janesi, muttiṃyeva gavesati.

129.

129.

‘‘ததே²வ த்வங் ஸப்³ப³ப⁴வே, பஸ்ஸ அந்து³க⁴ரே விய;

‘‘Tatheva tvaṃ sabbabhave, passa andughare viya;

நெக்க²ம்மாபி⁴முகோ² ஹோஹி, ப⁴வதோ பரிமுத்தியா.

Nekkhammābhimukho hohi, bhavato parimuttiyā.

130.

130.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

131.

131.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், சதுத்த²ங் பஞ்ஞாபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, catutthaṃ paññāpāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

132.

132.

‘‘இமங் த்வங் சதுத்த²ங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ catutthaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

பஞ்ஞாபாரமிதங் க³ச்ச², யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Paññāpāramitaṃ gaccha, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

133.

133.

‘‘யதா²பி பி⁴க்கு² பி⁴க்க²ந்தோ, ஹீனமுக்கட்ட²மஜ்ஜி²மே;

‘‘Yathāpi bhikkhu bhikkhanto, hīnamukkaṭṭhamajjhime;

குலானி ந விவஜ்ஜெந்தோ, ஏவங் லப⁴தி யாபனங்.

Kulāni na vivajjento, evaṃ labhati yāpanaṃ.

134.

134.

‘‘ததே²வ த்வங் ஸப்³ப³காலங், பரிபுச்ச²ங் பு³த⁴ங் ஜனங்;

‘‘Tatheva tvaṃ sabbakālaṃ, paripucchaṃ budhaṃ janaṃ;

பஞ்ஞாபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Paññāpāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

135.

135.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

136.

136.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், பஞ்சமங் வீரியபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, pañcamaṃ vīriyapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

137.

137.

‘‘இமங் த்வங் பஞ்சமங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ pañcamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

வீரியபாரமிதங் க³ச்ச², யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Vīriyapāramitaṃ gaccha, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

138.

138.

‘‘யதா²பி ஸீஹோ மிக³ராஜா, நிஸஜ்ஜட்டா²னசங்கமே;

‘‘Yathāpi sīho migarājā, nisajjaṭṭhānacaṅkame;

அலீனவீரியோ ஹோதி, பக்³க³ஹிதமனோ ஸதா³.

Alīnavīriyo hoti, paggahitamano sadā.

139.

139.

‘‘ததே²வ த்வங் 31 ஸப்³ப³ப⁴வே, பக்³க³ண்ஹ வீரியங் த³ள்ஹங்;

‘‘Tatheva tvaṃ 32 sabbabhave, paggaṇha vīriyaṃ daḷhaṃ;

வீரியபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Vīriyapāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

140.

140.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

141.

141.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், ச²ட்ட²மங் க²ந்திபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, chaṭṭhamaṃ khantipāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

142.

142.

‘‘இமங் த்வங் ச²ட்ட²மங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ chaṭṭhamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

தத்த² அத்³வெஜ்ஜ²மானஸோ, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Tattha advejjhamānaso, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

143.

143.

‘‘யதா²பி பத²வீ நாம, ஸுசிம்பி அஸுசிம்பி ச;

‘‘Yathāpi pathavī nāma, sucimpi asucimpi ca;

ஸப்³ப³ங் ஸஹதி நிக்கே²பங், ந கரோதி படிக⁴ங் தயா.

Sabbaṃ sahati nikkhepaṃ, na karoti paṭighaṃ tayā.

144.

144.

‘‘ததே²வ த்வம்பி ஸப்³பே³ஸங், ஸம்மானாவமானக்க²மோ;

‘‘Tatheva tvampi sabbesaṃ, sammānāvamānakkhamo;

க²ந்திபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Khantipāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

145.

145.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

146.

146.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், ஸத்தமங் ஸச்சபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, sattamaṃ saccapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

147.

147.

‘‘இமங் த்வங் ஸத்தமங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ sattamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

தத்த² அத்³வெஜ்ஜ²வசனோ, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Tattha advejjhavacano, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

148.

148.

‘‘யதா²பி ஓஸதீ⁴ நாம, துலாபூ⁴தா ஸதே³வகே;

‘‘Yathāpi osadhī nāma, tulābhūtā sadevake;

ஸமயே உதுவஸ்ஸே வா, ந வோக்கமதி வீதி²தோ.

Samaye utuvasse vā, na vokkamati vīthito.

149.

149.

‘‘ததே²வ த்வம்பி ஸச்சேஸு, மா வோக்கம ஹி வீதி²தோ;

‘‘Tatheva tvampi saccesu, mā vokkama hi vīthito;

ஸச்சபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Saccapāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

150.

150.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

151.

151.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், அட்ட²மங் அதி⁴ட்டா²னபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, aṭṭhamaṃ adhiṭṭhānapāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

152.

152.

‘‘இமங் த்வங் அட்ட²மங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ aṭṭhamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

தத்த² த்வங் அசலோ ஹுத்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Tattha tvaṃ acalo hutvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

153.

153.

‘‘யதா²பி பப்³ப³தோ ஸேலோ, அசலோ ஸுப்பதிட்டி²தோ;

‘‘Yathāpi pabbato selo, acalo suppatiṭṭhito;

ந கம்பதி பு⁴ஸவாதேஹி, ஸகட்டா²னேவ திட்ட²தி.

Na kampati bhusavātehi, sakaṭṭhāneva tiṭṭhati.

154.

154.

‘‘ததே²வ த்வம்பி அதி⁴ட்டா²னே, ஸப்³ப³தா³ அசலோ ப⁴வ;

‘‘Tatheva tvampi adhiṭṭhāne, sabbadā acalo bhava;

அதி⁴ட்டா²னபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Adhiṭṭhānapāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

155.

155.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

156.

156.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், நவமங் மெத்தாபாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, navamaṃ mettāpāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

157.

157.

‘‘இமங் த்வங் நவமங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ navamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

மெத்தாய அஸமோ ஹோஹி, யதி³ போ³தி⁴ங் பத்துமிச்ச²ஸி.

Mettāya asamo hohi, yadi bodhiṃ pattumicchasi.

158.

158.

‘‘யதா²பி உத³கங் நாம, கல்யாணே பாபகே ஜனே;

‘‘Yathāpi udakaṃ nāma, kalyāṇe pāpake jane;

ஸமங் ப²ரதி ஸீதேன, பவாஹேதி ரஜோமலங்.

Samaṃ pharati sītena, pavāheti rajomalaṃ.

159.

159.

‘‘ததே²வ த்வங் ஹிதாஹிதே, ஸமங் மெத்தாய பா⁴வய;

‘‘Tatheva tvaṃ hitāhite, samaṃ mettāya bhāvaya;

மெத்தாபாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Mettāpāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

160.

160.

‘‘நஹேதே எத்தகாயேவ, பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ப⁴விஸ்ஸரே;

‘‘Nahete ettakāyeva, buddhadhammā bhavissare;

அஞ்ஞேபி விசினிஸ்ஸாமி, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா’’.

Aññepi vicinissāmi, ye dhammā bodhipācanā’’.

161.

161.

விசினந்தோ ததா³ த³க்கி²ங், த³ஸமங் உபெக்கா²பாரமிங்;

Vicinanto tadā dakkhiṃ, dasamaṃ upekkhāpāramiṃ;

புப்³ப³கேஹி மஹேஸீஹி, ஆஸேவிதனிஸேவிதங்.

Pubbakehi mahesīhi, āsevitanisevitaṃ.

162.

162.

‘‘இமங் த்வங் த³ஸமங் தாவ, த³ள்ஹங் கத்வா ஸமாதி³ய;

‘‘Imaṃ tvaṃ dasamaṃ tāva, daḷhaṃ katvā samādiya;

துலாபூ⁴தோ த³ள்ஹோ ஹுத்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Tulābhūto daḷho hutvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

163.

163.

‘‘யதா²பி பத²வீ நாம, நிக்கி²த்தங் அஸுசிங் ஸுசிங்;

‘‘Yathāpi pathavī nāma, nikkhittaṃ asuciṃ suciṃ;

உபெக்க²தி உபோ⁴பேதே, கோபானுனயவஜ்ஜிதா.

Upekkhati ubhopete, kopānunayavajjitā.

164.

164.

‘‘ததே²வ த்வங் ஸுக²து³க்கே², துலாபூ⁴தோ ஸதா³ ப⁴வ;

‘‘Tatheva tvaṃ sukhadukkhe, tulābhūto sadā bhava;

உபெக்கா²பாரமிதங் க³ந்த்வா, ஸம்போ³தி⁴ங் பாபுணிஸ்ஸஸி.

Upekkhāpāramitaṃ gantvā, sambodhiṃ pāpuṇissasi.

165.

165.

‘‘எத்தகாயேவ தே லோகே, யே த⁴ம்மா போ³தி⁴பாசனா;

‘‘Ettakāyeva te loke, ye dhammā bodhipācanā;

ததுத்³த⁴ங் நத்தி² அஞ்ஞத்ர, த³ள்ஹங் தத்த² பதிட்ட²ஹ’’.

Tatuddhaṃ natthi aññatra, daḷhaṃ tattha patiṭṭhaha’’.

166.

166.

இமே த⁴ம்மே ஸம்மஸதோ, ஸபா⁴வஸரஸலக்க²ணே;

Ime dhamme sammasato, sabhāvasarasalakkhaṇe;

த⁴ம்மதேஜேன வஸுதா⁴, த³ஸஸஹஸ்ஸீ பகம்பத².

Dhammatejena vasudhā, dasasahassī pakampatha.

167.

167.

சலதீ ரவதீ பத²வீ, உச்சு²யந்தங்வ பீளிதங்;

Calatī ravatī pathavī, ucchuyantaṃva pīḷitaṃ;

தேலயந்தே யதா² சக்கங், ஏவங் கம்பதி மேத³னீ.

Telayante yathā cakkaṃ, evaṃ kampati medanī.

168.

168.

யாவதா பரிஸா ஆஸி, பு³த்³த⁴ஸ்ஸ பரிவேஸனே;

Yāvatā parisā āsi, buddhassa parivesane;

பவேத⁴மானா ஸா தத்த², முச்சி²தா ஸேதி பூ⁴மியங்.

Pavedhamānā sā tattha, mucchitā seti bhūmiyaṃ.

169.

169.

க⁴டானேகஸஹஸ்ஸானி, கும்பீ⁴னஞ்ச ஸதா ப³ஹூ;

Ghaṭānekasahassāni, kumbhīnañca satā bahū;

ஸஞ்சுண்ணமதி²தா தத்த², அஞ்ஞமஞ்ஞங் பக⁴ட்டிதா.

Sañcuṇṇamathitā tattha, aññamaññaṃ paghaṭṭitā.

170.

170.

உப்³பி³க்³கா³ தஸிதா பீ⁴தா, ப⁴ந்தா ப்³யாதி²தமானஸா;

Ubbiggā tasitā bhītā, bhantā byāthitamānasā;

மஹாஜனா ஸமாக³ம்ம, தீ³பங்கரமுபாக³முங்.

Mahājanā samāgamma, dīpaṅkaramupāgamuṃ.

171.

171.

‘‘கிங் ப⁴விஸ்ஸதி லோகஸ்ஸ, கல்யாணமத² பாபகங்;

‘‘Kiṃ bhavissati lokassa, kalyāṇamatha pāpakaṃ;

ஸப்³போ³ உபத்³து³தோ லோகோ, தங் வினோதே³ஹி சக்கு²ம’’.

Sabbo upadduto loko, taṃ vinodehi cakkhuma’’.

172.

172.

தேஸங் ததா³ ஸஞ்ஞபேஸி, தீ³பங்கரோ மஹாமுனி;

Tesaṃ tadā saññapesi, dīpaṅkaro mahāmuni;

‘‘விஸட்டா² ஹோத² மா பே⁴த² 33, இமஸ்மிங் பத²விகம்பனே.

‘‘Visaṭṭhā hotha mā bhetha 34, imasmiṃ pathavikampane.

173.

173.

‘‘யமஹங் அஜ்ஜ ப்³யாகாஸிங், பு³த்³தோ⁴ லோகே ப⁴விஸ்ஸதி;

‘‘Yamahaṃ ajja byākāsiṃ, buddho loke bhavissati;

ஏஸோ ஸம்மஸதி த⁴ம்மங், புப்³ப³கங் ஜினஸேவிதங்.

Eso sammasati dhammaṃ, pubbakaṃ jinasevitaṃ.

174.

174.

‘‘தஸ்ஸ ஸம்மஸதோ த⁴ம்மங், பு³த்³த⁴பூ⁴மிங் அஸேஸதோ;

‘‘Tassa sammasato dhammaṃ, buddhabhūmiṃ asesato;

தேனாயங் கம்பிதா பத²வீ, த³ஸஸஹஸ்ஸீ ஸதே³வகே’’.

Tenāyaṃ kampitā pathavī, dasasahassī sadevake’’.

175.

175.

பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வசனங் ஸுத்வா, மனோ நிப்³பா³யி தாவதே³;

Buddhassa vacanaṃ sutvā, mano nibbāyi tāvade;

ஸப்³பே³ மங் உபஸங்கம்ம, புனாபி அபி⁴வந்தி³ஸுங்.

Sabbe maṃ upasaṅkamma, punāpi abhivandisuṃ.

176.

176.

ஸமாதி³யித்வா பு³த்³த⁴கு³ணங், த³ள்ஹங் கத்வான மானஸங்;

Samādiyitvā buddhaguṇaṃ, daḷhaṃ katvāna mānasaṃ;

தீ³பங்கரங் நமஸ்ஸித்வா, ஆஸனா வுட்ட²ஹிங் ததா³.

Dīpaṅkaraṃ namassitvā, āsanā vuṭṭhahiṃ tadā.

177.

177.

தி³ப்³ப³ங் மானுஸகங் புப்ப²ங், தே³வா மானுஸகா உபோ⁴;

Dibbaṃ mānusakaṃ pupphaṃ, devā mānusakā ubho;

ஸமோகிரந்தி புப்பே²ஹி, வுட்ட²ஹந்தஸ்ஸ ஆஸனா.

Samokiranti pupphehi, vuṭṭhahantassa āsanā.

178.

178.

வேத³யந்தி ச தே ஸொத்தி²ங், தே³வா மானுஸகா உபோ⁴;

Vedayanti ca te sotthiṃ, devā mānusakā ubho;

‘‘மஹந்தங் பத்தி²தங் துய்ஹங், தங் லப⁴ஸ்ஸு யதி²ச்சி²தங்.

‘‘Mahantaṃ patthitaṃ tuyhaṃ, taṃ labhassu yathicchitaṃ.

179.

179.

‘‘ஸப்³பீ³தியோ விவஜ்ஜந்து, ஸோகோ ரோகோ³ வினஸ்ஸது;

‘‘Sabbītiyo vivajjantu, soko rogo vinassatu;

மா தே ப⁴வந்த்வந்தராயா 35, பு²ஸ கி²ப்பங் போ³தி⁴முத்தமங்.

Mā te bhavantvantarāyā 36, phusa khippaṃ bodhimuttamaṃ.

180.

180.

‘‘யதா²பி ஸமயே பத்தே, புப்ப²ந்தி புப்பி²னோ து³மா;

‘‘Yathāpi samaye patte, pupphanti pupphino dumā;

ததே²வ த்வங் மஹாவீர, பு³த்³த⁴ஞாணேன புப்ப²ஸி.

Tatheva tvaṃ mahāvīra, buddhañāṇena pupphasi.

181.

181.

‘‘யதா² யே கேசி ஸம்பு³த்³தா⁴, பூரயுங் த³ஸ பாரமீ;

‘‘Yathā ye keci sambuddhā, pūrayuṃ dasa pāramī;

ததே²வ த்வங் மஹாவீர, பூரய த³ஸ பாரமீ.

Tatheva tvaṃ mahāvīra, pūraya dasa pāramī.

182.

182.

‘‘யதா² யே கேசி ஸம்பு³த்³தா⁴, போ³தி⁴மண்ட³ம்ஹி பு³ஜ்ஜ²ரே;

‘‘Yathā ye keci sambuddhā, bodhimaṇḍamhi bujjhare;

ததே²வ த்வங் மஹாவீர, பு³ஜ்ஜ²ஸ்ஸு ஜினபோ³தி⁴யங்.

Tatheva tvaṃ mahāvīra, bujjhassu jinabodhiyaṃ.

183.

183.

‘‘யதா² யே கேசி ஸம்பு³த்³தா⁴, த⁴ம்மசக்கங் பவத்தயுங்;

‘‘Yathā ye keci sambuddhā, dhammacakkaṃ pavattayuṃ;

ததே²வ த்வங் மஹாவீர, த⁴ம்மசக்கங் பவத்தய.

Tatheva tvaṃ mahāvīra, dhammacakkaṃ pavattaya.

184.

184.

‘‘புண்ணமாயே யதா² சந்தோ³, பரிஸுத்³தோ⁴ விரோசதி;

‘‘Puṇṇamāye yathā cando, parisuddho virocati;

ததே²வ த்வங் புண்ணமனோ, விரோச த³ஸஸஹஸ்ஸியங்.

Tatheva tvaṃ puṇṇamano, viroca dasasahassiyaṃ.

185.

185.

‘‘ராஹுமுத்தோ யதா² ஸூரியோ, தாபேன அதிரோசதி;

‘‘Rāhumutto yathā sūriyo, tāpena atirocati;

ததே²வ லோகா முஞ்சித்வா, விரோச ஸிரியா துவங்.

Tatheva lokā muñcitvā, viroca siriyā tuvaṃ.

186.

186.

‘‘யதா² யா காசி நதி³யோ, ஓஸரந்தி மஹோத³தி⁴ங்;

‘‘Yathā yā kāci nadiyo, osaranti mahodadhiṃ;

ஏவங் ஸதே³வகா லோகா, ஓஸரந்து தவந்திகே’’.

Evaṃ sadevakā lokā, osarantu tavantike’’.

187.

187.

தேஹி து²தப்பஸத்தோ² ஸோ, த³ஸ த⁴ம்மே ஸமாதி³ய;

Tehi thutappasattho so, dasa dhamme samādiya;

தே த⁴ம்மே பரிபூரெந்தோ, பவனங் பாவிஸீ ததா³தி.

Te dhamme paripūrento, pavanaṃ pāvisī tadāti.

ஸுமேத⁴பத்த²னாகதா² நிட்டி²தா.

Sumedhapatthanākathā niṭṭhitā.







Footnotes:
1. சஹங் (ஸீ॰ ஸ்யா॰)
2. cahaṃ (sī. syā.)
3. உத³ககா³ஹிணிங் (ஸீ॰), உத³ககா³ஹினிங் (ஸ்யா॰)
4. udakagāhiṇiṃ (sī.), udakagāhiniṃ (syā.)
5. பு³த்³தோ⁴தி மம (ஸீ॰ ஸ்யா॰ க॰)
6. buddhoti mama (sī. syā. ka.)
7. மானுஸ்ஸகேஹி ச மானுஸகேஹி ச (ஸ்யா॰ க॰)
8. mānussakehi ca mānusakehi ca (syā. ka.)
9. ஆகாஸே நப⁴கா³ (ஸ்யா॰)
10. ākāse nabhagā (syā.)
11. அனுத்தரங் (ஸ்யா॰ கங்॰)
12. anuttaraṃ (syā. kaṃ.)
13. உபட்டி²ஸ்ஸதி தங் (ஸீ॰)
14. upaṭṭhissati taṃ (sī.)
15. ஹத்தா²லவகோ (ஸீ॰)
16. hatthālavako (sī.)
17. பு³த்³த⁴பீ³ஜங்குரோ (ஸீ॰ ஸ்யா॰)
18. buddhabījaṅkuro (sī. syā.)
19. அப்போ²டெ²ந்தி (ஸீ॰)
20. apphoṭhenti (sī.)
21. ஸப்³பே³ பத³க்கி²ணமகங்ஸு (ஸ்யா॰ க॰)
22. sabbe padakkhiṇamakaṃsu (syā. ka.)
23. அபி⁴ஞ்ஞாபாரமிங் க³தோ (ஸீ॰)
24. abhiññāpāramiṃ gato (sī.)
25. புப்பி²தானி (அட்ட²॰)
26. pupphitāni (aṭṭha.)
27. அனோவுட்டே²ன (ஸ்யா॰ க॰)
28. anovuṭṭhena (syā. ka.)
29. குட்³டா³ (ஸீ॰)
30. kuḍḍā (sī.)
31. த்வங்பி (ஸீ॰)
32. tvaṃpi (sī.)
33. பா⁴த² (ஸப்³ப³த்த²)
34. bhātha (sabbattha)
35. ப⁴வத்வந்தராயோ (ஸீ॰ ஸ்யா॰)
36. bhavatvantarāyo (sī. syā.)



Related texts:



அட்ட²கதா² • Aṭṭhakathā / ஸுத்தபிடக (அட்ட²கதா²) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / கு²த்³த³கனிகாய (அட்ட²கதா²) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / பு³த்³த⁴வங்ஸ-அட்ட²கதா² • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / 2. ஸுமேத⁴பத்த²னாகதா²வண்ணனா • 2. Sumedhapatthanākathāvaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact