| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ (ਟੀਕਾ) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) |
੨. ਪੁਬ੍ਬੇਸਮ੍ਬੋਧਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ
2. Pubbesambodhasuttavaṇṇanā
੧੧੫. ਅਯਂ ਪਥવੀਧਾਤੁਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪવਤ੍ਤੋ ਅਸ੍ਸਾਦੋ। ਏવਂ ਪવਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਏવਂ ਕਾਯੇ ਪਭਾવਸ੍ਸ ਪવੇਦਨવਸੇਨੇવ ਪવਤ੍ਤਾਨਂ। ਹੁਤ੍વਾ ਅਭਾવਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅવਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਪਚ੍ਚਯਸਾਮਗ੍ਗਿਯਾ ਹੁਤ੍વਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍વਾ ਪੁਨ ਭਙ੍ਗੁਪਗਮਨਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਅਭਾવਾਕਾਰੇਨ। ਨ ਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾ ਅਦ੍ਧੁવਤ੍ਤਾ, ਧੁવਂ ਨਿਚ੍ਚਂ। ਪਟਿਪੀਲ਼ਨਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਉਦਯਬ੍ਬਯવਸੇਨ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਪੀਲ਼ਨਾਕਾਰੇਨ ਦੁਕ੍ਖਟ੍ਠੇਨ। ਸਭਾવવਿਗਮਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾવਸ੍ਸ વਿਗਚ੍ਛਨਾਕਾਰੇਨ। ਸਭਾવਧਮ੍ਮਾ ਹਿ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਂ ਖਣਂ ਪਤ੍વਾ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ। ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ‘‘ਜਰਾਯ ਮਰਣੇਨ ਚਾ’’ਤਿ ਦ੍વੇਧਾ વਿਪਰਿਣਮਨ੍ਤਿ। ਤੇਨਾਹ ‘‘વਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ। ਆਦੀਨਂ વਾਤਿ ਪવਤ੍ਤੇਤੀਤਿ ਆਦੀਨવੋ, ਪਰਮਕਾਪਞ੍ਞਤਾ। વਿਨੀਯਤੀਤਿ વੂਪਸਮੀਯਤਿ। ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਪ੍ਪਹਾਨવਸੇਨ ਨਿਸ੍ਸਰਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਰਣਂ।
115. Ayaṃ pathavīdhātuṃ nissāya taṃ ārabbha pavatto assādo. Evaṃ pavattānanti evaṃ kāye pabhāvassa pavedanavaseneva pavattānaṃ. Hutvā abhāvākārenāti pubbe avijjamānā paccayasāmaggiyā hutvā uppajjitvā puna bhaṅgupagamanato uddhaṃ abhāvākārena. Na niccāti aniccā addhuvattā, dhuvaṃ niccaṃ. Paṭipīḷanākārenāti udayabbayavasena abhiṇhaṃ pīḷanākārena dukkhaṭṭhena. Sabhāvavigamākārenāti attano sabhāvassa vigacchanākārena. Sabhāvadhammā hi appamattaṃ khaṇaṃ patvā nirujjhanti. Tasmā te ‘‘jarāya maraṇena cā’’ti dvedhā vipariṇamanti. Tenāha ‘‘vipariṇāmadhammā’’ti. Ādīnaṃ vāti pavattetīti ādīnavo, paramakāpaññatā. Vinīyatīti vūpasamīyati. Accantappahānavasena nissarati etenāti nissaraṇaṃ.
ਸਾਯਂ ਨਿਪਨ੍ਨਾ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਖੇਪੇਤ੍વਾ ਪਾਤੋ ਉਟ੍ਠਹਾਮ, ਮਾਸਪੁਣ੍ਣਘਟੋ વਿਯ ਨੋ ਸਰੀਰਂ ਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦਾਭਾવਤੋ।
Sāyaṃ nipannā sabbarattiṃ khepetvā pāto uṭṭhahāma, māsapuṇṇaghaṭo viya no sarīraṃ nissandābhāvato.
ਫੁਸਿਤਮਤ੍ਤੇਸੁਪੀਤਿ ਉਦਕਸ੍ਸ ਫੁਸਿਤਮਤ੍ਤੇਸੁਪਿ।
Phusitamattesupīti udakassa phusitamattesupi.
ਅਤਿਨਾਮੇਨ੍ਤਿ ਕਾਲਂ। ਏવਂ વੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਪવਤ੍ਤਾ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਏਤਾ ਪਥવੀਧਾਤੁਆਦਯੋ ਅਸ੍ਸਾਦੇਨ੍ਤਿ ਨਾਮ ਅਭਿਰਤਿવਸੇਨ ਤਤ੍ਥ ਆਕਙ੍ਖੁਪ੍ਪਾਦਨਤੋ।
Atināmenti kālaṃ. Evaṃ vuttanayena pavattā puggalā etā pathavīdhātuādayo assādenti nāma abhirativasena tattha ākaṅkhuppādanato.
ਅਭਿવਿਸਿਟ੍ਠੇਨ ਞਾਣੇਨਾਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ। ਰੁਕ੍ਖੋ ਬੋਧਿ ‘‘ਬੁਜ੍ਝਤਿ ਏਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਕਤ੍વਾ। ਮਗ੍ਗੋ ਬੋਧਿ ‘‘ਬੁਜ੍ਝਤਿ ਏਤੇਨਾ’’ਤਿ ਕਤ੍વਾ। ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਬੋਧਿ ਸਮ੍ਮਾ ਸਾਮਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਂ ਬੁਜ੍ਝਨਤੋ। ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਬੋਧਿ ਬੁਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਤੋ। ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਸਾਮਿવਚਨਂ। ਸਾવਕਪਾਰਮੀਞਾਣਨ੍ਤਿ ਸਾવਕਪਾਰਮੀਞਾਣਂ ਯਾਥਾવਤੋ ਦਸ੍ਸਨવਤ੍ਥੁ।
Abhivisiṭṭhena ñāṇenāti aggamaggañāṇena. Rukkho bodhi ‘‘bujjhati etthā’’ti katvā. Maggo bodhi ‘‘bujjhati etenā’’ti katvā. Sabbaññutaññāṇaṃ bodhi sammā sāmañca sabbadhammānaṃ bujjhanato. Nibbānaṃ bodhi bujjhitabbato. Tesanti niddhāraṇe sāmivacanaṃ. Sāvakapāramīñāṇanti sāvakapāramīñāṇaṃ yāthāvato dassanavatthu.
ਅਕੁਪ੍ਪਾਤਿ ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਹਿ ਅਕੋਪੇਤਬ੍ਬੋ। ਕਾਰਣਤੋਤਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਤੋ। ਤਤੋ ਹਿਸ੍ਸ ਅਕੁਪ੍ਪਤਾ। ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦੀ। ਆਰਮ੍ਮਣਤੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਰਮ੍ਮਣਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਰਮ੍ਮਣਾਨਂ ਲੋਕਿਯਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਭਾવਤੋ।
Akuppāti paṭipakkhehi akopetabbo. Kāraṇatoti ariyamaggato. Tato hissa akuppatā. Tenāha ‘‘sā hī’’tiādī. Ārammaṇatoti nibbānārammaṇato nibbānārammaṇānaṃ lokiyasamāpattīnaṃ abhāvato.
વਿਤ੍ਥਾਰવਸੇਨਾਤਿ ਏਕੇਕਧਾਤੁવਸੇਨਾਤਿ વਦਨ੍ਤਿ, ਏਕੇਕਿਸ੍ਸਾ ਪਨ ਧਾਤੁਯਾ ਲਕ੍ਖਣવਿਭਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨવਸੇਨ। ਯਨ੍ਤਿ ਹੇਤੁਅਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਯਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ। ਅਸ੍ਸਾਦੇਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਅਸ੍ਸਾਦੋ, ਤਣ੍ਹਾ। ਅਯਂ ਪਥવੀਧਾਤੁਯਾ ਅਸ੍ਸਾਦੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਯਂ-ਸਦ੍ਦੋ ‘‘ਪਹਾਨਪਟਿવੇਧੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਆਨੇਤ੍વਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬੋ ‘‘ਅਯਂ ਪਹਾਨਪਟਿવੇਧੋ ਪਟਿવਿਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ। ਏਸ ਨਯੋ ਸੇਸਸਚ੍ਚੇਸੁਪਿ। ਯਾਤਿ ਯਥਾવੁਤ੍ਤੇਸੁ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਆਦੀਨવੋ ਨਿਸ੍ਸਰਣਨ੍ਤਿ ਇਮੇਸੁ ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਪવਤ੍ਤਾ ਯਾ ਦਿਟ੍ਠਿ…ਪੇ॰… ਯੋ ਸਮਾਧਿ, ਅਯਂ ਭਾવਨਾਪਟਿવੇਧੋ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ વੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇવ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ।
Vitthāravasenāti ekekadhātuvasenāti vadanti, ekekissā pana dhātuyā lakkhaṇavibhattidassanavasena. Yanti hetuatthe nipāto, yaṃ nimittanti attho. Assādeti etenāti assādo, taṇhā. Ayaṃ pathavīdhātuyā assādoti ettha ayaṃ-saddo ‘‘pahānapaṭivedho’’ti etthāpi ānetvā sambandhitabbo ‘‘ayaṃ pahānapaṭivedho paṭivijjhitabbaṭṭhena samudayasacca’’nti. Esa nayo sesasaccesupi. Yāti yathāvuttesu assādo ādīnavo nissaraṇanti imesu tīsu ṭhānesu pavattā yā diṭṭhi…pe… yo samādhi, ayaṃ bhāvanāpaṭivedho maggasaccanti vuttanayeneva yojetabbaṃ.
ਪੁਬ੍ਬੇਸਮ੍ਬੋਧਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ।
Pubbesambodhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ਤਿਪਿਟਕ (ਮੂਲ) • Tipiṭaka (Mūla) / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ • Suttapiṭaka / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ • Saṃyuttanikāya / ੨. ਪੁਬ੍ਬੇਸਮ੍ਬੋਧਸੁਤ੍ਤਂ • 2. Pubbesambodhasuttaṃ
ਅਟ੍ਠਕਥਾ • Aṭṭhakathā / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ਸਂਯੁਤ੍ਤਨਿਕਾਯ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ੨. ਪੁਬ੍ਬੇਸਮ੍ਬੋਧਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ • 2. Pubbesambodhasuttavaṇṇanā
