| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / மிலிந்த³பஞ்ஹபாளி • Milindapañhapāḷi |
4. படிஸந்த³ஹனபுக்³க³லவேதி³யனபஞ்ஹோ
4. Paṭisandahanapuggalavediyanapañho
4. ராஜா ஆஹ ‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, யோ ந படிஸந்த³ஹதி, வேதே³தி ஸோ கிஞ்சி து³க்க²ங் வேத³ன’’ந்தி? தே²ரோ ஆஹ ‘‘கிஞ்சி வேதே³தி, கிஞ்சி ந வேதே³தீ’’தி. ‘‘கிங் வேதே³தி, கிங் ந வேதே³தீ’’தி? ‘‘காயிகங், மஹாராஜ, வேத³னங் வேதே³தி, சேதஸிகங் வேத³னங் ந வேதே³தீ’’தி. ‘‘கத²ங், ப⁴ந்தே, காயிகங் வேத³னங் வேதே³தி, கத²ங் சேதஸிகங் வேத³னங் ந வேதே³தீ’’தி? ‘‘யோ ஹேது யோ பச்சயோ காயிகாய து³க்க²வேத³னாய உப்பத்தியா, தஸ்ஸ ஹேதுஸ்ஸ தஸ்ஸ பச்சயஸ்ஸ அனுபரமா காயிகங் து³க்க²வேத³னங் வேதே³தி, யோ ஹேது யோ பச்சயோ சேதஸிகாய து³க்க²வேத³னாய உப்பத்தியா, தஸ்ஸ ஹேதுஸ்ஸ தஸ்ஸ பச்சயஸ்ஸ உபரமா சேதஸிகங் து³க்க²வேத³னங் ந வேதே³தி. பா⁴ஸிதம்பேதங், மஹாராஜ, ப⁴க³வதா – ‘ஸோ ஏகங் வேத³னங் வேதே³தி காயிகங் ந சேதஸிக’’’ந்தி.
4. Rājā āha ‘‘bhante nāgasena, yo na paṭisandahati, vedeti so kiñci dukkhaṃ vedana’’nti? Thero āha ‘‘kiñci vedeti, kiñci na vedetī’’ti. ‘‘Kiṃ vedeti, kiṃ na vedetī’’ti? ‘‘Kāyikaṃ, mahārāja, vedanaṃ vedeti, cetasikaṃ vedanaṃ na vedetī’’ti. ‘‘Kathaṃ, bhante, kāyikaṃ vedanaṃ vedeti, kathaṃ cetasikaṃ vedanaṃ na vedetī’’ti? ‘‘Yo hetu yo paccayo kāyikāya dukkhavedanāya uppattiyā, tassa hetussa tassa paccayassa anuparamā kāyikaṃ dukkhavedanaṃ vedeti, yo hetu yo paccayo cetasikāya dukkhavedanāya uppattiyā, tassa hetussa tassa paccayassa uparamā cetasikaṃ dukkhavedanaṃ na vedeti. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā – ‘so ekaṃ vedanaṃ vedeti kāyikaṃ na cetasika’’’nti.
‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, யோ து³க்க²ங் வேத³னங் வேதே³தி, கஸ்மா ஸோ ந பரினிப்³பா³யதீ’’தி? ‘‘நத்தி², மஹாராஜ, அரஹதோ அனுனயோ வா படிகோ⁴ வா, ந ச அரஹந்தோ அபக்கங் பாதெந்தி பரிபாகங் ஆக³மெந்தி பண்டி³தா. பா⁴ஸிதம்பேதங் , மஹாராஜ, தே²ரேன ஸாரிபுத்தேன த⁴ம்மஸேனாபதினா –
‘‘Bhante nāgasena, yo dukkhaṃ vedanaṃ vedeti, kasmā so na parinibbāyatī’’ti? ‘‘Natthi, mahārāja, arahato anunayo vā paṭigho vā, na ca arahanto apakkaṃ pātenti paripākaṃ āgamenti paṇḍitā. Bhāsitampetaṃ , mahārāja, therena sāriputtena dhammasenāpatinā –
‘‘‘நாபி⁴னந்தா³மி மரணங், நாபி⁴னந்தா³மி ஜீவிதங்;
‘‘‘Nābhinandāmi maraṇaṃ, nābhinandāmi jīvitaṃ;
காலஞ்ச படிகங்கா²மி, நிப்³பி³ஸங் ப⁴தகோ யதா².
Kālañca paṭikaṅkhāmi, nibbisaṃ bhatako yathā.
‘‘‘நாபி⁴னந்தா³மி மரணங், நாபி⁴னந்தா³மி ஜீவிதங்;
‘‘‘Nābhinandāmi maraṇaṃ, nābhinandāmi jīvitaṃ;
காலஞ்ச படிகங்கா²மி, ஸம்பஜானோ பதிஸ்ஸதோ’’’தி.
Kālañca paṭikaṅkhāmi, sampajāno patissato’’’ti.
படிஸந்த³ஹனபுக்³க³லவேதி³யனபஞ்ஹோ சதுத்தோ².
Paṭisandahanapuggalavediyanapañho catuttho.
Footnotes:
