Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / অঙ্গুত্তরনিকায • Aṅguttaranikāya

৬. সাল়্হসুত্তং

6. Sāḷhasuttaṃ

১৯৬. একং সমযং ভগৰা ৰেসালিযং ৰিহরতি মহাৰনে কূটাগারসালাযং। অথ খো সাল়্হো চ লিচ্ছৰি অভযো চ লিচ্ছৰি যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদিংসু। একমন্তং নিসিন্নো খো সাল়্হো লিচ্ছৰি ভগৰন্তং এতদৰোচ –

196. Ekaṃ samayaṃ bhagavā vesāliyaṃ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṃ. Atha kho sāḷho ca licchavi abhayo ca licchavi yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinno kho sāḷho licchavi bhagavantaṃ etadavoca –

‘‘সন্তি, ভন্তে, একে সমণব্রাহ্মণা দ্ৰযেন ওঘস্স নিত্থরণং পঞ্ঞপেন্তি – সীলৰিসুদ্ধিহেতু চ তপোজিগুচ্ছাহেতু চ। ইধ, ভন্তে, ভগৰা কিমাহা’’তি?

‘‘Santi, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā dvayena oghassa nittharaṇaṃ paññapenti – sīlavisuddhihetu ca tapojigucchāhetu ca. Idha, bhante, bhagavā kimāhā’’ti?

‘‘সীলৰিসুদ্ধিং খো অহং, সাল়্হ, অঞ্ঞতরং সামঞ্ঞঙ্গন্তি ৰদামি। যে তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা তপোজিগুচ্ছাৰাদা তপোজিগুচ্ছাসারা তপোজিগুচ্ছাঅল্লীনা ৰিহরন্তি, অভব্বা তে ওঘস্স নিত্থরণায। যেপি তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা অপরিসুদ্ধকাযসমাচারা অপরিসুদ্ধৰচীসমাচারা অপরিসুদ্ধমনোসমাচারা অপরিসুদ্ধাজীৰা, অভব্বা তে ঞাণদস্সনায অনুত্তরায সম্বোধায।

‘‘Sīlavisuddhiṃ kho ahaṃ, sāḷha, aññataraṃ sāmaññaṅganti vadāmi. Ye te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā tapojigucchāvādā tapojigucchāsārā tapojigucchāallīnā viharanti, abhabbā te oghassa nittharaṇāya. Yepi te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā aparisuddhakāyasamācārā aparisuddhavacīsamācārā aparisuddhamanosamācārā aparisuddhājīvā, abhabbā te ñāṇadassanāya anuttarāya sambodhāya.

‘‘সেয্যথাপি, সাল়্হ, পুরিসো নদিং তরিতুকামো তিণ্হং কুঠারিং 1 আদায ৰনং পৰিসেয্য। সো তত্থ পস্সেয্য মহতিং সাললট্ঠিং উজুং নৰং অকুক্কুচ্চকজাতং। তমেনং মূলে ছিন্দেয্য; মূলে ছেত্ৰা অগ্গে ছিন্দেয্য; অগ্গে ছেত্ৰা সাখাপলাসং সুৰিসোধিতং ৰিসোধেয্য; সাখাপলাসং সুৰিসোধিতং ৰিসোধেত্ৰা কুঠারীহি তচ্ছেয্য; কুঠারীহি তচ্ছেত্ৰা ৰাসীহি তচ্ছেয্য; ৰাসীহি তচ্ছেত্ৰা লেখণিযা লিখেয্য; লেখণিযা লিখিত্ৰা পাসাণগুল়েন ধোৰেয্য 2; পাসাণগুল়েন ধোৰেত্ৰা নদিং পতারেয্য।

‘‘Seyyathāpi, sāḷha, puriso nadiṃ taritukāmo tiṇhaṃ kuṭhāriṃ 3 ādāya vanaṃ paviseyya. So tattha passeyya mahatiṃ sālalaṭṭhiṃ ujuṃ navaṃ akukkuccakajātaṃ. Tamenaṃ mūle chindeyya; mūle chetvā agge chindeyya; agge chetvā sākhāpalāsaṃ suvisodhitaṃ visodheyya; sākhāpalāsaṃ suvisodhitaṃ visodhetvā kuṭhārīhi taccheyya; kuṭhārīhi tacchetvā vāsīhi taccheyya; vāsīhi tacchetvā lekhaṇiyā likheyya; lekhaṇiyā likhitvā pāsāṇaguḷena dhoveyya 4; pāsāṇaguḷena dhovetvā nadiṃ patāreyya.

‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সাল়্হ, ভব্বো নু খো সো পুরিসো নদিং তরিতু’’ন্তি? ‘‘নো হেতং, ভন্তে’’। ‘‘তং কিস্স হেতু’’? ‘‘অসু হি, ভন্তে, সাললট্ঠি বহিদ্ধা সুপরিকম্মকতা অন্তো অৰিসুদ্ধা। তস্সেতং পাটিকঙ্খং – সাললট্ঠি সংসীদিস্সতি, পুরিসো অনযব্যসনং আপজ্জিস্সতী’’তি।

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, sāḷha, bhabbo nu kho so puriso nadiṃ taritu’’nti? ‘‘No hetaṃ, bhante’’. ‘‘Taṃ kissa hetu’’? ‘‘Asu hi, bhante, sālalaṭṭhi bahiddhā suparikammakatā anto avisuddhā. Tassetaṃ pāṭikaṅkhaṃ – sālalaṭṭhi saṃsīdissati, puriso anayabyasanaṃ āpajjissatī’’ti.

‘‘এৰমেৰং খো, সাল়্হ, যে তে সমণব্রাহ্মণা তপোজিগুচ্ছাৰাদা তপোজিগুচ্ছাসারা তপোজিগুচ্ছাঅল্লীনা ৰিহরন্তি, অভব্বা তে ওঘস্স নিত্থরণায। যেপি তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা অপরিসুদ্ধকাযসমাচারা অপরিসুদ্ধৰচীসমাচারা অপরিসুদ্ধমনোসমাচারা অপরিসুদ্ধাজীৰা, অভব্বা তে ঞাণদস্সনায অনুত্তরায সম্বোধায।

‘‘Evamevaṃ kho, sāḷha, ye te samaṇabrāhmaṇā tapojigucchāvādā tapojigucchāsārā tapojigucchāallīnā viharanti, abhabbā te oghassa nittharaṇāya. Yepi te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā aparisuddhakāyasamācārā aparisuddhavacīsamācārā aparisuddhamanosamācārā aparisuddhājīvā, abhabbā te ñāṇadassanāya anuttarāya sambodhāya.

‘‘যে চ খো তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা ন তপোজিগুচ্ছাৰাদা ন তপোজিগুচ্ছাসারা ন তপোজিগুচ্ছাঅল্লীনা ৰিহরন্তি, ভব্বা তে ওঘস্স নিত্থরণায। যেপি তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা পরিসুদ্ধকাযসমাচারা পরিসুদ্ধৰচীসমাচারা পরিসুদ্ধমনোসমাচারা পরিসুদ্ধাজীৰা, ভব্বা তে ঞাণদস্সনায অনুত্তরায সম্বোধায।

‘‘Ye ca kho te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā na tapojigucchāvādā na tapojigucchāsārā na tapojigucchāallīnā viharanti, bhabbā te oghassa nittharaṇāya. Yepi te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā parisuddhakāyasamācārā parisuddhavacīsamācārā parisuddhamanosamācārā parisuddhājīvā, bhabbā te ñāṇadassanāya anuttarāya sambodhāya.

‘‘সেয্যথাপি , সাল়্হ, পুরিসো নদিং তরিতুকামো তিণ্হং কুঠারিং আদায ৰনং পৰিসেয্য। সো তত্থ পস্সেয্য মহতিং সাললট্ঠিং উজুং নৰং অকুক্কুচ্চকজাতং। তমেনং মূলে ছিন্দেয্য; মূলে ছিন্দিত্ৰা অগ্গে ছিন্দেয্য; অগ্গে ছিন্দিত্ৰা সাখাপলাসং সুৰিসোধিতং ৰিসোধেয্য; সাখাপলাসং সুৰিসোধিতং ৰিসোধেত্ৰা কুঠারীহি তচ্ছেয্য; কুঠারীহি তচ্ছেত্ৰা ৰাসীহি তচ্ছেয্য; ৰাসীহি তচ্ছেত্ৰা নিখাদনং আদায অন্তো সুৰিসোধিতং ৰিসোধেয্য; অন্তো সুৰিসোধিতং ৰিসোধেত্ৰা লেখণিযা লিখেয্য; লেখণিযা লিখিত্ৰা পাসাণগুল়েন ধোৰেয্য; পাসাণগুল়েন ধোৰেত্ৰা নাৰং করেয্য; নাৰং কত্ৰা ফিযারিত্তং 5 বন্ধেয্য; ফিযারিত্তং বন্ধিত্ৰা নদিং পতারেয্য।

‘‘Seyyathāpi , sāḷha, puriso nadiṃ taritukāmo tiṇhaṃ kuṭhāriṃ ādāya vanaṃ paviseyya. So tattha passeyya mahatiṃ sālalaṭṭhiṃ ujuṃ navaṃ akukkuccakajātaṃ. Tamenaṃ mūle chindeyya; mūle chinditvā agge chindeyya; agge chinditvā sākhāpalāsaṃ suvisodhitaṃ visodheyya; sākhāpalāsaṃ suvisodhitaṃ visodhetvā kuṭhārīhi taccheyya; kuṭhārīhi tacchetvā vāsīhi taccheyya; vāsīhi tacchetvā nikhādanaṃ ādāya anto suvisodhitaṃ visodheyya; anto suvisodhitaṃ visodhetvā lekhaṇiyā likheyya; lekhaṇiyā likhitvā pāsāṇaguḷena dhoveyya; pāsāṇaguḷena dhovetvā nāvaṃ kareyya; nāvaṃ katvā phiyārittaṃ 6 bandheyya; phiyārittaṃ bandhitvā nadiṃ patāreyya.

‘‘তং কিং মঞ্ঞসি, সাল়্হ, ভব্বো নু খো সো পুরিসো নদিং তরিতু’’ন্তি? ‘‘এৰং, ভন্তে’’। ‘‘তং কিস্স হেতু’’? ‘‘অসু হি, ভন্তে, সাললট্ঠি বহিদ্ধা সুপরিকম্মকতা, অন্তো সুৰিসুদ্ধা নাৰাকতা 7 ফিযারিত্তবদ্ধা। তস্সেতং পাটিকঙ্খং – ‘নাৰা ন সংসীদিস্সতি, পুরিসো সোত্থিনা পারং গমিস্সতী’’’তি।

‘‘Taṃ kiṃ maññasi, sāḷha, bhabbo nu kho so puriso nadiṃ taritu’’nti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Taṃ kissa hetu’’? ‘‘Asu hi, bhante, sālalaṭṭhi bahiddhā suparikammakatā, anto suvisuddhā nāvākatā 8 phiyārittabaddhā. Tassetaṃ pāṭikaṅkhaṃ – ‘nāvā na saṃsīdissati, puriso sotthinā pāraṃ gamissatī’’’ti.

‘‘এৰমেৰং খো , সাল়্হ, যে তে সমণব্রাহ্মণা ন তপোজিগুচ্ছাৰাদা ন তপোজিগুচ্ছাসারা ন তপোজিগুচ্ছাঅল্লীনা ৰিহরন্তি, ভব্বা তে ওঘস্স নিত্থরণায। যেপি তে, সাল়্হ, সমণব্রাহ্মণা পরিসুদ্ধকাযসমাচারা পরিসুদ্ধৰচীসমাচারা পরিসুদ্ধমনোসমাচারা পরিসুদ্ধাজীৰা, ভব্বা তে ঞাণদস্সনায অনুত্তরায সম্বোধায। সেয্যথাপি, সাল়্হ, যোধাজীৰো বহূনি চেপি কণ্ডচিত্রকানি জানাতি; অথ খো সো তীহি ঠানেহি রাজারহো হোতি রাজভোগ্গো, রঞ্ঞো অঙ্গন্তেৰ সঙ্খং গচ্ছতি। কতমেহি তীহি? দূরেপাতী চ, অক্খণৰেধী চ, মহতো চ কাযস্স পদালেতা।

‘‘Evamevaṃ kho , sāḷha, ye te samaṇabrāhmaṇā na tapojigucchāvādā na tapojigucchāsārā na tapojigucchāallīnā viharanti, bhabbā te oghassa nittharaṇāya. Yepi te, sāḷha, samaṇabrāhmaṇā parisuddhakāyasamācārā parisuddhavacīsamācārā parisuddhamanosamācārā parisuddhājīvā, bhabbā te ñāṇadassanāya anuttarāya sambodhāya. Seyyathāpi, sāḷha, yodhājīvo bahūni cepi kaṇḍacitrakāni jānāti; atha kho so tīhi ṭhānehi rājāraho hoti rājabhoggo, rañño aṅganteva saṅkhaṃ gacchati. Katamehi tīhi? Dūrepātī ca, akkhaṇavedhī ca, mahato ca kāyassa padāletā.

‘‘সেয্যথাপি, সাল়্হ, যোধাজীৰো দূরেপাতী; এৰমেৰং খো, সাল়্হ, অরিযসাৰকো সম্মাসমাধি হোতি। সম্মাসমাধি, সাল়্হ, অরিযসাৰকো যং কিঞ্চি রূপং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং অজ্ঝত্তং ৰা বহিদ্ধা ৰা ওল়ারিকং ৰা সুখুমং ৰা হীনং ৰা পণীতং ৰা যং দূরে সন্তিকে ৰা সব্বং রূপং ‘নেতং মম, নেসোহমস্মি, ন মেসো অত্তা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতি। যা কাচি ৰেদনা…পে॰… যা কাচি সঞ্ঞা… যে কেচি সঙ্খারা… যং কিঞ্চি ৰিঞ্ঞাণং অতীতানাগতপচ্চুপ্পন্নং অজ্ঝত্তং ৰা বহিদ্ধা ৰা ওল়ারিকং ৰা সুখুমং ৰা হীনং ৰা পণীতং ৰা যং দূরে সন্তিকে ৰা, সব্বং ৰিঞ্ঞাণং ‘নেতং মম, নেসোহমস্মি, ন মেসো অত্তা’তি এৰমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায পস্সতি।

‘‘Seyyathāpi, sāḷha, yodhājīvo dūrepātī; evamevaṃ kho, sāḷha, ariyasāvako sammāsamādhi hoti. Sammāsamādhi, sāḷha, ariyasāvako yaṃ kiñci rūpaṃ atītānāgatapaccuppannaṃ ajjhattaṃ vā bahiddhā vā oḷārikaṃ vā sukhumaṃ vā hīnaṃ vā paṇītaṃ vā yaṃ dūre santike vā sabbaṃ rūpaṃ ‘netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṃ yathābhūtaṃ sammappaññāya passati. Yā kāci vedanā…pe… yā kāci saññā… ye keci saṅkhārā… yaṃ kiñci viññāṇaṃ atītānāgatapaccuppannaṃ ajjhattaṃ vā bahiddhā vā oḷārikaṃ vā sukhumaṃ vā hīnaṃ vā paṇītaṃ vā yaṃ dūre santike vā, sabbaṃ viññāṇaṃ ‘netaṃ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṃ yathābhūtaṃ sammappaññāya passati.

‘‘সেয্যথাপি, সাল়্হ, যোধাজীৰো অক্খণৰেধী; এৰমেৰং খো, সাল়্হ, অরিযসাৰকো সম্মাদিট্ঠি হোতি। সম্মাদিট্ঠি , সাল়্হ, অরিযসাৰকো ‘ইদং দুক্খ’ন্তি যথাভূতং পজানাতি…পে॰… ‘অযং দুক্খনিরোধগামিনী পটিপদা’তি যথাভূতং পজানাতি।

‘‘Seyyathāpi, sāḷha, yodhājīvo akkhaṇavedhī; evamevaṃ kho, sāḷha, ariyasāvako sammādiṭṭhi hoti. Sammādiṭṭhi , sāḷha, ariyasāvako ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti.

‘‘সেয্যথাপি, সাল়্হ, যোধাজীৰো মহতো কাযস্স পদালেতা; এৰমেৰং খো, সাল়্হ, অরিযসাৰকো সম্মাৰিমুত্তি হোতি। সম্মাৰিমুত্তি, সাল়্হ, অরিযসাৰকো মহন্তং অৰিজ্জাক্খন্ধং পদালেতী’’তি। ছট্ঠং।

‘‘Seyyathāpi, sāḷha, yodhājīvo mahato kāyassa padāletā; evamevaṃ kho, sāḷha, ariyasāvako sammāvimutti hoti. Sammāvimutti, sāḷha, ariyasāvako mahantaṃ avijjākkhandhaṃ padāletī’’ti. Chaṭṭhaṃ.







Footnotes:
1. কুধারিং (ক॰)
2. ধোপেয্য (সী॰ স্যা॰ কং॰ পী॰)
3. kudhāriṃ (ka.)
4. dhopeyya (sī. syā. kaṃ. pī.)
5. পিযারিত্তং (সী॰ পী॰)
6. piyārittaṃ (sī. pī.)
7. সুৰিসুদ্ধকতা (ক॰)
8. suvisuddhakatā (ka.)



Related texts:



অট্ঠকথা • Aṭṭhakathā / সুত্তপিটক (অট্ঠকথা) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / অঙ্গুত্তরনিকায (অট্ঠকথা) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) / ৬. সাল়্হসুত্তৰণ্ণনা • 6. Sāḷhasuttavaṇṇanā

টীকা • Tīkā / সুত্তপিটক (টীকা) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / অঙ্গুত্তরনিকায (টীকা) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) / ৬. সাল়্হসুত্তৰণ্ণনা • 6. Sāḷhasuttavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact