| Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / মিলিন্দপঞ্হপাল়ি • Milindapañhapāḷi |
৫. সন্থৰৰগ্গো
5. Santhavavaggo
১. সন্থৰপঞ্হো
1. Santhavapañho
১. ‘‘ভন্তে নাগসেন, ভাসিতম্পেতং ভগৰতা –
1. ‘‘Bhante nāgasena, bhāsitampetaṃ bhagavatā –
‘‘‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো।
‘‘‘Santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo;
অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি॥
Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti.
‘‘পুন চ ভগৰতা ভণিতং ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি। যদি, ভন্তে নাগসেন, তথাগতেন ভণিতং ‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো। অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি, তেন হি ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি যং ৰচনং, তং মিচ্ছা। যদি তথাগতেন ভণিতং ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি, তেন হি ‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো। অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি তম্পি ৰচনং মিচ্ছা। অযম্পি উভতো কোটিকো পঞ্হো তৰানুপ্পত্তো, সো তযা নিব্বাহিতব্বো’’তি।
‘‘Puna ca bhagavatā bhaṇitaṃ ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti. Yadi, bhante nāgasena, tathāgatena bhaṇitaṃ ‘santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo. Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti, tena hi ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti yaṃ vacanaṃ, taṃ micchā. Yadi tathāgatena bhaṇitaṃ ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti, tena hi ‘santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo. Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti tampi vacanaṃ micchā. Ayampi ubhato koṭiko pañho tavānuppatto, so tayā nibbāhitabbo’’ti.
‘‘ভাসিতম্পেতং , মহারাজ, ভগৰতা ‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো। অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি। ভণিতঞ্চ ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি। যং, মহারাজ, ভগৰতা ভণিতং ‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো। অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি, তং সভাৰৰচনং অসেসৰচনং নিস্সেসৰচনং নিপ্পরিযাযৰচনং সমণানুচ্ছৰং সমণসারুপ্পং সমণপ্পতিরূপং সমণারহং সমণগোচরং সমণপ্পটিপদা সমণপ্পটিপত্তি। যথা, মহারাজ, আরঞ্ঞকো মিগো অরঞ্ঞে পৰনে চরমানো নিরালযো অনিকেতো যথিচ্ছকং সযতি, এৰমেৰ খো, মহারাজ, ভিক্খুনা ‘সন্থৰতো ভযং জাতং, নিকেতা জাযতে রজো। অনিকেতমসন্থৰং, এতং ৰে মুনিদস্সন’ন্তি চিন্তেতব্বং।
‘‘Bhāsitampetaṃ , mahārāja, bhagavatā ‘santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo. Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti. Bhaṇitañca ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti. Yaṃ, mahārāja, bhagavatā bhaṇitaṃ ‘santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo. Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti, taṃ sabhāvavacanaṃ asesavacanaṃ nissesavacanaṃ nippariyāyavacanaṃ samaṇānucchavaṃ samaṇasāruppaṃ samaṇappatirūpaṃ samaṇārahaṃ samaṇagocaraṃ samaṇappaṭipadā samaṇappaṭipatti. Yathā, mahārāja, āraññako migo araññe pavane caramāno nirālayo aniketo yathicchakaṃ sayati, evameva kho, mahārāja, bhikkhunā ‘santhavato bhayaṃ jātaṃ, niketā jāyate rajo. Aniketamasanthavaṃ, etaṃ ve munidassana’nti cintetabbaṃ.
‘‘যং পন, মহারাজ, ভগৰতা ভণিতং ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি, তং দ্ৰে অত্থৰসে সম্পস্সমানেন ভগৰতা ভণিতং। কতমে দ্ৰে? ৰিহারদানং নাম সব্ববুদ্ধেহি ৰণ্ণিতং অনুমতং থোমিতং পসত্থং, তং তে ৰিহারদানং দত্ৰা জাতিজরামরণা পরিমুচ্চিস্সন্তীতি। অযং তাৰ পঠমো আনিসংসো ৰিহারদানে।
‘‘Yaṃ pana, mahārāja, bhagavatā bhaṇitaṃ ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti, taṃ dve atthavase sampassamānena bhagavatā bhaṇitaṃ. Katame dve? Vihāradānaṃ nāma sabbabuddhehi vaṇṇitaṃ anumataṃ thomitaṃ pasatthaṃ, taṃ te vihāradānaṃ datvā jātijarāmaraṇā parimuccissantīti. Ayaṃ tāva paṭhamo ānisaṃso vihāradāne.
‘‘পুন চপরং ৰিহারে ৰিজ্জমানে ভিক্খুনিযো ব্যত্তসঙ্কেতা ভৰিস্সন্তি, সুলভং দস্সনং দস্সনকামানং, অনিকেতে দুদ্দস্সনা ভৰিস্সন্তীতি। অযং দুতিযো আনিসংসো ৰিহারদানে। ইমে দ্ৰে অত্থৰসে সম্পস্সমানেন ভগৰতা ভণিতং ‘ৰিহারে কারযে রম্মে, ৰাসযেত্থ বহুস্সুতে’তি, ন তত্থ বুদ্ধপুত্তেন আলযো করণীযো নিকেতে’’তি। ‘‘সাধু, ভন্তে নাগসেন, এৰমেতং তথা সম্পটিচ্ছামী’’তি।
‘‘Puna caparaṃ vihāre vijjamāne bhikkhuniyo byattasaṅketā bhavissanti, sulabhaṃ dassanaṃ dassanakāmānaṃ, anikete duddassanā bhavissantīti. Ayaṃ dutiyo ānisaṃso vihāradāne. Ime dve atthavase sampassamānena bhagavatā bhaṇitaṃ ‘vihāre kāraye ramme, vāsayettha bahussute’ti, na tattha buddhaputtena ālayo karaṇīyo nikete’’ti. ‘‘Sādhu, bhante nāgasena, evametaṃ tathā sampaṭicchāmī’’ti.
সন্থৰপঞ্হো পঠমো।
Santhavapañho paṭhamo.
