Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / తిపిటక • Tipiṭaka / సంయుత్తనికాయ (అట్ఠకథా) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā)

౫. సణమానసుత్తవణ్ణనా

5. Saṇamānasuttavaṇṇanā

౧౫. పఞ్చమే ఠితే మజ్ఝన్హికేతి ఠితమజ్ఝన్హికే. సన్నిసీవేసూతి యథా ఫాసుకట్ఠానం ఉపగన్త్వా సన్నిసిన్నేసు విస్సమమానేసు. ఠితమజ్ఝన్హికకాలో నామేస సబ్బసత్తానం ఇరియాపథదుబ్బల్యకాలో. ఇధ పన పక్ఖీనంయేవ వసేన దస్సితో. సణతేవాతి సణతి వియ మహావిరవం వియ ముచ్చతి. సణమానమేవ చేత్థ ‘‘సణతేవా’’తి వుత్తం. తప్పటిభాగం నామేతం. నిదాఘసమయస్మిఞ్హి ఠితమజ్ఝన్హికకాలే చతుప్పదగణేసు చేవ పక్ఖీగణేసు చ సన్నిసిన్నేసు వాతపూరితానం సుసిరరుక్ఖానఞ్చేవ ఛిద్దవేణుపబ్బానఞ్చ ఖన్ధేన ఖన్ధం సాఖాయ సాఖం సఙ్ఘట్టయన్తానం పాదపానఞ్చ అరఞ్ఞమజ్ఝే మహాసద్దో ఉప్పజ్జతి . తం సన్ధాయేతం వుత్తం. తం భయం పటిభాతి మన్తి తం ఏవరూపే కాలే మహాఅరఞ్ఞస్స సణమానం మయ్హం భయం హుత్వా ఉపట్ఠాతి. దన్ధపఞ్ఞా కిరేసా దేవతా తస్మిం ఖణే అత్తనో నిసజ్జఫాసుకం కథాఫాసుకం దుతియకం అలభన్తీ ఏవమాహ. యస్మా పన తాదిసే కాలే పిణ్డపాతపటిక్కన్తస్స వివిత్తే అరఞ్ఞాయతనే కమ్మట్ఠానం గహేత్వా నిసిన్నస్స భిక్ఖునో అనప్పకం సుఖం ఉప్పజ్జతి, యం సన్ధాయ వుత్తం –

15. Pañcame ṭhite majjhanhiketi ṭhitamajjhanhike. Sannisīvesūti yathā phāsukaṭṭhānaṃ upagantvā sannisinnesu vissamamānesu. Ṭhitamajjhanhikakālo nāmesa sabbasattānaṃ iriyāpathadubbalyakālo. Idha pana pakkhīnaṃyeva vasena dassito. Saṇatevāti saṇati viya mahāviravaṃ viya muccati. Saṇamānameva cettha ‘‘saṇatevā’’ti vuttaṃ. Tappaṭibhāgaṃ nāmetaṃ. Nidāghasamayasmiñhi ṭhitamajjhanhikakāle catuppadagaṇesu ceva pakkhīgaṇesu ca sannisinnesu vātapūritānaṃ susirarukkhānañceva chiddaveṇupabbānañca khandhena khandhaṃ sākhāya sākhaṃ saṅghaṭṭayantānaṃ pādapānañca araññamajjhe mahāsaddo uppajjati . Taṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ. Taṃ bhayaṃ paṭibhāti manti taṃ evarūpe kāle mahāaraññassa saṇamānaṃ mayhaṃ bhayaṃ hutvā upaṭṭhāti. Dandhapaññā kiresā devatā tasmiṃ khaṇe attano nisajjaphāsukaṃ kathāphāsukaṃ dutiyakaṃ alabhantī evamāha. Yasmā pana tādise kāle piṇḍapātapaṭikkantassa vivitte araññāyatane kammaṭṭhānaṃ gahetvā nisinnassa bhikkhuno anappakaṃ sukhaṃ uppajjati, yaṃ sandhāya vuttaṃ –

‘‘సుఞ్ఞాగారం పవిట్ఠస్స, సన్తచిత్తస్స భిక్ఖునో;

‘‘Suññāgāraṃ paviṭṭhassa, santacittassa bhikkhuno;

అమానుసీ రతీ హోతి, సమ్మా ధమ్మం విపస్సతో’’తి. (ధ॰ ప॰ ౩౭౩) చ,

Amānusī ratī hoti, sammā dhammaṃ vipassato’’ti. (dha. pa. 373) ca,

‘‘పురతో పచ్ఛతో వాపి, అపరో చే న విజ్జతి;

‘‘Purato pacchato vāpi, aparo ce na vijjati;

అతీవ ఫాసు భవతి, ఏకస్స వసతో వనే’’తి. (థేరగా॰ ౫౩౭) చ;

Atīva phāsu bhavati, ekassa vasato vane’’ti. (theragā. 537) ca;

తస్మా భగవా దుతియం గాథమాహ. తత్థ సా రతి పటిభాతి మన్తి యా ఏవరూపే కాలే ఏకకస్స నిసజ్జా నామ, సా రతి మయ్హం ఉపట్ఠాతీతి అత్థో. సేసం తాదిసమేవాతి.

Tasmā bhagavā dutiyaṃ gāthamāha. Tattha sā rati paṭibhāti manti yā evarūpe kāle ekakassa nisajjā nāma, sā rati mayhaṃ upaṭṭhātīti attho. Sesaṃ tādisamevāti.

సణమానసుత్తవణ్ణనా నిట్ఠితా.

Saṇamānasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



తిపిటక (మూల) • Tipiṭaka (Mūla) / సుత్తపిటక • Suttapiṭaka / సంయుత్తనికాయ • Saṃyuttanikāya / ౫. సణమానసుత్తం • 5. Saṇamānasuttaṃ

టీకా • Tīkā / సుత్తపిటక (టీకా) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / సంయుత్తనికాయ (టీకా) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ౫. సణమానసుత్తవణ్ణనా • 5. Saṇamānasuttavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact